ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన మరియు పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం 2014 · Chapter 3

రాజధాని: హైదరాబాద్, అమరావతి

గుర్తుంచుకోవాల్సినవి

2014 జూన్ 2 నుంచి పదేళ్లకు మించని కాలానికి హైదరాబాద్ ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ ఉమ్మడి రాజధాని. ఆ కాలం తరువాత అది తెలంగాణకు మాత్రమే రాజధాని.
కె. సి. శివరామకృష్ణన్ నేతృత్వంలోని కేంద్ర నిపుణుల కమిటీ ఆంధ్రప్రదేశ్ కొత్త రాజధానికి ఎంపికలను అధ్యయనం చేసింది. రాష్ట్రం తరువాత కృష్ణా నదిపై విజయవాడ, గుంటూరు మధ్య ప్రదేశాన్ని ఎంచుకుని, రాజధానికి అమరావతి అని పేరు పెట్టింది.
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి సంస్థ (APCRDA) కింద రైతుల నుంచి స్వచ్ఛందంగా సమీకరించిన భూమిపై అమరావతిని గ్రీన్‌ఫీల్డ్ రాజధాని నగరంగా ప్రణాళిక చేశారు.

1. హైదరాబాద్ ఉమ్మడి రాజధానిగా

హైదరాబాద్ 1956 నుంచి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధానిగా ఉంది. 2014 జూన్ 2న తెలంగాణ ఏర్పడినప్పుడు, చట్టం హైదరాబాద్‌ను రెండు రాష్ట్రాలకు ఉమ్మడి రాజధానిగా కొనసాగించింది.

ముఖ్యాంశాలు:

పరిమితి నియమిత తేదీ నుంచి "పదేళ్లకు మించని కాలం" (చట్టం సెక్షన్ 5). అందువల్ల ముగింపు తేదీ గరిష్ఠంగా 2024 జూన్ 2. రాష్ట్రం అంతకంటే ముందే తరలి వెళ్లవచ్చు.
ఉమ్మడి రాజధానిలో నివసించే అందరి భద్రత, రక్షణకు గవర్నర్‌కు ప్రత్యేక బాధ్యత ఉంది (సెక్షన్ 8). ఆయనకు ఇద్దరు సలహాదారులు సహాయపడతారు.
రెండు రాష్ట్రాలు నగరంలోని ప్రభుత్వ భవనాలను అంగీకరించిన విధంగా వాడుకున్నాయి. భవనాలు, కార్యాలయాలు, సంస్థల పంపకంపై వివాదాలు తలెత్తాయి.
గ్రేటర్ హైదరాబాద్ మున్సిపల్ కార్పొరేషన్ ప్రాంతాన్ని ఉమ్మడి రాజధాని ప్రాంతంగా పరిగణించారు.
కాలక్రమేణా ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం తన కార్యాలయాలను కొత్త రాజధాని ప్రాంతానికి తరలించింది. హైదరాబాద్ కోర్టు నుంచి వేరైన ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు 2019 జనవరి 1 నుంచి అమరావతిలో పనిచేయడం ప్రారంభించింది.
ఆ కాలం ముగిసిన తరువాత హైదరాబాద్ తెలంగాణకు మాత్రమే రాజధాని.

ఉమ్మడి రాజధాని ఎందుకు? రాజధాని ఖరీదైనది, నిర్మించడానికి సంవత్సరాలు పడుతుంది. ఆంధ్రప్రదేశ్ కొత్త రాజధాని నిర్మించుకోవడానికి చట్టం సమయం ఇచ్చింది; ఈ కాలంలో హైదరాబాద్ ప్రధాన ఆర్థిక, పరిపాలనా కేంద్రంగా కొనసాగింది.

2. నిపుణుల కమిటీ: శివరామకృష్ణన్ కమిటీ

వారసత్వ రాష్ట్ర రాజధానికి ప్రత్యామ్నాయాలను అధ్యయనం చేయడానికి నిపుణుల కమిటీని నియమించాలని చట్టం సెక్షన్ 6 కేంద్రాన్ని కోరింది.

పట్టణ వ్యవహారాల్లో పనిచేసిన మాజీ సివిల్ సర్వెంట్ కె. సి. శివరామకృష్ణన్ నేతృత్వంలో కమిటీ 2014 మార్చిలో ఏర్పడింది.
ఇది రాష్ట్రంలోని అనేక ప్రదేశాలను సందర్శించి, ప్రజలతో సంప్రదింపులు జరిపింది.
దాని నివేదిక 2014లో సమర్పించబడింది. మొత్తం రాజధానిని ఒకేచోట ఉంచడానికి వ్యతిరేకంగా సలహా ఇచ్చింది; సారవంతమైన వ్యవసాయ భూమిపై నిర్మించే పెద్ద "మెగా రాజధాని"ని సిఫార్సు చేయలేదు. రాజధాని ఒకే పెద్ద నగరం కానవసరం లేదని, అభివృద్ధిని విస్తరించాలని చెప్పింది. ఇతర ప్రాంతాలతో పాటు విజయవాడ-గుంటూరు ప్రాంతాన్ని ఒక ఎంపికగా పరిశీలించింది.
బహుళ పంటలు పండే వ్యవసాయ భూమి వినియోగం, వరద ముప్పు వంటి పర్యావరణ, నీరు, భూమి సమస్యల గురించి కూడా నివేదిక హెచ్చరించింది.
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తన సొంత స్థల ఎంపిక చేసుకుంది. నివేదిక సలహా మాత్రమే, కట్టుబడి ఉండేది కాదు.

3. అమరావతి ఎంపిక

2014లో ముఖ్యమంత్రి ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు ప్రభుత్వం కృష్ణా నది దక్షిణ ఒడ్డున, రాజధాని ప్రాంతం (capital region) అని పిలిచే విజయవాడ-గుంటూరు ప్రాంతంలో రాజధాని నిర్మించాలని నిర్ణయించింది.
కొత్త రాజధానికి అమరావతి అని పేరు పెట్టారు. ఈ పేరు శాతవాహనుల కాలంలో ప్రధాన కేంద్రమైన, ప్రాచీన ధాన్యకటకం సమీపంలోని ప్రాచీన బౌద్ధ కేంద్రం అమరావతిని గుర్తుచేస్తుంది.
రాజధాని ప్రాంత ప్రణాళిక, అభివృద్ధి కోసం ప్రభుత్వం ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి సంస్థ చట్టం, 2014ను ఆమోదించింది. APCRDA ప్రణాళిక, అభివృద్ధి సంస్థ.
అమరావతికి శంకుస్థాపన ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ 2015 అక్టోబరు 22న (విజయదశమి) ఉద్దండరాయునిపాలెం వద్ద చేశారు.
అంతర్జాతీయ కన్సల్టెంట్ సహాయంతో మాస్టర్ ప్లాన్ రూపొందించబడింది; ప్రణాళికలు పచ్చదనం, నీటి ఆధారిత, వారసత్వ ఇతివృత్తంతో కూడిన "ప్రజా రాజధాని" గురించి చెప్పాయి.

4. భూ సమీకరణ (Land Pooling)

బలవంతపు సేకరణ లేకుండా పెద్ద రాజధాని ప్రాంతాన్ని రాష్ట్రం కోరింది.

భూ సమీకరణ పథకం (Land Pooling Scheme) కింద రైతులు స్వచ్ఛందంగా APCRDAకి భూమి ఇచ్చారు. బదులుగా వారికి కొత్త రాజధానిలో అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లు (నివాస, వాణిజ్య) వస్తాయి; వ్యవసాయ ఆదాయం కోల్పోయిన వారికి నిర్దిష్ట కాలం పాటు వార్షిక చెల్లింపు, భూమి లేని కుటుంబాలకు నెలవారీ పింఛను వంటి ఇతర ప్రయోజనాలు ఉంటాయి.
భూమిని ప్రణాళికాబద్ధంగా తీర్చిదిద్ది, రోడ్లు, సౌకర్యాలు వేసి, కొంత భాగాన్ని అమ్ముతారు లేదా ప్రజా ప్రయోజనాలకు వాడతారు. భూమి అమ్మకం నుంచి వచ్చే ఆదాయం రాజధాని ఖర్చుకు తోడ్పడేలా ఉద్దేశించారు.
భూమి కొనుగోలుకు ప్రజాధనం వాడకుండా ఉండే మార్గంగా, నిర్బంధ సేకరణ కంటే న్యాయమైనదిగా మద్దతుదారులు భూ సమీకరణను ప్రశంసించారు. సారవంతమైన భూమి నష్టం, కౌలుదారులు, భూమి లేని కూలీల హక్కులు, భవిష్యత్ భూమి విలువపై ఆధారపడే ప్రాజెక్టులోని ముప్పు గురించి విమర్శకులు ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.
ఈ నమూనా, ప్రభుత్వం పరిహారానికి బదులుగా భూమిని తీసుకునే భూసేకరణ చట్టం విధానానికి భిన్నమైనది.

పద్ధతి	ముఖ్య భావన
భూసేకరణ	ప్రభుత్వం భూమిని తీసుకుని పరిహారం చెల్లిస్తుంది
భూ సమీకరణ	యజమానులు భూమి ఇచ్చి, అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లను తిరిగి పొందుతారు
గ్రీన్‌ఫీల్డ్ రాజధాని	ఎక్కువగా ఖాళీ లేదా వ్యవసాయ భూమిపై నిర్మించే కొత్త నగరం
బ్రౌన్‌ఫీల్డ్ అభివృద్ధి	ప్రస్తుత నగరాన్ని విస్తరించడం లేదా పునర్నిర్మించడం

5. రాజధాని ప్రాంతం, ప్రణాళిక

రాజధాని ప్రాంతం (capital region) విజయవాడ, గుంటూరు, మంగళగిరి, తెనాలి చుట్టూ ఉన్న కృష్ణా-గుంటూరు ప్రాంతంలోని భాగాలను కవర్ చేస్తుంది. ఈ ప్రాంతం రాజధాని నగరం కంటే పెద్దది; నగరం దానిలో ప్రణాళిక చేసిన కేంద్ర ప్రాంతం.
ప్రణాళికలో ప్రభుత్వ, న్యాయ, ఆర్థిక, విజ్ఞాన, ఆరోగ్య, క్రీడా, మీడియా, పర్యాటక, ఎలక్ట్రానిక్స్ జోన్లు ఉన్నాయి. రాజధానిని ప్రాంతానికి ఇంజన్‌గా వాడడం లక్ష్యం.
ప్రధాన మౌలిక సదుపాయాల్లో సీడ్ యాక్సెస్ రోడ్డు, ప్రధాన రహదారులు, విద్యుత్తు, నీరు, డ్రైనేజీ, అనుసంధానిత ప్రజా రవాణా ప్రణాళిక ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వ కార్యాలయాలను దశలవారీగా తరలించారు. తాత్కాలిక సచివాలయం, అసెంబ్లీని ఆ ప్రాంతంలో మధ్యంతర సౌకర్యాలుగా నిర్మించారు.
హైకోర్టు వంటి న్యాయ, పౌర నిర్మాణాలను ఆ ప్రాంతంలో ఏర్పాటు చేశారు.
కొత్త రాజధానిని కృష్ణా నది, వరద నియంత్రణ, కొండవీటి వాగును గౌరవిస్తూ ప్రణాళిక చేయాలని ఉద్దేశించారు.

6. తరువాతి పరిణామాలు (తాజా అధికారిక ప్రకటన చూడండి)

2019లో ప్రభుత్వం మారిన తరువాత, రాష్ట్రం మూడు రాజధానులు (కార్యనిర్వాహక, శాసన, న్యాయ రాజధానులు వేర్వేరు చోట్ల) అనే ఆలోచనను పరిశీలించింది. అభివృద్ధి వికేంద్రీకరణపై చట్టం ఆమోదించబడింది, కానీ కోర్టు కేసులు, నిరసనల మధ్య 2021లో ఉపసంహరించబడింది.
తన ఉత్తర్వుల్లో ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు, రాజధాని ప్రాంతంలో పనులను నిర్ణీత కాలంలో పూర్తి చేయాలని కోరింది.
2024 తరువాత రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అమరావతి ప్రణాళికను పునరుద్ధరించి, దానికి కేంద్ర, బాహ్య మద్దతు కోరింది. వివరాలు తరచూ మారతాయి కాబట్టి ప్రస్తుత స్థితికి విద్యార్థులు తాజా అధికారిక ప్రకటనపై ఆధారపడాలి.

7. పరీక్షలకు రాజధాని ఎందుకు ముఖ్యం

ఇది చట్టంలోని సెక్షన్ 5, 6, 8కి, "అవశేష" ఆంధ్రప్రదేశ్ అనే భావనకు సంబంధం కలిగి ఉంది.
ఇది భూ విధానం, పట్టణ ప్రణాళిక, ఆర్థిక భారం, సమాఖ్య విధానం, వికేంద్రీకరణపై చర్చలకు సంబంధం కలిగి ఉంది.
తరచుగా కాలక్రమంగా అడుగుతారు: చట్టం (2014), కమిటీ (2014), భూ సమీకరణ (2014-15), శంకుస్థాపన (2015), అమరావతిలో హైకోర్టు (2019), మూడు రాజధానుల ప్రణాళిక (2020), ఉపసంహరణ (2021).

పరీక్షలో పొరపాట్లు

హైదరాబాద్ పదేళ్ల వరకు ఉమ్మడి రాజధాని, సరిగ్గా పదేళ్లు కాదు.
సెక్షన్ 5 ఉమ్మడి రాజధానిని ఇస్తుంది; సెక్షన్ 6 నిపుణుల కమిటీని ఇస్తుంది; సెక్షన్ 8 గవర్నర్‌కు ప్రత్యేక అధికారాలు ఇస్తుంది.
శివరామకృష్ణన్ కమిటీ కేంద్రం నియమించిన నిపుణుల కమిటీ; శ్రీకృష్ణ కమిటీ (2010) తెలంగాణ ప్రశ్నను పరిశీలించింది.
అమరావతి కృష్ణా నది దక్షిణ ఒడ్డున ఉంది; గోదావరిపై కాదు.
అమరావతి గ్రీన్‌ఫీల్డ్ నగరం; హైదరాబాద్ పాత, స్థిరపడిన నగరం.
APCRDA ప్రణాళిక సంస్థ; ఇది గ్రేటర్ హైదరాబాద్ మున్సిపల్ కార్పొరేషన్ కాదు.
భూ సమీకరణ యజమానులకు అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లు ఇస్తుంది; ఇది సాధారణ నిర్బంధ సేకరణ కాదు.
శంకుస్థాపన 2015 విజయదశమి నాడు ప్రధాని చేశారు.

ఒక్క వాక్య సారాంశాలు

1. హైదరాబాద్ పదేళ్లకు మించని కాలం ఉమ్మడి రాజధాని.
2. సెక్షన్ 6 కొత్త రాజధానిపై నిపుణుల కమిటీకి వీలు కల్పించింది.
3. కె. సి. శివరామకృష్ణన్ రాజధాని నిపుణుల కమిటీకి అధ్యక్షత వహించారు.
4. కొత్త రాజధాని పేరు అమరావతి.
5. అమరావతి కృష్ణా నదిపై విజయవాడ, గుంటూరు మధ్య ఉంది.
6. APCRDA అంటే రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి సంస్థ.
7. శంకుస్థాపన 2015 అక్టోబరు 22న జరిగింది.
8. భూ సమీకరణ పథకం రైతులకు అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లను తిరిగి ఇస్తుంది.
9. అమరావతి గ్రీన్‌ఫీల్డ్ రాజధాని.
10. ఉమ్మడి రాజధానిలో భద్రతపై గవర్నర్‌కు ప్రత్యేక బాధ్యత ఉంది.
11. ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు 2019 జనవరి 1న అమరావతిలో పనిచేయడం ప్రారంభించింది.
12. మూడు రాజధానుల చట్టం 2021లో ఉపసంహరించబడింది.

సాధన ప్రశ్నలు

2014లో ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు తెలంగాణల ఉమ్మడి రాజధానిగా మారిన నగరం ఏది?
1. వరంగల్
2. విజయవాడ
3. విశాఖపట్నం
4. హైదరాబాద్
సమాధానం
D. హైదరాబాద్
Which city became the common capital of Andhra Pradesh and Telangana in 2014?
1. Warangal
2. Vijayawada
3. Visakhapatnam
4. Hyderabad
ఉమ్మడి రాజధాని కాలం గరిష్ఠంగా:
1. ఐదు సంవత్సరాలు
2. పది సంవత్సరాలు
3. ఇరవై సంవత్సరాలు
4. పదిహేను సంవత్సరాలు
సమాధానం
B. పది సంవత్సరాలు
The maximum period for the common capital was:
1. Five years
2. Ten years
3. Twenty years
4. Fifteen years
ఉమ్మడి రాజధాని ఏర్పాటు కొనసాగగల చివరి తేదీ:
1. 2 జూన్ 2019
2. 1 నవంబర్ 2026
3. 2 జూన్ 2024
4. 1 మార్చి 2024
సమాధానం
C. 2 జూన్ 2024
The latest date on which the common capital arrangement could last was:
1. 2 June 2019
2. 1 November 2026
3. 2 June 2024
4. 1 March 2024
ఆంధ్రప్రదేశ్ కొత్త రాజధానికి పెట్టిన పేరు:
1. అమరావతి
2. విజయనగర
3. రాజమహేంద్రవరం
4. కళింగ
సమాధానం
A. అమరావతి
The new capital of Andhra Pradesh was named:
1. Amaravati
2. Vijayanagara
3. Rajahmundry
4. Kalinga
అమరావతి ఏ నది ఒడ్డున ఉంది?
1. తుంగభద్ర
2. గోదావరి
3. పెన్నా
4. కృష్ణా
సమాధానం
D. కృష్ణా
Amaravati is located on the bank of the river:
1. Tungabhadra
2. Godavari
3. Penna
4. Krishna
రాజధాని ప్రాంతాన్ని ప్లాన్ చేసి అభివృద్ధి చేయడానికి ఏర్పాటు చేసిన అధికార సంస్థ:
1. NITI ఆయోగ్
2. APCRDA
3. ఆర్థిక సంఘం
4. GHMC
సమాధానం
B. APCRDA
The authority created to plan and develop the capital region is:
1. NITI Aayog
2. APCRDA
3. Finance Commission
4. GHMC
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధానిపై నిపుణుల కమిటీకి అధ్యక్షత వహించినవారు:
1. ఎం. చెన్నారెడ్డి
2. ఫజల్ అలీ
3. కె. సి. శివరామకృష్ణన్
4. బి. ఎన్. శ్రీకృష్ణ
సమాధానం
C. కె. సి. శివరామకృష్ణన్
The expert committee on the capital of Andhra Pradesh was headed by:
1. M. Chenna Reddy
2. Fazl Ali
3. K. C. Sivaramakrishnan
4. B. N. Srikrishna
కొత్త రాజధానిపై నిపుణుల కమిటీని ఏ సెక్షన్ ఏర్పాటు చేసింది?
1. సెక్షన్ 8
2. సెక్షన్ 5
3. సెక్షన్ 6
4. సెక్షన్ 94
సమాధానం
C. సెక్షన్ 6
Which Section provided for the expert committee on the new capital?
1. Section 8
2. Section 5
3. Section 6
4. Section 94
అమరావతికి శంకుస్థాపన జరిగిన తేదీ:
1. 22 అక్టోబర్ 2015
2. 1 మార్చి 2014
3. 2 జూన్ 2014
4. 2 జూన్ 2024
సమాధానం
A. 22 అక్టోబర్ 2015
The foundation stone of Amaravati was laid on:
1. 22 October 2015
2. 1 March 2014
3. 2 June 2014
4. 2 June 2024
అమరావతికి శంకుస్థాపన చేసినవారు:
1. భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి
2. ఆంధ్రప్రదేశ్ గవర్నర్
3. భారత రాష్ట్రపతి
4. ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ
సమాధానం
D. ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ
The foundation stone of Amaravati was laid by:
1. Chief Justice of India
2. Governor of Andhra Pradesh
3. President of India
4. Prime Minister Narendra Modi
అమరావతి శంకుస్థాపన కార్యక్రమం జరిగిన ప్రదేశం:
1. శ్రీకాకుళం
2. ఉద్దండరాయునిపాలెం
3. తిరుమల
4. కర్నూలు
సమాధానం
B. ఉద్దండరాయునిపాలెం
The foundation ceremony of Amaravati took place at:
1. Srikakulam
2. Uddandarayunipalem
3. Tirumala
4. Kurnool
భూసమీకరణ (land pooling) పథకం కింద భూమిని ఇచ్చే రైతులకు లభించేది:
1. మార్కెట్ ధరలకు కేవలం నగదు
2. ఏమీ లేదు
3. కొత్త రాజధానిలో అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లు
4. తెలంగాణలో భూమి
సమాధానం
C. కొత్త రాజధానిలో అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లు
Under the land pooling scheme, farmers who give land receive:
1. Only cash at market rates
2. Nothing
3. Developed plots in the new capital
4. Land in Telangana
ఎక్కువగా ఖాళీ లేదా వ్యవసాయ భూమిపై నిర్మించే రాజధాని నగరాన్ని ఏమంటారు?
1. సైనిక స్థావరం (cantonment)
2. బ్రౌన్‌ఫీల్డ్ నగరం
3. ఉపగ్రహ పట్టణం
4. గ్రీన్‌ఫీల్డ్ నగరం (greenfield city)
సమాధానం
D. గ్రీన్‌ఫీల్డ్ నగరం (greenfield city)
A capital city built on mostly open or agricultural land is called:
1. A cantonment
2. A brownfield city
3. A satellite town
4. A greenfield city
అమరావతి అనే పేరు దేనిని గుర్తుచేస్తుంది?
1. శాతవాహనుల కాలానికి చెందిన ప్రాచీన బౌద్ధ కేంద్రం
2. చోళుల ఓడరేవు
3. మొఘల్ కోట
4. బ్రిటిష్ సైనిక స్థావరం
సమాధానం
A. శాతవాహనుల కాలానికి చెందిన ప్రాచీన బౌద్ధ కేంద్రం
The name Amaravati recalls:
1. An ancient Buddhist centre of the Satavahana period
2. A Chola port
3. A Mughal fort
4. A British cantonment
ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు అమరావతిలో పనిచేయడం ప్రారంభించిన తేదీ:
1. 2 జూన్ 2014
2. 1 జనవరి 2019
3. 22 అక్టోబర్ 2015
4. 1 మార్చి 2014
సమాధానం
B. 1 జనవరి 2019
The Andhra Pradesh High Court began functioning at Amaravati on:
1. 2 June 2014
2. 1 January 2019
3. 22 October 2015
4. 1 March 2014
'మూడు రాజధానుల' ఆలోచన ప్రతిపాదించినది:
1. ప్రతి కోస్తా జిల్లాలో ఒక రాజధాని
2. హైదరాబాద్‌లో మాత్రమే రాజధాని
3. రాజధానిని ఢిల్లీకి మార్చడం
4. కార్యనిర్వాహక, శాసన మరియు న్యాయ రాజధానులు వేర్వేరు ప్రదేశాల్లో
సమాధానం
D. కార్యనిర్వాహక, శాసన మరియు న్యాయ రాజధానులు వేర్వేరు ప్రదేశాల్లో
The 'three capitals' idea proposed:
1. One capital in each coastal district
2. A capital only at Hyderabad
3. Moving the capital to Delhi
4. Executive, legislative and judicial capitals at different places
మూడు రాజధానుల చట్టం:
1. ఎప్పుడూ ప్రవేశపెట్టబడలేదు
2. 2014లో పార్లమెంటు ఆమోదించింది
3. 2021లో ఉపసంహరించబడింది
4. 2024లో సుప్రీంకోర్టు సమర్థించింది
సమాధానం
C. 2021లో ఉపసంహరించబడింది
The three-capitals law was:
1. Never introduced
2. Passed by Parliament in 2014
3. Withdrawn in 2021
4. Upheld by the Supreme Court in 2024
ఉమ్మడి రాజధానిలో గవర్నర్‌కు ప్రత్యేక బాధ్యత దేనిపై ఉంటుంది?
1. నివాసితుల భద్రత మరియు రక్షణ
2. ముఖ్యమంత్రులను ఎంపిక చేయడం
3. న్యాయమూర్తులను ఎంపిక చేయడం
4. పన్నులు వసూలు చేయడం
సమాధానం
A. నివాసితుల భద్రత మరియు రక్షణ
In the common capital, the Governor has special responsibility for:
1. Safety and security of residents
2. Choosing the Chief Ministers
3. Selecting judges
4. Collecting taxes
ఉమ్మడి రాజధానిలో గవర్నర్‌కు ఎంతమంది సలహాదారులు సహాయపడతారు?
1. ఐదుగురు
2. ఇద్దరు
3. పదిమంది
4. ఒక్కరు
సమాధానం
B. ఇద్దరు
The Governor in the common capital is helped by how many advisors?
1. Five
2. Two
3. Ten
4. One
శివరామకృష్ణన్ కమిటీ రాజధాని ఎలా ఉండాలని సూచించింది?
1. సారవంతమైన వ్యవసాయ భూమిపై మెగా సిటీని నివారించి అభివృద్ధిని విస్తరించాలి
2. కేవలం బహుళ పంటల భూమిపైనే నిర్మించాలి
3. ఎప్పటికీ హైదరాబాద్‌లోనే ఉండాలి
4. కేవలం నదీ ద్వీపంపై ఉంచాలి
సమాధానం
A. సారవంతమైన వ్యవసాయ భూమిపై మెగా సిటీని నివారించి అభివృద్ధిని విస్తరించాలి
The Sivaramakrishnan Committee advised that the capital should:
1. Avoid a mega city on fertile farmland and spread development
2. Be built only on multi-crop land
3. Stay at Hyderabad for ever
4. Be placed on a river island only
చట్టం ఉమ్మడి రాజధానిని ఎందుకు ఏర్పాటు చేసింది?
1. హైదరాబాద్‌ను కేంద్రపాలిత ప్రాంతంగా చేయడానికి
2. కొత్త రాజధానిని నిర్మించుకోవడానికి ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు సమయం ఇవ్వడానికి
3. రెండు రాష్ట్రాలను మళ్లీ విలీనం చేయడానికి
4. తెలంగాణ రాజధానిని మార్చడానికి
సమాధానం
B. కొత్త రాజధానిని నిర్మించుకోవడానికి ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు సమయం ఇవ్వడానికి
Why did the Act provide for a common capital?
1. To make Hyderabad a union territory
2. To give Andhra Pradesh time to build a new capital
3. To merge both states again
4. To shift Telangana's capital
రాజధాని నగరంతో పోలిస్తే రాజధాని ప్రాంతం:
1. నగరం కంటే చిన్నది
2. తెలంగాణలో ఉంది
3. పెద్దది; నగరం దానిలో కేంద్ర ప్రాంతంగా ప్లాన్ చేయబడింది
4. సరిగ్గా అదే విస్తీర్ణం
సమాధానం
C. పెద్దది; నగరం దానిలో కేంద్ర ప్రాంతంగా ప్లాన్ చేయబడింది
The capital region compared with the capital city is:
1. Smaller than the city
2. Located in Telangana
3. Larger, with the city planned as a core area inside it
4. Exactly the same area
శ్రీకృష్ణ కమిటీ (2010), శివరామకృష్ణన్ కమిటీ (2014) కంటే భిన్నమైనది ఎందుకంటే అది వ్యవహరించినది:
1. నదుల పంపిణీ
2. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని
3. ఉద్యోగుల పంపిణీ
4. తెలంగాణ సమస్య
సమాధానం
D. తెలంగాణ సమస్య
The Srikrishna Committee (2010) differed from the Sivaramakrishnan Committee (2014) because it dealt with:
1. Division of rivers
2. The capital of Andhra Pradesh
3. Division of employees
4. The Telangana question
భూసమీకరణ మరియు భూసేకరణ మధ్య ప్రధాన తేడా ఏమిటంటే, సమీకరణలో:
1. ప్రభుత్వం భూమిని తీసుకొని పరిహారం చెల్లిస్తుంది
2. చెల్లింపు లేకుండా భూమి తీసుకుంటారు
3. యజమానులు స్వచ్ఛందంగా భూమి ఇచ్చి అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లు పొందుతారు
4. కేవలం కౌలుదారులు మాత్రమే భూమి ఇస్తారు
సమాధానం
C. యజమానులు స్వచ్ఛందంగా భూమి ఇచ్చి అభివృద్ధి చేసిన ప్లాట్లు పొందుతారు
The main difference between land pooling and land acquisition is that in pooling:
1. The government takes land and pays compensation
2. Land is taken without payment
3. Owners give land voluntarily and receive developed plots
4. Only tenants give land
భూసమీకరణ నమూనాపై ఒక విమర్శ:
1. సారవంతమైన భూమి నష్టం మరియు కౌలుదారులు, భూమిలేని కూలీలకు బలహీన రక్షణ
2. రైతులకు చాలా ఎక్కువ నగదు ఇస్తుంది
3. దీనికి ఎలాంటి ప్రణాళిక అవసరం లేదు
4. దీనిని రోడ్లకు ఉపయోగించలేరు
సమాధానం
A. సారవంతమైన భూమి నష్టం మరియు కౌలుదారులు, భూమిలేని కూలీలకు బలహీన రక్షణ
A criticism of the land pooling model is:
1. Loss of fertile land and weak protection for tenants and landless labour
2. It gives too much cash to farmers
3. It needs no planning
4. It cannot be used for roads
అమరావతి ఏ రెండు నగరాల మధ్య ఉంది?
1. నెల్లూరు మరియు తిరుపతి
2. విజయవాడ మరియు గుంటూరు
3. కర్నూలు మరియు అనంతపురం
4. విశాఖపట్నం మరియు కాకినాడ
సమాధానం
B. విజయవాడ మరియు గుంటూరు
Amaravati is located between which two cities?
1. Nellore and Tirupati
2. Vijayawada and Guntur
3. Kurnool and Anantapur
4. Visakhapatnam and Kakinada
అమరావతిని రాజధానిగా ఎంపిక చేసినప్పుడు అవశేష ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి ఎవరు?
1. నీలం సంజీవరెడ్డి
2. టి. ప్రకాశం
3. ఎన్. కిరణ్ కుమార్ రెడ్డి
4. ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు
సమాధానం
D. ఎన్. చంద్రబాబు నాయుడు
Who was the Chief Minister of residuary Andhra Pradesh when Amaravati was selected as the capital?
1. Neelam Sanjiva Reddy
2. T. Prakasam
3. N. Kiran Kumar Reddy
4. N. Chandrababu Naidu
ఆ ప్రాంతంతో ముడిపడిన ప్రాచీన నామం ధాన్యకటకం దేనితో అనుబంధం కలిగి ఉంది?
1. అమరావతి
2. వరంగల్
3. నెల్లూరు
4. హైదరాబాద్
సమాధానం
A. అమరావతి
Dhanyakataka, an ancient name associated with the area, is linked to:
1. Amaravati
2. Warangal
3. Nellore
4. Hyderabad
ఉమ్మడి రాజధాని కాలం ముగిసిన తర్వాత హైదరాబాద్ ఎవరి రాజధాని?
1. ఆంధ్రప్రదేశ్ మాత్రమే
2. రెండు రాష్ట్రాలు
3. కేంద్రం
4. తెలంగాణ మాత్రమే
సమాధానం
D. తెలంగాణ మాత్రమే
After the common-capital period ends, Hyderabad is the capital of:
1. Andhra Pradesh alone
2. Both states
3. The Centre
4. Telangana alone
చట్టం ప్రయోజనాల కోసం ఉమ్మడి రాజధాని ప్రాంతంగా ఏ ప్రాంతాన్ని పరిగణించారు?
1. అమరావతి రాజధాని ప్రాంతం
2. గ్రేటర్ హైదరాబాద్ మునిసిపల్ కార్పొరేషన్ ప్రాంతం
3. మొత్తం తెలంగాణ
4. కృష్ణా డెల్టా
సమాధానం
B. గ్రేటర్ హైదరాబాద్ మునిసిపల్ కార్పొరేషన్ ప్రాంతం
Which area was treated as the common-capital area for the purposes of the Act?
1. The capital region of Amaravati
2. The Greater Hyderabad Municipal Corporation area
3. The whole of Telangana
4. The Krishna delta
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. హైదరాబాద్ పది సంవత్సరాలకు మించని కాలానికి ఉమ్మడి రాజధానిగా ఉంటుంది. 2. అమరావతి గోదావరి నదిపై ఉంది. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider the statements: 1. Hyderabad is common capital for a period not exceeding ten years. 2. Amaravati lies on the Godavari. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. అమరావతికి శంకుస్థాపన 22 అక్టోబర్ 2015న జరిగింది. 2. రాజధాని ప్రాంతానికి APCRDA ప్రణాళిక మరియు అభివృద్ధి అధికార సంస్థ. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider the statements: 1. The foundation stone of Amaravati was laid on 22 October 2015. 2. APCRDA is the planning and development authority for the capital region. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. శివరామకృష్ణన్ కమిటీ సలహా రాష్ట్రంపై కట్టుబడి ఉంది. 2. కమిటీ నివేదిక సలహా రూపంలో మాత్రమే ఉంది. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider the statements: 1. The advice of the Sivaramakrishnan Committee was binding on the state. 2. The committee's report was advisory. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. భూసమీకరణ అనేది నగదు పరిహారంతో కూడిన నిర్బంధ సేకరణ. 2. అమరావతి పాత నగరంపై నిర్మించిన బ్రౌన్‌ఫీల్డ్ నగరం. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
D. 1 లేదా 2 కాదు
Consider the statements: 1. Land pooling is compulsory acquisition with cash compensation. 2. Amaravati is a brownfield city built over an old city. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. చట్టంలోని సెక్షన్ 6 నిపుణుల కమిటీని ఏర్పాటు చేసింది. 2. సెక్షన్ 5 భద్రత కోసం గవర్నర్‌కు ప్రత్యేక బాధ్యత ఇచ్చింది. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider the statements: 1. Section 6 of the Act provided for an expert committee. 2. Section 5 gave the Governor special responsibility for security. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు 2019లో అమరావతిలో పనిచేయడం ప్రారంభించింది. 2. మూడు రాజధానుల చట్టం 2021లో ఉపసంహరించబడింది. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider the statements: 1. The Andhra Pradesh High Court began working at Amaravati in 2019. 2. The three-capitals law was withdrawn in 2021. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. పది సంవత్సరాల తర్వాత హైదరాబాద్ ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు రాజధానిగా ఉండదు. 2. అప్పుడు హైదరాబాద్ తెలంగాణకు మాత్రమే రాజధాని. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider the statements: 1. After ten years Hyderabad is no longer the capital of Andhra Pradesh. 2. Hyderabad is then the capital of Telangana alone. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. రాజధాని ప్రాంతం రాజధాని నగరం కంటే పెద్దది. 2. రాజధాని ప్రాంతం మరియు రాజధాని నగరం సరిగ్గా ఒకే విస్తీర్ణాన్ని కవర్ చేస్తాయి. ఏ ప్రకటన/ప్రకటనలు సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider the statements: 1. The capital region is larger than the capital city. 2. The capital region and the capital city cover exactly the same area. Which of the statements is/are correct?
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
కింది జతలలో ఏది సరిగ్గా జతచేయబడింది?
1. సెక్షన్ 8 - ఉమ్మడి రాజధాని
2. సెక్షన్ 6 - రాజధానిపై నిపుణుల కమిటీ
3. సెక్షన్ 5 - గవర్నర్ ప్రత్యేక బాధ్యత
4. సెక్షన్ 6 - నదుల పంపిణీ
సమాధానం
B. సెక్షన్ 6 - రాజధానిపై నిపుణుల కమిటీ
Which of the following pairs is correctly matched?
1. Section 8 - Common capital
2. Section 6 - Expert committee on the capital
3. Section 5 - Governor's special responsibility
4. Section 6 - Division of rivers
భూసమీకరణ పథకంలో భూమిలేని కుటుంబాలకు వర్ణించిన ప్రయోజనం ఏది?
1. సమీకరించిన భూమిపై యాజమాన్యం
2. హైదరాబాద్‌లో ఉచిత ప్లాట్లు
3. అందరికీ ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలు
4. నిర్ణీత కాలానికి నెలవారీ పింఛను
సమాధానం
D. నిర్ణీత కాలానికి నెలవారీ పింఛను
Which benefit has been described for landless families in the land pooling scheme?
1. Ownership of the pooled land
2. Free plots in Hyderabad
3. Government jobs for all
4. A monthly pension for a set period
నిపుణుల కమిటీ సలహా రాష్ట్రంపై ఎందుకు కట్టుబడి ఉండదు?
1. ఇది మంత్రివర్గ ఉత్తర్వు
2. ఇది సలహా మాత్రమే, ప్రభుత్వం తన నిర్ణయం తానే తీసుకుంటుంది
3. హైకోర్టు దీనిని ఆమోదించాలి
4. రాజ్యాంగం కమిటీలను నిషేధిస్తుంది
సమాధానం
B. ఇది సలహా మాత్రమే, ప్రభుత్వం తన నిర్ణయం తానే తీసుకుంటుంది
Why is the advice of an expert committee not binding on the state?
1. It is a Cabinet order
2. It is advisory, and the government takes its own decision
3. The High Court must approve it
4. The Constitution forbids committees
అమరావతికి శంకుస్థాపన ఏ పండుగ రోజున జరిగింది?
1. ఉగాది
2. దీపావళి
3. సంక్రాంతి
4. విజయదశమి
సమాధానం
D. విజయదశమి
The foundation stone of Amaravati was laid on the festival of:
1. Ugadi
2. Deepavali
3. Sankranti
4. Vijayadashami

Page 1 of 1

Finished reading?

Test yourself in 10 minutes

A free 10-question mini-mock on your exam's real pattern, with negative marking and an instant score. अपनी तैयारी 10 मिनट में जाँचें।

Take a free mini-mock →Topic-wise practice