NEET రసాయన శాస్త్రం: హాలోజన్, ఆక్సిజన్, నైట్రోజన్ కలిగిన కర్బన సమ్మేళనాలు · Chapter 2

ఆల్కహాల్‌లు, ఫినాల్‌లు మరియు ఈథర్‌లు

గుర్తుంచుకోవలసినవి

హైడ్రోజన్ బంధం భౌతిక ధర్మాలను నియంత్రిస్తుంది. ఆల్కహాల్‌లు (alcohols) మరియు ఫినాల్‌లు (phenols) సమాన అణుభారం గల ఈథర్‌లు, హేలోఆల్కేన్లు మరియు హైడ్రోకార్బన్ల కంటే చాలా ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద మరుగుతాయి. శృంఖల పొడవు పెరిగితే మరుగు స్థానం పెరుగుతుంది, శాఖీకరణ పెరిగితే తగ్గుతుంది.
ఆల్కహాల్‌లు రెండు విధాలుగా చర్య జరుపుతాయి: O–H విచ్ఛేదనం (ఆమ్లత్వం, ఎస్టరీకరణం) మరియు C–O విచ్ఛేదనం (HX, PX₃ తో, నిర్జలీకరణం). HX తో C–O విచ్ఛేదనంలో చర్యాశీలత: 3° > 2° > 1°. ఆక్సీకరణం: 1° ఆల్డిహైడ్‌ను ఆ తరువాత ఆమ్లాన్ని ఇస్తుంది, 2° కీటోన్‌ను ఇస్తుంది, 3° నిరోధిస్తుంది.
ఫినాల్ ఆల్కహాల్‌ల కంటే ఎక్కువ ఆమ్లయుతం, ఎందుకంటే ఫినాక్సైడ్ అయాన్ అనునాదం (resonance) ద్వారా స్థిరీకరించబడుతుంది. ఆర్థో మరియు పారా స్థానాల్లో ఎలక్ట్రాన్-ఆకర్షక సమూహాలు (–NO₂) ఆమ్లత్వాన్ని పెంచుతాయి; ఎలక్ట్రాన్-విడుదల సమూహాలు (–CH₃) తగ్గిస్తాయి. –OH సమూహం బలమైన ఆర్థో-పారా నిర్దేశకం, వలయాన్ని క్రియాశీలం చేస్తుంది.
నామిత చర్యలను తెలుసుకోండి: కోల్బే (Kolbe) (సాలిసిలిక్ ఆమ్లం), రైమర్-టీమన్ (Reimer-Tiemann) (సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్), విలియమ్సన్ (Williamson) (ఈథర్‌లు), క్యూమీన్ ప్రక్రియ (cumene process) (ఫినాల్ మరియు ఎసిటోన్), లూకాస్ పరీక్ష (Lucas test), మరియు HI తో ఈథర్ విచ్ఛేదన నియమాలు.

వర్గీకరణ మరియు నామకరణం

ఆల్కహాల్‌లలో –OH sp³ కార్బన్‌పై ఉంటుంది; ఫినాల్‌లలో –OH బెంజీన్ వలయంలోని sp² కార్బన్‌పై ఉంటుంది; ఈథర్‌లలో R–O–R′ సమూహం ఉంటుంది.

–OH సమూహాల సంఖ్య ఆధారంగా: ఏక-ఉదజనీయ (monohydric), ద్వి-ఉదజనీయ (డయోల్‌లు), త్రి-ఉదజనీయ మరియు బహు-ఉదజనీయ.
–OH ఉన్న కార్బన్ ఆధారంగా: ప్రాథమిక (1°), ద్వితీయ (2°), తృతీయ (3°). ఎల్లైలిక్ ఆల్కహాల్‌లలో –OH, C=C కి ఆనుకుని ఉన్న sp³ కార్బన్‌పై ఉంటుంది; బెంజైలిక్ ఆల్కహాల్‌లలో బెంజీన్ వలయానికి ఆనుకుని ఉంటుంది.
ఈథర్‌లు సౌష్ఠవ (R = R′) లేదా అసౌష్ఠవ (R ≠ R′) అయి ఉంటాయి.

నిర్మాణం	IUPAC పేరు	సాధారణ పేరు
CH₃CH₂OH	ఇథనాల్	ఇథైల్ ఆల్కహాల్
CH₃CH(OH)CH₃	ప్రొపాన్-2-ఆల్	ఐసోప్రొపైల్ ఆల్కహాల్
(CH₃)₃COH	2-మిథైల్‌ప్రొపాన్-2-ఆల్	tert-బ్యూటైల్ ఆల్కహాల్
HOCH₂CH₂OH	ఈథేన్-1,2-డయోల్	ఇథిలీన్ గ్లైకాల్
HOCH₂CH(OH)CH₂OH	ప్రొపేన్-1,2,3-ట్రయోల్	గ్లిజరాల్
C₆H₅OH	ఫినాల్	కార్బాలిక్ ఆమ్లం
2-మిథైల్‌ఫినాల్	2-మిథైల్‌ఫినాల్	o-క్రెసాల్
బెంజీన్-1,2-డయోల్	బెంజీన్-1,2-డయోల్	కెటెకాల్
బెంజీన్-1,3-డయోల్	బెంజీన్-1,3-డయోల్	రిసార్సినాల్
బెంజీన్-1,4-డయోల్	బెంజీన్-1,4-డయోల్	హైడ్రోక్వినోన్
CH₃OCH₃	మెథాక్సీమీథేన్	డైమిథైల్ ఈథర్
CH₃CH₂OCH₂CH₃	ఎథాక్సీఈథేన్	డైఇథైల్ ఈథర్
C₆H₅OCH₃	మెథాక్సీబెంజీన్	ఎనిసోల్

ఈథర్ పేర్లలో ఆక్సిజన్‌తో ఉన్న చిన్న ఆల్కైల్ భాగం ఆల్కాక్సీ సమూహం; పొడవైన శృంఖలం మూల పేరు అవుతుంది. ఉదాహరణ: CH₃OCH₂CH₃ ను మెథాక్సీఈథేన్ అంటారు.

క్రియాత్మక సమూహాల నిర్మాణాలు

ఆల్కహాల్‌లో ఆక్సిజన్ sp³ సంకరీకరణం చెంది ఉంటుంది. మిథనాల్‌లో C–O–H కోణం సుమారు 109° (108.9°), ఒంటరి జంటల వికర్షణ వల్ల చతుర్ముఖీయ కోణం కంటే కొద్దిగా తక్కువ. C–O బంధం సుమారు 142 pm. ఫినాల్‌లో C–O బంధం పొట్టిగా, సుమారు 136 pm ఉంటుంది, ఎందుకంటే అనునాదం వల్ల పాక్షిక ద్వంద్వ బంధ లక్షణం ఉంటుంది మరియు కార్బన్ sp². ఈథర్‌లో C–O–C కోణం చతుర్ముఖీయ కోణం కంటే పెద్దది (మెథాక్సీమీథేన్‌లో సుమారు 112°), రెండు ఆల్కైల్ సమూహాల వికర్షణ వల్ల; C–O బంధం సుమారు 141 pm.

ఆల్కహాల్‌ల తయారీ

పద్ధతి	చర్య మరియు ఉదాహరణ
ఆల్కీన్ల ఆమ్ల-ఉత్ప్రేరిత జలయోజనం (hydration)	ఆల్కీన్ + H₂O (H⁺) → ఆల్కహాల్, మార్కొవ్‌నికోవ్ ప్రకారం. CH₃CH=CH₂ → CH₃CH(OH)CH₃ (ప్రొపాన్-2-ఆల్). ఈ మార్గం కార్బోకాటయాన్ ద్వారా సాగుతుంది.
హైడ్రోబోరేషన్-ఆక్సీకరణం (Hydroboration-oxidation)	ఆల్కీన్ + B₂H₆, తరువాత H₂O₂/OH⁻ → ఆల్కహాల్, మార్కొవ్‌నికోవ్ విరుద్ధం. CH₃CH=CH₂ → CH₃CH₂CH₂OH (ప్రొపాన్-1-ఆల్).
ఆల్డిహైడ్‌లు మరియు కీటోన్ల క్షయకరణం	ఆల్డిహైడ్ → ప్రాథమిక ఆల్కహాల్; కీటోన్ → ద్వితీయ ఆల్కహాల్. కారకాలు: H₂/Pd, NaBH₄ లేదా LiAlH₄. CH₃COCH₃ → CH₃CH(OH)CH₃.
కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లాల క్షయకరణం	RCOOH + LiAlH₄ (లేదా B₂H₆) → RCH₂OH
కార్బొనిల్ సమ్మేళనాలతో గ్రిగ్నార్డ్ కారకం, తరువాత H₃O⁺	HCHO → ప్రాథమిక ఆల్కహాల్; ఇతర ఆల్డిహైడ్‌లు → ద్వితీయ ఆల్కహాల్; కీటోన్‌లు → తృతీయ ఆల్కహాల్. HCHO + CH₃MgBr → CH₃CH₂OH. CH₃CHO + CH₃MgBr → CH₃CH(OH)CH₃. CH₃COCH₃ + CH₃MgBr → (CH₃)₃COH.

ఫినాల్‌ల తయారీ

1. హేలోఆరీన్ల నుండి: క్లోరోబెంజీన్ + NaOH 623 K మరియు 300 atm వద్ద → సోడియం ఫినాక్సైడ్; HCl తో ఆమ్లీకరించగా ఫినాల్ వస్తుంది.
2. బెంజీన్‌సల్ఫోనిక్ ఆమ్లం నుండి: NaOH తో కరిగించగా సోడియం ఫినాక్సైడ్ వస్తుంది; ఆమ్లీకరిస్తే ఫినాల్ లభిస్తుంది.
3. డయాజోనియం లవణాల నుండి: బెంజీన్‌డయాజోనియం క్లోరైడ్‌ను నీటితో వేడి చేస్తే → ఫినాల్ + N₂ + HCl.
4. క్యూమీన్ (ఐసోప్రొపైల్‌బెంజీన్) నుండి: క్యూమీన్ + O₂ → క్యూమీన్ హైడ్రోపెరాక్సైడ్; విలీన ఆమ్లంతో చర్య జరిపితే ఫినాల్ మరియు ఎసిటోన్ వస్తాయి. ఇది ప్రధాన పారిశ్రామిక మార్గం, మరియు విలువైన ఉప ఉత్పన్నాన్ని ఇస్తుంది.

భౌతిక ధర్మాలు

మరుగు స్థానం. ఆల్కహాల్‌లు మరియు ఫినాల్‌లు అంతరాణు హైడ్రోజన్ బంధాలను ఏర్పరుస్తాయి, కాబట్టి పోల్చదగిన అణుభారం గల హైడ్రోకార్బన్లు, హేలోఆల్కేన్లు మరియు ఈథర్‌ల కంటే చాలా ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద మరుగుతాయి. ఈథర్‌లు ఒకదానితో ఒకటి హైడ్రోజన్ బంధాలను ఏర్పరచలేవు.
కార్బన్ల సంఖ్య పెరిగితే మరుగు స్థానం పెరుగుతుంది (వాండర్ వాల్స్ బలాలు ఎక్కువ), శాఖీకరణతో తగ్గుతుంది (ఉపరితల వైశాల్యం తక్కువ). సమావయవ ఆల్కహాల్‌లలో: 1° > 2° > 3°.
ద్రావణీయత. తక్కువ ఆల్కహాల్‌లు మరియు ఫినాల్‌లు హైడ్రోజన్ బంధం ద్వారా నీటిలో కరుగుతాయి. హైడ్రోకార్బన్ భాగం పెరిగేకొద్దీ ద్రావణీయత తగ్గుతుంది. ఈథర్‌లు ఆక్సిజన్ ఒంటరి జంటల ద్వారా నీటి నుండి హైడ్రోజన్ బంధాలను స్వీకరించగలవు, కాబట్టి ఎథాక్సీఈథేన్ మరియు బ్యూటాన్-1-ఆల్ ద్రావణీయత సుమారు 100 mL కి 7.5 g గా సమానంగా ఉంటుంది.

సమ్మేళనం	మోలార్ ద్రవ్యరాశి	మరుగు స్థానం (సుమారు)
ప్రొపేన్	44	231 K
మెథాక్సీమీథేన్	46	249 K
ఇథనాల్	46	351 K
పెంటేన్	72	309 K
ఎథాక్సీఈథేన్	74	308 K
బ్యూటాన్-1-ఆల్	74	391 K

ఆల్కహాల్‌లు మరియు ఫినాల్‌ల ఆమ్లత్వం

ఆల్కహాల్‌లు సోడియం లోహంతో చర్య జరుపుతాయి: 2 R–OH + 2 Na → 2 R–ONa + H₂. ఇవి నీటి కంటే బలహీన ఆమ్లాలు (pKa సుమారు 16) మరియు NaOH తో చర్య జరపవు. ఆమ్ల బలం: నీరు > ప్రాథమిక > ద్వితీయ > తృతీయ ఆల్కహాల్, ఎందుకంటే ఆల్కైల్ సమూహాలు ఎలక్ట్రాన్లను విడుదల చేస్తాయి (+I ప్రభావం), అందువల్ల ఆల్కాక్సైడ్ అయాన్ తక్కువ స్థిరంగా ఉంటుంది.

ఫినాల్ చాలా ఎక్కువ ఆమ్లయుతం (pKa సుమారు 10). ఇది NaOH తో చర్య జరిపి సోడియం ఫినాక్సైడ్ ఇస్తుంది, కానీ NaHCO₃ తో జరపదు (ఇది కార్బానిక్ ఆమ్లం కంటే బలహీన ఆమ్లం). ఫినాక్సైడ్ అయాన్ ఋణావేశాన్ని వలయంలోకి వికేంద్రీకరించడం ద్వారా స్థిరీకరించబడుతుంది, ఆల్కాక్సైడ్ అయాన్‌కు అలాంటి స్థిరీకరణ ఉండదు.

ప్రతిక్షేపకాల ప్రభావం. ఆర్థో మరియు పారా స్థానాల్లో ఎలక్ట్రాన్-ఆకర్షక సమూహాలు (–NO₂) ఫినాక్సైడ్ అయాన్‌ను స్థిరీకరించి ఆమ్లత్వాన్ని పెంచుతాయి. ఎలక్ట్రాన్-విడుదల సమూహాలు (–CH₃) దానిని అస్థిరపరిచి ఆమ్లత్వాన్ని తగ్గిస్తాయి.

సమ్మేళనం	pKa (సుమారు)
o-నైట్రోఫినాల్	7.2
m-నైట్రోఫినాల్	8.3
p-నైట్రోఫినాల్	7.1
ఫినాల్	10.0
p-క్రెసాల్	10.2
ఇథనాల్	15.9

ఆమ్లత్వ క్రమం: 2,4,6-ట్రైనైట్రోఫినాల్ (పిక్రిక్ ఆమ్లం) > p-నైట్రోఫినాల్ > m-నైట్రోఫినాల్ > ఫినాల్ > p-క్రెసాల్ > ఇథనాల్.

ఎస్టరీకరణం (Esterification)

R–OH + R′COOH ⇌ R–O–COR′ + H₂O (గాఢ H₂SO₄ ఉత్ప్రేరకం). ఆల్కహాల్‌లు మరియు ఫినాల్‌లు ఆమ్ల క్లోరైడ్‌లు లేదా అన్‌హైడ్రైడ్‌లతో కూడా (పిరిడిన్ వంటి క్షారం సమక్షంలో) చర్య జరుపుతాయి. ఉదాహరణ: సాలిసిలిక్ ఆమ్లం + ఎథనాయిక్ అన్‌హైడ్రైడ్ → 2-ఎసిటాక్సీబెంజోయిక్ ఆమ్లం (ఎసిటైల్‌సాలిసిలిక్ ఆమ్లం, ఆస్పిరిన్), ఒక నొప్పి నివారిణి.

ఆల్కహాల్‌లలో C–O బంధ విచ్ఛేదనం ఉండే చర్యలు

HX తో. R–OH + HX → R–X + H₂O. HX చర్యాశీలత: HI > HBr > HCl. ఆల్కహాల్‌ల చర్యాశీలత: 3° > 2° > 1°.

లూకాస్ పరీక్ష (Lucas test). కారకం గాఢ HCl మరియు నిర్జల ZnCl₂; ఇది 1°, 2° మరియు 3° ఆల్కహాల్‌లను వేరు చేస్తుంది (అందులో కరిగే తక్కువ ఆల్కహాల్‌లు).

ఆల్కహాల్	గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద పరిశీలన
తృతీయ	వెంటనే కలుషితత (turbidity) కనిపిస్తుంది
ద్వితీయ	సుమారు 5 నిమిషాల్లో కలుషితత కనిపిస్తుంది
ప్రాథమిక	గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద కలుషితత లేదు; వేడి చేసినప్పుడు మాత్రమే కనిపిస్తుంది

కలుషితతకు కారణం కరగని ఆల్కైల్ క్లోరైడ్.

ఫాస్ఫరస్ హాలైడ్‌లతో. 3 R–OH + PBr₃ → 3 R–Br + H₃PO₃.

నిర్జలీకరణం (Dehydration). గాఢ H₂SO₄ లేదా H₃PO₄ తో వేడి చేస్తే నీరు తొలగిపోతుంది.

ఇథనాల్ 443 K వద్ద ఈథీన్ ఇస్తుంది. ఇథనాల్ 413 K వద్ద అధిక ఆల్కహాల్‌తో ఎథాక్సీఈథేన్ ఇస్తుంది.
ఆల్కీన్లు ఏర్పడే సాధారణ ఉష్ణోగ్రతలు: ప్రాథమికం సుమారు 443 K, ద్వితీయం సుమారు 440 K, తృతీయం సుమారు 358 K. నిర్జలీకరణ సౌలభ్యం 3° > 2° > 1°.
చర్యా విధానం: (1) –OH సమూహం R–OH₂⁺ గా ప్రోటోనీకరణం చెందడం; (2) నీరు తొలగి కార్బోకాటయాన్ ఏర్పడటం (నెమ్మది దశ); (3) ఆసన్న కార్బన్ నుండి H⁺ తొలగి ఆల్కీన్ ఏర్పడటం. సైట్‌జెఫ్ నియమం వర్తిస్తుంది: బ్యూటాన్-2-ఆల్ ప్రధానంగా బ్యూట్-2-ఈన్ ఇస్తుంది.

ఆక్సీకరణం.

ఆల్కహాల్	మృదు ఆక్సీకారి (CH₂Cl₂ లో PCC)	బలమైన ఆక్సీకారి (ఆమ్లీకృత KMnO₄, K₂Cr₂O₇, CrO₃)	Cu, 573 K (డీహైడ్రోజనీకరణం)
ప్రాథమిక	ఆల్డిహైడ్	కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లం	ఆల్డిహైడ్
ద్వితీయ	కీటోన్	కీటోన్	కీటోన్
తృతీయ	చర్య లేదు	నిరోధిస్తుంది; కఠిన పరిస్థితుల్లో కార్బన్ శృంఖలం విచ్ఛిన్నమవుతుంది	ఆల్కీన్ (నిర్జలీకరణం)

ఉదాహరణ: CH₃CH₂OH + PCC → CH₃CHO; ఆమ్లీకృత K₂Cr₂O₇ తో ఇది CH₃COOH వరకు కొనసాగుతుంది.

ఫినాల్ చర్యలు

ఎలక్ట్రాన్-ప్రియ ప్రతిక్షేపణ. –OH సమూహం వలయాన్ని క్రియాశీలం చేసి ఆర్థో మరియు పారా స్థానాలకు నిర్దేశిస్తుంది.
తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద (సుమారు 298 K) విలీన HNO₃ తో నైట్రీకరణం o-నైట్రోఫినాల్ మరియు p-నైట్రోఫినాల్ మిశ్రమాన్ని ఇస్తుంది. o-నైట్రోఫినాల్‌లో అంతర్గత అణు హైడ్రోజన్ బంధం ఉంటుంది, అది బాష్ప శీలం (steam volatile); p-నైట్రోఫినాల్‌లో అంతరాణు హైడ్రోజన్ బంధం ఉంటుంది, అది బాష్ప శీలం కాదు, కాబట్టి బాష్ప స్వేదనం వాటిని వేరు చేస్తుంది. గాఢ HNO₃ 2,4,6-ట్రైనైట్రోఫినాల్ (పిక్రిక్ ఆమ్లం) ఇస్తుంది.
తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద CS₂ లేదా CHCl₃ లో Br₂ తో హాలోజనీకరణం o-బ్రోమోఫినాల్ మరియు p-బ్రోమోఫినాల్ మిశ్రమాన్ని ఇస్తుంది (పారా ప్రధానం). బ్రోమిన్ నీటితో ఉత్పన్నం 2,4,6-ట్రైబ్రోమోఫినాల్ యొక్క తెల్లని అవక్షేపం.
కోల్బే చర్య (Kolbe's reaction). ఫినాల్ + NaOH → సోడియం ఫినాక్సైడ్; సుమారు 400 K మరియు 4–7 atm వద్ద CO₂ తో వేడి చేసి; ఆమ్లీకరిస్తే → సాలిసిలిక్ ఆమ్లం (2-హైడ్రాక్సీబెంజోయిక్ ఆమ్లం).
రైమర్-టీమన్ చర్య (Reimer-Tiemann reaction). ఫినాల్ + CHCl₃ + జల NaOH సుమారు 340 K వద్ద, తరువాత ఆమ్లీకరణం → సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్ (2-హైడ్రాక్సీబెంజాల్డిహైడ్). ఎలక్ట్రాన్-ప్రియం డైక్లోరోకార్బీన్, :CCl₂. CHCl₃ స్థానంలో CCl₄ వాడితే ఉత్పన్నం సాలిసిలిక్ ఆమ్లం.
జింక్ చూర్ణంతో. ఫినాల్ + Zn → బెంజీన్ + ZnO.
ఆక్సీకరణం. ఫినాల్ + Na₂Cr₂O₇/H₂SO₄ → బెంజోక్వినోన్ (సంయుగ్మ చక్రీయ డైకీటోన్).

వాణిజ్యపరంగా ముఖ్యమైన ఆల్కహాల్‌లు

మిథనాల్ (కర్ర స్పిరిట్, wood spirit). కార్బన్ మోనాక్సైడ్ హైడ్రోజనీకరణం ద్వారా తయారవుతుంది: ZnO–Cr₂O₃ ఉత్ప్రేరకంపై 200–300 atm మరియు 573–673 K వద్ద CO + 2 H₂ → CH₃OH. ఇది మంచి ద్రావణి మరియు ఇంధనం, కానీ విషపూరితం: కొద్ది మొత్తం కూడా అంధత్వం కలిగిస్తుంది, ఎక్కువైతే మరణానికి దారితీస్తుంది.
ఇథనాల్. చక్కెరల (మొలాసిస్) కిణ్వనం (fermentation) ద్వారా తయారవుతుంది: సుక్రోజ్ → గ్లూకోజ్ + ఫ్రక్టోజ్ (ఇన్వర్టేజ్), తరువాత గ్లూకోజ్ మరియు ఫ్రక్టోజ్ → ఇథనాల్ + CO₂ (జైమేజ్). ఇది ఈథీన్ యొక్క ఆమ్ల-ఉత్ప్రేరిత జలయోజనం ద్వారా కూడా తయారవుతుంది. వాణిజ్య ఆల్కహాల్‌ను దుర్వినియోగం కాకుండా కాపర్ సల్ఫేట్ (రంగు) మరియు పిరిడిన్ (దుర్వాసన) కలిపి తాగడానికి పనికిరానిదిగా (denatured) చేస్తారు.

ఈథర్‌లు: తయారీ

1. ఆల్కహాల్‌ల నిర్జలీకరణం. 413 K వద్ద గాఢ H₂SO₄ తో మరియు అధిక ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌తో 2 R–OH → R–O–R + H₂O. ఇది ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌ల నుండి సౌష్ఠవ ఈథర్‌లకు మాత్రమే సరిపోతుంది; ద్వితీయ మరియు తృతీయ ఆల్కహాల్‌లు ఆల్కీన్లను ఇస్తాయి.
2. విలియమ్సన్ సంశ్లేషణ (Williamson synthesis). R–X + R′–ONa → R–O–R′ + NaX. ఇది SN2 చర్య, కాబట్టి హాలైడ్ ప్రాథమికం అయి ఉండాలి. తృతీయ హాలైడ్ విలోపనం ద్వారా ఆల్కీన్ ఇస్తుంది. tert-బ్యూటైల్ ఇథైల్ ఈథర్ తయారు చేయడానికి సోడియం tert-బ్యూటాక్సైడ్ + బ్రోమోఈథేన్ వాడాలి, సోడియం ఇథాక్సైడ్ + tert-బ్యూటైల్ బ్రోమైడ్ కాదు. ఫినాల్‌లు ఆరైల్ ఆల్కైల్ ఈథర్‌లను ఇస్తాయి: సోడియం ఫినాక్సైడ్ + CH₃I → ఎనిసోల్. ఆరైల్ హాలైడ్‌ను హాలైడ్‌గా వాడలేము.

ఈథర్‌లు: భౌతిక ధర్మాలు మరియు విచ్ఛేదనం

ఈథర్‌లు స్వల్ప ధ్రువయుతాలు, C–O–C వంపు ఆకృతి కలిగి ఉంటాయి. వాటి మరుగు స్థానాలు సమాన అణుభారం గల ఆల్కేన్ల మరుగు స్థానాలకు దగ్గరగా ఉంటాయి మరియు ఆల్కహాల్‌ల కంటే చాలా తక్కువ.

HX తో విచ్ఛేదనం. చర్యాశీలత క్రమం HI > HBr > HCl.

R–O–R′ + HX → R–X + R′–OH; అధిక HX తో రెండు భాగాలూ హాలైడ్‌లుగా మారతాయి.
రెండు ఆల్కైల్ సమూహాలూ ప్రాథమిక లేదా ద్వితీయం అయితే (SN2), హాలైడ్ అయాన్ చిన్న ఆల్కైల్ సమూహంపై దాడి చేస్తుంది. CH₃OCH₂CH₃ + HI → CH₃I + CH₃CH₂OH.
ఒక సమూహం తృతీయం అయితే (SN1), తృతీయ హాలైడ్ ఏర్పడుతుంది. (CH₃)₃COCH₃ + HI → (CH₃)₃CI + CH₃OH.
ఎనిసోల్ + HI → ఫినాల్ + CH₃I. ఫినాల్ మరింత మారదు, అయోడోబెంజీన్ ఏర్పడదు, ఎందుకంటే C(sp²)–O బంధానికి పాక్షిక ద్వంద్వ బంధ లక్షణం ఉండి దానిని విచ్ఛిన్నం చేయడం కష్టం.

ఎనిసోల్‌లో ఎలక్ట్రాన్-ప్రియ ప్రతిక్షేపణ. –OCH₃ సమూహం వలయాన్ని క్రియాశీలం చేసి (+R ప్రభావం) ఆర్థో మరియు పారా స్థానాలకు నిర్దేశిస్తుంది.

చర్య	కారకం	ప్రధాన ఉత్పన్నం
బ్రోమినీకరణం	ఎథనాయిక్ ఆమ్లంలో Br₂ (ఉత్ప్రేరకం అవసరం లేదు)	p-బ్రోమోఎనిసోల్
ఫ్రీడెల్-క్రాఫ్ట్స్ ఆల్కైలీకరణం	CH₃Cl, నిర్జల AlCl₃	o- మరియు p-మిథైల్‌ఎనిసోల్
ఫ్రీడెల్-క్రాఫ్ట్స్ ఎసిలీకరణం	CH₃COCl, నిర్జల AlCl₃	p-మెథాక్సీఎసిటోఫినోన్ (ప్రధానం)
నైట్రీకరణం	HNO₃ మరియు H₂SO₄	o- మరియు p-నైట్రోఎనిసోల్

NEET లో పొరపాటు పడే అంశాలు

1. ఫినాల్ NaOH తో చర్య జరపగలిగేంత ఆమ్లయుతం, కానీ NaHCO₃ తో కాదు; ఆల్కహాల్‌లు రెండింటితోనూ జరపవు.
2. ఆల్కహాల్‌లలో తృతీయం అత్యల్ప ఆమ్లయుతం, కానీ HX తో మరియు నిర్జలీకరణంలో అత్యంత చర్యాశీలం.
3. లూకాస్ పరీక్షలో తృతీయ ఆల్కహాల్‌లు వెంటనే కలుషితత ఇస్తాయి; ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌లు గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఇవ్వవు.
4. PCC ఆల్డిహైడ్ వద్ద ఆగిపోతుంది; ఆమ్లీకృత K₂Cr₂O₇ లేదా KMnO₄ ఆమ్లం వరకు కొనసాగుతాయి.
5. ఆల్కీన్ జలయోజనం మార్కొవ్‌నికోవ్ నియమాన్ని అనుసరిస్తుంది; హైడ్రోబోరేషన్-ఆక్సీకరణం మార్కొవ్‌నికోవ్ విరుద్ధ ఆల్కహాల్‌ను ఇస్తుంది.
6. కోల్బే సాలిసిలిక్ ఆమ్లం ఇస్తుంది (CO₂); రైమర్-టీమన్ సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్ ఇస్తుంది (CHCl₃).
7. విలియమ్సన్ సంశ్లేషణలో ఆల్కైల్ హాలైడ్ ప్రాథమికం అయి ఉండాలి; తృతీయ హాలైడ్ ఆల్కీన్ ఇస్తుంది.
8. ఎనిసోల్ HI తో ఫినాల్ మరియు మిథైల్ అయోడైడ్ ఇస్తుంది, అయోడోబెంజీన్ మరియు మిథనాల్ కాదు.
9. అంతర్గత అణు హైడ్రోజన్ బంధం వల్ల o-నైట్రోఫినాల్ బాష్ప శీలం; p-నైట్రోఫినాల్ కాదు.
10. ఈథర్‌లు సమావయవ ఆల్కహాల్‌ల కంటే తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద మరుగుతాయి, కానీ అదే అణుభారం గల ఆల్కహాల్‌ల వలె దాదాపు సమానంగా నీటిలో కరుగుతాయి.

ఒక్క వాక్య సారాంశాలు

1. హైడ్రోజన్ బంధం వల్ల సమాన అణుభారం గల ఈథర్‌ల కంటే ఆల్కహాల్‌లు ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద మరుగుతాయి.
2. సమావయవ ఆల్కహాల్‌ల మరుగు స్థానం: 1° > 2° > 3°.
3. ఆమ్లత్వ క్రమం: నీరు > 1° ఆల్కహాల్ > 2° ఆల్కహాల్ > 3° ఆల్కహాల్.
4. ఫినాక్సైడ్ అయాన్ అనునాద స్థిరీకరణ వల్ల ఫినాల్ ఇథనాల్ కంటే ఎక్కువ ఆమ్లయుతం.
5. p-నైట్రోఫినాల్ ఫినాల్ కంటే ఎక్కువ ఆమ్లయుతం; p-క్రెసాల్ తక్కువ ఆమ్లయుతం.
6. కీటోన్ క్షయకరణం ద్వితీయ ఆల్కహాల్‌ను ఇస్తుంది; ఆల్డిహైడ్ క్షయకరణం ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌ను ఇస్తుంది.
7. HCHO గ్రిగ్నార్డ్ కారకంతో ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌ను ఇస్తుంది; కీటోన్ తృతీయ ఆల్కహాల్‌ను ఇస్తుంది.
8. క్యూమీన్ ప్రక్రియ ఫినాల్ మరియు ఎసిటోన్ ఇస్తుంది.
9. బ్రోమిన్ నీరు ఫినాల్‌ను 2,4,6-ట్రైబ్రోమోఫినాల్‌గా మారుస్తుంది.
10. గాఢ HNO₃ ఫినాల్‌ను పిక్రిక్ ఆమ్లంగా మారుస్తుంది.
11. జింక్ చూర్ణం ఫినాల్‌ను బెంజీన్‌గా మారుస్తుంది.
12. మిథనాల్‌ను 573–673 K వద్ద ZnO–Cr₂O₃ పై CO మరియు H₂ నుండి తయారు చేస్తారు.
13. 573 K వద్ద కాపర్ 1° ఆల్కహాల్‌లను ఆల్డిహైడ్‌లుగా మరియు 2° ఆల్కహాల్‌లను కీటోన్‌లుగా డీహైడ్రోజనీకరణం చేస్తుంది.
14. విలియమ్సన్ సంశ్లేషణ అనేది ఆల్కాక్సైడ్ మరియు ప్రాథమిక ఆల్కైల్ హాలైడ్ మధ్య జరిగే SN2 చర్య.
15. HI తో ఈథర్ విచ్ఛేదనం చిన్న సమూహం నుండి ఆల్కైల్ అయోడైడ్‌ను ఇస్తుంది, ఒక సమూహం తృతీయం అయితే తప్ప.

సాధన ప్రశ్నలు

ప్రొపీన్ యొక్క హైడ్రోబోరేషన్-ఆక్సీకరణం (B₂H₆, తరువాత H₂O₂/OH⁻) ఇచ్చేది
1. ప్రొపాన్-1-ఆల్
2. ప్రొపనాల్ (propanal)
3. ప్రొపేన్-1,2-డయోల్
4. ప్రొపాన్-2-ఆల్
సమాధానం
A. ప్రొపాన్-1-ఆల్
సంకలనం మార్కొవ్‌నికోవ్ విరుద్ధం, కాబట్టి –OH చివరి కార్బన్‌కు చేరుతుంది: ప్రొపాన్-1-ఆల్.
Hydroboration-oxidation of propene (B₂H₆, then H₂O₂/OH⁻) gives
1. propan-1-ol
2. propanal
3. propane-1,2-diol
4. propan-2-ol
బ్యూట్-1-ఈన్ యొక్క ఆమ్ల-ఉత్ప్రేరిత జలయోజనం ప్రధానంగా ఇచ్చేది
1. 2-మిథైల్‌ప్రొపాన్-1-ఆల్
2. 2-మిథైల్‌ప్రొపాన్-2-ఆల్
3. బ్యూటాన్-2-ఆల్
4. బ్యూటాన్-1-ఆల్
సమాధానం
C. బ్యూటాన్-2-ఆల్
మార్కొవ్‌నికోవ్ సంకలనంలో –OH ఎక్కువ ప్రతిక్షేపిత కార్బన్‌పై చేరుతుంది: బ్యూటాన్-2-ఆల్.
Acid-catalysed hydration of but-1-ene gives mainly
1. 2-methylpropan-1-ol
2. 2-methylpropan-2-ol
3. butan-2-ol
4. butan-1-ol
ZnO–Cr₂O₃ ఉత్ప్రేరకంపై 200–300 atm మరియు 573–673 K వద్ద కార్బన్ మోనాక్సైడ్ హైడ్రోజనీకరణం ఇచ్చేది
1. మిథనోయిక్ ఆమ్లం
2. ఇథనాల్
3. మిథనాల్ (methanal)
4. మిథనాల్ (methanol)
సమాధానం
D. మిథనాల్ (methanol)
CO + 2 H₂ → CH₃OH మిథనాల్ (methanol) తయారీకి పారిశ్రామిక మార్గం.
Hydrogenation of carbon monoxide at 200–300 atm and 573–673 K over a ZnO–Cr₂O₃ catalyst gives
1. methanoic acid
2. ethanol
3. methanal
4. methanol
మిథనాల్ (methanal) CH₃MgBr తో చర్య జరిపి, తరువాత జలవిశ్లేషణ చెందితే ఇచ్చేది
1. ప్రొపాన్-1-ఆల్
2. ఇథనాల్
3. మిథనాల్ (methanol)
4. ప్రొపాన్-2-ఆల్
సమాధానం
B. ఇథనాల్
HCHO ఒక అదనపు కార్బన్‌తో ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌ను ఇస్తుంది: CH₃CH₂OH.
Methanal reacts with CH₃MgBr, followed by hydrolysis, to give
1. propan-1-ol
2. ethanol
3. methanol
4. propan-2-ol
క్యూమీన్ ప్రక్రియలో క్యూమీన్ గాలి ద్వారా ఆక్సీకరణం చెందుతుంది, ఆ హైడ్రోపెరాక్సైడ్‌ను విలీన ఆమ్లంతో చర్య జరుపుతారు. ఉత్పన్నాలు
1. బెంజాల్డిహైడ్ మరియు ప్రొపాన్-2-ఆల్
2. బెంజోయిక్ ఆమ్లం మరియు మిథనాల్
3. ఫినాల్ మరియు ప్రొపనోన్
4. ఫినాల్ మరియు ఎథనాల్ (ethanal)
సమాధానం
C. ఫినాల్ మరియు ప్రొపనోన్
క్యూమీన్ హైడ్రోపెరాక్సైడ్ పునర్విన్యాసం చెంది ఫినాల్ మరియు ఎసిటోన్‌గా మారుతుంది.
In the cumene process, cumene is oxidised by air and the hydroperoxide is treated with dilute acid. The products are
1. benzaldehyde and propan-2-ol
2. benzoic acid and methanol
3. phenol and propanone
4. phenol and ethanal
గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద గాఢ HCl మరియు నిర్జల ZnCl₂ తో వెంటనే కలుషితత ఇచ్చే ఆల్కహాల్ ఏది?
1. 2-మిథైల్‌ప్రొపాన్-2-ఆల్
2. బ్యూటాన్-1-ఆల్
3. బ్యూటాన్-2-ఆల్
4. ప్రొపాన్-2-ఆల్
సమాధానం
A. 2-మిథైల్‌ప్రొపాన్-2-ఆల్
తృతీయ ఆల్కహాల్ కార్బోకాటయాన్‌ను అత్యంత వేగంగా ఏర్పరుస్తుంది, కాబట్టి క్లోరైడ్ వెంటనే వేరుపడుతుంది.
Which alcohol gives turbidity immediately with concentrated HCl and anhydrous ZnCl₂ at room temperature?
1. 2-methylpropan-2-ol
2. butan-1-ol
3. butan-2-ol
4. propan-2-ol
ఏ సమ్మేళనానికి అత్యధిక మరుగు స్థానం ఉంది?
1. మెథాక్సీమీథేన్
2. ఈథేన్
3. ప్రొపేన్
4. ఇథనాల్
సమాధానం
D. ఇథనాల్
ఇథనాల్ అంతరాణు హైడ్రోజన్ బంధాలను ఏర్పరుస్తుంది; మిగిలినవి ఏర్పరచవు.
Which compound has the highest boiling point?
1. methoxymethane
2. ethane
3. propane
4. ethanol
ప్రొపాన్-1-ఆల్‌ను CH₂Cl₂ లో PCC తో ఆక్సీకరణం చేస్తారు. ఉత్పన్నం
1. ప్రొపనోయిక్ ఆమ్లం
2. ప్రొపనాల్
3. ప్రొపనోన్
4. ప్రొపీన్
సమాధానం
B. ప్రొపనాల్
PCC మృదు ఆక్సీకారి, ఆల్డిహైడ్ దశ వద్ద ఆగిపోతుంది: ప్రొపనాల్.
Propan-1-ol is oxidised with PCC in CH₂Cl₂. The product is
1. propanoic acid
2. propanal
3. propanone
4. propene
ఫినాల్ బ్రోమిన్ నీటితో చర్య జరిపి ఇచ్చేది
1. 4-బ్రోమోఫినాల్ మాత్రమే
2. 2,4,6-ట్రైబ్రోమోఫినాల్
3. 2-బ్రోమోఫినాల్ మాత్రమే
4. 3,5-డైబ్రోమోఫినాల్
సమాధానం
B. 2,4,6-ట్రైబ్రోమోఫినాల్
బలంగా క్రియాశీలం చేసే –OH సమూహం ట్రైబ్రోమో సమ్మేళనం యొక్క తెల్లని అవక్షేపాన్ని ఇస్తుంది.
Phenol reacts with bromine water to give
1. 4-bromophenol only
2. 2,4,6-tribromophenol
3. 2-bromophenol only
4. 3,5-dibromophenol
సోడియం ఫినాక్సైడ్‌ను సుమారు 400 K మరియు 4–7 atm వద్ద CO₂ తో వేడి చేసి, తరువాత ఆమ్లీకరిస్తే లభించేది
1. బెంజోయిక్ ఆమ్లం
2. సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్
3. సాలిసిలిక్ ఆమ్లం
4. కెటెకాల్
సమాధానం
C. సాలిసిలిక్ ఆమ్లం
ఇది కోల్బే చర్య; ఉత్పన్నం 2-హైడ్రాక్సీబెంజోయిక్ ఆమ్లం.
Heating sodium phenoxide with CO₂ at about 400 K and 4–7 atm, then acidifying, gives
1. benzoic acid
2. salicylaldehyde
3. salicylic acid
4. catechol
ఫినాల్‌ను 340 K వద్ద CHCl₃ మరియు జల NaOH తో వేడి చేసి, తరువాత ఆమ్లీకరిస్తే లభించేది
1. సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్
2. సాలిసిలిక్ ఆమ్లం
3. బెంజాల్డిహైడ్
4. ఫినైల్ క్లోరైడ్
సమాధానం
A. సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్
ఇది రైమర్-టీమన్ చర్య; ఉత్పన్నం 2-హైడ్రాక్సీబెంజాల్డిహైడ్.
Phenol heated with CHCl₃ and aqueous NaOH at 340 K, followed by acidification, gives
1. salicylaldehyde
2. salicylic acid
3. benzaldehyde
4. phenyl chloride
సోడియం ఇథాక్సైడ్ బ్రోమోమీథేన్‌తో చర్య జరిపి ఇచ్చేది
1. మెథాక్సీమీథేన్
2. ఎథాక్సీఈథేన్
3. ఇథనాల్
4. మెథాక్సీఈథేన్
సమాధానం
D. మెథాక్సీఈథేన్
విలియమ్సన్ సంశ్లేషణ: C₂H₅O⁻ Br⁻ ను ప్రతిక్షేపించి CH₃OCH₂CH₃, మెథాక్సీఈథేన్ ఇస్తుంది.
Sodium ethoxide reacts with bromomethane to give
1. methoxymethane
2. ethoxyethane
3. ethanol
4. methoxyethane
ఎనిసోల్‌ను HI తో వేడి చేస్తారు. ఉత్పన్నాలు
1. బెంజీన్ మరియు మిథైల్ ఆల్కహాల్
2. అయోడోబెంజీన్ మరియు మిథనాల్
3. ఫినాల్ మరియు అయోడోమీథేన్
4. అయోడోబెంజీన్ మరియు అయోడోమీథేన్
సమాధానం
C. ఫినాల్ మరియు అయోడోమీథేన్
హాలైడ్ CH₃ సమూహంపై దాడి చేస్తుంది; C(sp²)–O బంధం అలాగే ఉంటుంది. ఉత్పన్నాలు: C₆H₅OH + CH₃I.
Anisole is heated with HI. The products are
1. benzene and methyl alcohol
2. iodobenzene and methanol
3. phenol and iodomethane
4. iodobenzene and iodomethane
ఇథనాల్‌ను 443 K వద్ద అధిక గాఢ H₂SO₄ తో వేడి చేస్తే ప్రధానంగా లభించేది
1. ఈథేన్
2. ఎథనాల్ (ethanal)
3. ఎథాక్సీఈథేన్
4. ఈథీన్
సమాధానం
D. ఈథీన్
443 K వద్ద ఆల్కీన్‌కు నిర్జలీకరణం జరుగుతుంది: ఈథీన్.
Heating ethanol with excess concentrated H₂SO₄ at 443 K gives mainly
1. ethane
2. ethanal
3. ethoxyethane
4. ethene
ఫినాల్‌ను జింక్ చూర్ణంతో వేడి చేస్తారు. కర్బన ఉత్పన్నం
1. బెంజీన్
2. సైక్లోహెక్సేన్
3. బెంజోక్వినోన్
4. టొలూయీన్
సమాధానం
A. బెంజీన్
Zn ఆక్సిజన్‌ను ZnO గా తొలగిస్తుంది: C₆H₅OH + Zn → C₆H₆ + ZnO.
Phenol is heated with zinc dust. The organic product is
1. benzene
2. cyclohexane
3. benzoquinone
4. toluene
H₂SO₄ లో Na₂Cr₂O₇ తో ఫినాల్ ఆక్సీకరణం ఇచ్చేది
1. కెటెకాల్
2. బెంజోక్వినోన్
3. సైక్లోహెక్సనోన్
4. బెంజోయిక్ ఆమ్లం
సమాధానం
B. బెంజోక్వినోన్
ఉత్పన్నం సంయుగ్మ చక్రీయ డైకీటోన్ అయిన బెంజోక్వినోన్.
Oxidation of phenol with Na₂Cr₂O₇ in H₂SO₄ gives
1. catechol
2. benzoquinone
3. cyclohexanone
4. benzoic acid
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: ఫినాల్ ఇథనాల్ కంటే ఎక్కువ ఆమ్లయుతం. ప్రవచనం II: ఫినాక్సైడ్ అయాన్ అనునాదం ద్వారా స్థిరీకరించబడుతుంది, ఇథాక్సైడ్ అయాన్ కాదు.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
A. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
ఆవేశ వికేంద్రీకరణ అనునాదం వల్ల ఫినాక్సైడ్ అయాన్ స్థిరంగా ఉంటుంది. రెండూ సరైనవే.
Given below are two statements. Statement I: Phenol is more acidic than ethanol. Statement II: The phenoxide ion is stabilised by resonance, whereas the ethoxide ion is not.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: తృతీయ ఆల్కహాల్‌లు ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌ల కంటే ఎక్కువ ఆమ్లయుతం. ప్రవచనం II: ఆల్కైల్ సమూహాలు ఎలక్ట్రాన్లను విడుదల చేసి ఆల్కాక్సైడ్ అయాన్‌ను తక్కువ స్థిరంగా చేస్తాయి.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
D. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
ఆల్కైల్ సమూహాలు ఆల్కాక్సైడ్‌ను అస్థిరపరుస్తాయి, కాబట్టి తృతీయ ఆల్కహాల్‌లు తక్కువ ఆమ్లయుతం; I తప్పు, II సరైనది.
Given below are two statements. Statement I: Tertiary alcohols are more acidic than primary alcohols. Statement II: Alkyl groups release electrons and make the alkoxide ion less stable.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: పోల్చదగిన మోలార్ ద్రవ్యరాశి గల ఆల్కహాల్‌ల కంటే ఈథర్‌లు ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద మరుగుతాయి. ప్రవచనం II: ఆల్కహాల్‌లు అంతరాణు హైడ్రోజన్ బంధాలను ఏర్పరుస్తాయి.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
D. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
ఈథర్‌లు ఒకదానితో ఒకటి హైడ్రోజన్ బంధాలను ఏర్పరచలేవు, తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద మరుగుతాయి; I తప్పు, II సరైనది.
Given below are two statements. Statement I: Ethers boil at higher temperatures than alcohols of comparable molar mass. Statement II: Alcohols form intermolecular hydrogen bonds.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: ఎనిసోల్ ఫ్రీడెల్-క్రాఫ్ట్స్ ఎసిలీకరణం జరిపి ప్రధానంగా p-మెథాక్సీఎసిటోఫినోన్‌ను ఇస్తుంది. ప్రవచనం II: ఎనిసోల్ బెంజీన్ కంటే నెమ్మదిగా ఎలక్ట్రాన్-ప్రియ ప్రతిక్షేపణ జరుపుతుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
C. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
–OCH₃ వలయాన్ని క్రియాశీలం చేస్తుంది, కాబట్టి అది బెంజీన్ కంటే వేగంగా చర్య జరుపుతుంది; I సరైనది, II తప్పు.
Given below are two statements. Statement I: Anisole undergoes Friedel-Crafts acylation to give mainly p-methoxyacetophenone. Statement II: Anisole undergoes electrophilic substitution more slowly than benzene.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
కింది ప్రవచనాలలో సరైనవి ఏవి? 1. o-నైట్రోఫినాల్ బాష్ప శీలం (steam volatile). 2. p-నైట్రోఫినాల్‌లో అంతరాణు హైడ్రోజన్ బంధం ఉంది. 3. o-నైట్రోఫినాల్‌లో బలమైన అంతరాణు హైడ్రోజన్ బంధం ఉంది.
1. 1 మరియు 3 మాత్రమే
2. 1 మరియు 2 మాత్రమే
3. 2 మరియు 3 మాత్రమే
4. 1, 2 మరియు 3
సమాధానం
B. 1 మరియు 2 మాత్రమే
o-నైట్రోఫినాల్‌లో అంతర్గత అణు హైడ్రోజన్ బంధం ఉంది, కాబట్టి 3 తప్పు; 1 మరియు 2 సరైనవి.
Which of the following statements are correct? 1. o-Nitrophenol is steam volatile. 2. p-Nitrophenol has intermolecular hydrogen bonding. 3. o-Nitrophenol has strong intermolecular hydrogen bonding.
1. 1 and 3 only
2. 1 and 2 only
3. 2 and 3 only
4. 1, 2 and 3
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: ప్రాథమిక ఆల్కైల్ హాలైడ్ మరియు ఆల్కాక్సైడ్ విలియమ్సన్ పద్ధతిలో మంచి దిగుబడితో ఈథర్‌ను ఇస్తాయి. ప్రవచనం II: తృతీయ ఆల్కైల్ హాలైడ్ ఆల్కాక్సైడ్‌తో ప్రధానంగా ఆల్కీన్‌ను ఇస్తుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
A. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
ప్రాథమిక హాలైడ్‌లు SN2 జరుపుతాయి; తృతీయ హాలైడ్‌లు విలోపనం చెందుతాయి. రెండూ సరైనవే.
Given below are two statements. Statement I: A primary alkyl halide and an alkoxide give an ether in good yield by the Williamson method. Statement II: A tertiary alkyl halide with an alkoxide gives mainly an alkene.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: (CH₃)₃C–O–CH₃ HI తో చర్య జరిపి (CH₃)₃C–I మరియు CH₃OH ఇస్తుంది. ప్రవచనం II: ఎనిసోల్ HI తో చర్య జరిపి అయోడోబెంజీన్ మరియు మిథనాల్ ఇస్తుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
C. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
తృతీయ ఈథర్ SN1 ద్వారా విచ్ఛిన్నమై తృతీయ అయోడైడ్‌ను ఇస్తుంది; ఎనిసోల్ ఫినాల్ మరియు CH₃I ఇస్తుంది. I సరైనది, II తప్పు.
Given below are two statements. Statement I: (CH₃)₃C–O–CH₃ reacts with HI to give (CH₃)₃C–I and CH₃OH. Statement II: Anisole reacts with HI to give iodobenzene and methanol.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: PCC ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌లను కార్బాక్సిలిక్ ఆమ్లాలుగా ఆక్సీకరణం చేస్తుంది. ప్రవచనం II: 573 K వద్ద కాపర్ తృతీయ ఆల్కహాల్‌లను కీటోన్‌లుగా మారుస్తుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
B. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
PCC ఆల్డిహైడ్ వద్ద ఆగిపోతుంది; వేడి కాపర్‌తో తృతీయ ఆల్కహాల్‌లు ఆల్కీన్లను ఇస్తాయి. రెండూ తప్పు.
Given below are two statements. Statement I: PCC oxidises primary alcohols to carboxylic acids. Statement II: Copper at 573 K converts tertiary alcohols into ketones.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
క్రింద రెండు ప్రవచనాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ప్రవచనం I: ఇథనాల్‌ను 413 K వద్ద అధిక ఆల్కహాల్‌తో గాఢ H₂SO₄ తో వేడి చేస్తే ఎథాక్సీఈథేన్ వస్తుంది. ప్రవచనం II: ఇథనాల్‌ను 443 K వద్ద గాఢ H₂SO₄ తో వేడి చేస్తే ఈథీన్ వస్తుంది.
1. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
2. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరికావు
3. ప్రవచనం I సరైనది కానీ ప్రవచనం II సరికాదు
4. ప్రవచనం I సరికాదు కానీ ప్రవచనం II సరైనది
సమాధానం
A. ప్రవచనం I మరియు ప్రవచనం II రెండూ సరైనవి
ఉష్ణోగ్రతపై ఆధారపడే ఫలితాల ప్రకారం రెండూ సరైనవే.
Given below are two statements. Statement I: Ethanol heated with conc. H₂SO₄ at 413 K with excess alcohol gives ethoxyethane. Statement II: Ethanol heated with conc. H₂SO₄ at 443 K gives ethene.
1. Both Statement I and Statement II are correct
2. Both Statement I and Statement II are incorrect
3. Statement I is correct but Statement II is incorrect
4. Statement I is incorrect but Statement II is correct
కింది ప్రవచనాలలో సరైనవి ఏవి? 1. ఫినాల్ NaHCO₃ తో చర్య జరిపి CO₂ ను విడుదల చేస్తుంది. 2. ఫినాల్ జల NaOH తో చర్య జరిపి సోడియం ఫినాక్సైడ్ ఏర్పరుస్తుంది. 3. ఇథనాల్ జల NaOH తో చర్య జరపదు.
1. 1 మరియు 2 మాత్రమే
2. 1 మరియు 3 మాత్రమే
3. 1, 2 మరియు 3
4. 2 మరియు 3 మాత్రమే
సమాధానం
D. 2 మరియు 3 మాత్రమే
ఫినాల్ కార్బానిక్ ఆమ్లం కంటే బలహీన ఆమ్లం, కాబట్టి 1 తప్పు; 2 మరియు 3 సరైనవి.
Which of the following statements are correct? 1. Phenol reacts with NaHCO₃ to release CO₂. 2. Phenol reacts with aqueous NaOH to form sodium phenoxide. 3. Ethanol does not react with aqueous NaOH.
1. 1 and 2 only
2. 1 and 3 only
3. 1, 2 and 3
4. 2 and 3 only
నిశ్చితవాక్యం (A): పోల్చదగిన మోలార్ ద్రవ్యరాశి గల ఈథర్‌ల కంటే ఆల్కహాల్‌లకు అధిక మరుగు స్థానాలు ఉంటాయి. కారణం (R): ఆల్కహాల్‌లు అంతరాణు హైడ్రోజన్ బంధాలను ఏర్పరుస్తాయి.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
A. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
హైడ్రోజన్ బంధం ఆల్కహాల్‌ల మరుగు స్థానాన్ని పెంచుతుంది; R అనేది A ని వివరిస్తుంది.
Assertion (A): Alcohols have higher boiling points than ethers of comparable molar mass. Reason (R): Alcohols form intermolecular hydrogen bonds.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): ఫినాల్ బ్రోమిన్ నీటితో చర్య జరిపి 2,4,6-ట్రైబ్రోమోఫినాల్ ఇస్తుంది. కారణం (R): ఫినాల్ ఆమ్లయుతం.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
B. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
రెండూ సత్యం; –OH వలయాన్ని క్రియాశీలం చేయడం వల్ల చర్య జరుగుతుంది, ఫినాల్ ఆమ్లయుతం కావడం వల్ల కాదు.
Assertion (A): Phenol reacts with bromine water to give 2,4,6-tribromophenol. Reason (R): Phenol is acidic.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): తృతీయ ఆల్కహాల్‌లు లూకాస్ కారకంతో అత్యంత వేగంగా చర్య జరుపుతాయి. కారణం (R): తృతీయ కార్బోకాటయాన్ అత్యల్ప స్థిరత్వం గల కార్బోకాటయాన్.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
C. A సత్యం కానీ R అసత్యం
A సత్యం; తృతీయ కార్బోకాటయాన్ అత్యంత స్థిరమైనది, కాబట్టి R అసత్యం.
Assertion (A): Tertiary alcohols react fastest with Lucas reagent. Reason (R): The tertiary carbocation is the least stable carbocation.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): ఎనిసోల్ HI తో చర్య జరిపి అయోడోబెంజీన్ మరియు మిథనాల్ ఇస్తుంది. కారణం (R): ఎనిసోల్‌లోని C(sp²)–O బంధానికి పాక్షిక ద్వంద్వ బంధ లక్షణం ఉంది.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
D. A అసత్యం కానీ R సత్యం
ఎనిసోల్ ఫినాల్ మరియు CH₃I ఇస్తుంది, కాబట్టి A అసత్యం; R సత్యం మరియు ఆరైల్ C–O బంధం ఎందుకు విచ్ఛిన్నం కాదో వివరిస్తుంది.
Assertion (A): Anisole reacts with HI to give iodobenzene and methanol. Reason (R): The C(sp²)–O bond in anisole has partial double bond character.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): ఆల్కహాల్‌లు నీటి కంటే బలహీన ఆమ్లాలు. కారణం (R): ఆల్కైల్ సమూహం యొక్క +I ప్రభావం ఆక్సిజన్‌పై ఎలక్ట్రాన్ సాంద్రతను పెంచి H⁺ విడుదలను కష్టతరం చేస్తుంది.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
A. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
రెండూ సత్యం, R అనేది A ని వివరిస్తుంది.
Assertion (A): Alcohols are weaker acids than water. Reason (R): The +I effect of the alkyl group increases electron density on oxygen and makes the release of H⁺ difficult.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
నిశ్చితవాక్యం (A): ఇథనాల్ నీటితో అన్ని నిష్పత్తులలో కలుస్తుంది. కారణం (R): ఇథనాల్‌లో హైడ్రోకార్బన్ భాగం ఉంది.
1. A మరియు R రెండూ సత్యం, R అనేది A కి సరైన వివరణ
2. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
3. A సత్యం కానీ R అసత్యం
4. A అసత్యం కానీ R సత్యం
సమాధానం
B. A మరియు R రెండూ సత్యం, కానీ R అనేది A కి సరైన వివరణ కాదు
హైడ్రోజన్ బంధం వల్ల A సత్యం; హైడ్రోకార్బన్ భాగం కలిసే లక్షణాన్ని వివరించదు, కాబట్టి R సత్యమే కానీ వివరణ కాదు.
Assertion (A): Ethanol is miscible with water in all proportions. Reason (R): Ethanol contains a hydrocarbon part.
1. Both A and R are true and R is the correct explanation of A
2. Both A and R are true but R is not the correct explanation of A
3. A is true but R is false
4. A is false but R is true
జాబితా I లోని చర్యను జాబితా II లోని ఉత్పన్నంతో జతపరచండి. జాబితా I: a. కోల్బే చర్య b. రైమర్-టీమన్ చర్య c. క్యూమీన్ ప్రక్రియ d. ఫినాల్ జింక్ చూర్ణంతో జాబితా II: i. సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్ ii. ఫినాల్ మరియు ఎసిటోన్ iii. సాలిసిలిక్ ఆమ్లం iv. బెంజీన్
1. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
2. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
3. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
4. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
సమాధానం
C. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
కోల్బే-సాలిసిలిక్ ఆమ్లం (iii); రైమర్-టీమన్-సాలిసిల్ ఆల్డిహైడ్ (i); క్యూమీన్-ఫినాల్ మరియు ఎసిటోన్ (ii); Zn-బెంజీన్ (iv).
Match the reaction in List I with the product in List II. List I: a. Kolbe's reaction b. Reimer-Tiemann reaction c. Cumene process d. Phenol with zinc dust List II: i. salicylaldehyde ii. phenol and acetone iii. salicylic acid iv. benzene
1. a-i, b-iii, c-ii, d-iv
2. a-iii, b-ii, c-i, d-iv
3. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
4. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
573 K వద్ద Cu తో వేడి చేసిన ప్రతి ఆల్కహాల్‌ను ఉత్పన్నంతో జతపరచండి. జాబితా I: a. ప్రొపాన్-1-ఆల్ b. ప్రొపాన్-2-ఆల్ c. 2-మిథైల్‌ప్రొపాన్-2-ఆల్ d. మిథనాల్ (methanol) జాబితా II: i. ప్రొపనోన్ ii. ప్రొపనాల్ iii. 2-మిథైల్‌ప్రొపీన్ iv. మిథనాల్ (methanal)
1. a-iv, b-i, c-iii, d-ii
2. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
3. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
4. a-i, b-ii, c-iii, d-iv
సమాధానం
C. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌లు ఆల్డిహైడ్‌లను, ద్వితీయ ఆల్కహాల్‌లు కీటోన్‌లను, తృతీయ ఆల్కహాల్‌లు ఆల్కీన్లను ఇస్తాయి.
Match each alcohol heated with Cu at 573 K with the product. List I: a. propan-1-ol b. propan-2-ol c. 2-methylpropan-2-ol d. methanol List II: i. propanone ii. propanal iii. 2-methylpropene iv. methanal
1. a-iv, b-i, c-iii, d-ii
2. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
3. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
4. a-i, b-ii, c-iii, d-iv
జాబితా I లోని కారకాన్ని జాబితా II లోని దాని విధితో జతపరచండి. జాబితా I: a. లూకాస్ కారకం b. PCC c. SOCl₂ d. NaBH₄ జాబితా II: i. ఆల్డిహైడ్‌లను ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌లుగా క్షయకరిస్తుంది ii. ప్రాథమిక ఆల్కహాల్‌ల ఆక్సీకరణాన్ని ఆల్డిహైడ్ వద్ద ఆపుతుంది iii. 1°, 2° మరియు 3° ఆల్కహాల్‌లను వేరు చేస్తుంది iv. ఆల్కహాల్‌ను ఆల్కైల్ క్లోరైడ్‌గా మారుస్తుంది
1. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
2. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
3. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
4. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
సమాధానం
D. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
లూకాస్-తరగతులను వేరు చేస్తుంది (iii); PCC-ఆల్డిహైడ్ (ii); SOCl₂-ఆల్కైల్ క్లోరైడ్ (iv); NaBH₄-క్షయకరణం (i).
Match the reagent in List I with its function in List II. List I: a. Lucas reagent b. PCC c. SOCl₂ d. NaBH₄ List II: i. reduces aldehydes to primary alcohols ii. stops oxidation of primary alcohols at the aldehyde iii. distinguishes 1°, 2° and 3° alcohols iv. converts an alcohol to an alkyl chloride
1. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
2. a-ii, b-iii, c-iv, d-i
3. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
4. a-iii, b-ii, c-iv, d-i
జాబితా I లోని ఈథర్‌ను (HI తో వేడి చేసినప్పుడు) జాబితా II లోని ఉత్పన్నాలతో జతపరచండి. జాబితా I: a. CH₃OCH₂CH₃ (1 తుల్యాంకం HI) b. (CH₃)₃COCH₃ c. C₆H₅OCH₃ d. CH₃OCH₃ (అధిక HI) జాబితా II: i. CH₃I మరియు C₆H₅OH ii. CH₃I యొక్క రెండు అణువులు iii. CH₃I మరియు CH₃CH₂OH iv. (CH₃)₃CI మరియు CH₃OH
1. a-i, b-iv, c-iii, d-ii
2. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
3. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
4. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
సమాధానం
B. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
ప్రాథమిక సమూహాలు: I⁻ చిన్న CH₃ పై దాడి చేస్తుంది (iii); తృతీయ సమూహం: SN1 (iv); ఎనిసోల్ ఫినాల్ ఇస్తుంది (i); అధిక HI 2 CH₃I ఇస్తుంది (ii).
Match the ether in List I (heated with HI) with the products in List II. List I: a. CH₃OCH₂CH₃ (1 equivalent HI) b. (CH₃)₃COCH₃ c. C₆H₅OCH₃ d. CH₃OCH₃ (excess HI) List II: i. CH₃I and C₆H₅OH ii. two molecules of CH₃I iii. CH₃I and CH₃CH₂OH iv. (CH₃)₃CI and CH₃OH
1. a-i, b-iv, c-iii, d-ii
2. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
3. a-iv, b-iii, c-i, d-ii
4. a-iii, b-iv, c-ii, d-i
జాబితా I లోని ఫినాల్ చర్యను జాబితా II లోని ఉత్పన్నంతో జతపరచండి. జాబితా I: a. విలీన HNO₃, 298 K b. గాఢ HNO₃ c. తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద CS₂ లో Br₂ d. బ్రోమిన్ నీరు జాబితా II: i. 2,4,6-ట్రైనైట్రోఫినాల్ ii. 2,4,6-ట్రైబ్రోమోఫినాల్ iii. o- మరియు p-నైట్రోఫినాల్ iv. o- మరియు p-బ్రోమోఫినాల్
1. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
2. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
3. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
4. a-i, b-iii, c-iv, d-ii
సమాధానం
A. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
విలీన HNO₃-మోనో-నైట్రో (iii); గాఢ HNO₃-పిక్రిక్ ఆమ్లం (i); Br₂/CS₂-మోనో-బ్రోమో (iv); బ్రోమిన్ నీరు-ట్రైబ్రోమో (ii).
Match the phenol reaction in List I with the product in List II. List I: a. dilute HNO₃, 298 K b. concentrated HNO₃ c. Br₂ in CS₂ at low temperature d. bromine water List II: i. 2,4,6-trinitrophenol ii. 2,4,6-tribromophenol iii. o- and p-nitrophenol iv. o- and p-bromophenol
1. a-iii, b-i, c-iv, d-ii
2. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
3. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
4. a-i, b-iii, c-iv, d-ii
జాబితా I లోని పద్ధతిని జాబితా II లో లభించే ఆల్కహాల్‌తో జతపరచండి. జాబితా I: a. H⁺ తో ప్రొపీన్ జలయోజనం b. ప్రొపీన్ హైడ్రోబోరేషన్-ఆక్సీకరణం c. HCHO తో CH₃MgBr, తరువాత H₃O⁺ d. ప్రొపనోన్‌తో CH₃MgBr, తరువాత H₃O⁺ జాబితా II: i. ప్రొపాన్-1-ఆల్ ii. ప్రొపాన్-2-ఆల్ iii. ఇథనాల్ iv. 2-మిథైల్‌ప్రొపాన్-2-ఆల్
1. a-i, b-ii, c-iii, d-iv
2. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
3. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
4. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
సమాధానం
C. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
మార్కొవ్‌నికోవ్ జలయోజనం-ప్రొపాన్-2-ఆల్ (ii); హైడ్రోబోరేషన్-ప్రొపాన్-1-ఆల్ (i); HCHO-ఇథనాల్ (iii); కీటోన్-తృతీయ ఆల్కహాల్ (iv).
Match the method in List I with the alcohol obtained in List II. List I: a. hydration of propene with H⁺ b. hydroboration-oxidation of propene c. CH₃MgBr with HCHO, then H₃O⁺ d. CH₃MgBr with propanone, then H₃O⁺ List II: i. propan-1-ol ii. propan-2-ol iii. ethanol iv. 2-methylpropan-2-ol
1. a-i, b-ii, c-iii, d-iv
2. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
3. a-ii, b-i, c-iii, d-iv
4. a-iii, b-i, c-ii, d-iv
విలియమ్సన్ సంశ్లేషణ ద్వారా tert-బ్యూటైల్ ఇథైల్ ఈథర్ తయారు చేయడానికి ఏ జత కారకాలు ఉత్తమం?
1. సోడియం ఇథాక్సైడ్ మరియు tert-బ్యూటైల్ బ్రోమైడ్
2. 413 K వద్ద గాఢ H₂SO₄ తో tert-బ్యూటైల్ ఆల్కహాల్ మరియు ఇథనాల్
3. సోడియం ఇథాక్సైడ్ మరియు క్లోరోబెంజీన్
4. సోడియం tert-బ్యూటాక్సైడ్ మరియు బ్రోమోఈథేన్
సమాధానం
D. సోడియం tert-బ్యూటాక్సైడ్ మరియు బ్రోమోఈథేన్
ఆల్కైల్ హాలైడ్ ప్రాథమికం అయి ఉండాలి; తృతీయ హాలైడ్ 2-మిథైల్‌ప్రొపీన్ ఇస్తుంది.
Which pair of reactants is best for preparing tert-butyl ethyl ether by Williamson synthesis?
1. sodium ethoxide and tert-butyl bromide
2. tert-butyl alcohol and ethanol with conc. H₂SO₄ at 413 K
3. sodium ethoxide and chlorobenzene
4. sodium tert-butoxide and bromoethane
C₃H₈O అయిన ఒక సమ్మేళనం గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద లూకాస్ కారకంతో కలుషితత ఇవ్వదు మరియు PCC తో ప్రొపనాల్ ఇస్తుంది. ఆ సమ్మేళనం
1. మెథాక్సీఈథేన్
2. ప్రొపాన్-1-ఆల్
3. ప్రొపాన్-2-ఆల్
4. ప్రొపేన్-1,2-డయోల్
సమాధానం
B. ప్రొపాన్-1-ఆల్
ప్రాథమిక ఆల్కహాల్ మృదు ఆక్సీకరణంలో ఆల్డిహైడ్ ఇస్తుంది: ప్రొపాన్-1-ఆల్.
A compound C₃H₈O gives no turbidity with Lucas reagent at room temperature and gives propanal with PCC. The compound is
1. methoxyethane
2. propan-1-ol
3. propan-2-ol
4. propan-1,2-diol
o-నైట్రోఫినాల్ మరియు p-నైట్రోఫినాల్ మిశ్రమాన్ని బాష్ప స్వేదనం చేస్తారు. స్వేదనంలో ఉండే సమ్మేళనం
1. o-నైట్రోఫినాల్
2. p-నైట్రోఫినాల్
3. రెండూ సమానంగా
4. ఏదీ కాదు
సమాధానం
A. o-నైట్రోఫినాల్
అంతర్గత అణు హైడ్రోజన్ బంధం వల్ల ఆర్థో సమావయవం బాష్ప శీలం అవుతుంది.
A mixture of o-nitrophenol and p-nitrophenol is steam distilled. The compound present in the distillate is
1. o-nitrophenol
2. p-nitrophenol
3. both equally
4. neither
బ్యూటాన్-2-ఆల్‌ను గాఢ H₂SO₄ తో వేడి చేస్తారు. ఏర్పడే ప్రధాన ఆల్కీన్
1. బ్యూటేన్
2. బ్యూట్-2-ఈన్
3. 2-మిథైల్‌ప్రొపీన్
4. బ్యూట్-1-ఈన్
సమాధానం
B. బ్యూట్-2-ఈన్
సైట్‌జెఫ్ నియమం: ఎక్కువ ప్రతిక్షేపిత ఆల్కీన్ అయిన బ్యూట్-2-ఈన్ ప్రధానం.
Butan-2-ol is heated with concentrated H₂SO₄. The major alkene formed is
1. butane
2. but-2-ene
3. 2-methylpropene
4. but-1-ene
సోడియం ఫినాక్సైడ్‌ను 400 K మరియు 4–7 atm వద్ద CO₂ తో వేడి చేసి, ఉత్పన్నాన్ని ఆమ్లీకరించి, ఆ ఆమ్లాన్ని ఎథనాయిక్ అన్‌హైడ్రైడ్‌తో చర్య జరుపుతారు. చివరి సమ్మేళనం
1. మిథైల్ 2-హైడ్రాక్సీబెంజోయేట్
2. ఫినైల్ ఎథనోయేట్
3. 2-హైడ్రాక్సీబెంజాల్డిహైడ్
4. 2-ఎసిటాక్సీబెంజోయిక్ ఆమ్లం
సమాధానం
D. 2-ఎసిటాక్సీబెంజోయిక్ ఆమ్లం
కోల్బే చర్య సాలిసిలిక్ ఆమ్లం ఇస్తుంది; దాని –OH ఎసిటైలీకరణం 2-ఎసిటాక్సీబెంజోయిక్ ఆమ్లం (ఆస్పిరిన్) ఇస్తుంది.
Sodium phenoxide is heated with CO₂ at 400 K and 4–7 atm, the product is acidified, and the acid is then treated with ethanoic anhydride. The final compound is
1. methyl 2-hydroxybenzoate
2. phenyl ethanoate
3. 2-hydroxybenzaldehyde
4. 2-acetoxybenzoic acid
ఎనిసోల్‌ను CH₃Cl మరియు నిర్జల AlCl₃ తో చర్య జరుపుతారు. ప్రధాన ఉత్పన్నాలు
1. 3-మిథైల్‌ఎనిసోల్
2. ఫినాల్ మరియు CH₃Cl
3. 2-మిథైల్‌ఎనిసోల్ మరియు 4-మిథైల్‌ఎనిసోల్
4. టొలూయీన్ మరియు మిథనాల్
సమాధానం
C. 2-మిథైల్‌ఎనిసోల్ మరియు 4-మిథైల్‌ఎనిసోల్
–OCH₃ ఆర్థో-పారా నిర్దేశకం, కాబట్టి ఫ్రీడెల్-క్రాఫ్ట్స్ ఆల్కైలీకరణం o- మరియు p-మిథైల్‌ఎనిసోల్ ఇస్తుంది.
Anisole is treated with CH₃Cl and anhydrous AlCl₃. The major products are
1. 3-methylanisole
2. phenol and CH₃Cl
3. 2-methylanisole and 4-methylanisole
4. toluene and methanol
ఫినాల్‌తో తెల్లని అవక్షేపం ఇచ్చి, ఇథనాల్‌తో అవక్షేపం ఇవ్వని కారకం ఏది?
1. బ్రోమిన్ నీరు
2. విలీన HCl
3. విలీన H₂SO₄
4. జల NaCl
సమాధానం
A. బ్రోమిన్ నీరు
బ్రోమిన్ నీరు ఫినాల్‌తో మాత్రమే కరగని 2,4,6-ట్రైబ్రోమోఫినాల్‌ను ఏర్పరుస్తుంది.
Which reagent gives a white precipitate with phenol but no precipitate with ethanol?
1. bromine water
2. dilute HCl
3. dilute H₂SO₄
4. aqueous NaCl

Page 1 of 1

Finished reading?

Test yourself in 10 minutes

A free 10-question mini-mock on your exam's real pattern, with negative marking and an instant score. अपनी तैयारी 10 मिनट में जाँचें।

Take a free mini-mock →Topic-wise practice