NEET జీవశాస్త్రం: మానవ సంక్షేమంలో జీవశాస్త్రం · Chapter 1

మానవ ఆరోగ్యం మరియు వ్యాధులు

గుర్తుంచుకోవలసినవి

ఆరోగ్యం అంటే కేవలం వ్యాధి లేకపోవడం కాదు; సంపూర్ణ శారీరక, మానసిక మరియు సామాజిక శ్రేయస్సు స్థితి.
మలేరియా Plasmodium వల్ల కలుగుతుంది మరియు ఆడ Anopheles దోమ ద్వారా వ్యాపిస్తుంది; స్పోరోజాయిట్లు (sporozoites) మానవునిలోకి ప్రవేశిస్తాయి, ఎర్ర రక్తకణాలు పగిలినప్పుడు హీమోజోయిన్ (haemozoin) విడుదలై చలితో కూడిన జ్వరాన్ని కలిగిస్తుంది.
సహజ రోగనిరోధక శక్తి (innate immunity) ప్రత్యేకత లేనిది మరియు పుట్టుక నుంచే ఉంటుంది; ఆర్జిత రోగనిరోధక శక్తి (acquired immunity) నిర్దిష్టమైనది, జ్ఞాపకశక్తి కలిగి ఉంటుంది, దీనిని B లింఫోసైట్లు (ప్రతిరక్షకాలు) మరియు T లింఫోసైట్లు (కణ-మధ్యవర్తిత్వ) నిర్వహిస్తాయి.
HIV ఒక రెట్రోవైరస్, ఇది సహాయక T కణాలను నాశనం చేస్తుంది; క్యాన్సర్ కణాలు స్పర్శ నిరోధాన్ని కోల్పోతాయి మరియు మెటాస్టాసిస్ ద్వారా వ్యాపించగలవు; ఓపియాయిడ్లు, కానబినాయిడ్లు మరియు కోకా ఆల్కలాయిడ్లు ప్రధాన మాదకద్రవ్యాలు.

ఆరోగ్యం మరియు వ్యాధి

ఆరోగ్యం అంటే సంపూర్ణ శారీరక, మానసిక మరియు సామాజిక శ్రేయస్సు స్థితి. శరీర విధులు సరిగా పనిచేస్తున్నప్పుడు, మనసు ప్రశాంతంగా ఉన్నప్పుడు మరియు ఇతరులతో చక్కగా కలిసిమెలిసి ఉన్నప్పుడు వ్యక్తి ఆరోగ్యంగా ఉన్నట్లు.

ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ అవయవాలు లేదా వ్యవస్థల సాధారణ పనితీరు దెబ్బతిన్న స్థితిని వ్యాధి అంటారు. వ్యాధులు రెండు విస్తృత రకాలు.

సంక్రమణ వ్యాధులు (infectious diseases) రోగకారకాల (pathogens) వల్ల కలుగుతాయి మరియు ఒక వ్యక్తి నుంచి మరొకరికి వ్యాపిస్తాయి (ఉదాహరణకు టైఫాయిడ్, మలేరియా).
అసంక్రమణ వ్యాధులు (non-infectious diseases) వ్యక్తి నుంచి వ్యక్తికి వ్యాపించవు (ఉదాహరణకు క్యాన్సర్, ఇది అత్యంత ప్రమాదకరమైన అసంక్రమణ వ్యాధి).

మానవులలో సాధారణ వ్యాధులు

టైఫాయిడ్ (typhoid) Salmonella typhi అనే బ్యాక్టీరియా వల్ల కలుగుతుంది. ఇది కలుషిత ఆహారం మరియు నీటి ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. లక్షణాలు: నిరంతర అధిక జ్వరం (39°C నుంచి 40°C), బలహీనత, కడుపునొప్పి, మలబద్ధకం, తలనొప్పి మరియు ఆకలి తగ్గడం. తీవ్రమైన సందర్భాల్లో పేగుకు రంధ్రం పడవచ్చు, దీనివల్ల మరణం సంభవించవచ్చు. నిర్ధారణకు విడాల్ పరీక్ష (Widal test) ఉపయోగిస్తారు. Salmonella చిన్నపేగులోకి ప్రవేశించి, రక్తం ద్వారా ఇతర అవయవాలకు చేరుతుంది.

న్యుమోనియా (pneumonia) Streptococcus pneumoniae మరియు Haemophilus influenzae వల్ల కలుగుతుంది. ఈ బ్యాక్టీరియా ఊపిరితిత్తుల వాయుగోణులను (alveoli) సంక్రమిస్తుంది; అవి ద్రవంతో నిండిపోతాయి. దీనివల్ల తీవ్రమైన శ్వాస సమస్యలు వస్తాయి. లక్షణాలు: జ్వరం, చలి, దగ్గు మరియు తలనొప్పి; తీవ్రమైన సందర్భాల్లో పెదవులు మరియు గోళ్లు బూడిద రంగు నుంచి నీలి రంగులోకి మారతాయి. సంక్రమణ సోకిన వ్యక్తి తుంపరల ద్వారా మరియు గ్లాసులు, పాత్రలు పంచుకోవడం ద్వారా వ్యాపిస్తుంది.

సాధారణ జలుబు (common cold) రైనోవైరస్ల (rhinoviruses) వల్ల కలుగుతుంది. ఇది ముక్కును మరియు శ్వాస మార్గాన్ని సంక్రమిస్తుంది, కానీ ఊపిరితిత్తులను కాదు. లక్షణాలు: ముక్కు దిబ్బడ మరియు స్రావం, గొంతు నొప్పి, గొంతు బొంగురుపోవడం, దగ్గు, తలనొప్పి, అలసట; ఇది 3 నుంచి 7 రోజులు ఉంటుంది. ఇది దగ్గు, తుమ్ముల తుంపరల ద్వారా మరియు కలుషిత వస్తువుల ద్వారా వ్యాపిస్తుంది.

అమీబియాసిస్ (amoebiasis; అమీబిక్ విరేచనాలు) Entamoeba histolytica అనే ప్రోటోజోవా వల్ల కలుగుతుంది, ఇది పెద్దపేగులో నివసిస్తుంది. లక్షణాలు: మలబద్ధకం, కడుపునొప్పి మరియు తిమ్మిర్లు, అధిక శ్లేష్మం మరియు రక్తపు గడ్డలతో కూడిన మలం. ఇంటి ఈగలు యాంత్రిక వాహకాలుగా (mechanical carriers) పనిచేసి పరాన్నజీవిని ఆహారానికి వ్యాపింపజేస్తాయి. మలంతో కలుషితమైన నీరు మరియు ఆహారం సంక్రమణ మూలం.

అస్కారియాసిస్ (ascariasis) Ascaris (ఒక గుండ్రటి పురుగు) అనే పేగు పరాన్నజీవి వల్ల కలుగుతుంది. లక్షణాలు: అంతర్గత రక్తస్రావం, కండరాల నొప్పి, జ్వరం, రక్తహీనత మరియు పేగు మార్గం మూసుకుపోవడం. పరాన్నజీవి గుడ్లు సోకిన వ్యక్తుల మలంతో విసర్జింపబడి నేల, నీరు మరియు కూరగాయలను కలుషితం చేస్తాయి.

ఫైలేరియాసిస్ (filariasis; బోదకాలు) Wuchereria bancrofti మరియు Wuchereria malayi వంటి ఫైలేరియా పురుగుల వల్ల కలుగుతుంది. ఈ పురుగులు అనేక సంవత్సరాలు కింది అవయవాల శోషరస నాళాలలో (lymphatic vessels) నివసిస్తాయి. అవి నివసించే అవయవాలలో దీర్ఘకాలిక వాపును కలిగిస్తాయి, మరియు కాళ్లు, చేతులు, జననాంగాలు అసాధారణంగా ఉబ్బుతాయి. వాహకం ఆడ Culex దోమ.

రింగ్‌వార్మ్ (ringworm) Microsporum, Trichophyton మరియు Epidermophyton జాతుల వల్ల కలిగే శిలీంధ్ర వ్యాధి. లక్షణాలు: చర్మం, గోళ్లు మరియు తలపై పొడిగా, పొలుసులుగా ఉండే గాయాలు, తీవ్రమైన దురదతో.

డెంగ్యూ మరియు చికున్‌గున్యా Aedes దోమ (Aedes aegypti మరియు Aedes albopictus) ద్వారా వ్యాపించే వైరల్ వ్యాధులు. డెంగ్యూలో అధిక జ్వరం, తీవ్రమైన తలనొప్పి, కళ్ల వెనుక నొప్పి, కీళ్ల మరియు కండరాల నొప్పి మరియు దద్దుర్లు ఉంటాయి. చికున్‌గున్యాలో జ్వరం మరియు తీవ్రమైన కీళ్ల నొప్పి ఉంటాయి.

వ్యాధి	రోగకారకం	రకం	వ్యాప్తి లేదా వాహకం	ముఖ్య లక్షణం
టైఫాయిడ్	Salmonella typhi	బ్యాక్టీరియా	కలుషిత ఆహారం మరియు నీరు	విడాల్ పరీక్ష
న్యుమోనియా	Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae	బ్యాక్టీరియా	తుంపరలు, పంచుకున్న పాత్రలు	వాయుగోణులు ద్రవంతో నిండటం
సాధారణ జలుబు	రైనోవైరస్లు	వైరస్	తుంపరలు, వస్తువులు	ముక్కు మరియు గొంతు, ఊపిరితిత్తులు కాదు
మలేరియా	Plasmodium జాతులు	ప్రోటోజోవా	ఆడ Anopheles	హీమోజోయిన్, చలితో జ్వరం
అమీబియాసిస్	Entamoeba histolytica	ప్రోటోజోవా	ఈగలతో కలుషితమైన ఆహారం	పెద్దపేగు, మలంలో రక్తం
అస్కారియాసిస్	Ascaris	గుండ్రటి పురుగు	నేల మరియు నీటిలో గుడ్లు	పేగు మూసుకుపోవడం
ఫైలేరియాసిస్	Wuchereria bancrofti, W. malayi	గుండ్రటి పురుగు	ఆడ Culex	ఉబ్బిన కాళ్లు, చేతులు
రింగ్‌వార్మ్	Microsporum, Trichophyton, Epidermophyton	శిలీంధ్రాలు	నేల, తువ్వాళ్లు, బట్టలు	పొలుసుల దురద గాయాలు
డెంగ్యూ, చికున్‌గున్యా	వైరస్‌లు	వైరస్	Aedes దోమ	జ్వరం, కీళ్ల నొప్పి

మలేరియా

మలేరియా Plasmodium వల్ల కలుగుతుంది. మానవులను సంక్రమించే జాతులు Plasmodium vivax, Plasmodium malariae మరియు Plasmodium falciparum. Plasmodium falciparum వల్ల కలిగే ప్రాణాంతక మలేరియా (malignant malaria) అత్యంత తీవ్రమైనది మరియు మరణానికి దారితీయవచ్చు.

జీవిత చక్రం (మాటల్లో):

1. ఆడ Anopheles దోమ మానవుని కుట్టి, సంక్రమణ దశ అయిన స్పోరోజాయిట్లను (sporozoites) రక్తంలోకి ప్రవేశపెడుతుంది.
2. స్పోరోజాయిట్లు కాలేయానికి చేరి కాలేయ కణాలలో వృద్ధి చెందుతాయి.
3. అవి ఎర్ర రక్తకణాలపై (RBCs) దాడి చేసి, వాటిలో వృద్ధి చెందుతాయి, మరియు RBCలు పగిలిపోతాయి.
4. RBCలు పగలడం వల్ల హీమోజోయిన్ (haemozoin) అనే విష పదార్థం విడుదల అవుతుంది. ఇది ప్రతి మూడు నుంచి నాలుగు రోజులకు పునరావృతమయ్యే విలక్షణమైన చలి మరియు అధిక జ్వరాన్ని కలిగిస్తుంది.
5. కొన్ని పరాన్నజీవులు RBCలలో గామిటోసైట్లను (gametocytes) ఏర్పరుస్తాయి.
6. ఆడ Anopheles సోకిన వ్యక్తిని కుట్టినప్పుడు, గామిటోసైట్లు దోమ పేగులోకి ప్రవేశిస్తాయి, అక్కడ ఫలదీకరణ మరియు అభివృద్ధి జరిగి స్పోరోజాయిట్లు ఏర్పడతాయి.
7. స్పోరోజాయిట్లు దోమ లాలాజల గ్రంథులకు చేరి, తదుపరి వ్యక్తికి సంక్రమించడానికి సిద్ధంగా ఉంటాయి.

క్రమం: స్పోరోజాయిట్లు (దోమ) → కాలేయ కణాలు → RBCలు (పగలడం, హీమోజోయిన్) → గామిటోసైట్లు → దోమ పేగు → లాలాజల గ్రంథులలో స్పోరోజాయిట్లు. మానవుడు ప్రాథమిక అతిథేయి (primary host), ఇక్కడ అలైంగిక వృద్ధి జరుగుతుంది; ఆడ Anopheles లో లైంగిక దశ పూర్తవుతుంది.

నివారణ మరియు నియంత్రణ

వ్యక్తిగత మరియు ప్రజా పరిశుభ్రత పాటించడం: శుభ్రమైన తాగునీరు, కప్పిన ఆహారం, వ్యర్థాలు మరియు మలం సురక్షితంగా పారవేయడం, నీటి ట్యాంకులు మరియు కూలర్లను క్రమం తప్పకుండా శుభ్రం చేయడం.
సోకిన వ్యక్తులతో సంపర్కం నివారించడం మరియు పాత్రలు లేదా తువ్వాళ్లు పంచుకోకపోవడం.
వాహకాలను నియంత్రించడం: నీరు నిలవ ఉండకుండా చూడటం, దోమతెరలు వాడటం, క్రిమిసంహారక స్ప్రేలు వాడటం, చెరువులలో Gambusia (దోమ లార్వాలను తినే చేప)ను ప్రవేశపెట్టడం, మురుగు కాల్వలలో స్ప్రే చేయడం, మరియు తలుపులు, కిటికీలకు వికర్షకాలు మరియు జాలీలు వాడటం.

రోగనిరోధక శక్తి

రోగనిరోధక శక్తి (immunity) అనేది వ్యాధి కలిగించే జీవులతో పోరాడే శరీర సామర్థ్యం. ఇది రెండు రకాలు: సహజ మరియు ఆర్జిత.

సహజ రోగనిరోధక శక్తి ప్రత్యేకత లేనిది మరియు పుట్టుకతోనే ఉంటుంది. దీనికి నాలుగు రకాల అవరోధాలు ఉన్నాయి.

అవరోధం	ఉదాహరణలు
భౌతిక	చర్మం; శ్వాస, జీర్ణ మరియు మూత్ర-జననేంద్రియ మార్గాలను కప్పే ఉపకళా కణజాలంపై శ్లేష్మ పూత
శరీరధర్మ	కడుపులో ఆమ్లం, నోటిలో లాలాజలం, కళ్ల నుంచి కన్నీళ్లు
కణ సంబంధ	న్యూట్రోఫిల్స్, మోనోసైట్లు, సహజ హంతక కణాలు (లింఫోసైట్లు) మరియు స్థూలభక్షక కణాలు (macrophages) వంటి తెల్ల రక్తకణాలు
సైటోకైన్	వైరస్ సోకిన కణాలు ఇంటర్ఫెరాన్లను స్రవిస్తాయి, ఇవి సోకని కణాలను మరింత వైరస్ సంక్రమణ నుంచి రక్షిస్తాయి

ఆర్జిత రోగనిరోధక శక్తి రోగకారక నిర్దిష్టమైనది మరియు జ్ఞాపకశక్తిని కలిగి ఉంటుంది. మొదటి సంపర్కం తక్కువ తీవ్రతతో కూడిన ప్రాథమిక ప్రతిస్పందనను కలిగిస్తుంది. అదే రోగకారకంతో తరువాత సంపర్కం జరిగినప్పుడు, జ్ఞాపకశక్తి కారణంగా అత్యంత తీవ్రమైన ద్వితీయ (అనామ్నెస్టిక్) ప్రతిస్పందన కలుగుతుంది. ఇందులో పాల్గొనే రెండు రకాల లింఫోసైట్లు B లింఫోసైట్లు మరియు T లింఫోసైట్లు. రక్తంలోని రోగకారకాలకు ప్రతిస్పందనగా B కణాలు ప్రతిరక్షకాలు (antibodies) అనే ప్రోటీన్ల సమూహాన్ని ఉత్పత్తి చేస్తాయి. దీనిని హ్యూమరల్ రోగనిరోధక ప్రతిస్పందన (humoral immune response) అంటారు (హ్యూమరల్ అంటే శరీర ద్రవాలలో). T కణాలు ప్రతిరక్షకాలను స్రవించవు, కానీ B కణాలు వాటిని ఉత్పత్తి చేయడానికి సహాయపడతాయి. ఇది కణ-మధ్యవర్తిత్వ రోగనిరోధక ప్రతిస్పందన (cell-mediated immune response, CMI).

ప్రతిరక్షక నిర్మాణం: ప్రతి ప్రతిరక్షక అణువుకు నాలుగు పెప్టైడ్ గొలుసులు ఉంటాయి, రెండు చిన్న తేలిక గొలుసులు మరియు రెండు పొడవైన బరువైన గొలుసులు, కాబట్టి దీనిని H2L2 అని రాస్తారు. ప్రతిరక్షకాల రకాలు IgA, IgM, IgE, IgG మరియు IgD.

ప్రతిరక్షకం	ముఖ్యాంశం
IgA	ముర్రుపాలు, కన్నీళ్లు, లాలాజలం మరియు శ్లేష్మం వంటి స్రావాలలో ఉంటుంది; శ్లేష్మ ఉపరితలాలను రక్షిస్తుంది
IgM	మొదట ఉత్పత్తి అయ్యే ప్రతిరక్షకం; పెద్ద పెంటామర్
IgE	అలెర్జీలలో పాల్గొంటుంది
IgG	అత్యధికంగా ఉండేది; మావి (placenta) దాటుతుంది

అంటుకట్టు తిరస్కరణ (graft rejection): శరీరం "స్వీయం" మరియు "పరాయి" మధ్య తేడాను గుర్తించగలదు. అంటుకట్టు తిరస్కరణకు CMI కారణం, ఇందులో వేరొక వ్యక్తి నుంచి వచ్చిన కణజాలం తిరస్కరించబడుతుంది.

క్రియాశీల మరియు నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తి, టీకాలు

అతిథేయి సొంత ప్రతిరక్షకాలు, సహజ సంక్రమణ సమయంలో లేదా టీకాలలోని ప్రతిజనక ప్రోటీన్ల (antigenic proteins) ద్వారా, ప్రతిజనకాలకు (antigens) గురైన తరువాత ఉత్పత్తి అయినప్పుడు క్రియాశీల రోగనిరోధక శక్తి (active immunity) కలుగుతుంది. ఇది నెమ్మదిగా ఉంటుంది మరియు పూర్తి ప్రభావం ఇవ్వడానికి సమయం పడుతుంది. నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తి (passive immunity) సిద్ధంగా ఉన్న ప్రతిరక్షకాల ద్వారా ఇవ్వబడుతుంది. తల్లి పాలివ్వడం మొదటి రోజులలో స్రవించే పసుపురంగు ద్రవం ముర్రుపాలు (colostrum)లో IgA సమృద్ధిగా ఉంటుంది, ఇది శిశువుకు నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తిని ఇస్తుంది. పిండం కూడా తల్లి నుంచి మావి ద్వారా ప్రతిరక్షకాలను (ప్రధానంగా IgG) పొందుతుంది.

టీకా వేయడం (vaccination): సూత్రం రోగనిరోధక వ్యవస్థ యొక్క జ్ఞాపకశక్తి. నిష్క్రియం చేసిన లేదా బలహీనపరచిన రోగకారకం (లేదా దాని ప్రతిజనక ప్రోటీన్లు) శరీరంలోకి ప్రవేశపెట్టబడుతుంది. ఉత్పత్తి అయిన ప్రతిరక్షకాలు మరియు జ్ఞాపక B, T కణాలు తరువాత నిజమైన రోగకారకాన్ని త్వరగా గుర్తిస్తాయి. ధనుర్వాతం కలిగించే బ్యాక్టీరియా సంక్రమణ లేదా పాము కాటు తరువాత వంటి త్వరిత ప్రతిస్పందన అవసరమైనప్పుడు, ముందుగా తయారైన ప్రతిరక్షకాలను (ప్రతివిషం) ఇంజెక్ట్ చేయడం ద్వారా నిష్క్రియ రోగనిరోధకత కల్పిస్తారు. పునఃసంయోజక DNA సాంకేతికత (recombinant DNA technology) ద్వారా ఈస్ట్‌లో హెపటైటిస్ B టీకా తయారైంది. సామూహిక టీకా వేయడాన్ని ఇమ్యునైజేషన్ (immunisation) అంటారు.

అలెర్జీలు మరియు స్వయం ప్రతిరక్షణ

అలెర్జీ (allergy) అనేది పరిసరాలలోని కొన్ని ప్రతిజనకాలకు రోగనిరోధక వ్యవస్థ చూపే అతిశయ ప్రతిస్పందన. దీనికి కారణమయ్యే పదార్థాలను అలెర్జెన్లు (allergens) అంటారు (ఉదాహరణకు ధూళి, పుప్పొడి, మైట్లు). ఇందులో పాల్గొనే ప్రతిరక్షకం IgE. అలెర్జెన్లు మాస్ట్ కణాలు (mast cells) హిస్టమిన్ మరియు సెరటోనిన్‌ను విడుదల చేసేలా చేస్తాయి, ఇవి తుమ్ములు, నీరు కారే కళ్లు, ముక్కు కారడం మరియు శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది లక్షణాలను కలిగిస్తాయి. యాంటీహిస్టమిన్, అడ్రినలిన్ మరియు స్టెరాయిడ్లు లక్షణాలను త్వరగా తగ్గిస్తాయి.

స్వయం ప్రతిరక్షణ (autoimmunity) అనేది జన్యు మరియు ఇతర కారణాల వల్ల జ్ఞాపకశక్తి ఆధారిత ఆర్జిత రోగనిరోధక శక్తి శరీరం యొక్క సొంత కణాలపై దాడి చేసి నష్టం కలిగించే స్థితి. రుమాటాయిడ్ ఆర్థరైటిస్ దీనికి ఉదాహరణ.

రోగనిరోధక వ్యవస్థ

రోగనిరోధక వ్యవస్థలో లింఫాయిడ్ అవయవాలు, కణజాలాలు, కణాలు మరియు ప్రతిరక్షకాల వంటి కరిగే అణువులు ఉంటాయి.

రకం	అవయవాలు	విధి
ప్రాథమిక లింఫాయిడ్ అవయవాలు	ఎముక మజ్జ, థైమస్	లింఫోసైట్ల ఉత్పత్తి మరియు పరిపక్వత
ద్వితీయ లింఫాయిడ్ అవయవాలు	ప్లీహం, శోషరస గ్రంథులు, టాన్సిల్స్, చిన్నపేగులోని పేయర్స్ పాచెస్, అపెండిక్స్	లింఫోసైట్లు ప్రతిజనకాలతో చర్య జరిపి వృద్ధి చెందే స్థలాలు

ఎముక మజ్జ (bone marrow) లింఫోసైట్లతో సహా అన్ని రక్తకణాలు ఉత్పత్తి అయ్యే ప్రధాన లింఫాయిడ్ అవయవం. థైమస్ (thymus) గుండె దగ్గర ఉండే తమ్మెలున్న అవయవం; ఇది పుట్టినప్పుడు పెద్దదిగా ఉండి వయసుతో పాటు పరిమాణంలో తగ్గుతుంది. B మరియు T లింఫోసైట్లు రెండూ ఎముక మజ్జలో అభివృద్ధి చెందుతాయి, కానీ T కణాలు పరిపక్వత కోసం థైమస్‌కు వలస వెళ్తాయి. ప్లీహం (spleen) పెద్ద, చిక్కుడు గింజ ఆకారపు అవయవం; ఇందులో ప్రధానంగా లింఫోసైట్లు మరియు భక్షక కణాలు (phagocytes) ఉంటాయి మరియు ఇది రక్తాన్ని వడపోసి, రక్తం ద్వారా వచ్చే సూక్ష్మజీవులను బంధిస్తుంది. శోషరస గ్రంథులు (lymph nodes) శోషరసంలోని సూక్ష్మజీవులను బంధిస్తాయి. శ్లేష్మ సంబంధ లింఫాయిడ్ కణజాలం (MALT) ప్రధాన మార్గాల (శ్వాస, జీర్ణ మరియు మూత్ర-జననేంద్రియ) లోపలి పొరలో ఉంటుంది మరియు మానవ శరీరంలోని లింఫాయిడ్ కణజాలంలో సుమారు 50 శాతం ఉంటుంది.

AIDS

AIDS అంటే ఆర్జిత రోగనిరోధక లోపం సిండ్రోమ్ (acquired immuno deficiency syndrome). ఇది మానవ రోగనిరోధక లోప వైరస్ (Human Immuno-deficiency Virus, HIV) వల్ల కలుగుతుంది, ఇది RNA జన్యుపదార్థం ఉన్న రెట్రోవైరస్.

వ్యాప్తి: సోకిన వ్యక్తితో లైంగిక సంపర్కం; కలుషిత రక్తం మరియు రక్త ఉత్పత్తుల మార్పిడి; సోకిన సూదులు పంచుకోవడం; సోకిన తల్లి నుంచి మావి ద్వారా ఆమె బిడ్డకు. HIV స్పర్శ, కరచాలనం లేదా ఆహారం పంచుకోవడం ద్వారా వ్యాపించదు.

ప్రతికృతి చక్రం: HIV స్థూలభక్షక కణాలలోకి (మరియు సహాయక T కణాలలోకి) ప్రవేశిస్తుంది. వైరల్ RNA, రివర్స్ ట్రాన్స్‌క్రిప్టేజ్ (reverse transcriptase) ద్వారా వైరల్ DNAగా మార్చబడుతుంది. ఈ DNA అతిథేయి కణ DNAలో చేరి, సోకిన కణాలు వైరస్ కణాలను ఉత్పత్తి చేసేలా నిర్దేశిస్తుంది. స్థూలభక్షక కణాలు వైరస్‌ను ఉత్పత్తి చేస్తూనే ఉంటాయి మరియు HIV కర్మాగారంగా పనిచేస్తాయి. ఈలోపు HIV సహాయక T లింఫోసైట్లలోకి (TH) ప్రవేశించి, ప్రతికృతి చెంది, సంతతి వైరస్‌లను ఉత్పత్తి చేస్తుంది, అవి ఇతర సహాయక T కణాలపై దాడి చేస్తాయి. సహాయక T కణాల సంఖ్య క్రమంగా తగ్గుతుంది. వ్యక్తి రోగనిరోధక లోపం కలిగి, Mycobacterium వంటి బ్యాక్టీరియా, వైరస్‌లు, శిలీంధ్రాలు మరియు Toxoplasma వంటి పరాన్నజీవుల సంక్రమణలకు గురవుతాడు.

నిర్ధారణకు ELISA (ఎంజైమ్ లింక్డ్ ఇమ్యునో-సార్బెంట్ అస్సే) ఉపయోగిస్తారు. యాంటీ-రెట్రోవైరల్ మందులతో చికిత్స పాక్షికంగా మాత్రమే ప్రభావవంతం; ఇది ఆయుష్షును పొడిగిస్తుంది కానీ మరణాన్ని నివారించలేదు. నివారణ లేనందున, నివారణ చర్యలు ముఖ్యం.

నివారణ: రక్తాన్ని సురక్షితంగా చేయడం, పారవేసే సూదులు మరియు సిరంజిలు వాడటం, కండోమ్‌లు వాడటం, కండోమ్‌ల ఉచిత పంపిణీ, మాదకద్రవ్య దుర్వినియోగాన్ని నియంత్రించడం, సురక్షిత లైంగికతను ప్రోత్సహించడం మరియు క్రమం తప్పని తనిఖీలు. NACO (జాతీయ ఎయిడ్స్ నియంత్రణ సంస్థ) మరియు ఇతర ప్రభుత్వేతర సంస్థలు (NGOలు) ప్రజలకు అవగాహన కల్పించడానికి కృషి చేస్తున్నాయి.

క్యాన్సర్

క్యాన్సర్ అత్యంత భయంకరమైన వ్యాధులలో ఒకటి. సాధారణ కణాలు స్పర్శ నిరోధం (contact inhibition) చూపుతాయి, అంటే ఇతర కణాలతో సంపర్కం వాటి అనియంత్రిత పెరుగుదలను నిరోధించే లక్షణం. క్యాన్సర్ కణాలు ఈ లక్షణాన్ని కోల్పోయాయి, కాబట్టి అవి నిరంతరం విభజన చెంది కంతి (tumour) అనే కణ సముదాయాన్ని ఏర్పరుస్తాయి.

నిరపాయకర కంతులు (benign tumours) పుట్టిన స్థలంలోనే పరిమితమై ఉంటాయి, ఇతర భాగాలకు వ్యాపించవు మరియు తక్కువ నష్టం కలిగిస్తాయి.
ప్రాణాంతక కంతులు (malignant tumours) నియోప్లాస్టిక్ లేదా కంతి కణాలు అని పిలువబడే వృద్ధి చెందుతున్న కణాల సముదాయాలు; అవి చాలా వేగంగా పెరుగుతాయి, చుట్టుపక్కల సాధారణ కణజాలాలపై దాడి చేసి నష్టపరుస్తాయి. ఇటువంటి కంతుల నుంచి రాలిన కణాలు రక్తం ద్వారా ఇతర స్థలాలకు చేరి, అక్కడ కొత్త కంతిని ఏర్పరుస్తాయి. ఈ వ్యాప్తిని మెటాస్టాసిస్ (metastasis) అంటారు.

కారణాలు: సాధారణ కణాలు క్యాన్సర్ కణాలుగా రూపాంతరం చెందడం కార్సినోజెన్లు (carcinogens) అనే భౌతిక, రసాయన లేదా జీవ కారకాల వల్ల జరగవచ్చు. X-కిరణాలు, గామా కిరణాల వంటి అయనీకరణ వికిరణం మరియు UV వంటి అయనీకరణం కాని వికిరణం DNAకి నష్టం కలిగిస్తాయి. రసాయన కార్సినోజెన్లలో పొగాకు పొగ ఉంది, ఇది ఊపిరితిత్తుల క్యాన్సర్‌కు ప్రధాన కారణం. ఆంకోజెనిక్ వైరస్‌లకు వైరల్ ఆంకోజీన్లు అనే జన్యువులు ఉంటాయి. సాధారణ కణాలలో సెల్యులార్ ఆంకోజీన్లు (c-onc) లేదా ప్రోటో-ఆంకోజీన్లు అనే జన్యువులు ఉంటాయి; కొన్ని పరిస్థితులలో అవి క్రియాశీలమైనప్పుడు, ఆంకోజెనిక్ రూపాంతరానికి దారితీస్తాయి.

గుర్తింపు మరియు నిర్ధారణ: కణజాలం యొక్క బయాప్సీ మరియు హిస్టోపాథలాజికల్ అధ్యయనాలు, లుకేమియాలో పెరిగిన కణ సంఖ్యల కోసం రక్తం మరియు ఎముక మజ్జ పరీక్షలు. రేడియోగ్రఫీ (X-కిరణాలు), CT స్కాన్ (కంప్యూటెడ్ టోమోగ్రఫీ) మరియు MRI (మాగ్నెటిక్ రెజొనెన్స్ ఇమేజింగ్) పద్ధతులు ఉన్నాయి. క్యాన్సర్-నిర్దిష్ట ప్రతిజనకాలకు వ్యతిరేకంగా ప్రతిరక్షకాలు కూడా ఉపయోగిస్తారు.

చికిత్స: శస్త్రచికిత్స, వికిరణ చికిత్స మరియు కీమోథెరపీ. కొన్ని క్యాన్సర్లకు ఆల్ఫా-ఇంటర్ఫెరాన్ వంటి జీవ ప్రతిస్పందన మార్పకాలతో (biological response modifiers) చికిత్స చేస్తారు, ఇది రోగనిరోధక వ్యవస్థను క్రియాశీలం చేసి కంతిని నాశనం చేయడానికి సహాయపడుతుంది.

మాదకద్రవ్యాలు మరియు మద్యం దుర్వినియోగం

సాధారణంగా దుర్వినియోగం చేసే మాదకద్రవ్యాలు ఓపియాయిడ్లు (opioids), కానబినాయిడ్లు (cannabinoids) మరియు కోకా ఆల్కలాయిడ్లు; వీటిలో చాలా వాటిని మందులుగా కూడా ఉపయోగిస్తారు.

తరగతి	మూలం	ప్రభావం
ఓపియాయిడ్లు (మార్ఫిన్, హెరాయిన్ లేదా స్మాక్)	గసగసాల మొక్క Papaver somniferum యొక్క క్షీరం (latex)	కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ మరియు జీర్ణాశయ మార్గంలోని ఓపియాయిడ్ గ్రాహకాలతో బంధించబడతాయి; అవసాదకంగా (depressant) పనిచేసి శరీర విధులను మందగింపజేస్తాయి. హెరాయిన్ డయాసిటైల్‌మార్ఫిన్, ఇది మార్ఫిన్ ఎసిటైలేషన్ ద్వారా తయారవుతుంది
కానబినాయిడ్లు	Cannabis sativa పుష్పగుచ్ఛం (గంజాయి: మారిజువానా, హషీష్, చరాస్, గంజా)	ప్రధానంగా మెదడులోని కానబినాయిడ్ గ్రాహకాలతో చర్య జరుపుతాయి; హృదయ నాళ వ్యవస్థను ప్రభావితం చేస్తాయి
కోకా ఆల్కలాయిడ్లు (కొకైన్)	కోకా మొక్క Erythroxylum coca	న్యూరోట్రాన్స్‌మిటర్ డోపమిన్ రవాణాకు అంతరాయం కలిగిస్తుంది; కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థను ఉత్తేజపరుస్తుంది, ఉల్లాస భావన మరియు భ్రాంతులను కలిగిస్తుంది

మార్ఫిన్ ఒక మత్తు కలిగించే మరియు నొప్పి నివారిణి, శస్త్రచికిత్సలో ఉపయోగిస్తారు.

కౌమారదశ 12 నుంచి 18 సంవత్సరాల కాలం, ఇది బాల్యం మరియు యవ్వనం మధ్య వంతెన. ఉత్సుకత, సాహసం మరియు ఉత్సాహం కోసం కోరిక, ప్రయోగం చేయాలనే తపన, తోటివారి ఒత్తిడి, ఒత్తిడి మరియు మీడియా ప్రభావంతో కలిసి మొదటిసారి వాడకానికి దారితీస్తాయి. వ్యసనం (addiction) అంటే ఉల్లాస భావన వంటి ప్రభావాలపై మానసిక అనుబంధం. ఆధారపడటం (dependence) అంటే వాడకం అకస్మాత్తుగా ఆపినప్పుడు శరీరం విలక్షణమైన, అసహ్యకరమైన ఉపసంహరణ లక్షణాలను (withdrawal syndrome) చూపే ధోరణి. మద్యం ప్రభావాలు: నిర్లక్ష్యపు ప్రవర్తన, విధ్వంసం మరియు హింస; ఇది నాడీ వ్యవస్థను మరియు కాలేయాన్ని (సిర్రోసిస్) దెబ్బతీస్తుంది. మాదకద్రవ్యాలను ఇంజెక్ట్ చేసేటప్పుడు సూదులు పంచుకోవడం వల్ల AIDS మరియు హెపటైటిస్ B వ్యాపిస్తాయి.

నివారణ మరియు నియంత్రణ: తోటివారి అనవసర ఒత్తిడిని నివారించండి, అవగాహన కల్పించి కౌన్సెలింగ్ ఇవ్వండి, తల్లిదండ్రులు మరియు స్నేహితుల సహాయం తీసుకోండి, ప్రమాద సూచనలను గమనించండి, మరియు వృత్తిపరమైన మరియు వైద్య సహాయం తీసుకోండి.

NEET ఉచ్చులు

1. Salmonella typhi టైఫాయిడ్‌ను కలిగిస్తుంది మరియు విడాల్ పరీక్ష ద్వారా పరీక్షించబడుతుంది; Streptococcus pneumoniae న్యుమోనియాను కలిగిస్తుంది.
2. రైనోవైరస్లు ముక్కును మరియు ఎగువ శ్వాస మార్గాన్ని సంక్రమిస్తాయి కానీ ఊపిరితిత్తులను కాదు; న్యుమోనియా బ్యాక్టీరియా వాయుగోణులను సంక్రమిస్తుంది.
3. RBCలు పగిలినప్పుడు హీమోజోయిన్ విడుదలవుతుంది, స్పోరోజాయిట్లు కాలేయంలోకి ప్రవేశించినప్పుడు కాదు.
4. మానవునికి సంక్రమణ దశ స్పోరోజాయిట్; దోమను సంక్రమించే దశ గామిటోసైట్.
5. మలేరియా వాహకం Anopheles; ఫైలేరియాసిస్ వాహకం Culex; డెంగ్యూ మరియు చికున్‌గున్యా వాహకం Aedes.
6. Entamoeba histolytica ను ఇంటి ఈగలు యాంత్రికంగా మోస్తాయి; అది అభివృద్ధి చెందే వాహకం లేదు.
7. హ్యూమరల్ రోగనిరోధకతలో B కణాలు మరియు ప్రతిరక్షకాలు ఉంటాయి; కణ-మధ్యవర్తిత్వ రోగనిరోధకతలో T కణాలు ఉంటాయి మరియు అంటుకట్టు తిరస్కరణకు కారణమవుతాయి.
8. ముర్రుపాలలోని IgA నిష్క్రియ రోగనిరోధకతను ఇస్తుంది; సంక్రమణ లేదా టీకా క్రియాశీల రోగనిరోధకతను ఇస్తుంది.
9. IgE అలెర్జీతో ముడిపడి ఉంటుంది; IgM మొదటి ప్రతిరక్షకం; IgG మావిని దాటుతుంది.
10. HIV ఒక RNA వైరస్, ఇది రివర్స్ ట్రాన్స్‌క్రిప్టేజ్‌తో DNA తయారు చేస్తుంది; లక్ష్యం సహాయక T కణం.

ఒక్క వాక్య సారాంశాలు

1. ఆరోగ్యం అంటే సంపూర్ణ శారీరక, మానసిక మరియు సామాజిక శ్రేయస్సు స్థితి.
2. విడాల్ పరీక్ష టైఫాయిడ్‌ను నిర్ధారిస్తుంది.
3. Plasmodium falciparum అత్యంత తీవ్రమైన మలేరియాను కలిగిస్తుంది.
4. హీమోజోయిన్ మలేరియాలో చలి మరియు జ్వరాన్ని కలిగిస్తుంది.
5. ఆడ Anopheles మలేరియా వాహకం.
6. Wuchereria ఫైలేరియాసిస్‌ను కలిగిస్తుంది, దీనిని బోదకాలు అని కూడా అంటారు.
7. రింగ్‌వార్మ్ Microsporum, Trichophyton మరియు Epidermophyton వల్ల కలుగుతుంది.
8. ఇంటర్ఫెరాన్లు సహజ రోగనిరోధకత యొక్క సైటోకైన్ అవరోధం.
9. ఒక ప్రతిరక్షకంలో రెండు బరువైన మరియు రెండు తేలికైన గొలుసులు ఉంటాయి.
10. ద్వితీయ రోగనిరోధక ప్రతిస్పందన ప్రాథమిక ప్రతిస్పందన కంటే వేగంగా మరియు బలంగా ఉంటుంది.
11. ఎముక మజ్జ మరియు థైమస్ ప్రాథమిక లింఫాయిడ్ అవయవాలు.
12. MALT శరీరంలోని లింఫాయిడ్ కణజాలంలో సుమారు 50 శాతం ఉంటుంది.
13. AIDS నిర్ధారణకు ELISA ఉపయోగిస్తారు.
14. క్యాన్సర్ కణాలు స్పర్శ నిరోధాన్ని కోల్పోతాయి.
15. మార్ఫిన్ Papaver somniferum క్షీరం నుంచి లభిస్తుంది.

సాధన ప్రశ్నలు

విడాల్ పరీక్ష (Widal test) ఏ వ్యాధిని నిర్ధారించడానికి ఉపయోగిస్తారు?
1. మలేరియా
2. టైఫాయిడ్
3. డెంగ్యూ
4. న్యుమోనియా
సమాధానం
B. టైఫాయిడ్
విడాల్ పరీక్ష Salmonella typhi వల్ల కలిగే టైఫాయిడ్‌ను నిర్ధారించడానికి ఉపయోగిస్తారు.
The Widal test is used to confirm which disease?
1. Malaria
2. Typhoid
3. Dengue
4. Pneumonia
ఆడ Anopheles దోమ మానవ రక్తంలోకి ప్రవేశపెట్టే Plasmodium దశ ఏది?
1. గుడ్లు
2. హీమోజోయిన్
3. స్పోరోజాయిట్లు
4. గామిటోసైట్లు
సమాధానం
C. స్పోరోజాయిట్లు
దోమ ప్రవేశపెట్టే సంక్రమణ దశ స్పోరోజాయిట్ (sporozoite).
Which stage of Plasmodium is injected into the human blood by a female Anopheles mosquito?
1. Eggs
2. Haemozoin
3. Sporozoites
4. Gametocytes
ఫైలేరియాసిస్ వాహకం
1. Culex
2. ఇంటి ఈగ
3. Aedes
4. Anopheles
సమాధానం
A. Culex
Wuchereria వల్ల కలిగే ఫైలేరియాసిస్ ఆడ Culex దోమ ద్వారా వ్యాపిస్తుంది.
The vector of filariasis is
1. Culex
2. Housefly
3. Aedes
4. Anopheles
మలేరియాలో చలి మరియు జ్వరానికి కారణమయ్యే విష పదార్థమైన హీమోజోయిన్ (haemozoin) ఎప్పుడు విడుదలవుతుంది?
1. స్పోరోజాయిట్లు కాలేయంలోకి ప్రవేశించినప్పుడు
2. పరాన్నజీవులు లాలాజల గ్రంథులలోకి ప్రవేశించినప్పుడు
3. గామిటోసైట్లు దోమలోకి ప్రవేశించినప్పుడు
4. ఎర్ర రక్తకణాలు పగిలినప్పుడు
సమాధానం
D. ఎర్ర రక్తకణాలు పగిలినప్పుడు
RBCలు పగిలినప్పుడు హీమోజోయిన్ విడుదలవుతుంది.
Haemozoin, the toxic substance responsible for the chill and fever of malaria, is released when
1. sporozoites enter the liver
2. parasites enter the salivary glands
3. gametocytes enter the mosquito
4. red blood cells burst
మానవులలో న్యుమోనియాను కలిగించే బ్యాక్టీరియా జంట ఏది?
1. Streptococcus pneumoniae మరియు Haemophilus influenzae
2. Streptococcus pneumoniae మరియు Salmonella typhi
3. Trichophyton మరియు Streptococcus pneumoniae
4. Salmonella typhi మరియు Haemophilus influenzae
సమాధానం
A. Streptococcus pneumoniae మరియు Haemophilus influenzae
న్యుమోనియా Streptococcus pneumoniae మరియు Haemophilus influenzae వల్ల కలుగుతుంది, ఇవి వాయుగోణులను సంక్రమిస్తాయి.
Which pair of bacteria causes pneumonia in humans?
1. Streptococcus pneumoniae and Haemophilus influenzae
2. Streptococcus pneumoniae and Salmonella typhi
3. Trichophyton and Streptococcus pneumoniae
4. Salmonella typhi and Haemophilus influenzae
వైరస్ సోకిన కణాలు స్రవించే ఇంటర్ఫెరాన్లు సహజ రోగనిరోధక శక్తి యొక్క ఏ అవరోధాన్ని ఏర్పరుస్తాయి?
1. కణ సంబంధ అవరోధం
2. భౌతిక అవరోధం
3. శరీరధర్మ అవరోధం
4. సైటోకైన్ అవరోధం
సమాధానం
D. సైటోకైన్ అవరోధం
ఇంటర్ఫెరాన్లు సైటోకైన్లు, ఇవి సోకని కణాలను వైరస్ సంక్రమణ నుంచి రక్షిస్తాయి.
Interferons secreted by virus-infected cells form which barrier of innate immunity?
1. Cellular barrier
2. Physical barrier
3. Physiological barrier
4. Cytokine barrier
రక్తంలో అత్యధికంగా ఉండే మరియు మావిని దాటి పిండానికి చేరే ప్రతిరక్షక తరగతి ఏది?
1. IgA
2. IgM
3. IgG
4. IgE
సమాధానం
C. IgG
IgG మావిని దాటి పిండానికి నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తిని ఇస్తుంది.
Which antibody class is the most abundant in blood and crosses the placenta to the foetus?
1. IgA
2. IgM
3. IgG
4. IgE
ముర్రుపాలలో అధిక మొత్తంలో ఉండే ప్రతిరక్షకం
1. IgE
2. IgA
3. IgD
4. IgM
సమాధానం
B. IgA
ముర్రుపాలలో IgA సమృద్ధిగా ఉంటుంది, ఇది శిశువుకు నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తిని ఇస్తుంది.
The antibody present in large amounts in colostrum is
1. IgE
2. IgA
3. IgD
4. IgM
కింది వాటిలో ప్రాథమిక లింఫాయిడ్ అవయవాలు ఏవి?
1. ప్లీహం మరియు శోషరస గ్రంథులు
2. ఎముక మజ్జ మరియు థైమస్
3. పేయర్స్ పాచెస్ మరియు ప్లీహం
4. టాన్సిల్స్ మరియు అపెండిక్స్
సమాధానం
B. ఎముక మజ్జ మరియు థైమస్
లింఫోసైట్లు ఎముక మజ్జ మరియు థైమస్‌లో ఉద్భవించి పరిపక్వత చెందుతాయి.
Which of the following are primary lymphoid organs?
1. Spleen and lymph nodes
2. Bone marrow and thymus
3. Peyer's patches and spleen
4. Tonsils and appendix
శ్లేష్మ సంబంధ లింఫాయిడ్ కణజాలం (MALT) మానవ శరీరంలోని లింఫాయిడ్ కణజాలంలో సుమారు ఎంత భాగం ఏర్పరుస్తుంది?
1. 25 శాతం
2. 10 శాతం
3. 75 శాతం
4. 50 శాతం
సమాధానం
D. 50 శాతం
MALT లింఫాయిడ్ కణజాలంలో సుమారు 50 శాతం ఏర్పరుస్తుంది.
Mucosal-associated lymphoid tissue (MALT) forms about what part of the lymphoid tissue of the human body?
1. 25 per cent
2. 10 per cent
3. 75 per cent
4. 50 per cent
HIV ప్రతికృతి చక్రంలో, వైరల్ RNA ను వైరల్ DNA గా మార్చేది
1. రివర్స్ ట్రాన్స్‌క్రిప్టేజ్
2. లైగేజ్
3. అతిథేయి యొక్క DNA పాలిమరేజ్
4. RNA పాలిమరేజ్
సమాధానం
A. రివర్స్ ట్రాన్స్‌క్రిప్టేజ్
HIV ఒక రెట్రోవైరస్; రివర్స్ ట్రాన్స్‌క్రిప్టేజ్ దాని RNA నుంచి DNA తయారు చేస్తుంది.
In the HIV replication cycle, viral RNA is changed into viral DNA by
1. reverse transcriptase
2. ligase
3. DNA polymerase of the host
4. RNA polymerase
ప్రాణాంతక కంతి నుంచి కణాలు రక్తం ద్వారా దూర ప్రాంతాలకు వ్యాపించడాన్ని ఇలా అంటారు
1. స్పర్శ నిరోధం
2. రూపాంతరం
3. మెటాస్టాసిస్
4. నిరపాయకర పెరుగుదల
సమాధానం
C. మెటాస్టాసిస్
కంతి కణాలు ఇతర స్థలాలకు వ్యాపించడం మెటాస్టాసిస్.
The spread of cells from a malignant tumour to distant sites through blood is called
1. contact inhibition
2. transformation
3. metastasis
4. benign growth
హెరాయిన్ (స్మాక్) దేని నుంచి లభిస్తుంది?
1. Cannabis sativa
2. Atropa belladonna
3. Erythroxylum coca
4. Papaver somniferum
సమాధానం
D. Papaver somniferum
హెరాయిన్ మార్ఫిన్ ఎసిటైలేషన్ ద్వారా తయారవుతుంది; మార్ఫిన్ Papaver somniferum క్షీరం నుంచి వస్తుంది.
Heroin (smack) is obtained from
1. Cannabis sativa
2. Atropa belladonna
3. Erythroxylum coca
4. Papaver somniferum
కొకైన్ ఏ న్యూరోట్రాన్స్‌మిటర్ రవాణాకు అంతరాయం కలిగించడం ద్వారా పనిచేస్తుంది?
1. సెరటోనిన్
2. అడ్రినలిన్
3. డోపమిన్
4. ఎసిటైల్‌కోలిన్
సమాధానం
C. డోపమిన్
కొకైన్ డోపమిన్ రవాణాకు అంతరాయం కలిగిస్తుంది.
Cocaine acts by interfering with the transport of which neurotransmitter?
1. Serotonin
2. Adrenaline
3. Dopamine
4. Acetylcholine
రింగ్‌వార్మ్ ఏ జాతులకు చెందిన శిలీంధ్రాల వల్ల కలుగుతుంది?
1. Plasmodium, Entamoeba మరియు రైనోవైరస్
2. Microsporum, Trichophyton మరియు Epidermophyton
3. Salmonella, Ascaris మరియు Wuchereria
4. Aspergillus, Penicillium మరియు Rhizopus
సమాధానం
B. Microsporum, Trichophyton మరియు Epidermophyton
రింగ్‌వార్మ్ Microsporum, Trichophyton మరియు Epidermophyton వల్ల కలుగుతుంది.
Ringworm is caused by fungi belonging to the genera
1. Plasmodium, Entamoeba and Rhinovirus
2. Microsporum, Trichophyton and Epidermophyton
3. Salmonella, Ascaris and Wuchereria
4. Aspergillus, Penicillium and Rhizopus
వీటిలో ఏది సాధారణ జలుబును కలిగిస్తుంది?
1. రైనోవైరస్లు
2. Entamoeba histolytica
3. Aedes వైరస్
4. Haemophilus influenzae
సమాధానం
A. రైనోవైరస్లు
సాధారణ జలుబు రైనోవైరస్ల వల్ల కలుగుతుంది, ఇవి ముక్కును మరియు ఎగువ శ్వాస మార్గాన్ని సంక్రమిస్తాయి.
Which of these causes the common cold?
1. Rhinoviruses
2. Entamoeba histolytica
3. Aedes virus
4. Haemophilus influenzae
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: Entamoeba histolytica మానవుల పెద్దపేగులో నివసిస్తుంది. ప్రవచనం II: ఇంటి ఈగలు Entamoeba histolytica యొక్క యాంత్రిక వాహకాలుగా పనిచేస్తాయి.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
A. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
రెండూ సరైనవి.
Given below are two statements: Statement I: Entamoeba histolytica lives in the large intestine of humans. Statement II: Houseflies act as mechanical carriers of Entamoeba histolytica.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: టైఫాయిడ్ Salmonella typhi వల్ల కలుగుతుంది. ప్రవచనం II: విడాల్ పరీక్ష HIV సంక్రమణను గుర్తించడానికి ఉపయోగిస్తారు.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
C. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
విడాల్ పరీక్ష టైఫాయిడ్ కోసం; HIV కోసం ELISA ఉపయోగిస్తారు.
Given below are two statements: Statement I: Typhoid is caused by Salmonella typhi. Statement II: The Widal test is used to detect HIV infection.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: Ascaris ఫైలేరియాసిస్‌ను కలిగిస్తుంది. ప్రవచనం II: Wuchereria కింది అవయవాల శోషరస నాళాలలో నివసిస్తుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
D. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
ఫైలేరియాసిస్ Wuchereria వల్ల కలుగుతుంది; Ascaris అస్కారియాసిస్‌ను కలిగిస్తుంది.
Given below are two statements: Statement I: Ascaris causes filariasis. Statement II: Wuchereria lives in the lymphatic vessels of the lower limbs.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: హ్యూమరల్ రోగనిరోధక శక్తి T లింఫోసైట్ల ద్వారా నిర్వహించబడుతుంది. ప్రవచనం II: అంటుకట్టు తిరస్కరణకు కణ-మధ్యవర్తిత్వ రోగనిరోధక శక్తి కారణం.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
D. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
హ్యూమరల్ రోగనిరోధక శక్తి B కణాలు మరియు ప్రతిరక్షకాల ద్వారా; అంటుకట్టు తిరస్కరణకు CMI కారణం.
Given below are two statements: Statement I: Humoral immunity is mediated by T lymphocytes. Statement II: Cell-mediated immunity is responsible for graft rejection.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: ప్రాథమిక రోగనిరోధక ప్రతిస్పందన తక్కువ తీవ్రతతో ఉంటుంది. ప్రవచనం II: ద్వితీయ రోగనిరోధక ప్రతిస్పందన కూడా తక్కువ తీవ్రతతో ఉంటుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
C. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
జ్ఞాపకశక్తి కారణంగా ద్వితీయ ప్రతిస్పందన అత్యంత తీవ్రంగా ఉంటుంది.
Given below are two statements: Statement I: The primary immune response is of low intensity. Statement II: The secondary immune response is also of low intensity.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
కింది ప్రవచనాలలో ఏవి సరైనవి? 1. థైమస్ పుట్టినప్పుడు పెద్దదిగా ఉండి వయసుతో పాటు పరిమాణంలో తగ్గుతుంది. 2. ప్లీహం రక్తాన్ని వడపోసి, రక్తం ద్వారా వచ్చే సూక్ష్మజీవులను బంధిస్తుంది. 3. శోషరస గ్రంథులు ప్రాథమిక లింఫాయిడ్ అవయవాలు.
1. 1 మరియు 2 మాత్రమే
2. 2 మరియు 3 మాత్రమే
3. 1 మరియు 3 మాత్రమే
4. 1, 2 మరియు 3
సమాధానం
A. 1 మరియు 2 మాత్రమే
శోషరస గ్రంథులు ద్వితీయ లింఫాయిడ్ అవయవాలు, కాబట్టి 1 మరియు 2 మాత్రమే సరైనవి.
Which of the following statements are correct? 1. The thymus is large at birth and reduces in size with age. 2. The spleen filters blood and traps blood-borne microorganisms. 3. Lymph nodes are primary lymphoid organs.
1. 1 and 2 only
2. 2 and 3 only
3. 1 and 3 only
4. 1, 2 and 3
కింది ప్రవచనాలలో ఏవి సరైనవి? 1. HIV ఒక DNA వైరస్. 2. HIV కరచాలనం ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. 3. HIV సహాయక T లింఫోసైట్లను సంక్రమిస్తుంది.
1. 1 మరియు 2 మాత్రమే
2. 3 మాత్రమే
3. 2 మరియు 3 మాత్రమే
4. 1 మరియు 3 మాత్రమే
సమాధానం
B. 3 మాత్రమే
HIV ఒక RNA రెట్రోవైరస్ మరియు స్పర్శ ద్వారా వ్యాపించదు; 3 మాత్రమే సరైనది.
Which of the following statements are correct? 1. HIV is a DNA virus. 2. HIV spreads by a handshake. 3. HIV infects helper T lymphocytes.
1. 1 and 2 only
2. 3 only
3. 2 and 3 only
4. 1 and 3 only
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: నిరపాయకర కంతులు శరీరంలోని దూర భాగాలకు వ్యాపిస్తాయి. ప్రవచనం II: ప్రాణాంతక కంతులు పుట్టిన స్థలంలోనే పరిమితమై ఉంటాయి.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
B. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
రెండు వర్ణనలు తారుమారయ్యాయి; రెండూ సరికావు.
Given below are two statements: Statement I: Benign tumours spread to distant parts of the body. Statement II: Malignant tumours remain confined to their place of origin.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: ముర్రుపాలలోని IgA క్రియాశీల రోగనిరోధక శక్తిని ఉత్పత్తి చేస్తుంది. ప్రవచనం II: నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తి సిద్ధంగా ఉన్న ప్రతిరక్షకాల ద్వారా ఇవ్వబడుతుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
D. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
ముర్రుపాలలోని IgA నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తిని ఇస్తుంది; కాబట్టి ప్రవచనం I సరికాదు.
Given below are two statements: Statement I: Active immunity is produced by the IgA of colostrum. Statement II: Passive immunity is given by ready-made antibodies.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
కింది ప్రవచనాలలో ఏవి సరైనవి? 1. మార్ఫిన్ Cannabis sativa నుంచి లభిస్తుంది. 2. కొకైన్ Erythroxylum coca నుంచి లభిస్తుంది. 3. హెరాయిన్ డయాసిటైల్‌మార్ఫిన్.
1. 1 మరియు 2 మాత్రమే
2. 1 మరియు 3 మాత్రమే
3. 2 మరియు 3 మాత్రమే
4. 1, 2 మరియు 3
సమాధానం
C. 2 మరియు 3 మాత్రమే
మార్ఫిన్ Papaver somniferum నుంచి వస్తుంది; 2 మరియు 3 సరైనవి.
Which of the following statements are correct? 1. Morphine is obtained from Cannabis sativa. 2. Cocaine is obtained from Erythroxylum coca. 3. Heroin is diacetylmorphine.
1. 1 and 2 only
2. 1 and 3 only
3. 2 and 3 only
4. 1, 2 and 3
నిశ్చితవాక్యం (A): మలేరియాలో చలితో కూడిన జ్వరం క్రమమైన వ్యవధులలో పునరావృతమవుతుంది. కారణం (R): ఎర్ర రక్తకణాలు పగిలినప్పుడు హీమోజోయిన్ విడుదలవుతుంది.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
A. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
RBCలు పగిలినప్పుడు హీమోజోయిన్ విడుదల కావడం వల్ల జ్వరం మరియు చలి కలుగుతాయి.
Assertion (A): In malaria, fever with chills recurs at regular intervals. Reason (R): Haemozoin is released when red blood cells burst.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): క్యాన్సర్ కణాలు కంతి అనే సముదాయాన్ని ఏర్పరుస్తాయి. కారణం (R): క్యాన్సర్ కణాలు స్పర్శ నిరోధాన్ని నిలుపుకుంటాయి.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
C. A సత్యం కానీ R అసత్యం
క్యాన్సర్ కణాలు స్పర్శ నిరోధాన్ని కోల్పోయాయి, అందువల్ల అవి కంతిని ఏర్పరుస్తాయి.
Assertion (A): Cancer cells form a mass called a tumour. Reason (R): Cancer cells retain contact inhibition.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): హెరాయిన్ నాడీ వ్యవస్థకు అవసాదకంగా (depressant) పనిచేస్తుంది. కారణం (R): హెరాయిన్ గసగసాల మొక్క క్షీరం నుంచి లభిస్తుంది.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
B. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
రెండూ సత్యం, కానీ మూలం అవసాదక చర్యను వివరించదు; అది ఓపియాయిడ్ గ్రాహకాలతో బంధించడం వల్ల కలుగుతుంది.
Assertion (A): Heroin acts as a depressant of the nervous system. Reason (R): Heroin is obtained from the latex of the poppy plant.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): Aedes దోమ మలేరియాను వ్యాపింపజేస్తుంది. కారణం (R): Aedes aegypti డెంగ్యూ వాహకం.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
D. A అసత్యం కానీ R సత్యం
మలేరియా Anopheles ద్వారా వ్యాపిస్తుంది, Aedes ద్వారా కాదు; కారణం సత్యం.
Assertion (A): The Aedes mosquito spreads malaria. Reason (R): Aedes aegypti is a vector of dengue.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): HIV ఒక రెట్రోవైరస్. కారణం (R): ఇది రివర్స్ ట్రాన్స్‌క్రిప్టేజ్ ఉపయోగించి తన RNA జన్యుపదార్థాన్ని DNA గా మారుస్తుంది.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
A. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
ఇది రెట్రోవైరస్ యొక్క నిర్వచన లక్షణం.
Assertion (A): HIV is a retrovirus. Reason (R): It converts its RNA genome into DNA using reverse transcriptase.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): B మరియు T లింఫోసైట్లు రెండూ థైమస్‌లో పరిపక్వత చెందుతాయి. కారణం (R): థైమస్ ఒక ప్రాథమిక లింఫాయిడ్ అవయవం.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
D. A అసత్యం కానీ R సత్యం
B కణాలు ఎముక మజ్జలో పరిపక్వత చెందుతాయి; T కణాలు మాత్రమే థైమస్‌లో పరిపక్వత చెందుతాయి.
Assertion (A): Both B and T lymphocytes mature in the thymus. Reason (R): The thymus is a primary lymphoid organ.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. Salmonella typhi b. Entamoeba histolytica c. Wuchereria d. రైనోవైరస్ జాబితా II: i. సాధారణ జలుబు ii. టైఫాయిడ్ iii. అమీబియాసిస్ iv. ఫైలేరియాసిస్
1. a-i, b-iii, c-iv, d-ii
2. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
3. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
4. a-ii, b-iii, c-i, d-iv
సమాధానం
B. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
రోగకారకం నుంచి వ్యాధి: a-ii, b-iii, c-iv, d-i.
Match List I with List II. List I: a. Salmonella typhi b. Entamoeba histolytica c. Wuchereria d. Rhinovirus List II: i. Common cold ii. Typhoid iii. Amoebiasis iv. Filariasis
1. a-i, b-iii, c-iv, d-ii
2. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
3. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
4. a-ii, b-iii, c-i, d-iv
జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. IgA b. IgM c. IgE d. IgG జాబితా II: i. అలెర్జీ ii. ముర్రుపాలు iii. మొదట ఉత్పత్తి అయ్యే ప్రతిరక్షకం iv. మావిని దాటుతుంది
1. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
2. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
3. a-ii, b-iii, c-i, d-iv
4. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
సమాధానం
C. a-ii, b-iii, c-i, d-iv
IgA: ముర్రుపాలు (ii); IgM: మొదటిది (iii); IgE: అలెర్జీ (i); IgG: మావిని దాటుతుంది (iv).
Match List I with List II. List I: a. IgA b. IgM c. IgE d. IgG List II: i. Allergy ii. Colostrum iii. First antibody produced iv. Crosses the placenta
1. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
2. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
3. a-ii, b-iii, c-i, d-iv
4. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. Anopheles b. Culex c. Aedes d. ఇంటి ఈగ జాబితా II: i. ఫైలేరియాసిస్ ii. డెంగ్యూ iii. మలేరియా iv. Entamoeba యొక్క యాంత్రిక వాహకం
1. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
2. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
3. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
4. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
సమాధానం
B. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
Anopheles: మలేరియా; Culex: ఫైలేరియాసిస్; Aedes: డెంగ్యూ; ఇంటి ఈగ: Entamoeba ను మోస్తుంది.
Match List I with List II. List I: a. Anopheles b. Culex c. Aedes d. Housefly List II: i. Filariasis ii. Dengue iii. Malaria iv. Mechanical carrier of Entamoeba
1. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
2. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
3. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
4. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. మార్ఫిన్ b. కొకైన్ c. మారిజువానా d. హెరాయిన్ జాబితా II: i. Cannabis sativa పుష్పగుచ్ఛం ii. కోకా మొక్క iii. గసగసాల క్షీరం iv. డయాసిటైల్‌మార్ఫిన్
1. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
2. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
3. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
4. a-ii, b-iii, c-i, d-iv
సమాధానం
A. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
మార్ఫిన్: గసగసాల క్షీరం; కొకైన్: కోకా మొక్క; మారిజువానా: Cannabis; హెరాయిన్: డయాసిటైల్‌మార్ఫిన్.
Match List I with List II. List I: a. Morphine b. Cocaine c. Marijuana d. Heroin List II: i. Inflorescence of Cannabis sativa ii. Coca plant iii. Latex of poppy iv. Diacetylmorphine
1. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
2. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
3. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
4. a-ii, b-iii, c-i, d-iv
జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. థైమస్ b. ప్లీహం c. పేయర్స్ పాచెస్ d. ఎముక మజ్జ జాబితా II: i. చిన్నపేగు ii. అన్ని రక్తకణాల ఉత్పత్తి స్థానం iii. గుండె దగ్గర ఉండే తమ్మెలున్న అవయవం iv. రక్తాన్ని వడపోసే చిక్కుడు గింజ ఆకారపు అవయవం
1. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
2. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
3. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
4. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
సమాధానం
A. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
థైమస్: గుండె దగ్గర తమ్మెలున్న అవయవం; ప్లీహం: రక్తాన్ని వడపోస్తుంది; పేయర్స్ పాచెస్: చిన్నపేగు; ఎముక మజ్జ: రక్తకణాల ఉత్పత్తి స్థానం.
Match List I with List II. List I: a. Thymus b. Spleen c. Peyer's patches d. Bone marrow List II: i. Small intestine ii. Origin of all blood cells iii. Lobed organ near the heart iv. Bean-shaped organ that filters blood
1. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
2. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
3. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
4. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. స్పర్శ నిరోధం b. మెటాస్టాసిస్ c. బయాప్సీ d. ఆల్ఫా-ఇంటర్ఫెరాన్ జాబితా II: i. దూర ప్రాంతాలకు వ్యాపించడం ii. హిస్టోపాథలాజికల్ అధ్యయనం iii. జీవ ప్రతిస్పందన మార్పకం iv. క్యాన్సర్ కణాలు కోల్పోయే లక్షణం
1. a-iv, b-ii, c-i, d-iii
2. a-iv, b-i, c-ii, d-iii
3. a-i, b-iv, c-ii, d-iii
4. a-iv, b-i, c-iii, d-ii
సమాధానం
B. a-iv, b-i, c-ii, d-iii
క్యాన్సర్‌లో స్పర్శ నిరోధం కోల్పోతుంది (iv); మెటాస్టాసిస్ వ్యాప్తి (i); బయాప్సీ హిస్టోపాథాలజీ (ii); ఆల్ఫా-ఇంటర్ఫెరాన్ ఒక మార్పకం (iii).
Match List I with List II. List I: a. Contact inhibition b. Metastasis c. Biopsy d. Alpha-interferon List II: i. Spread to distant sites ii. Histopathological study iii. Biological response modifier iv. Property lost by cancer cells
1. a-iv, b-ii, c-i, d-iii
2. a-iv, b-i, c-ii, d-iii
3. a-i, b-iv, c-ii, d-iii
4. a-iv, b-i, c-iii, d-ii
ఒక రోగికి ప్రతి మూడు నుంచి నాలుగు రోజులకు చలితో అధిక జ్వరం వస్తోంది. పగిలిన ఎర్ర రక్తకణాల నుంచి విడుదలై ఈ లక్షణాలను కలిగించే పదార్థం ఏది?
1. ఇంటర్ఫెరాన్
2. హిస్టమిన్
3. సెరటోనిన్
4. హీమోజోయిన్
సమాధానం
D. హీమోజోయిన్
మలేరియాలో, పగిలిన RBCల నుంచి వచ్చే హీమోజోయిన్ చలి మరియు జ్వరాన్ని కలిగిస్తుంది.
A patient has high fever with chills every three to four days. Which substance released from burst red blood cells causes these symptoms?
1. Interferon
2. Histamine
3. Serotonin
4. Haemozoin
పాము కాటుకు గురైన వ్యక్తికి సిద్ధంగా ఉన్న ప్రతిరక్షకాల ఇంజెక్షన్ ఇస్తారు. ఇది దీనికి ఉదాహరణ
1. క్రియాశీల రోగనిరోధక శక్తి
2. స్వయం ప్రతిరక్షణ
3. నిష్క్రియ రోగనిరోధకత
4. సహజ రోగనిరోధక శక్తి
సమాధానం
C. నిష్క్రియ రోగనిరోధకత
ముందుగా తయారైన ప్రతిరక్షకాలు త్వరిత, నిష్క్రియ రోగనిరోధక శక్తిని ఇస్తాయి.
A person bitten by a snake is given an injection of ready-made antibodies. This is an example of
1. active immunity
2. autoimmunity
3. passive immunisation
4. innate immunity
పుప్పొడికి గురైన తరువాత ఒక వ్యక్తికి తుమ్ములు మరియు నీరు కారే కళ్లు వస్తాయి. ఈ లక్షణాలకు కారణమైన రసాయనాలను ఏ కణాలు విడుదల చేస్తాయి?
1. మాస్ట్ కణాలు
2. న్యూట్రోఫిల్స్
3. సహాయక T కణాలు
4. సహజ హంతక కణాలు
సమాధానం
A. మాస్ట్ కణాలు
IgE తో ముడిపడిన అలెర్జెన్లు మాస్ట్ కణాలు హిస్టమిన్ మరియు సెరటోనిన్ విడుదల చేసేలా చేస్తాయి.
After exposure to pollen, a person develops sneezing and watery eyes. Which cells release the chemicals responsible?
1. Mast cells
2. Neutrophils
3. Helper T cells
4. Natural killer cells
ఒక రోగి మార్పిడి చేసిన మూత్రపిండం కొన్ని వారాల తరువాత తిరస్కరించబడింది. ఈ తిరస్కరణను ప్రధానంగా ఏ కణాలు కలిగిస్తాయి?
1. ఎర్ర రక్తకణాలు
2. T లింఫోసైట్లు
3. న్యూట్రోఫిల్స్
4. IgE ను తయారు చేసే B కణాలు
సమాధానం
B. T లింఫోసైట్లు
అంటుకట్టు తిరస్కరణ కణ-మధ్యవర్తిత్వ రోగనిరోధకత వల్ల జరుగుతుంది, దీనిని T కణాలు నిర్వహిస్తాయి.
A patient's transplanted kidney is rejected after some weeks. Which cells mainly bring about this rejection?
1. Red blood cells
2. T lymphocytes
3. Neutrophils
4. B cells making IgE
ELISA ద్వారా ఒక వ్యక్తికి HIV పాజిటివ్ అని తేలింది. ఈ వ్యక్తిలో ఏ కణాల సంఖ్య క్రమంగా తగ్గుతుంది?
1. ఎర్ర రక్తకణాలు
2. మాస్ట్ కణాలు
3. ప్లేట్‌లెట్లు
4. సహాయక T లింఫోసైట్లు
సమాధానం
D. సహాయక T లింఫోసైట్లు
HIV సహాయక T కణాలలో వృద్ధి చెంది వాటిని నాశనం చేస్తుంది.
A person tests positive for HIV by ELISA. Which cell count will fall progressively in this person?
1. Red blood cells
2. Mast cells
3. Platelets
4. Helper T lymphocytes
ఒక పిల్లవాడికి నిరంతర అధిక జ్వరం (39°C నుంచి 40°C), మలబద్ధకం మరియు కడుపునొప్పి ఉన్నాయి, మరియు విడాల్ పరీక్ష పాజిటివ్. తీవ్రమైన సందర్భాల్లో ఏ అవయవానికి రంధ్రం పడవచ్చు?
1. ఊపిరితిత్తులు
2. శోషరస నాళాలు
3. పేగు
4. చర్మం
సమాధానం
C. పేగు
టైఫాయిడ్ పేగుకు రంధ్రం పడేలా చేయవచ్చు.
A child has sustained high fever (39°C to 40°C), constipation and stomach pain, and the Widal test is positive. In severe cases, which organ may be perforated?
1. Lungs
2. Lymph vessels
3. Intestine
4. Skin
రొమ్ములోని ఒక కంతి నుంచి రాలిన కణాలు రక్తం ద్వారా ప్రయాణించి కాలేయంలో కొత్త కంతిని ఏర్పరుస్తాయి. అసలు కంతి
1. అసంక్రమణమైనది మరియు హానికరం కాదు
2. నిరపాయకరమైనది మరియు మెటాస్టాసిస్ చూపుతుంది
3. ప్రాణాంతకమైనది మరియు మెటాస్టాసిస్ చెందింది
4. నిరపాయకరమైనది మరియు స్పర్శ నిరోధం చూపుతుంది
సమాధానం
C. ప్రాణాంతకమైనది మరియు మెటాస్టాసిస్ చెందింది
రక్తం ద్వారా ఇతర స్థలాలకు వ్యాపించడం మెటాస్టాసిస్, ఇది ప్రాణాంతక కంతుల లక్షణం.
Cells shed from a tumour in the breast travel through blood and form a new tumour in the liver. The original tumour is
1. non-infectious and not harmful
2. benign and shows metastasis
3. malignant and has metastasised
4. benign and shows contact inhibition

Page 1 of 1

Finished reading?

Test yourself in 10 minutes

A free 10-question mini-mock on your exam's real pattern, with negative marking and an instant score. अपनी तैयारी 10 मिनट में जाँचें।

Take a free mini-mock →Topic-wise practice