ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యం

గుర్తుంచుకోవలసినవి

• ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యం (reproductive health) అంటే ప్రత్యుత్పత్తికి సంబంధించిన అన్ని అంశాలలో సంపూర్ణ శ్రేయస్సు: శారీరక, భావోద్వేగ, ప్రవర్తనా, సామాజిక. ఇది కేవలం వ్యాధి లేకపోవడం మాత్రమే కాదు.
• గర్భనిరోధక పద్ధతులు: సహజ (ఆవర్తన సంయమనం, సంభోగ విరమణ, స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం), అవరోధ (కండోమ్‌లు, డయాఫ్రమ్‌లు, గర్భాశయ ముఖ టోపీలు, వాల్ట్‌లు), గర్భాశయాంతర సాధనాలు (IUDs), నోటి మాత్రలు, ఇంజెక్షన్లు, ఇంప్లాంట్లు, అత్యవసర గర్భనిరోధకం, శస్త్రచికిత్స వంధ్యీకరణ (వేసెక్టమీ, ట్యూబెక్టమీ).
• వైద్య గర్భవిచ్ఛిత్తి (MTP) భారతదేశంలో చట్టబద్ధం, మొదటి త్రైమాసికంలో అత్యంత సురక్షితం. లైంగికంగా సంక్రమించే వ్యాధులు (STIs) సురక్షిత లైంగిక ప్రవర్తన, కండోమ్‌ల ద్వారా నివారించబడతాయి.
• సహాయక ప్రత్యుత్పత్తి సాంకేతికతలు: ZIFT లేదా IUT తో IVF, GIFT, ICSI, కృత్రిమ గర్భధారణ (IUI). ZIFT లో సంయుక్తబీజం లేదా 8 బ్లాస్టోమియర్ల వరకు ఉన్న పిండం అండనాళంలోకి వెళ్తుంది. IUT లో 8 కంటే ఎక్కువ బ్లాస్టోమియర్లు గల పిండం గర్భాశయంలోకి వెళ్తుంది.

ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యం అంటే ఏమిటి

ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యాన్ని ప్రత్యుత్పత్తికి సంబంధించిన అన్ని అంశాలలో సంపూర్ణ శ్రేయస్సుగా నిర్వచిస్తుంది: శారీరక, భావోద్వేగ, ప్రవర్తనా, సామాజిక. శారీరకంగా, క్రియాత్మకంగా సాధారణమైన ప్రత్యుత్పత్తి అవయవాలు కలిగి, లైంగిక సంబంధిత అన్ని అంశాలలో వారి మధ్య సాధారణ భావోద్వేగ, ప్రవర్తనా పరస్పర చర్యలు ఉన్న ప్రజలు గల సమాజాన్ని ప్రత్యుత్పత్తి పరంగా ఆరోగ్యవంతమైనదిగా చెప్పవచ్చు.

సమస్యలు మరియు వ్యూహాలు

కుటుంబ నియంత్రణ కార్యక్రమాలను 1951 లో ప్రారంభించిన ప్రపంచంలోని తొలి దేశాలలో భారతదేశం ఒకటి. ఈ కార్యక్రమాలు సంవత్సరాలుగా మెరుగుపరచబడి, ఇప్పుడు విస్తృతమైన ప్రత్యుత్పత్తి, శిశు ఆరోగ్య సంరక్షణ (Reproductive and Child Health Care, RCH) కార్యక్రమాల పరిధిలో ఉన్నాయి. ఈ కార్యక్రమాలు ప్రత్యుత్పత్తికి సంబంధించిన అంశాలపై అవగాహన కల్పిస్తాయి, ప్రత్యుత్పత్తి పరంగా ఆరోగ్యవంతమైన సమాజ నిర్మాణానికి సౌకర్యాలు, సహకారం అందిస్తాయి.

ఉమ్మనీటి పరీక్ష (amniocentesis) అనేది ఉమ్మనీటిలోని క్రోమోజోమ్ నమూనా ఆధారంగా పిండ లింగాన్ని నిర్ధారించే పరీక్ష. లింగ నిర్ధారణకు ఇది నిషేధించబడింది, కానీ జన్యు రుగ్మతలను గుర్తించడానికి అనుమతించబడుతుంది.

మంచి ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యంలో బలమైన మౌలిక సదుపాయాలు, STIల గుర్తింపు, వంధ్యత్వం వంటి సమస్యలకు సకాలంలో సహాయం కూడా ఉంటాయి. పెరుగుతున్న జనాభా సమస్యలపై అవగాహన కూడా ఈ ప్రయత్నంలో భాగమే.

జనాభా స్థిరీకరణ మరియు జనన నియంత్రణ

జనాభా వేగంగా పెరగడాన్ని నియంత్రించాలి. అవాంఛిత గర్భాన్ని నివారించడానికి గర్భనిరోధకం (contraception) ఉపయోగిస్తారు. ఆదర్శ గర్భనిరోధకం వినియోగదారునికి సులభంగా ఉండాలి, తేలికగా లభించాలి, సమర్థవంతంగా ఉండాలి, తిరిగి పూర్వస్థితికి రాగలిగేదిగా (reversible) ఉండాలి, దుష్ప్రభావాలు లేకుండా లేదా అత్యల్పంగా ఉండాలి. ఇది లైంగిక కోరికను, ఆసక్తిని లేదా లైంగిక చర్యను కూడా అడ్డుకోకూడదు.

వేగంగా పెరుగుతున్న జనాభా ఆహారం, గృహ నిర్మాణం, ఆరోగ్య సేవలపై ఒత్తిడి పెంచుతుంది. జనాభా పెరుగుదలను తగ్గించడానికి ప్రధాన చర్యలు: నినాదాలు లేదా ప్రకటనల ద్వారా చిన్న కుటుంబాలను ప్రోత్సహించడం, గర్భనిరోధకాల వాడకంపై దంపతులకు అవగాహన కల్పించడం, వివాహ వయసును పెంచడం. ప్రభుత్వ సంస్థలు చిన్న కుటుంబాలు గల దంపతులకు ప్రోత్సాహకాలు కూడా ఇస్తాయి. ఈ చర్యలు జనాభాను స్థిరంగా ఉంచడానికి తోడ్పడతాయి; దీన్ని జనాభా స్థిరీకరణ (population stabilisation) అంటారు. గర్భనిరోధక పద్ధతులు అనేక రకాలు: సహజ, అవరోధ, గర్భాశయాంతర సాధనాలు, నోటి ద్వారా, ఇంజెక్షన్లు, ఇంప్లాంట్లు, శస్త్రచికిత్స.

సహజ లేదా సంప్రదాయ పద్ధతులు. ఇవి అండం, శుక్రకణం కలవకుండా నిరోధించడానికి ప్రయత్నిస్తాయి.

ఈ పద్ధతులకు దుష్ప్రభావాలు ఉండవు, కానీ విఫలమయ్యే అవకాశాలు ఎక్కువ.

అవరోధ పద్ధతులు. ఇవి శుక్రకణం భౌతికంగా అండాన్ని కలవకుండా నిరోధిస్తాయి.

• కండోమ్‌లు (Condoms): శిశ్నంపై (పురుష) లేదా యోని, గర్భాశయ ముఖద్వారంలో (స్త్రీ) ధరించే పలుచని రబ్బరు/లేటెక్స్ తొడుగులు. ఇవి AIDS తో సహా STIల నుంచి కూడా రక్షిస్తాయి. కండోమ్‌లను ఒకసారి వాడి పారవేస్తారు, వీటిని స్వయంగా ఉపయోగించవచ్చు. భారతదేశంలో ఒక ఉదాహరణ బ్రాండ్ పేరు నిరోధ్ (Nirodh).
• డయాఫ్రమ్‌లు, గర్భాశయ ముఖ టోపీలు, వాల్ట్‌లు (Diaphragms, cervical caps and vaults): స్త్రీ ప్రత్యుత్పత్తి మార్గంలో గర్భాశయ ముఖద్వారాన్ని కప్పే, మళ్ళీ వాడగలిగే రబ్బరు అడ్డంకులు. ఇవి గర్భాశయ ముఖద్వారం గుండా శుక్రకణాల ప్రవేశాన్ని కూడా నిరోధిస్తాయి.

ఈ అడ్డంకుల గర్భనిరోధక సామర్థ్యాన్ని పెంచడానికి శుక్రకణనాశక క్రీములు, జెల్లీలు, నురగలను తరచుగా వీటితో కలిపి వాడతారు.

గర్భాశయాంతర సాధనాలు (IUDs). వైద్యుడు లేదా నర్సు వీటిని యోని ద్వారా గర్భాశయంలోకి చొప్పిస్తారు. గర్భధారణను వాయిదా వేయాలనుకునే లేదా పిల్లల మధ్య ఎడం ఉంచాలనుకునే స్త్రీలకు ఇవి ఆదర్శం.

నోటి గర్భనిరోధకాలు (మాత్రలు). వీటిలో ప్రొజెస్టోజెన్‌లు లేదా ప్రొజెస్టోజెన్–ఈస్ట్రోజెన్ కలయిక ఉంటాయి. స్త్రీలు వీటిని మాత్రల రూపంలో వాడతారు. ఋతుచక్రం మొదటి ఐదు రోజులలోపు మొదలుపెట్టడం ఉత్తమం; మాత్రలను రోజూ 21 రోజులు తీసుకుంటారు. 7 రోజుల విరామం (ఈ సమయంలో ఋతుస్రావం జరుగుతుంది) తర్వాత, అదే విధంగా మళ్ళీ మాత్రలు తీసుకుంటారు. ఇవి అండవిసర్జనను, ఇంప్లాంటేషన్‌ను నిరోధిస్తాయి, శుక్రకణాల ప్రవేశం ఆలస్యమయ్యేలా గర్భాశయ ముఖద్వార శ్లేష్మ నాణ్యతను మారుస్తాయి. సహేలి (Saheli) స్టిరాయిడ్ రహిత మాత్ర. దీన్ని వారానికి ఒకసారి తీసుకుంటారు; ఇది లక్నోలోని సెంట్రల్ డ్రగ్ రీసెర్చ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ (CDRI) లో అభివృద్ధి చేయబడింది; దీనికి తక్కువ దుష్ప్రభావాలు, అధిక గర్భనిరోధక విలువ ఉన్నాయి.

ఇంజెక్షన్లు మరియు ఇంప్లాంట్లు. ప్రొజెస్టోజెన్‌లను మాత్రమే, లేదా ఈస్ట్రోజెన్‌తో కలిపి, ఇంజెక్షన్ల రూపంలో లేదా చర్మం కింద ఇంప్లాంట్లుగా కూడా ఉపయోగించవచ్చు. వీటి చర్యా విధానం మాత్రలను పోలి ఉంటుంది, వీటి ప్రభావం చాలా ఎక్కువ కాలం ఉంటుంది.

అత్యవసర గర్భనిరోధకం. సంభోగం జరిగిన 72 గంటలలోపు ప్రొజెస్టోజెన్‌లు లేదా ప్రొజెస్టోజెన్–ఈస్ట్రోజెన్ కలయికలను ఇవ్వడం, లేదా IUD లను ఉపయోగించడం అత్యవసర గర్భనిరోధకంగా చాలా ప్రభావవంతమని కనుగొనబడింది. రక్షణ లేని సంభోగం లేదా అత్యాచారం తర్వాత సంభావ్య గర్భాన్ని నివారించడానికి దీన్ని ఉపయోగించవచ్చు.

శస్త్రచికిత్స పద్ధతులు (వంధ్యీకరణ). ఇకపై గర్భాలు రాకుండా నివారించడానికి తుది పద్ధతిగా పురుష లేదా స్త్రీ భాగస్వామికి వీటిని సూచిస్తారు. ఇవి అత్యంత ప్రభావవంతమైనవి, కానీ వీటిని పూర్వస్థితికి తేవడం చాలా కష్టం.

వైద్య గర్భవిచ్ఛిత్తి (MTP)

పూర్తి కాలం కంటే ముందే ఉద్దేశపూర్వకంగా లేదా స్వచ్ఛందంగా గర్భాన్ని తొలగించడాన్ని MTP లేదా ప్రేరేపిత గర్భస్రావం (induced abortion) అంటారు. రక్షణ లేని సాధారణ సంభోగం వల్ల లేదా సంభోగ సమయంలో వాడిన గర్భనిరోధకం విఫలమవడం వల్ల వచ్చిన అవాంఛిత గర్భాలను తొలగించుకోవడానికి MTP లు ఉపయోగిస్తారు. గర్భం కొనసాగడం తల్లికి లేదా పిండానికి, లేదా ఇద్దరికీ హానికరం లేదా ప్రాణాంతకం కాగల సందర్భాలలో కూడా ఇవి అవసరం.

దుర్వినియోగం కాకుండా కఠిన షరతులతో భారత ప్రభుత్వం 1971 లో MTP ని చట్టబద్ధం చేసింది; తర్వాత ఈ చట్టాన్ని సవరించారు. మొదటి త్రైమాసికంలో, అంటే గర్భధారణ 12 వారాల వరకు MTP సాపేక్షంగా సురక్షితమని భావిస్తారు. రెండవ త్రైమాసిక గర్భస్రావాలు చాలా ప్రమాదకరం. చట్టపరమైన షరతులు ఆడ శిశు భ్రూణహత్యను నివారించడానికి ఉద్దేశించినవి.

లైంగికంగా సంక్రమించే వ్యాధులు (STIs)

లైంగిక సంపర్కం ద్వారా సంక్రమించే ఇన్ఫెక్షన్లు లేదా వ్యాధులను సమష్టిగా లైంగికంగా సంక్రమించే వ్యాధులు (STIs), లేదా సుఖవ్యాధులు (VD), లేదా ప్రత్యుత్పత్తి మార్గ ఇన్ఫెక్షన్లు (RTI) అంటారు.

హెపటైటిస్-B, HIV లు ఇంజెక్షన్ సూదులు, శస్త్రచికిత్స పరికరాలను పంచుకోవడం, రక్త మార్పిడి ద్వారా, అలాగే ఇన్ఫెక్షన్ ఉన్న తల్లి నుంచి పిండానికి కూడా వ్యాపించవచ్చు. హెపటైటిస్-B, జననేంద్రియ హెర్పిస్, HIV ఇన్ఫెక్షన్లు తప్ప, మిగతా వ్యాధులు ముందుగా గుర్తించి సరిగ్గా చికిత్స చేస్తే పూర్తిగా నయమవుతాయి.

తొలి లక్షణాలు స్వల్పంగా ఉంటాయి: దురద, ద్రవం స్రవించడం, జననేంద్రియ ప్రాంతంలో స్వల్ప నొప్పి, వాపు. ముఖ్యంగా స్త్రీలలో ఇవి తరచుగా గమనించబడవు. సమస్యలలో కటి వాపు వ్యాధులు (PID), గర్భస్రావాలు, మృత శిశు జననాలు, గర్భాశయం వెలుపల గర్భం (ectopic pregnancies), వంధ్యత్వం, ప్రత్యుత్పత్తి మార్గ క్యాన్సర్ ఉంటాయి.

STIలు తీవ్రమైన ప్రజారోగ్య సమస్య, ఎందుకంటే ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన చాలామందిలో తొలి సంకేతాలు కనిపించవు, తెలియకుండానే ఇతరులకు వ్యాప్తి చేయగలరు. కొన్ని సందర్భాలలో ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన తల్లి నుంచి నవజాత శిశువుకు కూడా వ్యాపించవచ్చు. 15–24 సంవత్సరాల వయసు గల వారిలో ఈ ఇన్ఫెక్షన్ల సంభవం ఎక్కువగా ఉన్నట్లు నివేదించబడింది.

నివారణ.

• తెలియని భాగస్వాములతో లేదా అనేక మంది భాగస్వాములతో లైంగిక సంబంధం మానుకోవాలి.
• సంభోగ సమయంలో ఎల్లప్పుడూ కండోమ్‌లు వాడాలి.
• సందేహం ఉంటే, వ్యాధిని ముందుగా గుర్తించి పూర్తిగా చికిత్స చేయించుకోవడానికి అర్హత గల వైద్యుడిని సంప్రదించాలి.

వంధ్యత్వం మరియు సహాయక ప్రత్యుత్పత్తి సాంకేతికతలు

రక్షణ లేని లైంగిక సహజీవనం ఉన్నప్పటికీ గర్భం దాల్చలేకపోవడం లేదా పిల్లలను కనలేకపోవడాన్ని వంధ్యత్వం (infertility) అంటారు. కారణాలు శారీరక, పుట్టుకతో వచ్చినవి, వ్యాధులు, మందులు, ప్రతిరక్షక సంబంధమైనవి, లేదా మానసికమైనవి కూడా కావచ్చు. ప్రత్యేక ఆరోగ్య విభాగాలు (వంధ్యత్వ క్లినిక్‌లు) సహాయక ప్రత్యుత్పత్తి సాంకేతికతలు (assisted reproductive technologies, ART) అనే కొన్ని ప్రత్యేక పద్ధతులను ఉపయోగించి వంధ్యత్వం ఉన్న దంపతులకు సహాయం చేస్తాయి.

ఈ పద్ధతుల సమూహాన్ని ఒక సరళమైన క్రమంగా చదవవచ్చు. భర్త లేదా దాతల నుంచి సంయోగబీజాలను సేకరిస్తారు. IVF, ICSI లలో ప్రయోగశాలలో, GIFT, కృత్రిమ గర్భధారణలలో స్త్రీ మార్గం లోపల ఫలదీకరణం చేస్తారు. తర్వాత సంయుక్తబీజాన్ని లేదా పిండాన్ని అండనాళంలో (ZIFT) లేదా గర్భాశయంలో (IUT) ఉంచుతారు. పద్ధతి ఎంపిక వంధ్యత్వ కారణంపై ఆధారపడుతుంది. ఉదాహరణకు, శుక్రకణాలు అండంలోకి చొచ్చుకుపోలేనప్పుడు ICSI ఉపయోగపడుతుంది; పురుష భాగస్వామి వీర్యం ప్రవేశపెట్టలేనప్పుడు లేదా శుక్రకణాల సంఖ్య తక్కువగా ఉన్నప్పుడు కృత్రిమ గర్భధారణ ఉపయోగిస్తారు.

IVF లో ఏర్పడిన పిండాన్ని స్త్రీ జననేంద్రియ మార్గంలోకి బదిలీ చేస్తారు, అక్కడ దాని తదుపరి అభివృద్ధి పూర్తవుతుంది. ZIFT, IUT లలో పిండం ప్రయోగశాల ఫలదీకరణం నుంచి వస్తుంది, GIFT లో ఫలదీకరణం శరీరం లోపలే జరుగుతుంది. ఈ పద్ధతులకు చాలా నైపుణ్యం అవసరం, ఖరీదైనవి కూడా. భావోద్వేగ, మత, సామాజిక సమస్యలు తలెత్తవచ్చు, దంపతులు దత్తత గురించి కూడా ఆలోచించవచ్చు.

NEET లో పొరపాట్లకు ఆస్కారం ఉన్న అంశాలు

• 1. ZIFT vs IUT: ZIFT సంయుక్తబీజాన్ని లేదా 8 బ్లాస్టోమియర్ల వరకు ఉన్న పిండాన్ని అండనాళంలో ఉంచుతుంది. IUT 8 కంటే ఎక్కువ బ్లాస్టోమియర్లు గల పిండాన్ని గర్భాశయంలో ఉంచుతుంది.
• 2. ZIFT vs GIFT: ZIFT సంయుక్తబీజాన్ని లేదా తొలి దశ పిండాన్ని బదిలీ చేస్తుంది. GIFT సంయోగబీజాన్ని (అండం) బదిలీ చేస్తుంది, ఫలదీకరణం శరీరం లోపల జరుగుతుంది.
• 3. ICSI vs IUI: ICSI ప్రయోగశాలలో ఒక శుక్రకణాన్ని ఒక అండంలోకి ఇంజెక్ట్ చేస్తుంది. IUI వీర్యాన్ని గర్భాశయంలో ఉంచుతుంది.
• 4. వేసెక్టమీ vs ట్యూబెక్టమీ: వేసెక్టమీ శుక్రవాహికను కత్తిరిస్తుంది (పురుషుడు). ట్యూబెక్టమీ అండనాళాలను కత్తిరిస్తుంది (స్త్రీ).
• 5. CuT vs Progestasert: CuT కాపర్‌ను విడుదల చేస్తుంది. Progestasert (మరియు LNG-20) హార్మోన్లను విడుదల చేస్తాయి.
• 6. Lippes loop vs CuT: Lippes loop ఔషధ రహితం. CuT, Cu7, Multiload 375 కాపర్‌ను విడుదల చేస్తాయి.
• 7. సహేలి vs సాధారణ మాత్రలు: సహేలి స్టిరాయిడ్ రహితం, వారానికోసారి తీసుకుంటారు. సాధారణ మాత్రలు హార్మోన్ సంబంధమైనవి, రోజూ 21 రోజులు తీసుకుంటారు.
• 8. ఆవర్తన సంయమనం vs స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం: మొదటిది 10–17 రోజుల చుట్టూ సంభోగాన్ని మానుకుంటుంది. రెండవది తీవ్ర స్తన్యదాన సమయంలో చక్రాలు లేకపోవడంపై ఆధారపడుతుంది (సుమారు ఆరు నెలల వరకు).
• 9. అవరోధ పద్ధతులు, STIలు: కండోమ్‌లు STIల నుంచి రక్షిస్తాయి, కానీ IUDs, మాత్రలు రక్షించవు.
• 10. నయమయ్యే vs నయం కాని STIలు: హెపటైటిస్-B, జననేంద్రియ హెర్పిస్, HIV పూర్తిగా నయం కావు, గనోరియా, సిఫిలిస్ నయమవుతాయి.

ఒక్కమాటలో

• 1. ప్రత్యుత్పత్తి యొక్క శారీరక, భావోద్వేగ, ప్రవర్తనా, సామాజిక అంశాలలో సంపూర్ణ శ్రేయస్సునే WHO ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యంగా నిర్వచిస్తుంది.
• 2. భారతదేశం కుటుంబ నియంత్రణ కార్యక్రమాలను 1951 లో ప్రారంభించింది.
• 3. RCH అంటే ప్రత్యుత్పత్తి, శిశు ఆరోగ్య సంరక్షణ (Reproductive and Child Health Care).
• 4. లింగ నిర్ధారణ కోసం ఉమ్మనీటి పరీక్ష చట్టం ద్వారా నిషేధించబడింది.
• 5. చక్రంలో సంతాన సామర్థ్య కాలం సుమారు 10 నుంచి 17 రోజులు.
• 6. ప్రసవం తర్వాత సుమారు ఆరు నెలల వరకు స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం గర్భనిరోధకంగా పనిచేస్తుంది.
• 7. జాబితాలోని గర్భనిరోధకాలలో AIDS తో సహా STIల నుంచి కూడా రక్షించేవి కండోమ్‌లు మాత్రమే.
• 8. Lippes loop ఔషధ రహిత IUD.
• 9. Cu7, CuT, Multiload 375 కాపర్ అయాన్‌లను విడుదల చేస్తాయి.
• 10. Progestasert, LNG-20 హార్మోన్ విడుదల చేసే IUDs.
• 11. నోటి మాత్రలు 21 రోజులు తీసుకుంటారు, తర్వాత 7 రోజుల విరామం ఉంటుంది.
• 12. సహేలి CDRI, లక్నోలో అభివృద్ధి చేసిన వారానికోసారి వాడే స్టిరాయిడ్ రహిత మాత్ర.
• 13. అత్యవసర గర్భనిరోధకాన్ని సంభోగం జరిగిన 72 గంటలలోపు వాడాలి.
• 14. MTP మొదటి త్రైమాసికంలో (12 వారాల వరకు) సాపేక్షంగా సురక్షితం.
• 15. టెస్ట్ ట్యూబ్ బేబీ కార్యక్రమం అంటే IVF తర్వాత పిండ బదిలీ.

సాధన ప్రశ్నలు

1. WHO నిర్వచనం ప్రకారం ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యం అంటే

   1. ప్రత్యుత్పత్తికి సంబంధించిన శారీరక, భావోద్వేగ, ప్రవర్తనా, సామాజిక అంశాలలో సంపూర్ణ శ్రేయస్సు
   2. ప్రత్యుత్పత్తి వ్యాధులు లేకపోవడం మాత్రమే
   3. ఒక సంవత్సరంలో గర్భం దాల్చగలగడం
   4. దంపతులందరూ గర్భనిరోధకాలను వాడటం
   సమాధానం

   A. ప్రత్యుత్పత్తికి సంబంధించిన శారీరక, భావోద్వేగ, ప్రవర్తనా, సామాజిక అంశాలలో సంపూర్ణ శ్రేయస్సు

   ప్రత్యుత్పత్తి ఆరోగ్యం సంపూర్ణ శ్రేయస్సును కలిగి ఉంటుంది, కేవలం వ్యాధి లేకపోవడం కాదు.

   Reproductive health, as defined by the WHO, means

   1. total well-being in the physical, emotional, behavioural and social aspects of reproduction
   2. only the absence of reproductive diseases
   3. the ability to conceive within one year
   4. the use of contraceptives by all couples

2. భారతదేశం కుటుంబ నియంత్రణ కార్యక్రమాలను ఏ సంవత్సరంలో ప్రారంభించింది?

   1. 1921
   2. 1951
   3. 1991
   4. 1971
   సమాధానం

   B. 1951

   అలాంటి కార్యక్రమాలను 1951 లో ప్రారంభించిన తొలి దేశాలలో భారతదేశం ఒకటి.

   India started its family planning programmes in the year

   1. 1921
   2. 1951
   3. 1991
   4. 1971

3. ఆవర్తన సంయమనం (periodic abstinence) సంతాన సామర్థ్య కాలంలో సంభోగాన్ని మానుకోవడంపై ఆధారపడుతుంది; ఈ కాలం సుమారుగా

   1. ఋతుచక్రంలో 1 నుండి 5 రోజులు
   2. ఋతుచక్రంలో 3 నుండి 8 రోజులు
   3. ఋతుచక్రంలో 20 నుండి 28 రోజులు
   4. ఋతుచక్రంలో 10 నుండి 17 రోజులు
   సమాధానం

   D. ఋతుచక్రంలో 10 నుండి 17 రోజులు

   అండవిసర్జన సుమారు 10 నుంచి 17 రోజుల మధ్య ఆశించబడుతుంది.

   Periodic abstinence is based on avoiding coitus during the fertile period, which is about days

   1. 1 to 5 of the menstrual cycle
   2. 3 to 8 of the menstrual cycle
   3. 20 to 28 of the menstrual cycle
   4. 10 to 17 of the menstrual cycle

4. Lippes loop అనేది

   1. గర్భాశయ ముఖద్వారాన్ని కప్పే అవరోధ పద్ధతి
   2. హార్మోన్ విడుదల చేసే గర్భాశయాంతర సాధనం
   3. ఔషధ రహిత గర్భాశయాంతర సాధనం
   4. కాపర్ విడుదల చేసే గర్భాశయాంతర సాధనం
   సమాధానం

   C. ఔషధ రహిత గర్భాశయాంతర సాధనం

   Lippes loop ఔషధ రహితం; CuT, Cu7, Multiload 375 కాపర్‌ను విడుదల చేస్తాయి.

   The Lippes loop is a

   1. barrier method that covers the cervix
   2. hormone-releasing intra-uterine device
   3. non-medicated intra-uterine device
   4. copper-releasing intra-uterine device

5. CuT ప్రధానంగా దేన్ని విడుదల చేయడం ద్వారా పనిచేస్తుంది?

   1. అంతఃపొరను మందంగా చేసే ఈస్ట్రోజెన్
   2. శుక్రకణ చలనశీలతను అణచివేసే కాపర్ అయాన్‌లు
   3. అండవిసర్జనను నిరోధించే ప్రొజెస్టోజెన్
   4. గర్భాశయ ముఖద్వారాన్ని అడ్డుకునే శుక్రకణనాశకం
   సమాధానం

   B. శుక్రకణ చలనశీలతను అణచివేసే కాపర్ అయాన్‌లు

   కాపర్ అయాన్‌లు శుక్రకణాల చలనశీలతను, ఫలదీకరణ సామర్థ్యాన్ని తగ్గిస్తాయి.

   CuT acts mainly by releasing

   1. estrogen that thickens the endometrium
   2. copper ions that suppress sperm motility
   3. progestogen that inhibits ovulation
   4. spermicide that blocks the cervix

6. CDRI లక్నోలో అభివృద్ధి చేసిన సహేలి (Saheli) అనేది

   1. కాపర్ విడుదల చేసే IUD
   2. ఇంజెక్షన్ ద్వారా ఇచ్చే ఇంప్లాంట్
   3. వారానికి ఒకసారి తీసుకునే స్టిరాయిడ్ రహిత నోటి మాత్ర
   4. 21 రోజులు తీసుకునే స్టిరాయిడ్ మాత్ర
   సమాధానం

   C. వారానికి ఒకసారి తీసుకునే స్టిరాయిడ్ రహిత నోటి మాత్ర

   సహేలి స్టిరాయిడ్ రహితం, వారానికోసారి వాడేది, తక్కువ దుష్ప్రభావాలు కలది.

   Saheli, developed at CDRI Lucknow, is

   1. a copper-releasing IUD
   2. an injectable implant
   3. a non-steroidal oral pill taken once a week
   4. a steroidal pill taken for 21 days

7. అత్యవసర గర్భనిరోధకం ఎంత సమయంలోపు వాడితే ప్రభావవంతంగా ఉంటుంది?

   1. సంభోగం జరిగిన 7 రోజులలోపు
   2. సంభోగం జరిగిన 1 నెలలోపు
   3. సంభోగం జరిగిన 72 గంటలలోపు
   4. సంభోగం జరిగిన 6 గంటలలోపు మాత్రమే
   సమాధానం

   C. సంభోగం జరిగిన 72 గంటలలోపు

   ప్రొజెస్టోజెన్‌లు, ప్రొజెస్టోజెన్–ఈస్ట్రోజెన్ కలయికలు లేదా IUDs 72 గంటలలోపు పనిచేస్తాయి.

   Emergency contraception is effective if used within

   1. 7 days of coitus
   2. 1 month of coitus
   3. 72 hours of coitus
   4. 6 hours of coitus only

8. వేసెక్టమీలో ఏ నిర్మాణాన్ని కత్తిరించి ముడి వేస్తారు?

   1. శుక్రవాహిక
   2. అండనాళం
   3. అధివృషణం
   4. మూత్రమార్గం
   సమాధానం

   A. శుక్రవాహిక

   వేసెక్టమీ అనేది శుక్రవాహికను కత్తిరించి ముడి వేసే పురుష వంధ్యీకరణ.

   In vasectomy, which structure is cut and tied?

   1. Vas deferens
   2. Fallopian tube
   3. Epididymis
   4. Urethra

9. లైంగికంగా సంక్రమించే వ్యాధుల నుంచి కూడా రక్షించే గర్భనిరోధకం ఏది?

   1. నోటి మాత్ర
   2. Copper-T
   3. Lippes loop
   4. కండోమ్
   సమాధానం

   D. కండోమ్

   కండోమ్‌లు AIDS తో సహా STIల సంక్రమణను తగ్గించే అవరోధాలు.

   Which contraceptive also protects against sexually transmitted infections?

   1. Oral pill
   2. Copper-T
   3. Lippes loop
   4. Condom

10. సాధారణ నోటి గర్భనిరోధక మాత్రల పద్ధతి

    1. 14వ రోజు నుంచి మొదలుపెట్టి 28 రోజుల పాటు రోజుకు ఒక మాత్ర
    2. ఋతుచక్రం మొదటి ఐదు రోజులలోపు మొదలుపెట్టి 21 రోజుల పాటు రోజుకు ఒక మాత్ర
    3. 21 వారాల పాటు వారానికి ఒక మాత్ర
    4. 14వ రోజు తర్వాత 7 రోజుల పాటు రోజుకు ఒక మాత్ర
    సమాధానం

    B. ఋతుచక్రం మొదటి ఐదు రోజులలోపు మొదలుపెట్టి 21 రోజుల పాటు రోజుకు ఒక మాత్ర

    21 రోజుల తర్వాత 7 రోజుల విరామం ఉంటుంది; ఆ సమయంలో ఋతుస్రావం జరుగుతుంది.

    The usual oral contraceptive pill schedule is

    1. one pill daily for 28 days starting at day 14
    2. one pill daily for 21 days, starting within the first five days of the cycle
    3. one pill weekly for 21 weeks
    4. one pill daily for 7 days after day 14

11. MTP సాపేక్షంగా సురక్షితమని భావించే కాలం

    1. గర్భధారణలోని ఏ దశ అయినా
    2. రెండవ త్రైమాసికం
    3. మూడవ త్రైమాసికం
    4. మొదటి త్రైమాసికం (12 వారాల వరకు)
    సమాధానం

    D. మొదటి త్రైమాసికం (12 వారాల వరకు)

    రెండవ త్రైమాసిక గర్భస్రావాలు చాలా ప్రమాదకరం.

    MTP is considered relatively safe during

    1. any stage of pregnancy
    2. the second trimester
    3. the third trimester
    4. the first trimester (up to 12 weeks)

12. కింది STIలలో పూర్తిగా నయం కానిది ఏది?

    1. హెపటైటిస్-B
    2. సిఫిలిస్
    3. క్లామిడియాసిస్
    4. గనోరియా
    సమాధానం

    A. హెపటైటిస్-B

    హెపటైటిస్-B, జననేంద్రియ హెర్పిస్, HIV ఇన్ఫెక్షన్ పూర్తిగా నయం కావు.

    Which of the following STIs is not completely curable?

    1. Hepatitis-B
    2. Syphilis
    3. Chlamydiasis
    4. Gonorrhoea

13. ZIFT లో అండనాళంలోకి బదిలీ చేసేది ఏమిటి?

    1. సంయుక్తబీజం లేదా 8 బ్లాస్టోమియర్ల వరకు ఉన్న తొలి దశ పిండం
    2. 8 కంటే ఎక్కువ బ్లాస్టోమియర్లు గల పిండం
    3. శుక్రకణాలు మాత్రమే
    4. దాత నుంచి వీర్యం
    సమాధానం

    A. సంయుక్తబీజం లేదా 8 బ్లాస్టోమియర్ల వరకు ఉన్న తొలి దశ పిండం

    8 కంటే ఎక్కువ బ్లాస్టోమియర్లు గల పిండాలను గర్భాశయంలోకి బదిలీ చేస్తారు (IUT).

    In ZIFT, what is transferred into the fallopian tube?

    1. A zygote or an early embryo of up to 8 blastomeres
    2. An embryo with more than 8 blastomeres
    3. Only sperms
    4. Semen from a donor

14. స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం గర్భనిరోధక పద్ధతిగా సుమారు ఎంత కాలం వరకు ప్రభావవంతం?

    1. స్తన్యదానం కొనసాగినంత కాలం
    2. ప్రసవం తర్వాత ఒక నెల వరకు
    3. ప్రసవం తర్వాత ఆరు నెలల వరకు
    4. ప్రసవం తర్వాత రెండు సంవత్సరాల వరకు
    సమాధానం

    C. ప్రసవం తర్వాత ఆరు నెలల వరకు

    ఇది తీవ్రమైన స్తన్యదాన సమయంలో, సుమారు ఆరు నెలల వరకు మాత్రమే పనిచేస్తుంది.

    Lactational amenorrhea is effective as a contraceptive method for up to about

    1. the whole duration of lactation
    2. one month after delivery
    3. six months after delivery
    4. two years after delivery

15. కింది వాటిలో లైంగికంగా సంక్రమించే ఇన్ఫెక్షన్ కానిది ఏది?

    1. జననేంద్రియ హెర్పిస్
    2. మలేరియా
    3. ట్రైకోమోనియాసిస్
    4. గనోరియా
    సమాధానం

    B. మలేరియా

    మలేరియా వాహకాల ద్వారా వ్యాపించే ఇన్ఫెక్షన్; మిగతావి STIలు.

    Which of the following is NOT a sexually transmitted infection?

    1. Genital herpes
    2. Malaria
    3. Trichomoniasis
    4. Gonorrhoea

16. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: సంభోగ విరమణలో పురుషుడు స్ఖలనానికి ముందే శిశ్నాన్ని బయటకు తీస్తాడు. ప్రవచనం II: ఆవర్తన సంయమనంలో చక్రంలో 10 నుంచి 17 రోజుల చుట్టూ సంభోగాన్ని మానుకుంటారు. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    A. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి

    రెండూ సహజ పద్ధతులను సరిగ్గా వివరిస్తాయి.

    Given below are two statements: Statement I: In coitus interruptus the male withdraws the penis before ejaculation. Statement II: Periodic abstinence involves avoiding coitus around days 10 to 17 of the cycle. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

17. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: కండోమ్‌లు లైంగికంగా సంక్రమించే ఇన్ఫెక్షన్ల నుంచి రక్షిస్తాయి. ప్రవచనం II: కాపర్ విడుదల చేసే IUDs లైంగికంగా సంక్రమించే ఇన్ఫెక్షన్ల నుంచి రక్షిస్తాయి. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    C. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు

    IUDs STIల నుంచి రక్షణ ఇవ్వవు.

    Given below are two statements: Statement I: Condoms protect against sexually transmitted infections. Statement II: Copper-releasing IUDs protect against sexually transmitted infections. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

18. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: వేసెక్టమీలో అండనాళాలను కత్తిరించి ముడి వేస్తారు. ప్రవచనం II: ట్యూబెక్టమీలో శుక్రవాహికను కత్తిరించి ముడి వేస్తారు. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    B. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు

    ఈ రెండు పదాలు తారుమారయ్యాయి: వేసెక్టమీ శుక్రవాహికకు సంబంధించినది, ట్యూబెక్టమీ అండనాళాలకు సంబంధించినది.

    Given below are two statements: Statement I: Vasectomy involves cutting and tying the fallopian tubes. Statement II: Tubectomy involves cutting and tying the vas deferens. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

19. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: హార్మోన్ విడుదల చేసే IUDs గర్భాశయాన్ని ఇంప్లాంటేషన్‌కు అనువుగా లేకుండా చేస్తాయి. ప్రవచనం II: ఔషధ రహిత IUDs హార్మోన్లను విడుదల చేస్తాయి. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    C. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు

    Lippes loop వంటి ఔషధ రహిత IUDs ఏమీ విడుదల చేయవు.

    Given below are two statements: Statement I: Hormone-releasing IUDs make the uterus unsuitable for implantation. Statement II: Non-medicated IUDs release hormones. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

20. కింది ప్రవచనాలలో ఏవి సరైనవి? 1. ZIFT సంయుక్తబీజాన్ని లేదా తొలి దశ పిండాన్ని అండనాళంలోకి బదిలీ చేస్తుంది. 2. IUT 8 కంటే ఎక్కువ బ్లాస్టోమియర్లు గల పిండాన్ని గర్భాశయంలోకి బదిలీ చేస్తుంది. 3. GIFT పిండాన్ని గర్భాశయంలోకి బదిలీ చేస్తుంది.

    1. 1 మరియు 3 మాత్రమే
    2. 1 మరియు 2 మాత్రమే
    3. 2 మరియు 3 మాత్రమే
    4. 1, 2 మరియు 3
    సమాధానం

    B. 1 మరియు 2 మాత్రమే

    GIFT సంయోగబీజాన్ని (అండాన్ని) అండనాళంలోకి బదిలీ చేస్తుంది.

    Which of the following statements are correct? 1. ZIFT transfers a zygote or early embryo into the fallopian tube. 2. IUT transfers an embryo with more than 8 blastomeres into the uterus. 3. GIFT transfers an embryo into the uterus.

    1. 1 and 3 only
    2. 1 and 2 only
    3. 2 and 3 only
    4. 1, 2 and 3

21. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: సహేలి రోజూ తీసుకునే స్టిరాయిడ్ మాత్ర. ప్రవచనం II: నోటి మాత్రలు శుక్రకణాల ప్రవేశం ఆలస్యమయ్యేలా గర్భాశయ ముఖద్వార శ్లేష్మ నాణ్యతను మారుస్తాయి. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    D. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది

    సహేలి స్టిరాయిడ్ రహితం, వారానికోసారి వాడేది; మాత్రలు నిజంగానే గర్భాశయ ముఖద్వార శ్లేష్మాన్ని మారుస్తాయి.

    Given below are two statements: Statement I: Saheli is a steroidal pill taken daily. Statement II: Oral pills alter the quality of cervical mucus so that sperm entry is retarded. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

22. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: లింగ నిర్ధారణ కోసం ఉమ్మనీటి పరీక్ష (amniocentesis) చట్టం ద్వారా నిషేధించబడింది. ప్రవచనం II: ఏ పరిస్థితిలోనూ జన్యు రుగ్మతలను గుర్తించడానికి ఉమ్మనీటి పరీక్షను ఉపయోగించలేరు. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    C. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు

    లింగ నిర్ధారణకు ఇది నిషేధించబడింది, కానీ జన్యు రుగ్మతలను గుర్తించడానికి ఉపయోగించవచ్చు.

    Given below are two statements: Statement I: Amniocentesis for sex determination is banned by law. Statement II: Amniocentesis cannot be used for detecting genetic disorders under any circumstance. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

23. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: MTP రెండవ త్రైమాసికంలో అత్యంత సురక్షితం. ప్రవచనం II: MTP ని భారతదేశంలో 1971 లో చట్టబద్ధం చేశారు. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    D. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది

    మొదటి త్రైమాసికం సురక్షితమైన కాలం.

    Given below are two statements: Statement I: MTP is safest during the second trimester. Statement II: MTP was legalised in India in 1971. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

24. కింది ప్రవచనాలలో ఏవి సరైనవి? 1. ఇంజెక్షన్ సూదులను పంచుకోవడం ద్వారా హెపటైటిస్-B వ్యాపించవచ్చు. 2. ఇన్ఫెక్షన్ ఉన్న తల్లి నుంచి పిండానికి HIV సంక్రమించవచ్చు. 3. గనోరియాను ముందుగా గుర్తించి సరిగ్గా చికిత్స చేస్తే నయమవుతుంది.

    1. 1 మరియు 2 మాత్రమే
    2. 2 మరియు 3 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 3 మాత్రమే
    4. 1, 2 మరియు 3
    సమాధానం

    D. 1, 2 మరియు 3

    మూడు ప్రవచనాలూ సరైనవే.

    Which of the following statements are correct? 1. Hepatitis-B can spread by sharing injection needles. 2. HIV can pass from an infected mother to the foetus. 3. Gonorrhoea is curable if detected early and treated properly.

    1. 1 and 2 only
    2. 2 and 3 only
    3. 1 and 3 only
    4. 1, 2 and 3

25. క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి: ప్రవచనం I: రక్షణ లేని సంభోగం జరిగిన 72 గంటలలోపు అత్యవసర గర్భనిరోధకాన్ని వాడవచ్చు. ప్రవచనం II: అత్యవసర గర్భనిరోధకంలో ప్రొజెస్టోజెన్–ఈస్ట్రోజెన్ కలయికలు లేదా IUDs ఉపయోగించవచ్చు. సరైన సమాధానాన్ని ఎంచుకోండి.

    1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
    2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
    3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
    4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
    సమాధానం

    A. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి

    రెండు ప్రవచనాలూ సరైనవే.

    Given below are two statements: Statement I: Emergency contraception can be used within 72 hours of unprotected coitus. Statement II: Emergency contraception may use progestogen-estrogen combinations or IUDs. Choose the correct answer.

    1. Both Statement I and Statement II are correct
    2. Both Statement I and Statement II are incorrect
    3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
    4. Statement I is incorrect but Statement II is correct

26. నిశ్చితవాక్యం (A): కండోమ్‌లు లైంగికంగా సంక్రమించే ఇన్ఫెక్షన్లను నివారించడానికి తోడ్పడతాయి. కారణం (R): కండోమ్‌లు జననేంద్రియ స్రావాలతో సంపర్కాన్ని నిరోధించే అవరోధంగా పనిచేస్తాయి.

    1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
    2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
    3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
    4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
    సమాధానం

    A. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ

    ఈ అవరోధం శరీర ద్రవాల మార్పిడిని నిరోధిస్తుంది.

    Assertion (A): Condoms help to prevent sexually transmitted infections. Reason (R): Condoms act as a barrier that prevents contact with genital secretions.

    1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
    2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
    3. A is true but R is false
    4. A is false but R is true

27. నిశ్చితవాక్యం (A): కాపర్ విడుదల చేసే IUDs శుక్రకణాల చలనశీలతను అణచివేయడం ద్వారా ఫలదీకరణాన్ని నిరోధిస్తాయి. కారణం (R): కాపర్ విడుదల చేసే IUDs అండవిసర్జనను నిరోధిస్తాయి.

    1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
    2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
    3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
    4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
    సమాధానం

    C. A సత్యం కానీ R అసత్యం

    అవి శుక్రకణాలపై పనిచేస్తాయి; అండవిసర్జన నిరోధించబడదు.

    Assertion (A): Copper-releasing IUDs prevent fertilisation by suppressing sperm motility. Reason (R): Copper-releasing IUDs inhibit ovulation.

    1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
    2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
    3. A is true but R is false
    4. A is false but R is true

28. నిశ్చితవాక్యం (A): సహేలికి తక్కువ దుష్ప్రభావాలు ఉన్నాయి. కారణం (R): సహేలిని వారానికి ఒకసారి తీసుకుంటారు.

    1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
    2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
    3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
    4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
    సమాధానం

    B. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు

    రెండూ సత్యమే, కానీ తక్కువ దుష్ప్రభావాలకు కారణం వారపు షెడ్యూల్ కాదు (అది స్టిరాయిడ్ రహితం కావడం).

    Assertion (A): Saheli has few side effects. Reason (R): Saheli is taken once a week.

    1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
    2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
    3. A is true but R is false
    4. A is false but R is true

29. నిశ్చితవాక్యం (A): వేసెక్టమీని సులభంగా పూర్వస్థితికి తేవచ్చు. కారణం (R): వేసెక్టమీలో శుక్రవాహికను కత్తిరించి ముడి వేస్తారు.

    1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
    2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
    3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
    4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
    సమాధానం

    D. A అసత్యం కానీ R సత్యం

    శస్త్రచికిత్స పద్ధతులు తుది పద్ధతులు, వాటిని పూర్వస్థితికి తేవడం చాలా కష్టం.

    Assertion (A): Vasectomy is easily reversible. Reason (R): In vasectomy the vas deferens is cut and tied.

    1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
    2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
    3. A is true but R is false
    4. A is false but R is true

30. నిశ్చితవాక్యం (A): లింగ నిర్ధారణ కోసం ఉమ్మనీటి పరీక్ష నిషేధించబడింది. కారణం (R): అలాంటి పరీక్షలు ఆడ శిశు భ్రూణహత్యకు దారి తీయవచ్చు.

    1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
    2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
    3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
    4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
    సమాధానం

    A. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ

    ఆడ శిశు భ్రూణహత్య కోసం దుర్వినియోగం కాకుండా నివారించడమే ఈ నిషేధం లక్ష్యం.

    Assertion (A): Amniocentesis for sex determination is banned. Reason (R): Such testing could lead to female foeticide.

    1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
    2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
    3. A is true but R is false
    4. A is false but R is true

31. నిశ్చితవాక్యం (A): ప్రసవం తర్వాత సుమారు ఆరు నెలల వరకు స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యంపై ఆధారపడవచ్చు. కారణం (R): స్తన్యదాన సమయంలో అండవిసర్జన అణచివేయబడదు.

    1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
    2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
    3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
    4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
    సమాధానం

    C. A సత్యం కానీ R అసత్యం

    తీవ్రమైన స్తన్యదాన సమయంలో అండవిసర్జన, చక్రాలు అణచివేయబడతాయి కాబట్టే ఈ పద్ధతి పనిచేస్తుంది.

    Assertion (A): Lactational amenorrhea can be relied on for about six months after delivery. Reason (R): Ovulation is not suppressed during lactation.

    1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
    2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
    3. A is true but R is false
    4. A is false but R is true

32. జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. Lippes loop b. Multiload 375 c. Progestasert d. సహేలి జాబితా II: i. ఔషధ రహిత IUD ii. కాపర్ విడుదల చేసే IUD iii. హార్మోన్ విడుదల చేసే IUD iv. స్టిరాయిడ్ రహిత వారపు మాత్ర

    1. a-iv, b-ii, c-iii, d-i
    2. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
    3. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
    4. a-i, b-ii, c-iii, d-iv
    సమాధానం

    D. a-i, b-ii, c-iii, d-iv

    Lippes-ఔషధ రహితం, Multiload 375-కాపర్, Progestasert-హార్మోన్, సహేలి-వారపు మాత్ర.

    Match List I with List II. List I: a. Lippes loop b. Multiload 375 c. Progestasert d. Saheli List II: i. Non-medicated IUD ii. Copper-releasing IUD iii. Hormone-releasing IUD iv. Non-steroidal weekly pill

    1. a-iv, b-ii, c-iii, d-i
    2. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
    3. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
    4. a-i, b-ii, c-iii, d-iv

33. జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. వేసెక్టమీ b. ట్యూబెక్టమీ c. IUI d. ICSI జాబితా II: i. శుక్రకణాన్ని అండంలోకి ఇంజెక్ట్ చేయడం ii. వీర్యాన్ని గర్భాశయంలోకి ప్రవేశపెట్టడం iii. అండనాళాలను కత్తిరించి ముడి వేయడం iv. శుక్రవాహికను కత్తిరించి ముడి వేయడం

    1. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
    2. a-iv, b-iii, c-ii, d-i
    3. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
    4. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
    సమాధానం

    B. a-iv, b-iii, c-ii, d-i

    వేసెక్టమీ-iv, ట్యూబెక్టమీ-iii, IUI-ii, ICSI-i.

    Match List I with List II. List I: a. Vasectomy b. Tubectomy c. IUI d. ICSI List II: i. Sperm injected into the ovum ii. Semen introduced into the uterus iii. Fallopian tubes cut and tied iv. Vas deferens cut and tied

    1. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
    2. a-iv, b-iii, c-ii, d-i
    3. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
    4. a-iii, b-iv, c-ii, d-i

34. జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. IVF b. ZIFT c. IUT d. GIFT జాబితా II: i. దాత నుంచి అండాన్ని అండనాళంలోకి బదిలీ చేయడం ii. 8 కంటే ఎక్కువ బ్లాస్టోమియర్ల పిండాన్ని గర్భాశయంలోకి బదిలీ చేయడం iii. ప్రయోగశాలలో ఫలదీకరణం (టెస్ట్ ట్యూబ్ బేబీ) iv. సంయుక్తబీజం లేదా 8 బ్లాస్టోమియర్ల వరకు ఉన్న పిండాన్ని అండనాళంలోకి

    1. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
    2. a-i, b-iv, c-ii, d-iii
    3. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
    4. a-iv, b-iii, c-ii, d-i
    సమాధానం

    A. a-iii, b-iv, c-ii, d-i

    IVF-iii, ZIFT-iv, IUT-ii, GIFT-i.

    Match List I with List II. List I: a. IVF b. ZIFT c. IUT d. GIFT List II: i. Ovum from a donor transferred into the fallopian tube ii. Embryo of more than 8 blastomeres transferred into the uterus iii. Fertilisation in the laboratory (test tube baby) iv. Zygote or embryo of up to 8 blastomeres into the fallopian tube

    1. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
    2. a-i, b-iv, c-ii, d-iii
    3. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
    4. a-iv, b-iii, c-ii, d-i

35. జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. ఆవర్తన సంయమనం b. సంభోగ విరమణ c. స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం d. కండోమ్ జాబితా II: i. ప్రసవం తర్వాత చక్రాలు లేకపోవడం ii. శిశ్నంపై ధరించే అవరోధం iii. 10 నుంచి 17 రోజుల చుట్టూ సంభోగాన్ని మానుకోవడం iv. స్ఖలనానికి ముందే బయటకు తీయడం

    1. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
    2. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
    3. a-i, b-iv, c-iii, d-ii
    4. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
    సమాధానం

    D. a-iii, b-iv, c-i, d-ii

    ఆవర్తన సంయమనం-iii, సంభోగ విరమణ-iv, స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం-i, కండోమ్-ii.

    Match List I with List II. List I: a. Periodic abstinence b. Coitus interruptus c. Lactational amenorrhea d. Condom List II: i. Absence of cycles after delivery ii. Barrier worn on the penis iii. Avoiding coitus around days 10 to 17 iv. Withdrawal before ejaculation

    1. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
    2. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
    3. a-i, b-iv, c-iii, d-ii
    4. a-iii, b-iv, c-i, d-ii

36. జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. అత్యవసర గర్భనిరోధకం b. MTP సురక్షిత కాలం c. స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం d. నోటి మాత్రల కోర్సు జాబితా II: i. 12 వారాల వరకు ii. 21 రోజులు iii. 72 గంటలలోపు iv. సుమారు ఆరు నెలల వరకు

    1. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
    2. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
    3. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
    4. a-i, b-iii, c-iv, d-ii
    సమాధానం

    B. a-iii, b-i, c-iv, d-ii

    అత్యవసర గర్భనిరోధకం-72 గంటలు, MTP-12 వారాలు, స్తన్యదాన ఋతురాహిత్యం-ఆరు నెలలు, మాత్ర-21 రోజులు.

    Match List I with List II. List I: a. Emergency contraception b. MTP safe period c. Lactational amenorrhea d. Oral pill course List II: i. Up to 12 weeks ii. 21 days iii. Within 72 hours iv. Up to about six months

    1. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
    2. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
    3. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
    4. a-i, b-iii, c-iv, d-ii

37. జాబితా I ను జాబితా II తో జతపరచండి. జాబితా I: a. కాపర్ IUD b. హార్మోన్ IUD c. నోటి మాత్ర d. డయాఫ్రమ్ జాబితా II: i. గర్భాశయ ముఖద్వారాన్ని అడ్డుకుంటుంది ii. శుక్రకణ చలనశీలతను అణచివేస్తుంది iii. గర్భాశయ ముఖద్వారాన్ని శుక్రకణాలకు ప్రతికూలంగా, గర్భాశయాన్ని ఇంప్లాంటేషన్‌కు అనువుగా లేకుండా చేస్తుంది iv. అండవిసర్జనను నిరోధిస్తుంది

    1. a-ii, b-iv, c-iii, d-i
    2. a-i, b-iii, c-iv, d-ii
    3. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
    4. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
    సమాధానం

    C. a-ii, b-iii, c-iv, d-i

    కాపర్ IUD-ii, హార్మోన్ IUD-iii, నోటి మాత్ర-iv, డయాఫ్రమ్-i.

    Match List I with List II. List I: a. Copper IUD b. Hormonal IUD c. Oral pill d. Diaphragm List II: i. Blocks the cervix ii. Suppresses sperm motility iii. Makes the cervix hostile to sperms and the uterus unsuitable for implantation iv. Inhibits ovulation

    1. a-ii, b-iv, c-iii, d-i
    2. a-i, b-iii, c-iv, d-ii
    3. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
    4. a-iii, b-ii, c-iv, d-i

38. ఒక జంట తమ పిల్లల మధ్య ఎడం ఉంచాలనుకుంటోంది. వైద్యుడు గర్భాశయంలో అమర్చే, ఎక్కువ కాలం పనిచేసే, పూర్వస్థితికి రాగల పద్ధతిని వారు ఇష్టపడుతున్నారు. అత్యంత అనువైన ఎంపిక

    1. కాపర్ విడుదల చేసే IUD
    2. కండోమ్
    3. వేసెక్టమీ
    4. ట్యూబెక్టమీ
    సమాధానం

    A. కాపర్ విడుదల చేసే IUD

    గర్భధారణను వాయిదా వేయడానికి లేదా పిల్లల మధ్య ఎడం ఉంచడానికి IUDs ఆదర్శం; వీటిని వైద్యులు లేదా నర్సులు చొప్పిస్తారు.

    A couple wants to space their children. They prefer a long-acting, reversible method placed in the uterus by a doctor. The most suitable option is

    1. a copper-releasing IUD
    2. a condom
    3. vasectomy
    4. tubectomy

39. ఒక స్త్రీకి క్రమం తప్పని 28 రోజుల చక్రం ఉంది, అండవిసర్జన సుమారు 14వ రోజున జరుగుతుంది. ఆవర్తన సంయమనం కోసం దంపతులు సుమారు ఏ రోజులలో సంభోగాన్ని మానుకోవాలి?

    1. 1 నుంచి 5
    2. 20 నుంచి 28
    3. 24 నుంచి 28
    4. 10 నుంచి 17
    సమాధానం

    D. 10 నుంచి 17

    సంతాన సామర్థ్య కాలం సుమారు 10 నుంచి 17 రోజులు.

    A woman has a regular 28-day cycle with ovulation about day 14. For periodic abstinence the couple should avoid coitus approximately on days

    1. 1 to 5
    2. 20 to 28
    3. 24 to 28
    4. 10 to 17

40. శుక్రకణాలు అండంలోకి చొచ్చుకుపోలేకపోవడం వల్ల ఒక జంటకు వంధ్యత్వం ఉంది. ఏ సాంకేతికత అత్యంత అనువైనది?

    1. ట్యూబెక్టమీ
    2. ICSI
    3. GIFT
    4. ఆవర్తన సంయమనం
    సమాధానం

    B. ICSI

    ICSI లో ఒకే శుక్రకణాన్ని నేరుగా అండంలోకి ఇంజెక్ట్ చేస్తారు.

    A couple has infertility because the sperms cannot penetrate the ovum. Which technique is most suitable?

    1. Tubectomy
    2. ICSI
    3. GIFT
    4. Periodic abstinence

41. ఒక స్త్రీ అండాలను ఉత్పత్తి చేయలేదు కానీ ఫలదీకరణం, అభివృద్ధికి తగిన వాతావరణాన్ని అందించగలదు. దాత అండాన్ని ఆమె అండనాళంలో ఉంచారు. ఈ సాంకేతికత

    1. GIFT
    2. ZIFT
    3. IUI
    4. IUT
    సమాధానం

    A. GIFT

    GIFT దాత నుంచి సంయోగబీజాన్ని అండనాళంలోకి బదిలీ చేస్తుంది.

    A woman cannot produce ova but can provide a suitable environment for fertilisation and development. A donor ovum is placed in her fallopian tube. This technique is

    1. GIFT
    2. ZIFT
    3. IUI
    4. IUT

42. ఒక స్త్రీ 24 గంటల క్రితం రక్షణ లేని సంభోగంలో పాల్గొని గర్భాన్ని నివారించాలనుకుంటోంది. ఏ ఎంపిక అనువైనది?

    1. స్తన్యదాన ఋతురాహిత్య పద్ధతి
    2. ఇప్పటి నుంచి ఆవర్తన సంయమనం
    3. 72 గంటలలోపు అత్యవసర గర్భనిరోధకం
    4. భాగస్వామికి వేసెక్టమీ
    సమాధానం

    C. 72 గంటలలోపు అత్యవసర గర్భనిరోధకం

    72 గంటలలోపు ప్రొజెస్టోజెన్‌లు లేదా IUD గర్భాన్ని నివారించగలవు.

    A woman had unprotected coitus 24 hours ago and wants to avoid pregnancy. Which option is suitable?

    1. Lactational amenorrhea method
    2. Periodic abstinence from now
    3. Emergency contraception within 72 hours
    4. Vasectomy of the partner

43. ఒక జంట గర్భాన్ని, లైంగికంగా సంక్రమించే ఇన్ఫెక్షన్లను రెండింటినీ నివారించాలనుకుంటోంది. అత్యంత అనువైన ఒకే పద్ధతి

    1. Copper-T
    2. నోటి మాత్ర
    3. ఇంజెక్షన్ ద్వారా ఇచ్చే ఇంప్లాంట్
    4. కండోమ్
    సమాధానం

    D. కండోమ్

    కండోమ్‌ల వంటి అవరోధ పద్ధతులు మాత్రమే STIల నుంచి కూడా రక్షిస్తాయి.

    A couple wants to prevent both pregnancy and sexually transmitted infections. The most suitable single method is

    1. Copper-T
    2. an oral pill
    3. an injectable implant
    4. a condom

44. ఒక IVF కార్యక్రమంలో 16 బ్లాస్టోమియర్లు గల పిండం ఏర్పడింది. దాన్ని దేనిలోకి బదిలీ చేయాలి?

    1. అండనాళం
    2. గర్భాశయం
    3. యోని
    4. అండాశయం
    సమాధానం

    B. గర్భాశయం

    8 కంటే ఎక్కువ బ్లాస్టోమియర్లు గల పిండాలను గర్భాశయంలోకి బదిలీ చేస్తారు (IUT).

    In an IVF programme an embryo with 16 blastomeres is formed. It should be transferred into the

    1. fallopian tube
    2. uterus
    3. vagina
    4. ovary