←
భారతీయ కళ, సంస్కృతి, నృత్యం, సంగీతం మరియు వారసత్వం · Chapter 2

భారతీయ సంగీతం: హిందుస్తానీ, కర్ణాటక, వాద్యాలు, ఘరానాలు మరియు వాగ్గేయకారులు

గుర్తుంచుకోవలసినవి

  • రెండు గొప్ప సంప్రదాయాలు: హిందుస్తానీ (ఉత్తర భారతదేశం) మరియు కర్ణాటక (దక్షిణ భారతదేశం). రెండింటిలోనూ రాగం (స్వరకూర్పు) మరియు తాళం (లయ) ఉంటాయి; రెండింటి మూలాలు సామవేదం మరియు నాట్యశాస్త్రంలో ఉన్నాయి.
  • కర్ణాటక త్రిమూర్తులు: త్యాగరాజు, ముత్తుస్వామి దీక్షితార్, శ్యామశాస్త్రి. పురందరదాసును "కర్ణాటక సంగీత పితామహుడు" అంటారు. తిరుమలకు చెందిన తెలుగు వాగ్గేయకారుడు అన్నమాచార్య ఆంధ్రకు సంబంధించిన ముఖ్య పేరు.
  • వాద్యాన్ని వాద్యకారునితో జతచేయండి: సితార్ (రవిశంకర్), సరోద్ (అలీ అక్బర్ ఖాన్, అంజాద్ అలీ ఖాన్), షహనాయి (బిస్మిల్లా ఖాన్), సంతూర్ (శివకుమార్ శర్మ), వేణువు (హరిప్రసాద్ చౌరాసియా), తబలా (జాకీర్ హుస్సేన్).

ప్రాథమిక పదాలు

  • స్వరం: సంగీత స్వరం. ఏడు స్వరాలు స రి గ మ ప ద ని. స మరియు ప స్థిరమైనవి. మిగిలిన ఐదు సహజంగా లేదా మార్పు చెందినవిగా (కోమల లేదా తీవ్ర) ఉండవచ్చు.
  • రాగం: ఆరోహణ, అవరోహణ నియమాలతో కూడిన స్వరాల సమూహం; ఇది ఒక నిర్దిష్ట భావాన్ని ఇస్తుంది. హిందుస్తానీ సంప్రదాయంలో రాగాలు రోజులోని వేళలతో లేదా రుతువులతో ముడిపడి ఉంటాయి.
  • తాళం: లయ చక్రం. హిందుస్తానీ సంగీతంలో సమ్ మొదటి తాళం. ఆవర్తనం ఒక చక్రం.
  • శ్రుతి: చిన్న సంగీత అంతరం; ఆలాప్ లేదా ఆలాపన: లయ లేకుండా రాగంపై నెమ్మదిగా చేసే స్వీయ సృజన.
  • గమకం: కర్ణాటక సంగీతంలో స్వరాన్ని అలంకరించడం.
  • సారంగదేవుడు (13వ శతాబ్దం) రచించిన సంగీత రత్నాకరం రెండు ధారలను వివరించే ముఖ్య గ్రంథం. నాట్యశాస్త్రం దీనికంటే పురాతనమైనది.

హిందుస్తానీ సంగీతం

  • ఉత్తర సంప్రదాయం ఢిల్లీ సుల్తానులు మరియు మొఘలుల ఆస్థానాల ద్వారా అభివృద్ధి చెంది, పర్షియన్ ప్రభావాన్ని స్వీకరించింది.
  • గాత్ర రూపాలు:
  • ధ్రుపద్: అత్యంత ప్రాచీనమైనది, గంభీరమైనది మరియు భక్తిపరమైనది; పఖావజ్‌తో పాడతారు. గ్వాలియర్‌కు చెందిన రాజా మాన్ సింగ్ తోమర్ దీనిని ఆదరించాడు. తాన్‌సేన్ ధ్రుపద్ పాడేవాడు.
  • ఖయాల్: నేడు ప్రధాన కచేరీ రూపం; స్వేచ్ఛాయుతమైనది, కల్పనాత్మకమైనది. అమీర్ ఖుస్రో మరియు సుల్తాన్ హుసైన్ షర్కీ దీనికి తొలి రూపమిచ్చారని, ఆస్థాన సంగీతకారులు సదారంగ్, అదారంగ్ దీనిని అభివృద్ధి చేశారని సంప్రదాయం చెబుతుంది.
  • ఠుమ్రీ, దాద్రా, టప్పా, గజల్ మరియు తరానా తేలికైన రూపాలు.
  • తాన్‌సేన్ అక్బర్ చక్రవర్తి నవరత్నాలలో ఒకడు, స్వామి హరిదాస్ శిష్యుడు, గ్వాలియర్ సమీపంలో జన్మించాడు. అతడు మియాన్ కీ మల్హార్ మరియు దీపక్ (ఐతిహ్యం) వంటి రాగాలతో ముడిపడి ఉన్నాడు.
  • సంస్కర్తలు: వి. ఎన్. భాత్‌ఖండే రాగాలను పది థాట్‌లుగా వర్గీకరించి క్రమబద్ధమైన స్వరలిపిని రచించాడు. వి. డి. పలుస్కర్ 1901లో గాంధర్వ మహావిద్యాలయాన్ని స్థాపించి సంగీత బోధనను వ్యాప్తి చేశాడు.
  • కొన్ని రాగాల సమయం మరియు భావం:
రాగంసమయం లేదా రుతువు
భైరవ్తెల్లవారుజాము
యమన్సాయంత్రం
మాల్కౌన్స్అర్ధరాత్రి
మియాన్ కీ మల్హార్వర్షరుతువు
భైరవితరచుగా కచేరీలో చివరి రచన
  • తాళ ఉదాహరణలు: తీన్‌తాల్ (16 మాత్రలు), ఝప్‌తాల్ (10), ఏక్‌తాల్ (12), రూపక్ (7), దాద్రా (6) మరియు కహర్వా (8).

హిందుస్తానీ ఘరానాలు

ఘరానా అంటే తనదైన శైలి కలిగిన సంగీత కుటుంబం లేదా పాఠశాల; ఇది గురువు నుండి శిష్యునికి సంక్రమిస్తుంది.

ఘరానాగమనికలు
గ్వాలియర్అత్యంత ప్రాచీన ఖయాల్ ఘరానా
ఆగ్రాబలమైన గళం మరియు లయ విన్యాసం
కిరానాఅబ్దుల్ కరీం ఖాన్ స్థాపించాడు; శుద్ధ స్వరాలకు ప్రసిద్ధి; భీమ్‌సేన్ జోషి మరియు గంగూబాయి హంగల్
జైపూర్-అత్రౌలీఅల్లాదియా ఖాన్; కిశోరి అమోన్కర్
పటియాలాబడే గులాం అలీ ఖాన్; తేలికైన రూపాలు మరియు వేగవంతమైన తాన్‌లు
రాంపూర్-సహస్వాన్నెమ్మదిగా, స్థిరంగా సాగే అభివృద్ధి
భెండీబజార్శ్వాస నియంత్రణ, ముంబై నుండి

హిందుస్తానీ వాద్యాలు మరియు కళాకారులు

వాద్యంరకంకళాకారులు
సితార్తంత్రీ వాద్యంరవిశంకర్, విలాయత్ ఖాన్
సరోద్తంత్రీ వాద్యంఅలీ అక్బర్ ఖాన్, అంజాద్ అలీ ఖాన్
సంతూర్తంత్రీ వాద్యం, సుత్తులతో కొడతారుశివకుమార్ శర్మ
సారంగిగజంతో వాయించే తంత్రీ వాద్యంరామ్ నారాయణ్
తబలాతాళ వాద్యంజాకీర్ హుస్సేన్, అల్లారఖా
పఖావజ్తాళ వాద్యం, ధ్రుపద్‌లో వాడతారుసంప్రదాయికం
బాన్సురిసుషిర వాద్యంహరిప్రసాద్ చౌరాసియా, పన్నాలాల్ ఘోష్
షహనాయిసుషిర వాద్యంబిస్మిల్లా ఖాన్
తంబురాశ్రుతి వాద్యంగాయకులందరికీ ఆధార స్వరాన్ని ఇస్తుంది
  • సంగీతకారులలో ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి (1998), రవిశంకర్ (1999), బిస్మిల్లా ఖాన్ (2001), లతా మంగేష్కర్ (2001) మరియు భీమ్‌సేన్ జోషి (2008) లకు భారతరత్న లభించింది. భారతరత్న పొందిన మొదటి సంగీతకారిణి ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి.

కర్ణాటక సంగీతం

  • ఇది దక్షిణ సంప్రదాయం. స్వేచ్ఛా గానం కంటే రచనలకు (కృతులు) ఎక్కువ ప్రాధాన్యం. రాగ వ్యవస్థ 72 మేళకర్త (జనక) రాగాలుగా విభజించబడింది; ఈ పథకం 17వ శతాబ్దంలో వెంకటమఖితో ముడిపడి ఉంది. వీటి నుండి పుట్టిన రాగాలను జన్య రాగాలంటారు.
  • కటపయాది సూత్రం అనేది ప్రతి మేళకర్త రాగం సంఖ్యను తెలుసుకోవడానికి వాడే సంస్కృత అక్షరాల పద్ధతి.
  • పురందరదాసు (15వ-16వ శతాబ్దం)ను కర్ణాటక సంగీత పితామహుడు అంటారు. అతడు సరళీ వరుస, జంట వరుస వంటి క్రమానుగత పాఠాలను రూపొందించాడు; ఇవి నేటికీ అభ్యాసకులు ఉపయోగిస్తారు.
  • త్రిమూర్తులు (18వ-19వ శతాబ్దం, అందరూ తిరువారూర్‌కు చెందినవారు):
వాగ్గేయకారుడుభాష మరియు ముద్రప్రసిద్ధ రచనలు
త్యాగరాజుఎక్కువగా తెలుగు; "త్యాగరాజ" అనే సంతకంపంచరత్న కృతులు; రాముని పట్ల భక్తి
ముత్తుస్వామి దీక్షితార్సంస్కృతం; ముద్ర "గురుగుహ"ఆలయ కృతులు; నవావరణ కృతులు
శ్యామశాస్త్రితెలుగు; ముద్ర "శ్యామకృష్ణ"స్వరజతులు; కామాక్షి అమ్మవారిపై కృతులు
  • అన్నమాచార్య (తాళ్లపాక అన్నమాచార్య, 15వ శతాబ్దం) తిరుమల వేంకటేశ్వరస్వామిని స్తుతిస్తూ వేలాది తెలుగు సంకీర్తనలు రచించాడు. అతడిని పదకవితా పితామహుడు అంటారు. అతని పాటలను రాగి రేకులపై చెక్కించారు.
  • క్షేత్రయ్య మువ్వ గోపాలుడిని ఉద్దేశించి తెలుగు పదాలు (భక్తితో కూడిన శృంగార గీతాలు) రచించాడు.
  • భద్రాచల రామదాసు (కంచర్ల గోపన్న) రాముడిపై భక్తి కృతులు రచించాడు.
  • స్వాతి తిరునాళ్, ట్రావెన్‌కోర్ పాలకుడు, వాగ్గేయకారుడు మరియు పోషకుడు.
  • తెలుగు సంగీతకారుడు మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ కొత్త రాగాలను సృష్టించాడు మరియు ప్రముఖ కర్ణాటక గాయకుడు.
  • ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు ఆంధ్రకు చెందిన ప్రఖ్యాత వయోలిన్ విద్వాంసుడు.
  • రచనా రూపాలు: వర్ణం (అభ్యాస మరియు కచేరీ అంశం), కృతి (ప్రధాన రూపం), కీర్తన, జావళి (తేలికైన శృంగార గీతం), పదం మరియు తిల్లాన (లయబద్ధమైన ముగింపు అంశం).
  • కచేరీ భాగాలు: వర్ణం, ఆలాపన, నెరవల్ మరియు కల్పనాస్వరాలతో కృతులు, రాగం-తానం-పల్లవి, మరియు ముగింపుగా తిల్లాన.
  • కర్ణాటక తాళాలు: ఆది (8 మాత్రలు), రూపకం (3), మిశ్ర చాపు (7), ఖండ చాపు (5), మరియు ఝంప (10).

కర్ణాటక వాద్యాలు

వాద్యంరకంగమనికలు
వీణ (సరస్వతి వీణ)తంత్రీ వాద్యందక్షిణ భారతదేశంలో అత్యంత ప్రాచీన, గౌరవనీయ తంత్రీ వాద్యం
వయోలిన్గజంతో వాయించే తంత్రీ వాద్యంఇటీవలి శతాబ్దాలలో కర్ణాటక సంగీతంలోకి స్వీకరించారు
మృదంగంతాళ వాద్యంరెండు ముఖాల డోలు; ప్రధాన లయ వాద్యం
ఘటంతాళ వాద్యంమట్టి కుండ
కంజీరతాళ వాద్యంచిన్న చట్రపు డోలు
నాదస్వరంసుషిర వాద్యంఆలయాలలో తవిల్‌తో కలిపి వాయిస్తారు
వేణువుసుషిర వాద్యంకచేరీలలో వాడతారు

హిందుస్తానీ మరియు కర్ణాటక పోలిక

అంశంహిందుస్తానీకర్ణాటక
ప్రాంతంఉత్తరందక్షిణం
ప్రాధాన్యంరాగ విస్తరణ (ఆలాప్, స్వీయ సృజన)రచన (కృతి)
రాగాల సమయంరోజులోని వేళతో బలమైన సంబంధంరోజులోని వేళతో సంబంధం లేదు
తాళ వాద్యంతబలామృదంగం
ప్రధాన వాద్యాలుసితార్, సరోద్, తబలావీణ, వయోలిన్, మృదంగం
రాగ వ్యవస్థపది థాట్‌లు72 మేళకర్తలు
ప్రసిద్ధ పేర్లుతాన్‌సేన్, భీమ్‌సేన్ జోషిత్యాగరాజు, ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి

కచేరీ ఎలా నిర్మితమవుతుంది

  • హిందుస్తానీ గాత్ర కచేరీ సాధారణంగా నెమ్మదిగా ఆలాప్‌తో ప్రారంభమై, తాళంలో ఉన్న రచన (బందిష్)కి వెళ్లి, తాన్‌లతో (వేగవంతమైన స్వర పరుగులు) మరియు లయబద్ధమైన ముగింపుతో వేగం పెంచుతుంది. కర్ణాటక కచేరీ ముందుగా నిర్ణయించిన అంశాల జాబితాను అనుసరిస్తుంది; గాయకుడు, వయోలిన్ విద్వాంసుడు మరియు మృదంగ విద్వాంసుడు ఒకరికొకరు స్పందిస్తారు.
  • రెండు సంప్రదాయాలలోనూ తంబురా నిరంతర శ్రుతిని ఇస్తుంది; అందువల్ల ప్రతి స్వరాన్ని స కు సంబంధించి కొలుస్తారు.
  • రెండు సంప్రదాయాలలోనూ గురు-శిష్య పద్ధతి కేంద్రం: విద్యార్థి వినడం, తిరిగి పాడటం మరియు ఎన్నో ఏళ్లు సాధన చేయడం ద్వారా నేర్చుకుంటాడు.
  • రెండు ధారలను మహిళలు తీర్చిదిద్దారు: కర్ణాటక సంగీతంలో ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి మరియు డి. కె. పట్టమ్మాళ్; హిందుస్తానీ సంగీతంలో గంగూబాయి హంగల్, కిశోరి అమోన్కర్ మరియు గిరిజా దేవి.
  • భక్తి ధారలు కూడా ముఖ్యమైనవి. భక్తి మరియు హరిదాస ఉద్యమాలు స్థానిక భాషలలో సరళమైన పాటలను ఇచ్చాయి; అన్నమాచార్య పాటలు మరియు పురందరదాసు పాటలు ఈ ధారకు చెందినవి.

సంస్థలు

  • సంగీత నాటక అకాడమీ (1952) సంగీతం, నృత్యం మరియు నాటకానికి సంబంధించిన జాతీయ అకాడమీ.
  • లక్నోలోని భాత్‌ఖండే సంగీత సంస్థ మరియు గాంధర్వ మహావిద్యాలయం హిందుస్తానీ సంగీతాన్ని బోధిస్తాయి.
  • చెన్నైలోని మద్రాస్ మ్యూజిక్ అకాడమీ కర్ణాటక సంగీతపు వార్షిక డిసెంబర్ సంగీత ఉత్సవాన్ని నిర్వహిస్తుంది.
  • ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో విశ్వవిద్యాలయాల సంగీత విభాగాలు మరియు త్యాగరాజ ఆరాధనోత్సవాలు సంప్రదాయాన్ని సజీవంగా ఉంచుతున్నాయి.

పరీక్షలో తప్పులు చేసే చోట్లు

  • 1. త్రిమూర్తులు త్యాగరాజు, దీక్షితార్ మరియు శ్యామశాస్త్రి; పురందరదాసు వారిలో లేడు.
  • 2. పురందరదాసును "కర్ణాటక పితామహుడు" అంటారు; అన్నమాచార్యను "పదకవితా పితామహుడు" అంటారు.
  • 3. త్యాగరాజు ఎక్కువగా తెలుగులో రచించాడు; దీక్షితార్ ఎక్కువగా సంస్కృతంలో.
  • 4. సితార్ రవిశంకర్; సరోద్ అలీ అక్బర్ ఖాన్ మరియు అంజాద్ అలీ ఖాన్.
  • 5. ధ్రుపద్ అత్యంత ప్రాచీన రూపం; ఖయాల్ సాధారణ కచేరీ రూపం.
  • 6. కిరానా ఘరానా అబ్దుల్ కరీం ఖాన్‌తో ముడిపడి ఉంది; గ్వాలియర్ అత్యంత ప్రాచీన ఖయాల్ ఘరానా.
  • 7. కర్ణాటకలో 72 మేళకర్తలు; హిందుస్తానీలో పది థాట్‌లు.
  • 8. తంబురా శ్రుతిని ఇస్తుంది; అది స్వరకూర్పు వాద్యం కాదు.

ఒక్క వాక్యంలో

  • 1. స రి గ మ ప ద ని ఏడు స్వరాలు.
  • 2. సారంగదేవుడు సంగీత రత్నాకరం రచించాడు.
  • 3. తాన్‌సేన్ అక్బర్ ఆస్థాన సంగీతకారుడు.
  • 4. వి. ఎన్. భాత్‌ఖండే హిందుస్తానీ రాగాలను పది థాట్‌లుగా వర్గీకరించాడు.
  • 5. తీన్‌తాల్‌లో 16 మాత్రలు ఉంటాయి.
  • 6. ఆది తాళంలో 8 మాత్రలు ఉంటాయి.
  • 7. కర్ణాటక త్రిమూర్తులు తిరువారూర్‌లో జన్మించారు.
  • 8. అన్నమాచార్య వేంకటేశ్వరస్వామిపై సంకీర్తనలు రచించాడు.
  • 9. షహనాయికి బిస్మిల్లా ఖాన్ గొప్ప పేరు.
  • 10. శివకుమార్ శర్మ సంతూర్‌ను ప్రాచుర్యంలోకి తెచ్చాడు.
  • 11. భారతరత్న పొందిన మొదటి సంగీతకారిణి ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి.
  • 12. సంగీత నాటక అకాడమీ 1952లో స్థాపించబడింది.

సాధన ప్రశ్నలు

  1. సప్త స్వరాలైన స రి గ మ ప ద ని లో మూడవ స్వరం ఏది?

    1. మ
    2. రి
    3. ప
    4. గ
    సమాధానం

    D. గ

    Which note is the third of the seven swaras Sa Ri Ga Ma Pa Dha Ni?

    1. Ma
    2. Ri
    3. Pa
    4. Ga
  2. సితార్ వాద్యంతో అత్యంత ప్రసిద్ధంగా సంబంధం ఉన్నవారు ఎవరు?

    1. రవిశంకర్
    2. హరిప్రసాద్ చౌరాసియా
    3. బిస్మిల్లా ఖాన్
    4. జాకీర్ హుస్సేన్
    సమాధానం

    A. రవిశంకర్

    The sitar is most famously associated with

    1. Ravi Shankar
    2. Hariprasad Chaurasia
    3. Bismillah Khan
    4. Zakir Hussain
  3. షహనాయ్‌తో సంబంధం ఉన్నవారు ఎవరు?

    1. అలీ అక్బర్ ఖాన్
    2. శివకుమార్ శర్మ
    3. బిస్మిల్లా ఖాన్
    4. అల్లారఖా
    సమాధానం

    C. బిస్మిల్లా ఖాన్

    The shehnai is associated with

    1. Ali Akbar Khan
    2. Shivkumar Sharma
    3. Bismillah Khan
    4. Alla Rakha
  4. సంతూర్‌ను శాస్త్రీయ సంగీతంలో ప్రాచుర్యంలోకి తెచ్చినవారు ఎవరు?

    1. శివకుమార్ శర్మ
    2. రామ్ నారాయణ్
    3. అంజద్ అలీ ఖాన్
    4. రవిశంకర్
    సమాధానం

    A. శివకుమార్ శర్మ

    The santoor was popularised in classical music by

    1. Shivkumar Sharma
    2. Ram Narayan
    3. Amjad Ali Khan
    4. Ravi Shankar
  5. బాన్సురి (వేణువు)తో సంబంధం ఉన్నవారు ఎవరు?

    1. విలాయత్ ఖాన్
    2. హరిప్రసాద్ చౌరాసియా
    3. జాకీర్ హుస్సేన్
    4. బిస్మిల్లా ఖాన్
    సమాధానం

    B. హరిప్రసాద్ చౌరాసియా

    The bansuri (flute) is associated with

    1. Vilayat Khan
    2. Hariprasad Chaurasia
    3. Zakir Hussain
    4. Bismillah Khan
  6. కర్ణాటక సంగీత త్రిమూర్తులలో ఒకరు ఎవరు?

    1. పురందరదాసు
    2. అన్నమాచార్య
    3. క్షేత్రయ్య
    4. ముత్తుస్వామి దీక్షితులు
    సమాధానం

    D. ముత్తుస్వామి దీక్షితులు

    Which one is a member of the Carnatic Trinity?

    1. Purandara Dasa
    2. Annamacharya
    3. Kshetrayya
    4. Muthuswami Dikshitar
  7. కర్ణాటక సంగీత పితామహుడు అని ఎవరిని పిలుస్తారు?

    1. స్వాతి తిరునాళ్
    2. త్యాగరాజు
    3. పురందరదాసు
    4. శ్యామశాస్త్రి
    సమాధానం

    C. పురందరదాసు

    Who is called the Pitamaha (father) of Carnatic music?

    1. Swathi Thirunal
    2. Tyagaraja
    3. Purandara Dasa
    4. Syama Sastri
  8. అన్నమాచార్య వేలాది సంకీర్తనలను ఎవరిని స్తుతిస్తూ రచించారు?

    1. కామాక్షీదేవి
    2. భద్రాచల శ్రీరాముడు
    3. మువ్వ గోపాలుడు
    4. శ్రీ వేంకటేశ్వరుడు
    సమాధానం

    D. శ్రీ వేంకటేశ్వరుడు

    Annamacharya composed thousands of sankirtanas in praise of

    1. Goddess Kamakshi
    2. Lord Rama of Bhadrachalam
    3. Lord Muvva Gopala
    4. Lord Venkateswara
  9. సంగీత రత్నాకరం గ్రంథాన్ని ఎవరు రచించారు?

    1. వేంకటమఖి
    2. శార్ఙ్గదేవుడు
    3. తాన్‌సేన్
    4. భరతముని
    సమాధానం

    B. శార్ఙ్గదేవుడు

    The Sangita Ratnakara was written by

    1. Venkatamakhin
    2. Sarngadeva
    3. Tansen
    4. Bharata Muni
  10. తాన్‌సేన్ ఏ పాలకుడి ఆస్థాన సంగీతకారుడు?

    1. షాజహాన్
    2. అల్లావుద్దీన్ ఖిల్జీ
    3. అక్బర్
    4. శ్రీకృష్ణదేవరాయలు
    సమాధానం

    C. అక్బర్

    Tansen was a court musician of which ruler?

    1. Shah Jahan
    2. Alauddin Khalji
    3. Akbar
    4. Krishnadevaraya
  11. వి. ఎన్. భాత్‌ఖండే హిందుస్థానీ రాగాలను ఎన్ని థాట్‌లుగా వర్గీకరించారు?

    1. పది
    2. ఐదు
    3. డెబ్బై రెండు
    4. పన్నెండు
    సమాధానం

    A. పది

    V. N. Bhatkhande classified Hindustani ragas into how many thaats?

    1. Ten
    2. Five
    3. Seventy-two
    4. Twelve
  12. కర్ణాటక సంప్రదాయంలో మేళకర్త రాగాలు ఎన్ని?

    1. 36
    2. 108
    3. 10
    4. 72
    సమాధానం

    D. 72

    How many melakarta ragas are in the Carnatic system?

    1. 36
    2. 108
    3. 10
    4. 72
  13. హిందుస్థానీ సంగీతంలో తీన్‌తాల్‌లో ఎన్ని మాత్రలు ఉంటాయి?

    1. 16
    2. 12
    3. 10
    4. 8
    సమాధానం

    A. 16

    Teentaal in Hindustani music has how many beats?

    1. 16
    2. 12
    3. 10
    4. 8
  14. కర్ణాటక సంగీతంలో ఆది తాళంలో ఎన్ని మాత్రలు ఉంటాయి?

    1. 16
    2. 8
    3. 6
    4. 10
    సమాధానం

    B. 8

    Adi tala in Carnatic music has how many beats?

    1. 16
    2. 8
    3. 6
    4. 10
  15. మృదంగం దేనికి ప్రధాన తాళవాద్యం?

    1. హిందుస్థానీ సంగీతం
    2. పంజాబ్ జానపద సంగీతం
    3. కేవలం ధ్రుపద్ గానం
    4. కర్ణాటక సంగీతం
    సమాధానం

    D. కర్ణాటక సంగీతం

    The mridangam is the main percussion instrument of

    1. Hindustani music
    2. Folk music of Punjab
    3. Dhrupad singing only
    4. Carnatic music
  16. తబలా ప్రధానంగా దేనికి చెందినది?

    1. కేరళ ఆలయ వాద్య బృందాలు
    2. కర్ణాటక సంగీతం
    3. హిందుస్థానీ సంగీతం
    4. తమిళనాడు జానపద సంగీతం
    సమాధానం

    C. హిందుస్థానీ సంగీతం

    The tabla belongs mainly to

    1. Temple orchestras of Kerala
    2. Carnatic music
    3. Hindustani music
    4. Folk music of Tamil Nadu
  17. భారతరత్న పొందిన మొదటి సంగీతకారుడు/సంగీతకారిణి ఎవరు?

    1. రవిశంకర్
    2. ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి
    3. భీమ్‌సేన్ జోషి
    4. లతా మంగేష్కర్
    సమాధానం

    B. ఎం. ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి

    Who was the first musician to receive the Bharat Ratna?

    1. Ravi Shankar
    2. M. S. Subbulakshmi
    3. Bhimsen Joshi
    4. Lata Mangeshkar
  18. కిరానా ఘరానాను ఎవరు స్థాపించారు?

    1. అల్లాదియా ఖాన్
    2. బడే గులాం అలీ ఖాన్
    3. అబ్దుల్ కరీం ఖాన్
    4. తాన్‌సేన్
    సమాధానం

    C. అబ్దుల్ కరీం ఖాన్

    The Kirana gharana was founded by

    1. Alladiya Khan
    2. Bade Ghulam Ali Khan
    3. Abdul Karim Khan
    4. Tansen
  19. తంబురాను దేనికి ఉపయోగిస్తారు?

    1. తాళం వేయడానికి
    2. వేగమైన రాగాలు వాయించడానికి
    3. కేవలం నృత్యానికి తోడుగా
    4. నిరంతర శ్రుతి స్వరాన్ని ఇవ్వడానికి
    సమాధానం

    D. నిరంతర శ్రుతి స్వరాన్ని ఇవ్వడానికి

    The tanpura is used to

    1. Keep the beat
    2. Play fast melodies
    3. Accompany only dance
    4. Give a constant drone note
  20. ఇప్పటికీ పాడబడుతున్న అత్యంత పురాతన హిందుస్థానీ గాన రూపం ఏది?

    1. ధ్రుపద్
    2. ఠుమ్రీ
    3. ఖయాల్
    4. గజల్
    సమాధానం

    A. ధ్రుపద్

    The oldest Hindustani vocal form still sung is

    1. Dhrupad
    2. Thumri
    3. Khayal
    4. Ghazal
  21. రెండు సంప్రదాయాల మధ్య ఒక ప్రధాన తేడా ఏమిటంటే హిందుస్థానీ రాగాలు

    1. దేవాలయాలకే పరిమితం
    2. రోజులోని సమయాలతో లేదా రుతువులతో ముడిపడి ఉంటాయి
    3. ఎప్పుడూ మనోధర్మం లేకుండా పాడతారు
    4. ఎల్లప్పుడూ త్యాగరాజు రచించినవే
    సమాధానం

    B. రోజులోని సమయాలతో లేదా రుతువులతో ముడిపడి ఉంటాయి

    A major difference between the two traditions is that Hindustani ragas are

    1. Limited to temples
    2. Linked with times of day or seasons
    3. Never improvised
    4. Always composed by Tyagaraja
  22. కర్ణాటక సంగీత కచేరీలో ప్రధాన రూపం ఏది?

    1. కృతి
    2. ధ్రుపద్
    3. తరానా
    4. ఠుమ్రీ
    సమాధానం

    A. కృతి

    The main form in a Carnatic concert is the

    1. Kriti
    2. Dhrupad
    3. Tarana
    4. Thumri
  23. ఘటం అంటే ఏమిటి?

    1. వెదురు వేణువు
    2. ఇత్తడి బాకా
    3. తాళవాద్యంగా ఉపయోగించే మట్టి కుండ
    4. విల్లుతో వాయించే తంత్రీ వాద్యం
    సమాధానం

    C. తాళవాద్యంగా ఉపయోగించే మట్టి కుండ

    The ghatam is

    1. A bamboo flute
    2. A brass trumpet
    3. A clay pot used as a percussion instrument
    4. A bowed string instrument
  24. కర్ణాటక సంగీతంలో వర్ణం అంటే ఏమిటి?

    1. స్వరం మరియు సాహిత్యంతో కూడిన శిక్షణ మరియు కచేరీ అంశం
    2. శ్రుతి వాద్యం
    3. ముగింపు ప్రార్థన
    4. కేవలం జోలపాట
    సమాధానం

    A. స్వరం మరియు సాహిత్యంతో కూడిన శిక్షణ మరియు కచేరీ అంశం

    Varnam in Carnatic music is

    1. A training and concert item with swara and sahitya
    2. A drone instrument
    3. A closing prayer
    4. A lullaby only
  25. ముత్తుస్వామి దీక్షితులు తన కీర్తనలపై ఏ ముద్రను వేసేవారు?

    1. త్యాగరాజ
    2. గురుగుహ
    3. శ్యామకృష్ణ
    4. మువ్వ గోపాల
    సమాధానం

    B. గురుగుహ

    Muthuswami Dikshitar signed his songs with the mudra

    1. Tyagaraja
    2. Guruguha
    3. Syama Krishna
    4. Muvva Gopala
  26. త్యాగరాజు ఎక్కువగా ఏ భాషలో రచించారు?

    1. కన్నడ
    2. తమిళం
    3. తెలుగు
    4. సంస్కృతం
    సమాధానం

    C. తెలుగు

    Tyagaraja composed mostly in which language?

    1. Kannada
    2. Tamil
    3. Telugu
    4. Sanskrit
  27. శ్యామశాస్త్రి దేనిపై తన భక్తికి ప్రసిద్ధి చెందారు?

    1. శ్రీ వేంకటేశ్వరుడు
    2. కేవలం శ్రీరాముడు
    3. ఉడిపి శ్రీకృష్ణుడు
    4. కామాక్షీదేవి
    సమాధానం

    D. కామాక్షీదేవి

    Syama Sastri is known for his devotion to

    1. Lord Venkateswara
    2. Lord Rama only
    3. Lord Krishna of Udupi
    4. Goddess Kamakshi
  28. అలీ అక్బర్ ఖాన్ మరియు అంజద్ అలీ ఖాన్ ఏ వాద్యంలో నిష్ణాతులు?

    1. సరోద్
    2. సంతూర్
    3. సారంగి
    4. సితార్
    సమాధానం

    A. సరోద్

    Ali Akbar Khan and Amjad Ali Khan are masters of the

    1. Sarod
    2. Santoor
    3. Sarangi
    4. Sitar
  29. క్షేత్రయ్య దేనిని రచించడంలో ప్రసిద్ధి చెందారు?

    1. తరానా
    2. తెలుగు పదాలు
    3. పంచరత్న కృతులు
    4. ధ్రుపద్ గీతాలు
    సమాధానం

    B. తెలుగు పదాలు

    Kshetrayya is known for composing

    1. Tarana
    2. Telugu padams
    3. Pancharatna kritis
    4. Dhrupad songs
  30. వి. డి. పలుస్కర్ ఏ సంస్థను స్థాపించారు?

    1. మద్రాస్ మ్యూజిక్ అకాడమీ
    2. భాత్‌ఖండే విశ్వవిద్యాలయం
    3. కళాక్షేత్ర
    4. గాంధర్వ మహావిద్యాలయం
    సమాధానం

    D. గాంధర్వ మహావిద్యాలయం

    V. D. Paluskar founded the

    1. Madras Music Academy
    2. Bhatkhande University
    3. Kalakshetra
    4. Gandharva Mahavidyalaya
  31. పఖావజ్ ప్రధానంగా దేనితో ఉపయోగించబడుతుంది?

    1. కేరళ జానపద గీతాలు
    2. ఠుమ్రీ
    3. ధ్రుపద్
    4. తిల్లానా
    సమాధానం

    C. ధ్రుపద్

    The pakhawaj is mainly used with

    1. Folk songs of Kerala
    2. Thumri
    3. Dhrupad
    4. Tillana
  32. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. హిందుస్థానీ సంగీతం ఉత్తర భారతదేశ సంప్రదాయం. 2. కర్ణాటక సంగీతం దక్షిణ భారతదేశ సంప్రదాయం. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Consider the following statements: 1. Hindustani music is the tradition of North India. 2. Carnatic music is the tradition of South India. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  33. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. త్యాగరాజు కర్ణాటక సంగీత త్రిమూర్తులకు చెందినవారు. 2. పురందరదాసు కర్ణాటక సంగీత త్రిమూర్తులకు చెందినవారు. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Consider the following statements: 1. Tyagaraja belongs to the Carnatic Trinity. 2. Purandara Dasa belongs to the Carnatic Trinity. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  34. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. సరోద్ బిస్మిల్లా ఖాన్‌తో సంబంధం కలిగి ఉంది. 2. సితార్ రవిశంకర్‌తో సంబంధం కలిగి ఉంది. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Consider the following statements: 1. The sarod is associated with Bismillah Khan. 2. The sitar is associated with Ravi Shankar. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  35. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. ధ్రుపద్ ఒక పురాతన హిందుస్థానీ గాన రూపం. 2. ఖయాల్ అత్యంత పురాతన హిందుస్థానీ గాన రూపం. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Consider the following statements: 1. Dhrupad is an old Hindustani vocal form. 2. Khayal is the oldest Hindustani vocal form. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  36. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. కర్ణాటక సంగీతంలో 72 మేళకర్తలు ఉన్నాయి. 2. హిందుస్థానీ సంగీతం రాగాలను పది థాట్‌లుగా వర్గీకరిస్తుంది. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Consider the following statements: 1. Carnatic music has 72 melakartas. 2. Hindustani music classifies ragas into ten thaats. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  37. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. మృదంగం హిందుస్థానీ సంగీతంలో ప్రధాన తాళవాద్యం. 2. తబలా హిందుస్థానీ సంగీతంలో ఉపయోగిస్తారు. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Consider the following statements: 1. The mridangam is the main drum of Hindustani music. 2. The tabla is used in Hindustani music. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  38. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. అన్నమాచార్య శ్రీ వేంకటేశ్వరునిపై సంకీర్తనలు రచించారు. 2. అన్నమాచార్య కర్ణాటక సంగీత త్రిమూర్తులలో ఒకరు. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Consider the following statements: 1. Annamacharya composed sankirtanas on Lord Venkateswara. 2. Annamacharya is a member of the Carnatic Trinity. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  39. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. తంబురా ప్రధాన స్వర వాద్యం. 2. షహనాయ్ ఒక తంత్రీ వాద్యం. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    D. 1 లేదా 2 కాదు

    Consider the following statements: 1. The tanpura is the main melody instrument. 2. The shehnai is a string instrument. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  40. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. భీమ్‌సేన్ జోషి కిరానా ఘరానాకు చెందినవారు. 2. గంగూబాయి హంగల్ కిరానా ఘరానాకు చెందినవారు. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Consider the following statements: 1. Bhimsen Joshi belonged to the Kirana gharana. 2. Gangubai Hangal belonged to the Kirana gharana. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  41. ఈ క్రింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. ఆది తాళంలో 16 మాత్రలు ఉంటాయి. 2. తీన్‌తాల్‌లో 16 మాత్రలు ఉంటాయి. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Consider the following statements: 1. Adi tala has 16 beats. 2. Teentaal has 16 beats. Which of the statements is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  42. ఏ జత సరిగ్గా సరిపోలింది?

    1. తబలా - అలీ అక్బర్ ఖాన్
    2. సరోద్ - బిస్మిల్లా ఖాన్
    3. వేణువు - రవిశంకర్
    4. సంతూర్ - శివకుమార్ శర్మ
    సమాధానం

    D. సంతూర్ - శివకుమార్ శర్మ

    Which pair is correctly matched?

    1. Tabla - Ali Akbar Khan
    2. Sarod - Bismillah Khan
    3. Flute - Ravi Shankar
    4. Santoor - Shivkumar Sharma
  43. కింది వాటిలో తంత్రీ వాద్యం కానిది ఏది?

    1. సితార్
    2. వీణ
    3. సరోద్
    4. షహనాయ్
    సమాధానం

    D. షహనాయ్

    Which of the following is NOT a string instrument?

    1. Sitar
    2. Veena
    3. Sarod
    4. Shehnai
  44. కింది వాటిలో కర్ణాటక సంగీతంలోని తాళవాద్యం ఏది?

    1. సంతూర్
    2. ఘటం
    3. సారంగి
    4. వీణ
    సమాధానం

    B. ఘటం

    Which of the following is a percussion instrument of Carnatic music?

    1. Santoor
    2. Ghatam
    3. Sarangi
    4. Veena
  45. అన్నమాచార్య ఏ బిరుదుతో ప్రసిద్ధి చెందారు?

    1. సంగీత సామ్రాట్
    2. స్వరబ్రహ్మ
    3. పదకవితా పితామహుడు
    4. కర్ణాటక పితామహుడు
    సమాధానం

    C. పదకవితా పితామహుడు

    Annamacharya is known by the title

    1. Sangeeta Samrat
    2. Swara Brahma
    3. Pada Kavita Pitamaha
    4. Carnatic Pitamaha
Page 1 of 1
‹
›