మానవ శరీరం, పోషణ, హార్మోన్లు మరియు వ్యాధులు
గుర్తుంచుకోవలసినవి
- లోపం వల్ల వచ్చే వ్యాధులు ఒక విటమిన్ లేదా ఖనిజాన్ని ఒక వ్యాధితో ముడిపెడతాయి: విటమిన్ C మరియు స్కర్వీ, విటమిన్ D మరియు రికెట్స్, అయోడిన్ మరియు గాయిటర్.
- ప్రతి అంతఃస్రావ గ్రంథి పేరు గల హార్మోన్లను తయారుచేస్తుంది; ఒక హార్మోన్ ఎక్కువైనా, తక్కువైనా పేరు గల రుగ్మత వస్తుంది.
- ప్రతి అంటువ్యాధికి ఒక వ్యాధికారక రకం (బాక్టీరియా, వైరస్, ప్రోటోజోవా, శిలీంధ్రం, పురుగు) ఉంటుంది, తరచుగా ఒక వాహకం (వెక్టర్) కూడా ఉంటుంది.
అవయవ వ్యవస్థలు మరియు శరీర బిరుదులు
ప్రతి అవయవం ఒక వ్యవస్థకు చెందుతుంది.
| వ్యవస్థ | అవయవాలు |
|---|---|
| ప్రసరణ వ్యవస్థ | గుండె |
| శ్వాస వ్యవస్థ | ఊపిరితిత్తులు, శ్వాసనాళం |
| విసర్జన వ్యవస్థ | మూత్రపిండం, మూత్రనాళం |
| నాడీ వ్యవస్థ | మెదడు, వెన్నుపాము |
| జీర్ణ వ్యవస్థ | జీర్ణాశయం, చిన్న ప్రేగు |
| అంతఃస్రావ వ్యవస్థ | థైరాయిడ్ గ్రంథి |
| ప్రత్యుత్పత్తి వ్యవస్థ | అండాశయం, వృషణం |
చర్మం మానవ శరీరంలో అతిపెద్ద అవయవం. ఎర్ర రక్త కణాలు (ఎరిత్రోసైట్లు) హిమోగ్లోబిన్ను కలిగి ఉంటాయి. తెల్ల రక్త కణాలు ల్యూకోసైట్లు. O రక్త గ్రూపును విశ్వ దాత (universal donor) అంటారు. AB రక్త గ్రూపును విశ్వ గ్రహీత (universal recipient) అంటారు. స్ఫిగ్మోమానోమీటర్ (Sphygmomanometer) రక్తపోటును కొలుస్తుంది.
కణ విధుల గురించి కూడా ఇదే అధ్యాయంలో అడుగుతారు. కిరణజన్య సంయోగక్రియ హరితరేణువులో (క్లోరోప్లాస్ట్) జరుగుతుంది; అందులో పత్రహరితం ఉంటుంది. కణ శ్వాసక్రియ మైటోకాండ్రియాలో జరుగుతుంది. ప్రోటీన్ సంశ్లేషణ రైబోసోమ్లో జరుగుతుంది. కణాంతర జీర్ణక్రియ లైసోసోమ్లో జరుగుతుంది.
విటమిన్లు, ఖనిజాలు మరియు లోప వ్యాధులు
విటమిన్లు రెండు రకాలు. కొవ్వులో కరిగేవి A, D, E మరియు K విటమిన్లు. నీటిలో కరిగేవి B గ్రూపు, విటమిన్ C.
| లోపం | వ్యాధి |
|---|---|
| విటమిన్ A | రేచీకటి |
| విటమిన్ B1 | బెరిబెరి |
| విటమిన్ B3 | పెల్లాగ్రా |
| విటమిన్ B12 | పెర్నీషియస్ రక్తహీనత |
| విటమిన్ C | స్కర్వీ |
| విటమిన్ D | రికెట్స్ |
| అయోడిన్ | గాయిటర్ (గళగండం) |
| ఇనుము | రక్తహీనత |
| కాల్షియం | ఆస్టియోపోరోసిస్ |
| ప్రోటీన్ | క్వాషియోర్కర్ |
ఆహార వనరులు: క్యారెట్ విటమిన్ A కి వనరు. ఉసిరి విటమిన్ C కి వనరు. ఆస్కార్బిక్ ఆమ్లం విటమిన్ C యొక్క రసాయన నామం. విటమిన్ B12 లో కోబాల్ట్ మూలకం ఉంటుంది. "విటమిన్" అనే పదాన్ని కాసిమిర్ ఫంక్ (Casimir Funk) ఇచ్చారు. గోల్డెన్ రైస్ విటమిన్ A తో ముడిపడిన జీవసాంకేతిక పంట.
నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ న్యూట్రిషన్ హైదరాబాద్లో ఉంది. ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) 1948 లో స్థాపించబడింది; దాని ప్రధాన కార్యాలయం జెనీవాలో ఉంది.
హార్మోన్లు మరియు వాటిని తయారుచేసే గ్రంథులు
అంతఃస్రావ గ్రంథులు హార్మోన్లను రక్తం ద్వారా పంపుతాయి.
| గ్రంథి లేదా అవయవం | హార్మోన్ |
|---|---|
| క్లోమం (Pancreas) | ఇన్సులిన్, గ్లూకగాన్ |
| థైరాయిడ్ | థైరాక్సిన్, కాల్సిటోనిన్ |
| పారాథైరాయిడ్ | పారాథార్మోన్ |
| అడ్రినల్ మెడుల్లా | అడ్రినలిన్ |
| అడ్రినల్ కార్టెక్స్ | కార్టిసాల్ |
| పూర్వ పిట్యూటరీ | వృద్ధి హార్మోన్ |
| పృష్ఠ పిట్యూటరీ | ఆక్సిటోసిన్ |
| వృషణం | టెస్టోస్టెరాన్ |
| అండాశయం | ఈస్ట్రోజెన్ |
| కార్పస్ ల్యూటియం | ప్రొజెస్టెరాన్ |
| పీనియల్ గ్రంథి | మెలటోనిన్ |
| థైమస్ | థైమోసిన్ |
| జీర్ణాశయ పొర | గ్యాస్ట్రిన్ |
| డుయోడెనమ్ (ఆంత్రమూలం) | సెక్రిటిన్ |
| మూత్రపిండం | ఎరిత్రోపాయిటిన్ |
హార్మోన్ల రుగ్మతలు
| కారణం | రుగ్మత |
|---|---|
| ఇన్సులిన్ లోపం | డయాబెటిస్ మెలిటస్ (మధుమేహం) |
| పిల్లలలో థైరాక్సిన్ లోపం | క్రెటినిజం |
| పెద్దలలో థైరాక్సిన్ లోపం | మిక్సెడిమా |
| థైరాక్సిన్ అధికం | గ్రేవ్స్ వ్యాధి |
| బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం | జైగాంటిజం (అతి పొడవు) |
| పెద్దలలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం | అక్రోమెగాలీ |
| బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ లోపం | మరుగుజ్జుతనం (డ్వార్ఫిజం) |
| వాసోప్రెసిన్ లోపం | డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్ |
| అడ్రినల్ కార్టెక్స్ హార్మోన్ లోపం | అడిసన్ వ్యాధి |
డయాబెటిస్ మెలిటస్, డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్ పేర్లు ఒకేలా ఉన్నా కారణాలు వేరు. మెలిటస్ ఇన్సులిన్తో ముడిపడి ఉంది. ఇన్సిపిడస్ వాసోప్రెసిన్తో ముడిపడి ఉంది.
అంటువ్యాధులు మరియు వాటి వ్యాధికారకాలు
బాక్టీరియా వ్యాధులు (వ్యాధి రకం: బాక్టీరియా)
| వ్యాధి | వ్యాధికారకం |
|---|---|
| క్షయ (Tuberculosis) | Mycobacterium tuberculosis |
| కలరా | Vibrio cholerae |
| టైఫాయిడ్ | Salmonella typhi |
| కుష్ఠు (Leprosy) | Mycobacterium leprae |
| ప్లేగు | Yersinia pestis |
| డిఫ్తీరియా | Corynebacterium diphtheriae |
| ధనుర్వాతం (Tetanus) | Clostridium tetani |
| కోరింత దగ్గు | Bordetella pertussis |
| ఆంత్రాక్స్ | Bacillus anthracis |
| సిఫిలిస్ | Treponema pallidum |
| గనోరియా | Neisseria gonorrhoeae |
| న్యుమోనియా | Streptococcus pneumoniae |
వైరస్ వ్యాధులు
| వ్యాధి | వ్యాధికారకం |
|---|---|
| డెంగ్యూ | డెంగ్యూ వైరస్ |
| పోలియో | పోలియోవైరస్ |
| రేబిస్ | రేబిస్ వైరస్ |
| తట్టు (Measles) | మీజిల్స్ వైరస్ |
| గవదబిళ్లలు (Mumps) | మంప్స్ వైరస్ |
| చికెన్పాక్స్ (ఆటలమ్మ) | వారిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్ |
| స్మాల్పాక్స్ (మశూచి) | వేరియోలా వైరస్ |
| AIDS | HIV |
| హెపటైటిస్ B | హెపటైటిస్ B వైరస్ |
| ఇన్ఫ్లుఎంజా | ఇన్ఫ్లుఎంజా వైరస్ |
| సాధారణ జలుబు | రైనోవైరస్ |
| చికున్గున్యా | చికున్గున్యా వైరస్ |
ప్రోటోజోవా వ్యాధులు: మలేరియా (Plasmodium), అమీబియాసిస్ (Entamoeba histolytica), కాలా-అజార్ (Leishmania donovani), నిద్రరోగం (Trypanosoma). శిలీంధ్ర వ్యాధి: తామర (Trichophyton). పురుగు (హెల్మింత్) వ్యాధులు: బోదకాలు (Wuchereria bancrofti), ఆస్కారియాసిస్ (Ascaris lumbricoides), టీనియాసిస్ (Taenia solium). టైఫస్ వ్యాధి Rickettsia prowazekii వల్ల వస్తుంది.
మొక్కల వ్యాధులు: పొగాకు మొజాయిక్ వ్యాధి (Tobacco mosaic virus), బంగాళాదుంప ఆలస్య అంగమారు తెగులు (Phytophthora infestans), గోధుమ నల్ల తుప్పు తెగులు (Puccinia graminis), నిమ్మజాతి క్యాంకర్ (Xanthomonas citri), చెరకు ఎర్ర కుళ్లు తెగులు (Colletotrichum falcatum).
వాహకాలు (కారకాలు)
| వాహకం | వ్యాధి |
|---|---|
| ఆడ ఎనాఫిలిస్ దోమ | మలేరియా |
| ఎడిస్ దోమ | డెంగ్యూ |
| ఎడిస్ ఈజిప్టై | పసుపు జ్వరం (Yellow fever) |
| క్యూలెక్స్ దోమ | బోదకాలు |
| ఎలుక ఈగ (Rat flea) | ప్లేగు |
| సెట్సీ ఈగ | నిద్రరోగం |
| శాండ్ ఫ్లై (ఇసుక ఈగ) | కాలా-అజార్ |
| శరీర పేను | టైఫస్ |
జన్యు రుగ్మతలు అంటువ్యాధులు కావు. అవి హిమోఫిలియా, డౌన్ సిండ్రోమ్, వర్ణాంధత్వం, సికిల్ సెల్ రక్తహీనత మరియు థలసీమియా.
వైద్య రంగంలో మొదటివి మరియు కాలుష్య వ్యాధులు
| ఆవిష్కరణ | శాస్త్రవేత్త | సంవత్సరం (తెలిస్తే) |
|---|---|---|
| రక్త ప్రసరణ | విలియం హార్వే | 1628 (రచన ప్రచురితం) |
| రేబిస్ టీకా | లూయీ పాశ్చర్ | 1885 |
| స్మాల్పాక్స్ టీకా | ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్ | ఇవ్వలేదు |
| పోలియో టీకా (ఇంజెక్షన్) | జోనాస్ సాల్క్ | 1955 (ప్రకటించారు) |
| నోటి పోలియో టీకా | ఆల్బర్ట్ సేబిన్ | ఇవ్వలేదు |
| ABO రక్త గ్రూపులు | కార్ల్ లాండ్స్టైనర్ | 1901 |
| క్షయ బాక్టీరియం | రాబర్ట్ కోచ్ | ఇవ్వలేదు |
రాబర్ట్ కోచ్ను బాక్టీరియాలజీ పితామహుడు అంటారు. పాశ్చర్ వ్యాధుల జెర్మ్ సిద్ధాంతంతో ముడిపడి ఉన్నారు. డిమిత్రి ఇవనోవ్స్కీ వైరస్తో ముడిపడి ఉన్నారు. Bt పత్తి Bacillus thuringiensis ను ఉపయోగిస్తుంది.
కాలుష్య వ్యాధులు: మినామాటా వ్యాధి పాదరస విషప్రభావం. ఇటాయ్-ఇటాయ్ వ్యాధి కాడ్మియం విషప్రభావం. బ్లాక్ ఫుట్ వ్యాధి ఆర్సెనిక్ విషప్రభావం.
ఈ జాబితాలను ఎలా గుర్తుంచుకోవాలి
వ్యాధులను మొదట వ్యాధికారక రకం ప్రకారం సమూహపరచండి. బాక్టీరియా క్షయ, కలరా, టైఫాయిడ్, ధనుర్వాతం, డిఫ్తీరియా, కుష్ఠు, ప్లేగు మరియు ఆంత్రాక్స్లను కలిగిస్తాయి. వైరస్లు డెంగ్యూ, పోలియో, రేబిస్, AIDS, తట్టు, చికెన్పాక్స్, స్మాల్పాక్స్ మరియు ఇన్ఫ్లుఎంజాను కలిగిస్తాయి. ప్రోటోజోవాలు మలేరియా, అమీబియాసిస్, కాలా-అజార్ మరియు నిద్రరోగాన్ని కలిగిస్తాయి. తర్వాత ప్రతి వాహకాన్ని ఒక వ్యాధికి కలపండి. హార్మోన్ల కోసం రెండు ప్రశ్నలు అడగండి: ఏ గ్రంథి తయారుచేస్తుంది, అది తక్కువైనా ఎక్కువైనా ఏమవుతుంది. విటమిన్ల కోసం "విటమిన్ మరియు వ్యాధి" జతను ఒకే వాస్తవంగా నేర్చుకోండి. కొవ్వులో కరిగే విటమిన్లు (A, D, E, K) శరీర కొవ్వులో నిల్వ అవుతాయి. నీటిలో కరిగే విటమిన్లు (B గ్రూపు మరియు C) నీటిలో కరుగుతాయి.
పరీక్షలో పొరపాట్లు
- విటమిన్ C స్కర్వీని, విటమిన్ D రికెట్స్ను, విటమిన్ B1 బెరిబెరిని, విటమిన్ B3 పెల్లాగ్రాను కలిగిస్తాయి. B1, B3 లను కలపకండి.
- అయోడిన్ గాయిటర్ను, ఇనుము రక్తహీనతను, కాల్షియం ఆస్టియోపోరోసిస్ను, ప్రోటీన్ క్వాషియోర్కర్ను కలిగిస్తాయి.
- క్రెటినిజం పిల్లలలో వస్తుంది; మిక్సెడిమా పెద్దలలో వస్తుంది. రెండూ థైరాక్సిన్ తక్కువ కావడం వల్ల వస్తాయి.
- జైగాంటిజం బాల్యంలో వస్తుంది; అక్రోమెగాలీ పెద్దలలో వస్తుంది. రెండూ వృద్ధి హార్మోన్ అధికం కావడం వల్ల వస్తాయి.
- ఆడ ఎనాఫిలిస్ మలేరియాను, ఎడిస్ డెంగ్యూను, క్యూలెక్స్ బోదకాలును వ్యాపింపజేస్తాయి.
- మలేరియా ప్రోటోజోవా వ్యాధి, బాక్టీరియా లేదా వైరస్ వ్యాధి కాదు. తామర శిలీంధ్ర వ్యాధి, పురుగు వ్యాధి కాదు.
- సాల్క్ ఇంజెక్షన్ పోలియో టీకాను ఇచ్చారు; సేబిన్ నోటి పోలియో టీకాను ఇచ్చారు.
- రక్త గ్రూపు O విశ్వ దాత; AB విశ్వ గ్రహీత.
ఒక్క వాక్యంలో
- 1. చర్మం మానవ శరీరంలో అతిపెద్ద అవయవం.
- 2. ఇన్సులిన్ క్లోమం నుండి వస్తుంది.
- 3. థైరాక్సిన్ థైరాయిడ్ గ్రంథి నుండి వస్తుంది.
- 4. అడ్రినలిన్ అడ్రినల్ మెడుల్లా నుండి వస్తుంది.
- 5. ఆక్సిటోసిన్ పృష్ఠ పిట్యూటరీ నుండి వస్తుంది.
- 6. కలరా Vibrio cholerae వల్ల వస్తుంది.
- 7. క్షయ Mycobacterium tuberculosis వల్ల వస్తుంది.
- 8. AIDS HIV వల్ల వస్తుంది.
- 9. WHO 1948 లో స్థాపించబడింది; దాని ప్రధాన కార్యాలయం జెనీవాలో ఉంది.
- 10. రాబర్ట్ కోచ్ బాక్టీరియాలజీ పితామహుడు.
సాధించిన ఉదాహరణలు
ఉదాహరణ 1: ఒక పిల్లవాడికి చిగుళ్ళ నుంచి రక్తస్రావం ఉంది. మరొకరికి వంగిన కాళ్ళు ఉన్నాయి. మూడో వ్యక్తికి రేచీకటి ఉంది. ప్రతి ఒక్కరిని లోపించిన విటమిన్తో జత చేయండి.
తర్కం:
- 1. విటమిన్ C స్కర్వీ వ్యాధితో ముడిపడి ఉంది. చిగుళ్ళ రక్తస్రావం స్కర్వీకి సరిపోతుంది, కాబట్టి మొదటి పిల్లవాడికి విటమిన్ C లోపం.
- 2. విటమిన్ D రికెట్స్తో ముడిపడి ఉంది. వంగిన కాళ్ళు రికెట్స్కు సరిపోతాయి, కాబట్టి రెండో పిల్లవాడికి విటమిన్ D లోపం.
- 3. రేచీకటి విటమిన్ Aతో ముడిపడి ఉంది.
- 4. ఇక్కడ విటమిన్ B1 లేదా B3ని వాడవద్దు. B1 బెరిబెరికి, B3 పెల్లాగ్రాకు సంబంధించినవి.
సారాంశం: ప్రతి విటమిన్ను ఒక వ్యాధితో నేర్చుకోండి, వ్యాధి పేరు ఆధారంగా సమాధానం ఎంచుకోండి.
ఉదాహరణ 2: ఏ "పేరు – వ్యాధి" జత తప్పు? (a) ఈడిస్ దోమ - డెంగ్యూ (b) ఆడ ఎనాఫిలిస్ - మలేరియా (c) క్యూలెక్స్ దోమ - మలేరియా (d) ట్సెట్సీ ఈగ - నిద్ర రోగం (sleeping sickness)
తర్కం:
- 1. మలేరియాను ఆడ ఎనాఫిలిస్ దోమ మోసుకెళ్తుంది. కాబట్టి (b) సరైనది.
- 2. డెంగ్యూను ఈడిస్ దోమ మోసుకెళ్తుంది. కాబట్టి (a) సరైనది.
- 3. క్యూలెక్స్ బోదకాలు (filariasis) వాహకం, మలేరియా కాదు. కాబట్టి (c) తప్పు.
- 4. ట్సెట్సీ ఈగ, నిద్ర రోగం సరైన జత, కాబట్టి (d) సరైనది.
సారాంశం: చాలా వాహక ప్రశ్నలు దోమకు దోమకు మధ్య పోటీ. ప్రతి జీనస్ను ఒక వ్యాధితో జత చేయండి.
ఉదాహరణ 3: ఏ వ్యాధి వైరస్ వల్ల కలగదు? (a) పోలియో (b) ఆటలమ్మ (c) మలేరియా (d) రేబీస్
తర్కం:
- 1. ముందు వ్యాధులను వ్యాధికారక రకం ప్రకారం గుంపులుగా చేయండి.
- 2. పోలియో పోలియోవైరస్ వల్ల కలుగుతుంది. ఆటలమ్మ వేరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్ వల్ల. రేబీస్ రేబీస్ వైరస్ వల్ల.
- 3. మలేరియా ప్లాస్మోడియం వల్ల కలుగుతుంది; ఇది ఒక ప్రోటోజోవా.
- 4. కాబట్టి మలేరియా భిన్నమైనది.
సారాంశం: వ్యాధికారక రకాన్ని కనుగొని, సరిపోని ఐచ్ఛికాన్ని వెతకండి.
ఉదాహరణ 4: ఒక వ్యక్తికి థైరాక్సిన్ చాలా తక్కువగా ఉంది. పిల్లలలో ఇది ఏ రుగ్మత, పెద్దలలో ఏ రుగ్మత? రెండో వ్యక్తికి పెరుగుదల హార్మోన్ ఎక్కువగా ఉంది. పిల్లలలో ఏ రుగ్మత, పెద్దలలో ఏ రుగ్మత?
తర్కం:
- 1. పిల్లలలో థైరాక్సిన్ తగ్గితే క్రెటినిజం వస్తుంది. పెద్దలలో థైరాక్సిన్ తగ్గితే మిక్సెడిమా వస్తుంది.
- 2. థైరాక్సిన్ ఎక్కువైతే గ్రేవ్స్ వ్యాధి వస్తుంది.
- 3. బాల్యంలో పెరుగుదల హార్మోన్ ఎక్కువైతే జైగాంటిజం (అతి దీర్ఘకాయత్వం) వస్తుంది. పెద్దలలో ఎక్రోమెగాలీ వస్తుంది.
- 4. బాల్యంలో పెరుగుదల హార్మోన్ తక్కువైతే మరుగుజ్జుతనం (dwarfism) వస్తుంది.
- 5. కాబట్టి సమాధానాలు క్రెటినిజం, మిక్సెడిమా, జైగాంటిజం, ఎక్రోమెగాలీ.
సారాంశం: హార్మోన్ రుగ్మతకు మూడు ప్రశ్నలు అడగండి: ఏ హార్మోన్, ఎక్కువా తక్కువా, పిల్లలా పెద్దలా.
పోల్చి చూడండి
| జత | మొదటిది | రెండోది |
|---|---|---|
| డయాబెటిస్ మెల్లిటస్, డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్ | ఇన్సులిన్ లోపం | వాసోప్రెసిన్ లోపం |
| సాల్క్, సేబిన్ | ఇంజెక్షన్ ద్వారా ఇచ్చే పోలియో టీకా | నోటి ద్వారా ఇచ్చే పోలియో టీకా |
| క్రెటినిజం, మిక్సెడిమా | పిల్లలలో థైరాక్సిన్ తక్కువ | పెద్దలలో థైరాక్సిన్ తక్కువ |
| జైగాంటిజం, ఎక్రోమెగాలీ | బాల్యంలో పెరుగుదల హార్మోన్ అధికం | పెద్దలలో పెరుగుదల హార్మోన్ అధికం |
| సార్వత్రిక దాత, సార్వత్రిక గ్రహీత | రక్త గ్రూపు O | రక్త గ్రూపు AB |
| వాహకం | వ్యాధి | వ్యాధికారక రకం |
|---|---|---|
| ఆడ ఎనాఫిలిస్ | మలేరియా | ప్రోటోజోవా (ప్లాస్మోడియం) |
| ఈడిస్ దోమ | డెంగ్యూ | వైరస్ |
| క్యూలెక్స్ దోమ | బోదకాలు | పురుగు (Wuchereria bancrofti) |
| ఎలుక ఈగ (Rat flea) | ప్లేగు | బ్యాక్టీరియా (Yersinia pestis) |
| ఇసుక ఈగ (Sand fly) | కాలా-అజార్ | ప్రోటోజోవా (Leishmania donovani) |
| ఒంటి పేను (Body louse) | టైఫస్ | Rickettsia prowazekii |
క్రమం మరియు కాలరేఖ
వైద్య రంగంలో మొదటి సంఘటనలు సంవత్సరాల క్రమంలో, తెలిసిన సంవత్సరాలను మాత్రమే ఉపయోగించి:
| సంవత్సరం | సంఘటన |
|---|---|
| 1628 | విలియం హార్వే రక్త ప్రసరణపై చేసిన పని ప్రచురితమైంది |
| 1885 | లూయీ పాశ్చర్ మొదటి రేబీస్ టీకా ఇచ్చారు |
| 1901 | కార్ల్ లాండ్స్టైనర్ ABO రక్త గ్రూపులను కనుగొన్నారు |
| 1948 | ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ స్థాపించబడింది |
| 1955 | సాల్క్ పోలియో టీకా ప్రకటించబడింది |
ఈ క్రమాన్ని ఉపయోగించి సంఘటనను సరైన చోట ఉంచండి. హార్వే పాశ్చర్ కంటే ముందు వచ్చారు. పాశ్చర్ లాండ్స్టైనర్ కంటే ముందు వచ్చారు. లాండ్స్టైనర్ WHO కంటే ముందు వచ్చారు. ఈ జాబితాలో సాల్క్ టీకా చివరిది.
మరిన్ని ఒక్క వాక్య అంశాలు
- 1. భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ ప్రధాన కార్యాలయం బెంగళూరులో ఉంది.
- 2. ISRO 1969లో స్థాపించబడింది.
- 3. రక్షణ పరిశోధన, అభివృద్ధి సంస్థ (DRDO) ప్రధాన కార్యాలయం న్యూఢిల్లీలో ఉంది.
- 4. DRDO 1958లో స్థాపించబడింది.
- 5. ఆర్యభట్ట, చంద్రయాన్-3, మార్స్ ఆర్బిటర్ మిషన్ను ISRO నిర్మించింది.
- 6. అగ్ని, ఆకాశ్ క్షిపణులను DRDO నిర్మించింది.
- 7. తేజస్ తేలికపాటి యుద్ధ విమానాన్ని, ధ్రువ్ హెలికాప్టర్ను హిందుస్తాన్ ఏరోనాటిక్స్ లిమిటెడ్ నిర్మించింది.
- 8. INS విక్రాంత్ను కొచ్చిన్ షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్ నిర్మించింది.
- 9. ఫ్రీడ్రిక్ వ్యోలర్ అకర్బన సమ్మేళనం నుంచి మొదటిసారి యూరియాను తయారు చేశారు.
- 10. మిథనాల్, ఇథనాల్ ఆల్కహాల్లు.
- 11. విటమిన్ A, D, E, K కొవ్వులో కరిగే విటమిన్లు.
- 12. విటమిన్ B1, B12, C నీటిలో కరిగే విటమిన్లు.
- 13. క్లోమం (pancreas) గ్లూకగాన్ను కూడా తయారు చేస్తుంది.
- 14. మూత్రపిండం ఎరిత్రోపాయిటిన్ హార్మోన్ను తయారు చేస్తుంది.
- 15. జీర్ణాశయ లైనింగ్ గ్యాస్ట్రిన్ను, డుయోడినమ్ సెక్రెటిన్ను తయారు చేస్తాయి.
సాధన ప్రశ్నలు
టైప్ 2 డయాబెటిస్ మెల్లిటస్లో సాధారణ యంత్రాంగాన్ని ఉత్తమంగా వివరించే ప్రవచనం ఏది?
- క్లోమం అసలు ఇన్సులిన్ ఉత్పత్తి చేయదు, వ్యాధి సాధారణంగా బాల్యంలో ప్రారంభమవుతుంది
- ఇది పిట్యూటరీ గ్రంథి నుంచి ADH లోపం వల్ల కలుగుతుంది
- క్లోమం ఇంకా ఇన్సులిన్ను ఉత్పత్తి చేస్తున్నా శరీర కణాలు దానికి సరిగా స్పందించవు
- ఇది థైరాయిడ్ గ్రంథి నుంచి గ్లూకాగాన్ అధికంగా ఉత్పత్తి కావడం వల్ల కలుగుతుంది
సమాధానం
C. క్లోమం ఇంకా ఇన్సులిన్ను ఉత్పత్తి చేస్తున్నా శరీర కణాలు దానికి సరిగా స్పందించవు
Which statement best describes a common mechanism in type 2 diabetes mellitus?
- The pancreas makes no insulin at all, and the disease usually starts in childhood
- It is caused by a deficiency of ADH from the pituitary gland
- Body cells stop responding properly to insulin even though the pancreas still makes it
- It is caused by an excess of glucagon from the thyroid gland
ఈ క్రింది వాటిలో 'డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- అడ్రినల్ వల్కల హార్మోన్ లోపం
- బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
- వాసోప్రెసిన్ లోపం
- పిల్లల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
సమాధానం
C. వాసోప్రెసిన్ లోపం
Which of the following is associated with Diabetes insipidus?
- Adrenal cortex hormone deficiency
- Excess growth hormone in childhood
- Vasopressin deficiency
- Thyroxine deficiency in children
కలుషిత ఆహారం, నీటి ద్వారా వ్యాపించే వ్యాధి అయిన టైఫాయిడ్ ఏ బాక్టీరియం వల్ల కలుగుతుంది?
- విబ్రియో కలరే
- సాల్మొనెల్లా టైఫీ
- మైకోబాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్
- క్లాస్ట్రిడియం టెటాని
సమాధానం
B. సాల్మొనెల్లా టైఫీ
Typhoid, a disease spread through contaminated food and water, is caused by which bacterium?
- Vibrio cholerae
- Salmonella typhi
- Mycobacterium tuberculosis
- Clostridium tetani
ఆక్సిటోసిన్, ADH (యాంటీడయూరెటిక్ హార్మోన్) హైపోథాలమస్లో తయారవుతాయి కానీ అంతస్స్రావక వ్యవస్థలోని ఏ భాగం నుంచి నిల్వ చేయబడి రక్తంలోకి విడుదలవుతాయి?
- పీనియల్ గ్రంథి
- థైరాయిడ్ గ్రంథి
- పృష్ఠ పిట్యూటరీ
- పూర్వ పిట్యూటరీ
సమాధానం
C. పృష్ఠ పిట్యూటరీ
Oxytocin and ADH (antidiuretic hormone) are made in the hypothalamus but are stored and released into the blood from which part of the endocrine system?
- Pineal gland
- Thyroid gland
- Posterior pituitary
- Anterior pituitary
పొగాకు మొజాయిక్ వ్యాధి కారకం బ్యాక్టీరియా వడపోతల గుండా వెళ్తుందని 1892లో తొలిసారి చూపి వైరస్ల ఆవిష్కరణకు దారి తీసినవారు ఎవరు?
- దిమిత్రి ఇవనోవ్స్కీ
- లూయీ పాశ్చర్
- ఎర్నెస్ట్ హెకెల్
- రాబర్ట్ కోచ్
సమాధానం
A. దిమిత్రి ఇవనోవ్స్కీ
Who first showed in 1892 that the cause of tobacco mosaic disease passes through bacterial filters, leading to the discovery of viruses?
- Dmitri Ivanovsky
- Louis Pasteur
- Ernst Haeckel
- Robert Koch
ప్లేగు ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- యెర్సీనియా పెస్టిస్
- పొగాకు మొజాయిక్ వైరస్
- మైకోబ్యాక్టీరియం లెప్రే
- జాంథోమోనాస్ సిట్రి
సమాధానం
A. యెర్సీనియా పెస్టిస్
Plague is associated with which of the following?
- Yersinia pestis
- Tobacco mosaic virus
- Mycobacterium leprae
- Xanthomonas citri
నిమ్మజాతి క్యాంకర్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- హెపటైటిస్ బి వైరస్
- జాంథోమోనాస్ సిట్రి
- వుచెరేరియా బాంక్రాఫ్టి
- రికెట్సియా ప్రోవాజెకి
సమాధానం
B. జాంథోమోనాస్ సిట్రి
Citrus canker is associated with which of the following?
- Hepatitis B virus
- Xanthomonas citri
- Wuchereria bancrofti
- Rickettsia prowazekii
ఈ క్రింది వాటిలో 'మధుమేహం' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- వాసోప్రెసిన్ లోపం
- పెద్దల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
- ఇన్సులిన్ లోపం
- పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
సమాధానం
C. ఇన్సులిన్ లోపం
Which of the following is associated with Diabetes mellitus?
- Vasopressin deficiency
- Thyroxine deficiency in adults
- Insulin deficiency
- Excess growth hormone in adults
ఈ క్రింది వాటిలో 'క్రెటినిజం' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- పిల్లల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
- బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
- పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
- ఇన్సులిన్ లోపం
సమాధానం
A. పిల్లల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
Which of the following is associated with Cretinism?
- Thyroxine deficiency in children
- Excess growth hormone in childhood
- Excess growth hormone in adults
- Insulin deficiency
ఈ క్రింది వాటిలో 'అక్రోమెగాలీ' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- కార్టిసోల్ అధికం
- అడ్రినల్ వల్కల హార్మోన్ లోపం
- బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
- పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
సమాధానం
D. పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
Which of the following is associated with Acromegaly?
- Excess cortisol
- Adrenal cortex hormone deficiency
- Excess growth hormone in childhood
- Excess growth hormone in adults
ఈ క్రింది వాటిలో 'మరుగుజ్జుతనం' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ లోపం
- వాసోప్రెసిన్ లోపం
- పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
- పిల్లల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
సమాధానం
A. బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ లోపం
Which of the following is associated with Dwarfism?
- Growth hormone deficiency in childhood
- Vasopressin deficiency
- Excess growth hormone in adults
- Thyroxine deficiency in children
అడ్రినల్ వల్కల హార్మోన్ లోపం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- అడిసన్ వ్యాధి
- అక్రోమెగాలీ
- మరుగుజ్జుతనం
- డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్
సమాధానం
A. అడిసన్ వ్యాధి
Adrenal cortex hormone deficiency is associated with which of the following?
- Addison disease
- Acromegaly
- Dwarfism
- Diabetes insipidus
ఈ క్రింది వాటిలో 'అడిసన్ వ్యాధి' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- వాసోప్రెసిన్ లోపం
- పిల్లల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
- పెద్దల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
- అడ్రినల్ వల్కల హార్మోన్ లోపం
సమాధానం
D. అడ్రినల్ వల్కల హార్మోన్ లోపం
Which of the following is associated with Addison disease?
- Vasopressin deficiency
- Thyroxine deficiency in children
- Thyroxine deficiency in adults
- Adrenal cortex hormone deficiency
ఈ క్రింది వాటిలో 'కుషింగ్ సిండ్రోమ్' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- అడ్రినల్ వల్కల హార్మోన్ లోపం
- కార్టిసోల్ అధికం
- ఇన్సులిన్ లోపం
- పెద్దల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
సమాధానం
B. కార్టిసోల్ అధికం
Which of the following is associated with Cushing syndrome?
- Adrenal cortex hormone deficiency
- Excess cortisol
- Insulin deficiency
- Thyroxine deficiency in adults
రక్తంలో కాల్షియం స్థాయిని తగ్గించే హార్మోన్ అయిన కాల్సిటోనిన్ను ఏ గ్రంథి స్రవిస్తుంది?
- థైరాయిడ్ గ్రంథి
- పారాథైరాయిడ్ గ్రంథులు
- అధివృక్క వల్కలం
- పిట్యూటరీ గ్రంథి
సమాధానం
A. థైరాయిడ్ గ్రంథి
Calcitonin, a hormone that lowers the calcium level in blood, is secreted by the:
- Thyroid gland
- Parathyroid glands
- Adrenal cortex
- Pituitary gland
మొదటి నిష్క్రియాత్మక (ఇంజెక్షన్) పోలియో టీకాను అభివృద్ధి చేసినవారు:
- ఆల్బర్ట్ సేబిన్
- లూయీ పాశ్చర్
- ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్
- జోనాస్ సాల్క్
సమాధానం
D. జోనాస్ సాల్క్
The first inactivated (injectable) polio vaccine was developed by:
- Albert Sabin
- Louis Pasteur
- Edward Jenner
- Jonas Salk
డి.పి.టి. టీకా ఏ వ్యాధుల నుంచి రక్షణ ఇస్తుంది?
- విరేచనాలు, ప్లేగు, టైఫస్
- డెంగ్యూ, కోరింత దగ్గు, క్షయ
- డిఫ్తీరియా, కోరింత దగ్గు, ధనుర్వాతం
- డిఫ్తీరియా, పోలియో, టైఫాయిడ్
సమాధానం
C. డిఫ్తీరియా, కోరింత దగ్గు, ధనుర్వాతం
The DPT vaccine protects against:
- Dysentery, plague and typhus
- Dengue, pertussis and tuberculosis
- Diphtheria, pertussis and tetanus
- Diphtheria, polio and typhoid
కొచ్చిన్ షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్ నిర్మించినది ఏది?
- ఐఎన్ఎస్ విక్రాంత్
- అగ్ని క్షిపణి
- తేజస్ తేలికపాటి యుద్ధ విమానం
- స్పుత్నిక్ 1
సమాధానం
A. ఐఎన్ఎస్ విక్రాంత్
Which of the following was built by Cochin Shipyard Limited?
- INS Vikrant
- Agni missile
- Tejas light combat aircraft
- Sputnik 1
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (సంస్థ – ప్రధాన కార్యాలయం): (i) భారత అణు విద్యుత్ కార్పొరేషన్ – ముంబై (ii) భారతీయ సుగంధ ద్రవ్యాల పరిశోధన సంస్థ – కోజికోడ్ (iii) బాంబే నేచురల్ హిస్టరీ సొసైటీ – ముంబై సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (i), (iii) మాత్రమే
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- (i) మాత్రమే
- (i), (ii) మాత్రమే
సమాధానం
B. (i), (ii), (iii) అన్నీ
Consider the following pairs (Organisation – Headquarters): (i) Nuclear Power Corporation of India – Mumbai (ii) Indian Institute of Spices Research – Kozhikode (iii) Bombay Natural History Society – Mumbai Which of the pairs are correctly matched?
- Only (i) and (iii)
- All of (i), (ii) and (iii)
- Only (i)
- Only (i) and (ii)
గోధుమ నల్ల తుప్పు తెగులు ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- ట్రెపోనీమా పాలిడమ్
- క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
- పక్సీనియా గ్రామినిస్
- రేబీస్ వైరస్
సమాధానం
C. పక్సీనియా గ్రామినిస్
Black rust of wheat is associated with which of the following?
- Treponema pallidum
- Clostridium tetani
- Puccinia graminis
- Rabies virus
రుగ్మతను దాని కారణంతో జతపరచండి. (1) గాయిటర్ (2) రేచీకటి (3) ఫ్లోరోసిస్ (4) రక్తహీనత (a) ఇనుము లోపం (b) నీటిలో ఫ్లోరిన్ అధికంగా ఉండటం (c) విటమిన్ ఎ లోపం (d) అయోడిన్ లోపం
- 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
- 1-a, 2-b, 3-c, 4-d
- 1-d, 2-c, 3-b, 4-a
- 1-d, 2-a, 3-b, 4-c
సమాధానం
C. 1-d, 2-c, 3-b, 4-a
Match the disorder with its cause: (1) Goitre (2) Night blindness (3) Fluorosis (4) Anaemia (a) Iron deficiency (b) Excess fluoride in water (c) Vitamin A deficiency (d) Iodine deficiency
- 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
- 1-a, 2-b, 3-c, 4-d
- 1-d, 2-c, 3-b, 4-a
- 1-d, 2-a, 3-b, 4-c
రక్తంలో కాల్షియం స్థాయిని ప్రధానంగా నియంత్రించే హార్మోన్ల జత ఏది?
- ఇన్సులిన్, గ్లూకగాన్
- థైరాక్సిన్, అడ్రినలిన్
- ఆక్సిటోసిన్, వాసోప్రెసిన్
- కాల్సిటోనిన్, పారాథార్మోన్
సమాధానం
D. కాల్సిటోనిన్, పారాథార్మోన్
The level of calcium in the blood is regulated mainly by which pair of hormones?
- Insulin and glucagon
- Thyroxine and adrenaline
- Oxytocin and vasopressin
- Calcitonin and parathormone
DTP సంయుక్త టీకా ఏ వ్యాధుల నుండి రక్షణనిస్తుంది?
- డెంగ్యూ, టైఫాయిడ్, పోలియో
- డిఫ్తీరియా, ధనుర్వాతం, కోరింత దగ్గు
- అతిసారం, క్షయ, ప్లేగు
- డిఫ్తీరియా, టైఫాయిడ్, న్యుమోనియా
సమాధానం
B. డిఫ్తీరియా, ధనుర్వాతం, కోరింత దగ్గు
The DTP combination vaccine protects against:
- Dengue, typhoid and polio
- Diphtheria, tetanus and pertussis
- Diarrhoea, tuberculosis and plague
- Diphtheria, typhoid and pneumonia
అమీబియాసిస్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- సాల్మొనెల్లా టైఫీ
- ఎంటమీబా హిస్టోలిటికా
- స్ట్రెప్టోకోకస్ న్యుమోనియే
- డెంగ్యూ వైరస్
సమాధానం
B. ఎంటమీబా హిస్టోలిటికా
Amoebiasis is associated with which of the following?
- Salmonella typhi
- Entamoeba histolytica
- Streptococcus pneumoniae
- Dengue virus
ఆస్కారియాసిస్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- ఆస్కారిస్ లంబ్రికాయిడిస్
- ఎంటమీబా హిస్టోలిటికా
- వుచెరేరియా బాంక్రాఫ్టి
- ఫైటోఫ్థోరా ఇన్ఫెస్టాన్స్
సమాధానం
A. ఆస్కారిస్ లంబ్రికాయిడిస్
Ascariasis is associated with which of the following?
- Ascaris lumbricoides
- Entamoeba histolytica
- Wuchereria bancrofti
- Phytophthora infestans
క్షయ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- ఫైటోఫ్థోరా ఇన్ఫెస్టాన్స్
- పొగాకు మొజాయిక్ వైరస్
- టీనియా సోలియం
- మైకోబ్యాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్
సమాధానం
D. మైకోబ్యాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్
Tuberculosis is associated with which of the following?
- Phytophthora infestans
- Tobacco mosaic virus
- Taenia solium
- Mycobacterium tuberculosis
కుష్టు వ్యాధి ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- ఎంటమీబా హిస్టోలిటికా
- మైకోబ్యాక్టీరియం లెప్రే
- డెంగ్యూ వైరస్
- వుచెరేరియా బాంక్రాఫ్టి
సమాధానం
B. మైకోబ్యాక్టీరియం లెప్రే
Leprosy is associated with which of the following?
- Entamoeba histolytica
- Mycobacterium leprae
- Dengue virus
- Wuchereria bancrofti
ధనుర్వాతం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- హెపటైటిస్ బి వైరస్
- క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
- వరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్
- జాంథోమోనాస్ సిట్రి
సమాధానం
B. క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
Tetanus is associated with which of the following?
- Hepatitis B virus
- Clostridium tetani
- Varicella zoster virus
- Xanthomonas citri
ఈ క్రింది వాటిలో 'క్లోస్ట్రిడియం టెటాని' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- ఆటలమ్మ
- పొగాకు మొజాయిక్ వ్యాధి
- ధనుర్వాతం
- గోధుమ నల్ల తుప్పు తెగులు
సమాధానం
C. ధనుర్వాతం
Which of the following is associated with Clostridium tetani?
- Chickenpox
- Tobacco mosaic disease
- Tetanus
- Black rust of wheat
కోరింత దగ్గు ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- ట్రైకోఫైటాన్
- బోర్డెటెల్లా పెర్టుసిస్
- క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
- టీనియా సోలియం
సమాధానం
B. బోర్డెటెల్లా పెర్టుసిస్
Whooping cough is associated with which of the following?
- Trichophyton
- Bordetella pertussis
- Clostridium tetani
- Taenia solium
ఈ క్రింది వాటిలో 'బాసిల్లస్ ఆంత్రాసిస్' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- ఆంత్రాక్స్
- పొగాకు మొజాయిక్ వ్యాధి
- నిద్రరోగం
- టైఫాయిడ్
సమాధానం
A. ఆంత్రాక్స్
Which of the following is associated with Bacillus anthracis?
- Anthrax
- Tobacco mosaic disease
- Sleeping sickness
- Typhoid
గనేరియా ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- డెంగ్యూ వైరస్
- నీసీరియా గనోరియే
- వరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్
- బోర్డెటెల్లా పెర్టుసిస్
సమాధానం
B. నీసీరియా గనోరియే
Gonorrhoea is associated with which of the following?
- Dengue virus
- Neisseria gonorrhoeae
- Varicella zoster virus
- Bordetella pertussis
న్యుమోనియా ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- నీసీరియా గనోరియే
- ఫైటోఫ్థోరా ఇన్ఫెస్టాన్స్
- పక్సీనియా గ్రామినిస్
- స్ట్రెప్టోకోకస్ న్యుమోనియే
సమాధానం
D. స్ట్రెప్టోకోకస్ న్యుమోనియే
Pneumonia is associated with which of the following?
- Neisseria gonorrhoeae
- Phytophthora infestans
- Puccinia graminis
- Streptococcus pneumoniae
నిద్రరోగం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- కొరినెబాక్టీరియం డిఫ్తీరియే
- నీసీరియా గనోరియే
- స్ట్రెప్టోకోకస్ న్యుమోనియే
- ట్రిపనోసోమా
సమాధానం
D. ట్రిపనోసోమా
Sleeping sickness is associated with which of the following?
- Corynebacterium diphtheriae
- Neisseria gonorrhoeae
- Streptococcus pneumoniae
- Trypanosoma
టీనియాసిస్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- మీజిల్స్ వైరస్
- జాంథోమోనాస్ సిట్రి
- టీనియా సోలియం
- ఫైటోఫ్థోరా ఇన్ఫెస్టాన్స్
సమాధానం
C. టీనియా సోలియం
Taeniasis is associated with which of the following?
- Measles virus
- Xanthomonas citri
- Taenia solium
- Phytophthora infestans
టైఫస్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- రికెట్సియా ప్రోవాజెకి
- యెర్సీనియా పెస్టిస్
- క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
- లీష్మానియా డోనోవాని
సమాధానం
A. రికెట్సియా ప్రోవాజెకి
Typhus is associated with which of the following?
- Rickettsia prowazekii
- Yersinia pestis
- Clostridium tetani
- Leishmania donovani
ఆటలమ్మ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- పోలియో వైరస్
- కొరినెబాక్టీరియం డిఫ్తీరియే
- వరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్
- ఎంటమీబా హిస్టోలిటికా
సమాధానం
C. వరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్
Chickenpox is associated with which of the following?
- Poliovirus
- Corynebacterium diphtheriae
- Varicella zoster virus
- Entamoeba histolytica
ఆడ అనాఫిలిస్ దోమ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- బోదకాలు
- నిద్రరోగం
- ఎల్లో ఫీవర్
- మలేరియా
సమాధానం
D. మలేరియా
Female Anopheles mosquito is associated with which of the following?
- Filariasis
- Sleeping sickness
- Yellow fever
- Malaria
ఈ క్రింది వాటిలో 'మిక్సిడీమా' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- పెద్దల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
- బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ లోపం
- పిల్లల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
- వాసోప్రెసిన్ లోపం
సమాధానం
A. పెద్దల్లో థైరాక్సిన్ లోపం
Which of the following is associated with Myxoedema?
- Thyroxine deficiency in adults
- Growth hormone deficiency in childhood
- Thyroxine deficiency in children
- Vasopressin deficiency
పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- మిక్సిడీమా
- డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్
- కుషింగ్ సిండ్రోమ్
- అక్రోమెగాలీ
సమాధానం
D. అక్రోమెగాలీ
Excess growth hormone in adults is associated with which of the following?
- Myxoedema
- Diabetes insipidus
- Cushing syndrome
- Acromegaly
బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- జైగాంటిజం
- డయాబెటిస్ ఇన్సిపిడస్
- మరుగుజ్జుతనం
- మిక్సిడీమా
సమాధానం
A. జైగాంటిజం
Excess growth hormone in childhood is associated with which of the following?
- Gigantism
- Diabetes insipidus
- Dwarfism
- Myxoedema
ఈ క్రింది వాటిలో 'జైగాంటిజం' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- వాసోప్రెసిన్ లోపం
- పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
- బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
- కార్టిసోల్ అధికం
సమాధానం
C. బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం
Which of the following is associated with Gigantism?
- Vasopressin deficiency
- Excess growth hormone in adults
- Excess growth hormone in childhood
- Excess cortisol
బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ లోపం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- క్రెటినిజం
- మధుమేహం
- మిక్సిడీమా
- మరుగుజ్జుతనం
సమాధానం
D. మరుగుజ్జుతనం
Growth hormone deficiency in childhood is associated with which of the following?
- Cretinism
- Diabetes mellitus
- Myxoedema
- Dwarfism
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (అంశం – ప్రాంతం): (i) అడ్రినల్ వల్కల హార్మోన్ లోపం – అడిసన్ వ్యాధి (ii) సట్లెజ్ నది జన్మస్థలం – రాక్షస్తాల్ (iii) గవదబిళ్ళలు – మంప్స్ వైరస్ సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- (i) మాత్రమే
- (iii) మాత్రమే
- (i), (iii) మాత్రమే
సమాధానం
A. (i), (ii), (iii) అన్నీ
Consider the following pairs (Item – Region): (i) Adrenal cortex hormone deficiency – Addison disease (ii) Sutlej River source – Rakshastal (iii) Mumps – Mumps virus Which of the pairs are correctly matched?
- All of (i), (ii) and (iii)
- Only (i)
- Only (iii)
- Only (i) and (iii)
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (అంశం – ప్రాంతం): (i) కుష్టు వ్యాధి – మైకోబ్యాక్టీరియం లెప్రే (ii) స్టేడియం, నీటి జలాశయాలు – ధోలావీరా (iii) పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం – అక్రోమెగాలీ సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (i), (ii) మాత్రమే
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- (ii), (iii) మాత్రమే
- (i), (iii) మాత్రమే
సమాధానం
B. (i), (ii), (iii) అన్నీ
Consider the following pairs (Item – Region): (i) Leprosy – Mycobacterium leprae (ii) Stadium and water reservoirs – Dholavira (iii) Excess growth hormone in adults – Acromegaly Which of the pairs are correctly matched?
- Only (i) and (ii)
- All of (i), (ii) and (iii)
- Only (ii) and (iii)
- Only (i) and (iii)
సాధన ప్రశ్నలు — సెట్ 2
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (సంస్థ – ప్రధాన కార్యాలయం): (i) భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ – బెంగళూరు (ii) ప్రపంచ పర్యావరణ సౌకర్యం – వాషింగ్టన్ డీసీ (iii) హిందుస్థాన్ షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్ – విశాఖపట్నం సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (ii), (iii) మాత్రమే
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- (i), (iii) మాత్రమే
- (i) మాత్రమే
సమాధానం
B. (i), (ii), (iii) అన్నీ
Consider the following pairs (Organisation – Headquarters): (i) Indian Space Research Organisation – Bengaluru (ii) Global Environment Facility – Washington DC (iii) Hindustan Shipyard Limited – Visakhapatnam Which of the pairs are correctly matched?
- Only (ii) and (iii)
- All of (i), (ii) and (iii)
- Only (i) and (iii)
- Only (i)
ఆకస్మిక ఒత్తిడి సమయంలో గుండె వేగం, రక్తపోటును పెంచి శరీరాన్ని "పోరాడు లేదా పారిపో" (ఫైట్ ఆర్ ఫ్లైట్) స్థితికి సిద్ధం చేసే హార్మోన్ ఏది?
- ఇన్సులిన్
- అడ్రినలిన్
- థైరాక్సిన్
- మెలటోనిన్
సమాధానం
B. అడ్రినలిన్
Which hormone prepares the body for "fight or flight" by raising the heart rate and blood pressure during sudden stress?
- Insulin
- Adrenaline
- Thyroxine
- Melatonin
థైరాయిడ్కు సంబంధించిన స్థితిని దాని వివరణతో జతపరచండి. జాబితా I: (a) చికిత్స చేయని జన్మజాత హైపోథైరాయిడిజం; (b) మిక్సెడిమాతో కూడిన తీవ్రమైన వయోజన హైపోథైరాయిడిజం; (c) గ్రేవ్స్ వ్యాధి; (d) అయోడిన్ లోప గాయిటర్. జాబితా II: (i) స్వయంప్రతిరక్షక థైరాయిడ్ అతిక్రియాశీలత; (ii) అయోడిన్ లోపానికి సంబంధించిన పెరిగిన థైరాయిడ్; (iii) పుట్టుక నుంచే థైరాయిడ్ హార్మోన్ లోపం, చికిత్స చేయకపోతే ఎదుగుదలను దెబ్బతీస్తుంది; (iv) కణజాలాల ఉబ్బుతో కూడిన తీవ్రమైన వయోజన థైరాయిడ్ లోపం.
- a-iv, b-iii, c-i, d-ii
- a-iii, b-iv, c-i, d-ii
- a-iii, b-iv, c-ii, d-i
- a-i, b-iv, c-iii, d-ii
సమాధానం
B. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
Match the thyroid-related condition with its description. List I: (a) untreated congenital hypothyroidism; (b) severe adult hypothyroidism with myxoedema; (c) Graves’ disease; (d) iodine-deficiency goitre. List II: (i) autoimmune thyroid overactivity; (ii) enlarged thyroid related to iodine deficiency; (iii) thyroid hormone deficiency from birth that can impair development if untreated; (iv) severe adult thyroid deficiency with tissue puffiness.
- a-iv, b-iii, c-i, d-ii
- a-iii, b-iv, c-i, d-ii
- a-iii, b-iv, c-ii, d-i
- a-i, b-iv, c-iii, d-ii
జాబితా-I (వ్యాధి) ను జాబితా-II (కారక జీవి) తో జతపరచండి: / జాబితా-I: (a) ధనుర్వాతం (టెటనస్) (b) కంఠరోహిణి (డిఫ్తీరియా) (c) గియార్డియాసిస్ (d) తామర (రింగ్వార్మ్) / జాబితా-II: (i) ట్రైకోఫైటాన్ (ii) గియార్డియా లాంబ్లియా (iii) క్లాస్ట్రిడియం టెటాని (iv) కోరినిబాక్టీరియం డిఫ్తీరియే
- a-iii, b-iv, c-ii, d-i
- a-iv, b-iii, c-ii, d-i
- a-iii, b-iv, c-i, d-ii
- a-iii, b-ii, c-iv, d-i
సమాధానం
A. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
Match List-I (Disease) with List-II (Causative organism): List-I: (a) Tetanus (b) Diphtheria (c) Giardiasis (d) Ringworm List-II: (i) Trichophyton (ii) Giardia lamblia (iii) Clostridium tetani (iv) Corynebacterium diphtheriae
- a-iii, b-iv, c-ii, d-i
- a-iv, b-iii, c-ii, d-i
- a-iii, b-iv, c-i, d-ii
- a-iii, b-ii, c-iv, d-i
జాబితా-I (వ్యాధి) ను జాబితా-II (కారక జీవి రకం) తో జతపరచండి: / జాబితా-I: (a) తామర (రింగ్వార్మ్) (b) రేబీస్ (c) నిద్రరోగం (స్లీపింగ్ సిక్నెస్) (d) కంఠరోహిణి (డిఫ్తీరియా) / జాబితా-II: (i) బాక్టీరియం (ii) శిలీంధ్రం (iii) ప్రోటోజోవా (iv) వైరస్
- a-i, b-ii, c-iii, d-iv
- a-ii, b-iii, c-iv, d-i
- a-iv, b-ii, c-i, d-iii
- a-ii, b-iv, c-iii, d-i
సమాధానం
D. a-ii, b-iv, c-iii, d-i
Match List-I (Disease) with List-II (Type of causative organism): List-I: (a) Ringworm (b) Rabies (c) Sleeping sickness (d) Diphtheria List-II: (i) Bacterium (ii) Fungus (iii) Protozoan (iv) Virus
- a-i, b-ii, c-iii, d-iv
- a-ii, b-iii, c-iv, d-i
- a-iv, b-ii, c-i, d-iii
- a-ii, b-iv, c-iii, d-i
జాబితా I (ఆచరణ దినం)ను జాబితా II (ఆ దినం జన్మదినాన్ని లేదా ఆవిష్కరణను సూచించే శాస్త్రవేత్త)తో జతపరచండి: / జాబితా I: A. ప్రపంచ మధుమేహ దినం B. ప్రపంచ హెపటైటిస్ దినం C. ప్రపంచ రక్తదాతల దినం D. ప్రపంచ క్షయ దినం / జాబితా II: 1. రాబర్ట్ కోచ్ 2. బారూచ్ బ్లంబర్గ్ 3. కార్ల్ లాండ్స్టైనర్ 4. ఫ్రెడరిక్ బాంటింగ్
- A-3, B-2, C-4, D-1
- A-4, B-2, C-1, D-3
- A-2, B-4, C-3, D-1
- A-4, B-2, C-3, D-1
సమాధానం
D. A-4, B-2, C-3, D-1
Match List I (Observance) with List II (Scientist whose birthday or discovery it marks): List I: A. World Diabetes Day B. World Hepatitis Day C. World Blood Donor Day D. World Tuberculosis Day List II: 1. Robert Koch 2. Baruch Blumberg 3. Karl Landsteiner 4. Frederick Banting
- A-3, B-2, C-4, D-1
- A-4, B-2, C-1, D-3
- A-2, B-4, C-3, D-1
- A-4, B-2, C-3, D-1
ధృవ్ హెలికాప్టర్ నిర్మాత ఎవరు?
- డీఆర్డీఓ
- సోవియట్ యూనియన్
- హిందుస్థాన్ ఏరోనాటిక్స్ లిమిటెడ్
- కొచ్చిన్ షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్
సమాధానం
C. హిందుస్థాన్ ఏరోనాటిక్స్ లిమిటెడ్
Who built Dhruv helicopter?
- DRDO
- Soviet Union
- Hindustan Aeronautics Limited
- Cochin Shipyard Limited
వ్యాధిని దాని లక్షణంతో జతపరచండి. (1) సికిల్సెల్ ఎనీమియా (2) హీమోఫీలియా (3) థలసేమియా (a) రక్తం గడ్డకట్టడం ఆలస్యం కావడం (b) ఎర్ర కణాలు కొడవలి ఆకారంలో ఉండటం (c) హిమోగ్లోబిన్లోని గ్లోబిన్ గొలుసుల సంశ్లేషణలో లోపం
- 1-b, 2-a, 3-c
- 1-a, 2-b, 3-c
- 1-c, 2-a, 3-b
- 1-b, 2-c, 3-a
సమాధానం
A. 1-b, 2-a, 3-c
Match the disorder with its feature: (1) Sickle cell anaemia (2) Haemophilia (3) Thalassaemia (a) Delayed clotting of blood (b) Red cells with sickle shape (c) Defective synthesis of globin chains of haemoglobin
- 1-b, 2-a, 3-c
- 1-a, 2-b, 3-c
- 1-c, 2-a, 3-b
- 1-b, 2-c, 3-a
వ్యాధిని దాని కారణంతో జతపరచండి: 1. గాయిటర్ (గలగండం) 2. క్వాషియోర్కర్ 3. రేచీకటి a. విటమిన్ A లోపం b. అయోడిన్ లోపం c. ప్రోటీన్ లోపం
- 1-a, 2-b, 3-c
- 1-b, 2-c, 3-a
- 1-c, 2-a, 3-b
- 1-b, 2-a, 3-c
సమాధానం
B. 1-b, 2-c, 3-a
Match the disease with its cause: 1. Goitre 2. Kwashiorkor 3. Night blindness a. Vitamin A deficiency b. Iodine deficiency c. Protein deficiency
- 1-a, 2-b, 3-c
- 1-b, 2-c, 3-a
- 1-c, 2-a, 3-b
- 1-b, 2-a, 3-c
భారతదేశం స్వదేశంలో నిర్మించిన మొదటి విమాన వాహక నౌక ఐఎన్ఎస్ విక్రాంత్ను ఎక్కడ నిర్మించారు?
- మజగావ్ డాక్, ముంబై
- గార్డెన్ రీచ్ షిప్బిల్డర్స్, కోల్కతా
- కొచ్చిన్ షిప్యార్డ్
- హిందుస్థాన్ షిప్యార్డ్, విశాఖపట్నం
సమాధానం
C. కొచ్చిన్ షిప్యార్డ్
India's first indigenously built aircraft carrier, INS Vikrant, was constructed at
- Mazagon Dock, Mumbai
- Garden Reach Shipbuilders, Kolkata
- Cochin Shipyard
- Hindustan Shipyard, Visakhapatnam
కింది వాటిలో ప్రధానంగా శ్వాసకోశ వ్యాధి కానిది ఏది?
- కోరింత దగ్గు (పెర్టూసిస్)
- ఇన్ఫ్లుయెంజా
- సాధారణ జలుబు
- బోదకాలు (ఫైలేరియాసిస్)
సమాధానం
D. బోదకాలు (ఫైలేరియాసిస్)
Which of the following is NOT primarily a disease of the respiratory system?
- Pertussis (whooping cough)
- Influenza
- Common cold
- Filariasis
DTP టీకా ఏ వ్యాధుల సమూహం నుంచి రక్షణ ఇస్తుంది?
- డెంగ్యూ, టైఫాయిడ్, పోలియో
- డిఫ్తీరియా, టైఫాయిడ్, పోలియో
- విరేచనాలు, క్షయ, ప్లేగు
- డిఫ్తీరియా, కోరింత దగ్గు, ధనుర్వాతం
సమాధానం
D. డిఫ్తీరియా, కోరింత దగ్గు, ధనుర్వాతం
The DTP vaccine protects against which set of diseases?
- Dengue, typhoid, polio
- Diphtheria, typhoid, polio
- Dysentery, tuberculosis, plague
- Diphtheria, pertussis, tetanus
కలరా వ్యాధికి కారణమైన సూక్ష్మజీవి ఏది?
- సాల్మొనెల్లా టైఫి
- మైకోబాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్
- ఎంటమీబా హిస్టాలిటికా
- విబ్రియో కలరే
సమాధానం
D. విబ్రియో కలరే
The causative organism of cholera is:
- Salmonella typhi
- Mycobacterium tuberculosis
- Entamoeba histolytica
- Vibrio cholerae
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (పదవి – వ్యక్తి): (i) తొలి కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామర్ – అడా లవ్లేస్ (ii) నోటి పోలియో టీకా ఆవిష్కర్త – ఆల్బర్ట్ సేబిన్ (iii) భారతదేశ మొదటి ఉపగ్రహం – ఆర్యభటుడు సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (ii), (iii) మాత్రమే
- (ii) మాత్రమే
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- (i), (iii) మాత్రమే
సమాధానం
C. (i), (ii), (iii) అన్నీ
Consider the following pairs (Office – Person): (i) first computer programmer – Ada Lovelace (ii) discoverer of the oral polio vaccine – Albert Sabin (iii) first Indian satellite – Aryabhata Which of the pairs are correctly matched?
- Only (ii) and (iii)
- Only (ii)
- All of (i), (ii) and (iii)
- Only (i) and (iii)
డీఆర్డీఓ నిర్మించినది ఏది?
- స్పుత్నిక్ 1
- మార్స్ ఆర్బిటర్ మిషన్
- అగ్ని క్షిపణి
- తేజస్ తేలికపాటి యుద్ధ విమానం
సమాధానం
C. అగ్ని క్షిపణి
Which of the following was built by DRDO?
- Sputnik 1
- Mars Orbiter Mission
- Agni missile
- Tejas light combat aircraft
కలరా ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- విబ్రియో కలరే
- మీజిల్స్ వైరస్
- పోలియో వైరస్
- ట్రెపోనీమా పాలిడమ్
సమాధానం
A. విబ్రియో కలరే
Cholera is associated with which of the following?
- Vibrio cholerae
- Measles virus
- Poliovirus
- Treponema pallidum
టైఫాయిడ్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- యెర్సీనియా పెస్టిస్
- ట్రిపనోసోమా
- క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
- సాల్మొనెల్లా టైఫీ
సమాధానం
D. సాల్మొనెల్లా టైఫీ
Typhoid is associated with which of the following?
- Yersinia pestis
- Trypanosoma
- Clostridium tetani
- Salmonella typhi
ఈ క్రింది వాటిలో 'సాల్మొనెల్లా టైఫీ' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- పొగాకు మొజాయిక్ వ్యాధి
- క్షయ
- టైఫాయిడ్
- టైఫస్
సమాధానం
C. టైఫాయిడ్
Which of the following is associated with Salmonella typhi?
- Tobacco mosaic disease
- Tuberculosis
- Typhoid
- Typhus
డిఫ్తీరియా ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- ప్లాస్మోడియం
- కొరినెబాక్టీరియం డిఫ్తీరియే
- స్ట్రెప్టోకోకస్ న్యుమోనియే
- క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
సమాధానం
B. కొరినెబాక్టీరియం డిఫ్తీరియే
Diphtheria is associated with which of the following?
- Plasmodium
- Corynebacterium diphtheriae
- Streptococcus pneumoniae
- Clostridium tetani
ఆంత్రాక్స్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- చికున్గున్యా వైరస్
- బాసిల్లస్ ఆంత్రాసిస్
- మంప్స్ వైరస్
- ట్రెపోనీమా పాలిడమ్
సమాధానం
B. బాసిల్లస్ ఆంత్రాసిస్
Anthrax is associated with which of the following?
- Chikungunya virus
- Bacillus anthracis
- Mumps virus
- Treponema pallidum
సిఫిలిస్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- రికెట్సియా ప్రోవాజెకి
- ట్రెపోనీమా పాలిడమ్
- జాంథోమోనాస్ సిట్రి
- ప్లాస్మోడియం
సమాధానం
B. ట్రెపోనీమా పాలిడమ్
Syphilis is associated with which of the following?
- Rickettsia prowazekii
- Treponema pallidum
- Xanthomonas citri
- Plasmodium
కాలా అజార్ ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- లీష్మానియా డోనోవాని
- జాంథోమోనాస్ సిట్రి
- మైకోబ్యాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్
- వుచెరేరియా బాంక్రాఫ్టి
సమాధానం
A. లీష్మానియా డోనోవాని
Kala-azar is associated with which of the following?
- Leishmania donovani
- Xanthomonas citri
- Mycobacterium tuberculosis
- Wuchereria bancrofti
తామర ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- మీజిల్స్ వైరస్
- ట్రైకోఫైటాన్
- వరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్
- నీసీరియా గనోరియే
సమాధానం
B. ట్రైకోఫైటాన్
Ringworm is associated with which of the following?
- Measles virus
- Trichophyton
- Varicella zoster virus
- Neisseria gonorrhoeae
బోదకాలు ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- ట్రెపోనీమా పాలిడమ్
- బోర్డెటెల్లా పెర్టుసిస్
- వుచెరేరియా బాంక్రాఫ్టి
- ట్రిపనోసోమా
సమాధానం
C. వుచెరేరియా బాంక్రాఫ్టి
Filariasis is associated with which of the following?
- Treponema pallidum
- Bordetella pertussis
- Wuchereria bancrofti
- Trypanosoma
పోలియో ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- పక్సీనియా గ్రామినిస్
- సాల్మొనెల్లా టైఫీ
- విబ్రియో కలరే
- పోలియో వైరస్
సమాధానం
D. పోలియో వైరస్
Polio is associated with which of the following?
- Puccinia graminis
- Salmonella typhi
- Vibrio cholerae
- Poliovirus
ఈ క్రింది వాటిలో 'వరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్' అనే అంశంతో ముడిపడినది ఏది?
- చికున్గున్యా
- గవదబిళ్ళలు
- ఆటలమ్మ
- బంగాళాదుంప ఆలస్య ఎండు తెగులు
సమాధానం
C. ఆటలమ్మ
Which of the following is associated with Varicella zoster virus?
- Chikungunya
- Mumps
- Chickenpox
- Potato late blight
హెపటైటిస్ బి ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- హెపటైటిస్ బి వైరస్
- జాంథోమోనాస్ సిట్రి
- కొరినెబాక్టీరియం డిఫ్తీరియే
- నీసీరియా గనోరియే
సమాధానం
A. హెపటైటిస్ బి వైరస్
Hepatitis B is associated with which of the following?
- Hepatitis B virus
- Xanthomonas citri
- Corynebacterium diphtheriae
- Neisseria gonorrhoeae
జలుబు ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- వరిసెల్లా జోస్టర్ వైరస్
- బాసిల్లస్ ఆంత్రాసిస్
- ఇన్ఫ్లుఎంజా వైరస్
- రైనోవైరస్
సమాధానం
D. రైనోవైరస్
Common cold is associated with which of the following?
- Varicella zoster virus
- Bacillus anthracis
- Influenza virus
- Rhinovirus
చెరకు ఎర్రకుళ్ళు తెగులు ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- స్ట్రెప్టోకోకస్ న్యుమోనియే
- పోలియో వైరస్
- కొలెటోట్రైకం ఫాల్కేటం
- క్లోస్ట్రిడియం టెటాని
సమాధానం
C. కొలెటోట్రైకం ఫాల్కేటం
Red rot of sugarcane is associated with which of the following?
- Streptococcus pneumoniae
- Poliovirus
- Colletotrichum falcatum
- Clostridium tetani
ఇన్సులిన్ లోపం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- మధుమేహం
- జైగాంటిజం
- క్రెటినిజం
- అడిసన్ వ్యాధి
సమాధానం
A. మధుమేహం
Insulin deficiency is associated with which of the following?
- Diabetes mellitus
- Gigantism
- Cretinism
- Addison disease
పెద్దల్లో థైరాక్సిన్ లోపం ఈ క్రింది వాటిలో దేనితో ముడిపడి ఉంది?
- జైగాంటిజం
- మిక్సిడీమా
- అడిసన్ వ్యాధి
- మరుగుజ్జుతనం
సమాధానం
B. మిక్సిడీమా
Thyroxine deficiency in adults is associated with which of the following?
- Gigantism
- Myxoedema
- Addison disease
- Dwarfism
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (అంశం – ప్రాంతం): (i) ఇన్సులిన్ లోపం – మధుమేహం (ii) కృష్ణా నది జన్మస్థలం – మహాబలేశ్వర్ (iii) ఆస్కారియాసిస్ – ఆస్కారిస్ లంబ్రికాయిడిస్ సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (i) మాత్రమే
- (iii) మాత్రమే
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- (i), (iii) మాత్రమే
సమాధానం
C. (i), (ii), (iii) అన్నీ
Consider the following pairs (Item – Region): (i) Insulin deficiency – Diabetes mellitus (ii) Krishna River source – Mahabaleshwar (iii) Ascariasis – Ascaris lumbricoides Which of the pairs are correctly matched?
- Only (i)
- Only (iii)
- All of (i), (ii) and (iii)
- Only (i) and (iii)
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (అంశం – ప్రాంతం): (i) పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం – నంది కొండలు (ii) గోల్డెన్ రైస్ – విటమిన్ ఎ (iii) పెన్నా నది జన్మస్థలం – అక్రోమెగాలీ సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- (ii) మాత్రమే
- (i) మాత్రమే
- (ii), (iii) మాత్రమే
సమాధానం
B. (ii) మాత్రమే
Consider the following pairs (Item – Region): (i) Excess growth hormone in adults – Nandi Hills (ii) Golden rice – Vitamin A (iii) Penna River source – Acromegaly Which of the pairs are correctly matched?
- All of (i), (ii) and (iii)
- Only (ii)
- Only (i)
- Only (ii) and (iii)
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (అంశం – ప్రాంతం): (i) బీటీ పత్తి – అక్రోమెగాలీ (ii) ఎర్రచందనం – శేషాచలం కొండలు (iii) పెద్దల్లో వృద్ధి హార్మోన్ అధికం – బాసిల్లస్ తురింజియెన్సిస్ సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (ii), (iii) మాత్రమే
- (ii) మాత్రమే
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
- ఏదీ కాదు
సమాధానం
B. (ii) మాత్రమే
Consider the following pairs (Item – Region): (i) Bt cotton – Acromegaly (ii) Red Sanders – Seshachalam Hills (iii) Excess growth hormone in adults – Bacillus thuringiensis Which of the pairs are correctly matched?
- Only (ii) and (iii)
- Only (ii)
- All of (i), (ii) and (iii)
- None of them
ఈ క్రింది జతలను పరిశీలించండి (పదవి – వ్యక్తి): (i) రక్త ప్రసరణ ఆవిష్కర్త – ఆర్. కె. షణ్ముఖం చెట్టి (ii) ఒలింపిక్ అథ్లెటిక్స్లో స్వర్ణం గెలిచిన తొలి భారతీయుడు – నీరజ్ చోప్రా (iii) భారత మొదటి ఆర్థిక శాఖ మంత్రి – విలియం హార్వే సరిగ్గా జతపరచబడినవి ఏవి?
- (iii) మాత్రమే
- (ii) మాత్రమే
- (i), (iii) మాత్రమే
- (i), (ii), (iii) అన్నీ
సమాధానం
B. (ii) మాత్రమే
Consider the following pairs (Office – Person): (i) discoverer of blood circulation – R. K. Shanmukham Chetty (ii) first Indian to win an Olympic athletics gold medal – Neeraj Chopra (iii) first Finance Minister of India – William Harvey Which of the pairs are correctly matched?
- Only (iii)
- Only (ii)
- Only (i) and (iii)
- All of (i), (ii) and (iii)
ఎముకల ఎదుగుదల పలకలు మూసుకుపోక ముందు, బాల్యంలో పెరుగుదల హార్మోన్ అధికంగా స్రవించడం వల్ల కలిగేది ఏది?
- అక్రోమెగాలీ
- మరుగుజ్జుతనం (డ్వార్ఫిజం)
- అతి పొడవు పెరుగుదల (జైగాంటిజం)
- క్రెటినిజం
సమాధానం
C. అతి పొడవు పెరుగుదల (జైగాంటిజం)
Excess secretion of growth hormone during childhood, before the growth plates of bones close, causes:
- Acromegaly
- Dwarfism
- Gigantism
- Cretinism
వయోజనులలో ఉబ్బుదల, పొడి చర్మం, బరువు పెరగడం, మానసిక మందకొడితనం లక్షణాలతో కూడిన మిక్సెడిమా ఏ హార్మోన్ లోపం వల్ల కలుగుతుంది?
- ఇన్సులిన్
- పెరుగుదల హార్మోన్
- కార్టిసాల్
- థైరాక్సిన్
సమాధానం
D. థైరాక్సిన్
Myxoedema, marked by puffiness, dry skin, weight gain and mental slowness in adults, is caused by deficiency of which hormone?
- Insulin
- Growth hormone
- Cortisol
- Thyroxine
1980లో ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ప్రపంచవ్యాప్తంగా నిర్మూలించినట్లు ప్రకటించిన మానవ వ్యాధి ఏది?
- పోలియో (పోలియోమైలిటిస్)
- మశూచి (స్మాల్పాక్స్)
- తట్టు (మీజిల్స్)
- క్షయ (టీబీ)
సమాధానం
B. మశూచి (స్మాల్పాక్స్)
Which human disease was declared eradicated worldwide by the World Health Organization in 1980?
- Poliomyelitis
- Smallpox
- Measles
- Tuberculosis
బహుళ ఔషధ చికిత్స (MDT) తో చికిత్స చేసే కుష్ఠు వ్యాధి దేని వల్ల కలుగుతుంది?
- మైకోబాక్టీరియం లెప్రే
- మైకోబాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్
- క్లాస్ట్రిడియం టెటాని
- ట్రెపోనిమా పాలిడమ్
సమాధానం
A. మైకోబాక్టీరియం లెప్రే
Leprosy, treated with multi-drug therapy (MDT), is caused by:
- Mycobacterium leprae
- Mycobacterium tuberculosis
- Clostridium tetani
- Treponema pallidum
ప్రధానంగా అంతఃస్రావక హార్మోన్ స్రావం చేసే గ్రంథులలో, వయోజన మానవునిలో సాధారణంగా అతిపెద్దది ఏది?
- అడ్రినల్
- పీనియల్
- పిట్యూటరీ
- థైరాయిడ్
సమాధానం
D. థైరాయిడ్
Among glands whose primary role is endocrine hormone secretion, which is usually the largest in a human adult?
- Adrenal
- Pineal
- Pituitary
- Thyroid
బాల్యంలో వృద్ధి హార్మోన్ అధికంగా స్రవించడం వల్ల కలిగేది:
- అతి పెరుగుదల (జైగాంటిజం)
- పొట్టితనం (డ్వార్ఫిజం)
- మిక్సెడిమా
- క్రెటినిజం
సమాధానం
A. అతి పెరుగుదల (జైగాంటిజం)
Excess secretion of growth hormone during childhood causes:
- Gigantism
- Dwarfism
- Myxoedema
- Cretinism
టైఫాయిడ్ జ్వరానికి కారణమయ్యే జీవి ఏది?
- సాల్మొనెల్లా టైఫి
- క్లాస్ట్రీడియం టెటాని
- విబ్రియో కలరే
- షిగెల్లా డిసెంటెరియే
సమాధానం
A. సాల్మొనెల్లా టైఫి
Which organism causes typhoid fever?
- Salmonella typhi
- Clostridium tetani
- Vibrio cholerae
- Shigella dysenteriae
ఐఎన్ఎస్ విక్రాంత్ నిర్మాత ఎవరు?
- నాసా
- సోవియట్ యూనియన్
- హిందుస్థాన్ ఏరోనాటిక్స్ లిమిటెడ్
- కొచ్చిన్ షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్
సమాధానం
D. కొచ్చిన్ షిప్యార్డ్ లిమిటెడ్
Who built INS Vikrant?
- NASA
- Soviet Union
- Hindustan Aeronautics Limited
- Cochin Shipyard Limited
సోవియట్ యూనియన్ నిర్మించినది ఏది?
- ఆకాశ్ క్షిపణి
- స్పుత్నిక్ 1
- ఆర్యభట్ట ఉపగ్రహం
- చంద్రయాన్-3
సమాధానం
B. స్పుత్నిక్ 1
Which of the following was built by Soviet Union?
- Akash missile
- Sputnik 1
- Aryabhata satellite
- Chandrayaan-3
హైదరాబాద్ ఈ క్రింది వాటిలో దేని ప్రధాన కార్యాలయం?
- టాటా గ్రూప్
- ఎలక్ట్రానిక్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్
- టాటా ప్రాథమిక పరిశోధన సంస్థ
- జాతీయ రక్షణ అకాడమీ
సమాధానం
B. ఎలక్ట్రానిక్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్
Hyderabad is the headquarters of which of the following?
- Tata Group
- Electronics Corporation of India Limited
- Tata Institute of Fundamental Research
- National Defence Academy