భారత మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ న్యాయవ్యవస్థ నిర్మాణం
గుర్తుంచుకోవలసినవి
- ఒకే సమగ్ర వ్యవస్థ: భారతదేశంలో ఏకీకృత న్యాయవ్యవస్థ ఉంది. అగ్రభాగంలో సుప్రీంకోర్టు, మధ్యలో హైకోర్టులు, అడుగున జిల్లా మరియు అధీన న్యాయస్థానాలు ఉంటాయి. కేసు అప్పీలు ద్వారా పై కోర్టుకు వెళుతుంది.
- ఆంధ్రప్రదేశ్ ఏర్పాటు: ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు అమరావతిలో ఉంది. ప్రతి జిల్లాలో జిల్లా జడ్జి నేతృత్వంలో జిల్లా కోర్టు ఉంటుంది. దాని కింద సివిల్ కోర్టులు మరియు మేజిస్ట్రేట్ కోర్టులు ఉంటాయి.
- సివిల్ మరియు క్రిమినల్ విభాగాలు: సివిల్ కోర్టులు హక్కులు మరియు ఆస్తి వివాదాలను విచారిస్తాయి. క్రిమినల్ కోర్టులు నేరాలను విచారిస్తాయి. తీవ్రమైన క్రిమినల్ కేసులను సెషన్స్ జడ్జి విచారిస్తారు; మిగిలినవి మేజిస్ట్రేట్లు విచారిస్తారు.
ఒకే సమగ్ర వ్యవస్థ
అమెరికా వలె కాకుండా, భారతదేశంలో కేంద్రానికి మరియు రాష్ట్రాలకు వేర్వేరు న్యాయస్థాన వ్యవస్థలు లేవు. ఒకే కోర్టులు కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర చట్టాలు రెండింటినీ వర్తింపజేస్తాయి. మొత్తం వ్యవస్థకు సుప్రీంకోర్టు నాయకత్వం వహిస్తుంది. ప్రతి రాష్ట్రానికి, లేదా రాష్ట్రాల సమూహానికి, ఒక హైకోర్టు ఉంటుంది. హైకోర్టు కింద జిల్లా కోర్టులు మరియు అధీన కోర్టులు ఉంటాయి. రాజ్యాంగం ఈ నిర్మాణాన్ని నిర్దేశిస్తుంది. ఈ అధ్యాయం కోర్టులు ఆచరణలో ఎలా పనిచేస్తాయో మరియు కోర్టు సిబ్బంది తెలుసుకోవలసిన విషయాలను మాత్రమే వివరిస్తుంది.
| స్థాయి | కోర్టు | అధిపతి | స్థానం లేదా ప్రదేశం |
|---|---|---|---|
| అత్యున్నత | సుప్రీంకోర్టు | భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి | న్యూఢిల్లీ |
| రాష్ట్ర | హైకోర్టు | హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి | ఆంధ్రప్రదేశ్కు అమరావతి |
| జిల్లా | జిల్లా మరియు సెషన్స్ కోర్టు | ప్రిన్సిపల్ జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జి | జిల్లా ప్రధాన కేంద్రం |
| సివిల్ అధీన | సీనియర్ సివిల్ జడ్జి, జూనియర్ సివిల్ జడ్జి కోర్టులు | ఆ స్థాయి జడ్జిలు | జిల్లా మరియు ఉప-జిల్లా పట్టణాలు |
| క్రిమినల్ అధీన | చీఫ్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్, జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్ కోర్టులు | మేజిస్ట్రేట్లు | జిల్లా మరియు ఉప-జిల్లా పట్టణాలు |
సుప్రీంకోర్టు
రాజ్యాంగం అమల్లోకి వచ్చిన తరువాత, 1950లో సుప్రీంకోర్టు పనిచేయడం ప్రారంభించింది. దానికి ముందు 1937 నుండి ఫెడరల్ కోర్ట్ ఆఫ్ ఇండియా పనిచేసింది. కోర్టు న్యూఢిల్లీలో కూర్చుంటుంది, కానీ రాష్ట్రపతి ఆమోదంతో ఇతర చోట్ల కూడా కూర్చోవచ్చు. ఇది అభిలేఖ న్యాయస్థానం (కోర్ట్ ఆఫ్ రికార్డ్). దీని నిర్ణయాలు భారతదేశంలోని అన్ని కోర్టులకు కట్టుబడి ఉంటాయి. ఇది పూర్వోదాహరణ (ప్రెసిడెంట్) నియమం. సుప్రీంకోర్టు తీర్పు దేశ చట్టం అవుతుంది.
సుప్రీంకోర్టుకు ఈ రకాల అధికార పరిధులు ఉన్నాయి:
- ప్రాథమిక: కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాల మధ్య, లేదా రాష్ట్రాల మధ్య వివాదాలు, మరియు ప్రాథమిక హక్కుల కేసులు.
- అప్పీలు: సివిల్, క్రిమినల్ మరియు రాజ్యాంగ విషయాల్లో హైకోర్టుల నుండి అప్పీళ్లు.
- ప్రత్యేక అనుమతి: దాదాపు ఏ కోర్టు లేదా ట్రైబ్యునల్ నుండైనా అప్పీలును కోర్టు అనుమతించవచ్చు.
- సలహా: చట్టం లేదా వాస్తవానికి సంబంధించిన ప్రశ్నపై రాష్ట్రపతి దాని అభిప్రాయం కోరవచ్చు.
- రిట్: ప్రాథమిక హక్కుల అమలుకు రిట్లు జారీ చేయగలదు.
సుప్రీంకోర్టు జడ్జిలను రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు. సిఫారసు భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి నేతృత్వంలోని సీనియర్ జడ్జిల కొలీజియం నుండి వస్తుంది. పదవీ విరమణ వయస్సు 65 సంవత్సరాలు.
హైకోర్టు
హైకోర్టు ఒక రాష్ట్రంలో అత్యున్నత కోర్టు. ఇది అభిలేఖ న్యాయస్థానం, తన సొంత ధిక్కారానికి శిక్షించే అధికారం దానికి ఉంది. ప్రాథమిక హక్కుల కోసం మరియు ఇతర ఏ ప్రయోజనం కోసమైనా రిట్లు జారీ చేయగలదు. తన పరిధిలోని కింది అన్ని కోర్టులను కూడా పర్యవేక్షిస్తుంది. ఈ పర్యవేక్షణ అధికారం అధీన కోర్టుల రికార్డులను మరియు పనితీరును కవర్ చేస్తుంది. వాటి నుండి నివేదికలు కోరవచ్చు మరియు వాటి విధానం, పద్ధతులకు నియమాలు రూపొందించవచ్చు.
మూడు పురాతన హైకోర్టులు 1862లో కలకత్తా, బొంబాయి మరియు మద్రాసులలో ఏర్పాటయ్యాయి. హైదరాబాద్ హైకోర్టు పాత నిజాం రాజ్యపు కోర్టు. 2014లో రాష్ట్ర విభజన తరువాత, హైదరాబాద్లోని ఉమ్మడి హైకోర్టు రెండు రాష్ట్రాలకు సేవలందించింది. 2019 జనవరి 1 నుండి ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు అమరావతిలో విడిగా పనిచేస్తోంది.
హైకోర్టు జడ్జిలు 62 సంవత్సరాల వయస్సులో పదవీ విరమణ చేస్తారు. భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి, గవర్నర్ మరియు ఆ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తితో సంప్రదించిన తరువాత రాష్ట్రపతి వారిని నియమిస్తారు. కొన్ని హైకోర్టులకు ప్రధాన స్థానానికి దూరంగా శాశ్వత ధర్మాసనం ఉంటుంది. హైకోర్టు రిజిస్ట్రీకి రిజిస్ట్రార్ జనరల్ నేతృత్వం వహిస్తారు. దాని సిబ్బంది దాఖలు, రికార్డులు, కేసుల జాబితా మరియు ఉత్తర్వులను నిర్వహిస్తారు.
జిల్లా మరియు అధీన కోర్టులు
కోర్టు సిబ్బందికి జిల్లా న్యాయవ్యవస్థే ప్రధాన పని ప్రదేశం. జిల్లా జడ్జిని హైకోర్టుతో సంప్రదించి గవర్నర్ నియమిస్తారు. పోస్టింగ్, పదోన్నతి మరియు క్రమశిక్షణతో సహా జిల్లా న్యాయవ్యవస్థను హైకోర్టు నియంత్రిస్తుంది. ఈ నియంత్రణ కారణంగానే హైకోర్టును రాష్ట్రంలోని అన్ని కోర్టులకు పరిపాలనా అధిపతి అంటారు.
సివిల్ విభాగం. జిల్లాలో ప్రాథమిక సివిల్ అధికార పరిధి గల ప్రధాన కోర్టు జిల్లా కోర్టు. దాని కింద సీనియర్ సివిల్ జడ్జి మరియు జూనియర్ సివిల్ జడ్జి ఉంటారు. జూనియర్ సివిల్ జడ్జి పరిమిత ద్రవ్య విలువ వరకు దావాలను నిర్ణయిస్తారు. సీనియర్ సివిల్ జడ్జి పెద్ద దావాలను నిర్ణయిస్తారు మరియు కొన్ని విషయాల్లో జూనియర్ సివిల్ జడ్జి నుండి అప్పీళ్లను వింటారు. సీనియర్ సివిల్ జడ్జి నుండి అప్పీళ్లను జిల్లా జడ్జి వింటారు.
క్రిమినల్ విభాగం. ప్రిన్సిపల్ జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జి సెషన్స్ కోర్టుకు నేతృత్వం వహిస్తారు. చట్టం అనుమతించే ఏ శిక్షనైనా సెషన్స్ జడ్జి విధించవచ్చు, కానీ మరణశిక్షను హైకోర్టు ధృవీకరించాలి. జిల్లాలోని మేజిస్ట్రేట్లకు చీఫ్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్ నేతృత్వం వహిస్తారు. ఫస్ట్ క్లాస్ మరియు సెకండ్ క్లాస్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్లు తక్కువ తీవ్రమైన నేరాలను విచారిస్తారు. శాంతిభద్రతల పరిరక్షణ వంటి శాంతిభద్రతల విషయాలను ఎగ్జిక్యూటివ్ మేజిస్ట్రేట్లు చూసుకుంటారు.
| అంశం | సివిల్ కోర్టు | క్రిమినల్ కోర్టు |
|---|---|---|
| విషయం | వ్యక్తిగత హక్కులు, ఆస్తి, డబ్బు, కుటుంబ వివాదాలు | రాజ్యానికి మరియు సమాజానికి వ్యతిరేకంగా నేరాలు |
| ప్రారంభం | దావా పత్రం (ప్లైంట్) లేదా పిటిషన్ | ఫిర్యాదు లేదా పోలీసు నివేదిక |
| పక్షాలు | వాది మరియు ప్రతివాది | ప్రాసిక్యూషన్ మరియు నిందితుడు |
| ఫలితం | డిక్రీ లేదా ఉత్తర్వు | శిక్ష లేదా నిర్దోషిగా విడుదల |
| విధానానికి ప్రధాన చట్టం | సివిల్ ప్రొసీజర్ కోడ్ | భారతీయ నాగరిక సురక్షా సంహిత, 2023 (పూర్వం క్రిమినల్ ప్రొసీజర్ కోడ్) |
| అత్యున్నత విచారణ జడ్జి | జిల్లా జడ్జి, సీనియర్ సివిల్ జడ్జి | సెషన్స్ జడ్జి |
భారతదేశం పాత భారతీయ శిక్షాస్మృతి, క్రిమినల్ ప్రొసీజర్ కోడ్ మరియు భారతీయ సాక్ష్య చట్టం స్థానంలో కొత్త చట్టాలను తెచ్చింది. అవి భారతీయ న్యాయ సంహిత, భారతీయ నాగరిక సురక్షా సంహిత మరియు భారతీయ సాక్ష్య అధినియమ్. ఇవి 2024లో అమల్లోకి వచ్చాయి. పాత కేసులు ఇంకా పాత పేర్లనే వాడతాయి కాబట్టి కోర్టు సిబ్బంది పాత మరియు కొత్త పేర్లు రెండూ తెలుసుకోవాలి.
అప్పీళ్లు మరియు కోర్టుల గొలుసు
సివిల్ కేసులో, అప్పీలు సాధారణంగా జూనియర్ సివిల్ జడ్జి నుండి సీనియర్ సివిల్ జడ్జి లేదా జిల్లా జడ్జికి, తరువాత హైకోర్టుకు, చివరకు సుప్రీంకోర్టుకు వెళుతుంది. క్రిమినల్ కేసులో, మేజిస్ట్రేట్ ఉత్తర్వు సెషన్స్ కోర్టుకు, తరువాత హైకోర్టుకు, తరువాత సుప్రీంకోర్టుకు వెళుతుంది. కింది కోర్టు ఉత్తర్వును ధృవీకరించే, మార్చే లేదా రద్దు చేసే అధికారం పై కోర్టుకు ఉంటుంది.
రివిజన్ అప్పీలుకు భిన్నమైనది. అప్పీలు అనుమతించని చోట కూడా, ఉత్తర్వు చట్టబద్ధంగా మరియు సరిగ్గా ఉందా అని చూడటానికి ఒక కోర్టు కింది కోర్టు రికార్డును పరిశీలించవచ్చు. రికార్డులో స్పష్టంగా కనిపించే పొరపాటు కారణంగా, తన సొంత తీర్పును మళ్లీ చూడమని అదే కోర్టును కోరడం రివ్యూ.
ప్రత్యేక కోర్టులు, ట్రైబ్యునళ్లు మరియు ప్రత్యామ్నాయ వేదికలు
| వేదిక | ఉద్దేశ్యం | గమనిక |
|---|---|---|
| ఫ్యామిలీ కోర్టు | వివాహం, భరణం, సంరక్షణ | ఫ్యామిలీ కోర్టుల చట్టం, 1984 కింద |
| లోక్ అదాలత్ | ఒప్పందం ద్వారా పరిష్కారం | న్యాయ సేవల అధికార సంస్థల చట్టం, 1987 కింద. కోర్టు ఫీజు లేదు. తీర్పు అంతిమం, అప్పీలు చేయలేరు |
| గ్రామ న్యాయాలయం | గ్రామ స్థాయి కోర్టులు | గ్రామ న్యాయాలయాల చట్టం, 2008 కింద |
| వినియోగదారుల కమిషన్లు | వినియోగదారుల వివాదాలు | జిల్లా, రాష్ట్ర మరియు జాతీయ స్థాయిలు |
| ట్రైబ్యునళ్లు | సర్వీసు, పన్ను, భూమి మరియు ఇతర ప్రత్యేక విషయాలు | సెంట్రల్ అడ్మినిస్ట్రేటివ్ ట్రైబ్యునల్ మరియు ఇన్కం ట్యాక్స్ అపెలేట్ ట్రైబ్యునల్ వంటివి |
| లేబర్ కోర్టులు మరియు పారిశ్రామిక ట్రైబ్యునళ్లు | పారిశ్రామిక వివాదాలు | కార్మిక చట్టాల కింద |
| జువెనైల్ జస్టిస్ బోర్డు | చట్టంతో ఘర్షణలో ఉన్న పిల్లలు | ఒక మేజిస్ట్రేట్ మరియు ఇద్దరు సామాజిక కార్యకర్తలు ఉంటారు |
న్యాయ సహాయాన్ని జాతీయ స్థాయిలో జాతీయ న్యాయ సేవల అధికార సంస్థ నిర్వహిస్తుంది. దాని కింద రాష్ట్ర న్యాయ సేవల అధికార సంస్థ మరియు జిల్లా న్యాయ సేవల అధికార సంస్థ పనిచేస్తాయి. పేదలకు, మహిళలకు, పిల్లలకు మరియు కొన్ని ఇతర వర్గాలకు న్యాయ సహాయం ఉచితం. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర న్యాయ సేవల అధికార సంస్థ హైకోర్టు ప్రాంతం నుండి పనిచేస్తుంది, జిల్లా అధికార సంస్థలకు జిల్లా జడ్జిలు నేతృత్వం వహిస్తారు.
కోర్టు సిబ్బంది మరియు పరిపాలన
కోర్టులో అనేక రకాల సిబ్బంది ఉంటారు. సాధారణ పోస్టులు: శిరస్తాదార్, బెంచ్ క్లర్క్, టైపిస్ట్, స్టెనోగ్రాఫర్, కాపీయిస్ట్, ఎగ్జామినర్, ప్రాసెస్ సర్వర్ మరియు ఆఫీస్ సబార్డినేట్. కోర్టు కార్యాలయంలో మినిస్టీరియల్ సిబ్బందికి శిరస్తాదార్ అధిపతి. బెంచ్ క్లర్క్ జడ్జి పక్కన కూర్చుని విచారణల రోజువారీ రికార్డులను ఉంచుతారు. ప్రాసెస్ సర్వర్ సమన్లు మరియు నోటీసులను అందజేస్తారు. కాపీయిస్ట్ ధృవీకరించిన నకళ్లను జారీ చేస్తారు. కోర్టు సిబ్బంది జిల్లా జడ్జి ద్వారా హైకోర్టు పరిపాలనా నియంత్రణలో ఉంటారు.
ఈ-కోర్టుల ప్రాజెక్టు కోర్టులను కంప్యూటరీకరిస్తుంది. నేషనల్ జ్యుడీషియల్ డేటా గ్రిడ్ మరియు ఈ-కోర్టుల సేవల ద్వారా కేసు స్థితిని ఆన్లైన్లో చూడవచ్చు. కేసు నిర్వహణ వ్యవస్థను ఎలా ఉపయోగించాలో కోర్టు సిబ్బంది తెలుసుకోవాలి.
పరీక్షలో ఉచ్చులు
- సుప్రీంకోర్టు - హైకోర్టు స్థానం: సుప్రీంకోర్టు న్యూఢిల్లీలో; ఏపీ హైకోర్టు అమరావతిలో.
- పదవీ విరమణ వయస్సు: సుప్రీంకోర్టు జడ్జిలు 65 ఏళ్లకు; హైకోర్టు జడ్జిలు 62 ఏళ్లకు పదవీ విరమణ చేస్తారు.
- సివిల్ - క్రిమినల్: వాది మరియు ప్రతివాది సివిల్ కేసులో ఉంటారు; ప్రాసిక్యూషన్ మరియు నిందితుడు క్రిమినల్ కేసులో ఉంటారు.
- అప్పీలు - రివిజన్ - రివ్యూ: అప్పీలు పై కోర్టుకు వెళుతుంది; రివిజన్ అంటే పై కోర్టు రికార్డును తనిఖీ చేయడం; రివ్యూ అదే కోర్టు చేస్తుంది.
- గవర్నర్ మరియు జిల్లా జడ్జి: హైకోర్టుతో సంప్రదించి గవర్నర్ జిల్లా జడ్జిలను నియమిస్తారు; హైకోర్టు జడ్జిలను రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు.
- లోక్ అదాలత్: దాని తీర్పును డిక్రీగా పరిగణిస్తారు మరియు దానిపై అప్పీలు ఉండదు.
- సెషన్స్ జడ్జి మరియు మరణశిక్ష: మరణశిక్షకు హైకోర్టు ధృవీకరణ అవసరం.
- పాత - కొత్త కోడ్లు: ఐపీసీ, సీఆర్పీసీ మరియు సాక్ష్య చట్టాల స్థానంలో బీఎన్ఎస్, బీఎన్ఎస్ఎస్ మరియు బీఎస్ఏ వచ్చాయి.
ఒక్క వాక్యంలో
- 1. భారతదేశంలో సుప్రీంకోర్టు నేతృత్వంలోని ఏకీకృత న్యాయవ్యవస్థ ఉంది.
- 2. 1950లో సుప్రీంకోర్టు ప్రారంభం కాకముందు 1937 నుండి ఫెడరల్ కోర్ట్ పనిచేసింది.
- 3. సుప్రీంకోర్టు న్యూఢిల్లీలో కూర్చుంటుంది.
- 4. ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు అమరావతిలో పనిచేస్తుంది.
- 5. మద్రాసు, కలకత్తా మరియు బొంబాయి హైకోర్టులు 1862లో ఏర్పాటయ్యాయి.
- 6. జిల్లా మరియు అధీన కోర్టులను హైకోర్టు నియంత్రిస్తుంది.
- 7. హైకోర్టుతో సంప్రదించి గవర్నర్ జిల్లా జడ్జిలను నియమిస్తారు.
- 8. జిల్లా క్రిమినల్ కోర్టుకు సెషన్స్ జడ్జి నేతృత్వం వహిస్తారు.
- 9. మరణశిక్షను హైకోర్టు ధృవీకరిస్తుంది.
- 10. లోక్ అదాలత్లు న్యాయ సేవల అధికార సంస్థల చట్టం, 1987 కింద పనిచేస్తాయి.
- 11. ఫ్యామిలీ కోర్టులు 1984 చట్టం ద్వారా ఏర్పడ్డాయి.
- 12. ప్రాసెస్ సర్వర్ సమన్లు మరియు నోటీసులను అందజేస్తారు.
సాధన ప్రశ్నలు
భారత న్యాయవ్యవస్థలో అగ్రస్థానంలో ఉన్న న్యాయస్థానం ఏది?
- హైకోర్టు
- ఫెడరల్ కోర్టు
- సుప్రీంకోర్టు
- జిల్లా కోర్టు
సమాధానం
C. సుప్రీంకోర్టు
Which court is at the top of the Indian judiciary?
- High Court
- Federal Court
- Supreme Court
- District Court
భారత సుప్రీంకోర్టు కేంద్రం ఎక్కడ ఉంది?
- అమరావతి
- అలహాబాద్
- ముంబై
- న్యూఢిల్లీ
సమాధానం
D. న్యూఢిల్లీ
The Supreme Court of India has its seat at
- Amaravati
- Allahabad
- Mumbai
- New Delhi
ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు ఎక్కడ పనిచేస్తుంది?
- విశాఖపట్నం
- అమరావతి
- హైదరాబాద్
- తిరుపతి
సమాధానం
B. అమరావతి
The High Court of Andhra Pradesh functions at
- Visakhapatnam
- Amaravati
- Hyderabad
- Tirupati
1950లో సుప్రీంకోర్టు పని ప్రారంభించే ముందు, భారత ఫెడరల్ కోర్టు ఏ సంవత్సరం నుండి పనిచేసింది?
- 1937
- 1919
- 1947
- 1909
సమాధానం
A. 1937
Before the Supreme Court began work in 1950, the Federal Court of India worked from
- 1937
- 1919
- 1947
- 1909
హైకోర్టు న్యాయమూర్తి ఏ వయస్సులో పదవీ విరమణ చేస్తారు?
- 65 సంవత్సరాలు
- 62 సంవత్సరాలు
- 58 సంవత్సరాలు
- 60 సంవత్సరాలు
సమాధానం
B. 62 సంవత్సరాలు
A High Court judge retires at the age of
- 65 years
- 62 years
- 58 years
- 60 years
జిల్లా న్యాయమూర్తులను ఎవరు నియమిస్తారు?
- హైకోర్టుతో సంప్రదించి గవర్నర్
- కేంద్ర న్యాయ మంత్రి
- భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి సలహాపై రాష్ట్రపతి
- ముఖ్యమంత్రి
సమాధానం
A. హైకోర్టుతో సంప్రదించి గవర్నర్
District Judges are appointed by the
- Governor in consultation with the High Court
- Law Minister of the Union
- President on the advice of the Chief Justice of India
- Chief Minister
హైకోర్టు న్యాయమూర్తులను ఎవరు నియమిస్తారు?
- ముఖ్యమంత్రి
- గవర్నర్
- భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి మాత్రమే
- రాష్ట్రపతి
సమాధానం
D. రాష్ట్రపతి
Judges of a High Court are appointed by the
- Chief Minister
- Governor
- Chief Justice of India alone
- President
జిల్లా న్యాయమూర్తుల నియామకం, పదోన్నతి మరియు క్రమశిక్షణను ఏ అధికారం నియంత్రిస్తుంది?
- ముఖ్యమంత్రి
- రాష్ట్ర శాసనసభ
- హైకోర్టు
- నేరుగా సుప్రీంకోర్టు
సమాధానం
C. హైకోర్టు
Which authority controls the posting, promotion and discipline of district judges?
- Chief Minister
- State Assembly
- High Court
- Supreme Court directly
సివిల్ కేసులో సీనియర్ సివిల్ జడ్జి తీర్పుపై అప్పీలు సాధారణంగా ఎక్కడికి వెళ్తుంది?
- సుప్రీంకోర్టు
- జూనియర్ సివిల్ జడ్జి
- జిల్లా న్యాయమూర్తి
- చీఫ్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్
సమాధానం
C. జిల్లా న్యాయమూర్తి
An appeal from the Senior Civil Judge in a civil case normally goes to the
- Supreme Court
- Junior Civil Judge
- District Judge
- Chief Judicial Magistrate
సెషన్స్ జడ్జి విధించిన మరణశిక్షను ఎవరు ధ్రువీకరించాలి?
- చీఫ్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్
- హైకోర్టు
- గవర్నర్
- సుప్రీంకోర్టు
సమాధానం
B. హైకోర్టు
A death sentence passed by a Sessions Judge must be confirmed by the
- Chief Judicial Magistrate
- High Court
- Governor
- Supreme Court
జిల్లా సెషన్స్ కోర్టుకు ఎవరు అధిపతి?
- సీనియర్ సివిల్ జడ్జి
- రిజిస్ట్రార్
- చీఫ్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్
- ప్రిన్సిపల్ జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జి
సమాధానం
D. ప్రిన్సిపల్ జిల్లా మరియు సెషన్స్ జడ్జి
Who heads the Sessions Court of a district?
- Senior Civil Judge
- Registrar
- Chief Judicial Magistrate
- Principal District and Sessions Judge
క్రిమినల్ విభాగంలో జిల్లా మేజిస్ట్రేట్లకు ఎవరు అధిపతి?
- చీఫ్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్
- జూనియర్ సివిల్ జడ్జి
- సెరిస్తాదార్
- ఎగ్జిక్యూటివ్ మేజిస్ట్రేట్
సమాధానం
A. చీఫ్ జ్యుడీషియల్ మేజిస్ట్రేట్
Who heads the magistrates of a district on the criminal side?
- Chief Judicial Magistrate
- Junior Civil Judge
- Sheristadar
- Executive Magistrate
సివిల్ కేసులో పక్షాలను ఏమని పిలుస్తారు?
- ప్రాసిక్యూషన్ మరియు నిందితుడు
- పిటిషనర్ మరియు పోలీసు
- వాది మరియు ప్రతివాది
- ఫిర్యాదిదారు మరియు జైలర్
సమాధానం
C. వాది మరియు ప్రతివాది
The parties in a civil case are called
- prosecution and accused
- petitioner and police
- plaintiff and defendant
- complainant and jailer
క్రిమినల్ కేసులో పక్షాలను ఏమని పిలుస్తారు?
- వాది మరియు ప్రతివాది
- ప్రాసిక్యూషన్ మరియు నిందితుడు
- డిక్రీ హోల్డర్ మరియు జడ్జిమెంట్ డెబ్టర్
- అప్పీలుదారు మరియు ప్రతివాది మాత్రమే
సమాధానం
B. ప్రాసిక్యూషన్ మరియు నిందితుడు
The parties in a criminal case are called
- plaintiff and defendant
- prosecution and accused
- decree holder and judgment debtor
- appellant and respondent only
లోక్ అదాలత్లు ఏ చట్టం కింద పనిచేస్తాయి?
- న్యాయ సేవల అధికార సంస్థల చట్టం, 1987
- వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం
- గ్రామ న్యాయాలయాల చట్టం, 2008
- కుటుంబ న్యాయస్థానాల చట్టం, 1984
సమాధానం
A. న్యాయ సేవల అధికార సంస్థల చట్టం, 1987
Lok Adalats work under the
- Legal Services Authorities Act, 1987
- Consumer Protection Act
- Gram Nyayalayas Act, 2008
- Family Courts Act, 1984
కుటుంబ న్యాయస్థానాల చట్టం ఏ సంవత్సరంలో ఆమోదించబడింది?
- 1976
- 2008
- 1950
- 1984
సమాధానం
D. 1984
The Family Courts Act was passed in
- 1976
- 2008
- 1950
- 1984
గ్రామ న్యాయాలయాల చట్టం ఏ సంవత్సరంలో ఆమోదించబడింది?
- 2008
- 1987
- 1984
- 2015
సమాధానం
A. 2008
The Gram Nyayalayas Act was passed in
- 2008
- 1987
- 1984
- 2015
లోక్ అదాలత్ అవార్డు ఎలా ఉంటుంది?
- హైకోర్టుకు హక్కుగా అప్పీలు చేయవచ్చు
- కేవలం ఒక సంవత్సరం చెల్లుతుంది
- అంతిమమైనది మరియు దానిపై అప్పీలు ఉండదు
- కోర్టు ఫీజుకు లోబడి ఉంటుంది
సమాధానం
C. అంతిమమైనది మరియు దానిపై అప్పీలు ఉండదు
An award of a Lok Adalat is
- appealable to the High Court as of right
- valid only for one year
- final and no appeal lies against it
- subject to a court fee
జాతీయ స్థాయిలో ఉచిత న్యాయ సహాయాన్ని ఏ సంస్థ నిర్వహిస్తుంది?
- లా కమిషన్
- బార్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా
- ఎన్నికల సంఘం
- జాతీయ న్యాయ సేవల అధికార సంస్థ
సమాధానం
D. జాతీయ న్యాయ సేవల అధికార సంస్థ
Free legal aid at the national level is run by the
- Law Commission
- Bar Council of India
- Election Commission
- National Legal Services Authority
కోర్టు కార్యాలయంలో కాపీయిస్ట్ ఏమి చేస్తారు?
- న్యాయమూర్తి పక్కన కూర్చుంటారు
- ధ్రువీకృత నకళ్లు జారీ చేస్తారు
- సమన్లు అందజేస్తారు
- మినిస్టీరియల్ సిబ్బందికి అధిపతిగా ఉంటారు
సమాధానం
B. ధ్రువీకృత నకళ్లు జారీ చేస్తారు
In a court office, the Copyist
- sits beside the judge
- issues certified copies
- delivers summons
- heads the ministerial staff
బెంచ్ క్లర్క్ ఏమి చేస్తారు?
- న్యాయమూర్తి పక్కన కూర్చుని విచారణ రోజువారీ రికార్డులను ఉంచుతారు
- హైకోర్టు రిజిస్ట్రీకి అధిపతిగా ఉంటారు
- సమన్లు మరియు నోటీసులు అందజేస్తారు
- ధ్రువీకృత నకళ్లు జారీ చేస్తారు
సమాధానం
A. న్యాయమూర్తి పక్కన కూర్చుని విచారణ రోజువారీ రికార్డులను ఉంచుతారు
The Bench Clerk
- sits beside the judge and keeps daily records of proceedings
- heads the High Court registry
- delivers summons and notices
- issues certified copies
కోర్టు కార్యాలయంలో మినిస్టీరియల్ సిబ్బందికి అధిపతి ఎవరు?
- ప్రాసెస్ సర్వర్
- కాపీయిస్ట్
- టైపిస్ట్
- సెరిస్తాదార్
సమాధానం
D. సెరిస్తాదార్
The head of the ministerial staff in a court office is the
- Process Server
- Copyist
- Typist
- Sheristadar
భారతీయ శిక్షాస్మృతి (IPC) స్థానంలో ఏది వచ్చింది?
- భారతీయ నాగరిక సురక్షా సంహిత
- భారతీయ సాక్ష్య అధినియమ్
- భారతీయ న్యాయ సంహిత
- సివిల్ ప్రొసీజర్ చట్టం
సమాధానం
C. భారతీయ న్యాయ సంహిత
The Indian Penal Code was replaced by the
- Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita
- Bharatiya Sakshya Adhiniyam
- Bharatiya Nyaya Sanhita
- Civil Procedure Act
క్రిమినల్ ప్రొసీజర్ కోడ్ స్థానంలో ఏది వచ్చింది?
- భారతీయ న్యాయ సంహిత
- భారతీయ నాగరిక సురక్షా సంహిత
- భారతీయ సాక్ష్య అధినియమ్
- సివిల్ ప్రొసీజర్ కోడ్
సమాధానం
B. భారతీయ నాగరిక సురక్షా సంహిత
The Code of Criminal Procedure was replaced by the
- Bharatiya Nyaya Sanhita
- Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita
- Bharatiya Sakshya Adhiniyam
- Code of Civil Procedure
భారతీయ సాక్ష్య చట్టం స్థానంలో ఏది వచ్చింది?
- సమాచార సాంకేతిక చట్టం
- భారతీయ నాగరిక సురక్షా సంహిత
- భారతీయ న్యాయ సంహిత
- భారతీయ సాక్ష్య అధినియమ్
సమాధానం
D. భారతీయ సాక్ష్య అధినియమ్
The Indian Evidence Act was replaced by the
- Information Technology Act
- Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita
- Bharatiya Nyaya Sanhita
- Bharatiya Sakshya Adhiniyam
రివ్యూ పిటిషన్ను ఎవరికి దాఖలు చేస్తారు?
- కేవలం ఉన్నత న్యాయస్థానానికి
- గవర్నర్కు
- తీర్పు ఇచ్చిన అదే న్యాయస్థానానికి
- లా కమిషన్కు
సమాధానం
C. తీర్పు ఇచ్చిన అదే న్యాయస్థానానికి
A review petition is made to
- a higher court only
- the Governor
- the same court that passed the judgment
- the Law Commission
రివిజన్ను ఉత్తమంగా ఎలా వర్ణించవచ్చు?
- జ్యూరీ ముందు కొత్త విచారణ
- చట్టబద్ధత మరియు సముచితత్వం కోసం ఉన్నత న్యాయస్థానం కింది కోర్టు రికార్డును పరిశీలించడం
- అదే న్యాయస్థానాన్ని పునఃపరిశీలించమని కోరడం
- ఒప్పందం ద్వారా రాజీ
సమాధానం
B. చట్టబద్ధత మరియు సముచితత్వం కోసం ఉన్నత న్యాయస్థానం కింది కోర్టు రికార్డును పరిశీలించడం
A revision is best described as
- a new trial before a jury
- a higher court examining the record of a lower court for legality and propriety
- a request to the same court to reconsider
- a settlement by agreement
జువెనైల్ జస్టిస్ బోర్డు దేనితో వ్యవహరిస్తుంది?
- చట్టంతో విభేదంలో ఉన్న పిల్లలు
- సర్వీసు వివాదాలు
- పన్ను వివాదాలు
- గ్రామ సరిహద్దు వివాదాలు
సమాధానం
A. చట్టంతో విభేదంలో ఉన్న పిల్లలు
The Juvenile Justice Board deals with
- children in conflict with law
- service disputes
- tax disputes
- village boundary disputes
సుప్రీంకోర్టు నిర్ణయం ఎవరిపై కట్టుబడి ఉంటుంది?
- కేవలం హైకోర్టులపై
- కేవలం క్రిమినల్ కోర్టులపై
- కేవలం ఢిల్లీలోని కోర్టులపై
- భారతదేశంలోని అన్ని కోర్టులపై
సమాధానం
D. భారతదేశంలోని అన్ని కోర్టులపై
A decision of the Supreme Court is binding on
- only High Courts
- only criminal courts
- only courts in Delhi
- all courts in India
హైకోర్టు పర్యవేక్షణ అధికారం దేనికి విస్తరిస్తుంది?
- కేవలం సుప్రీంకోర్టుకు
- తన పరిధిలోని అన్ని కింది కోర్టులకు
- ఇతర రాష్ట్రాల ట్రిబ్యునళ్లకు మాత్రమే
- కేవలం సివిల్ కోర్టులకు
సమాధానం
B. తన పరిధిలోని అన్ని కింది కోర్టులకు
The High Court's power of supervision extends to
- only the Supreme Court
- all subordinate courts in its area
- only tribunals of other states
- only civil courts
ఎగ్జిక్యూటివ్ మేజిస్ట్రేట్లు ప్రధానంగా దేనిని నిర్వహిస్తారు?
- శాంతిభద్రతల అంశాలు
- సివిల్ దావాలు
- న్యాయమూర్తుల సర్వీసు అంశాలు
- హైకోర్టు నుండి అప్పీళ్లు
సమాధానం
A. శాంతిభద్రతల అంశాలు
Executive Magistrates mainly handle
- law and order matters
- civil suits
- service matters of judges
- appeals from the High Court
ఒక న్యాయస్థానం 'కోర్ట్ ఆఫ్ రికార్డ్' కావడం అంటే ఏమిటి?
- అది కేవలం సివిల్ కేసుల రికార్డులను ఉంచుతుంది
- అది కోర్టు ధిక్కారానికి శిక్షించలేదు
- దాని విచారణలు మరియు తీర్పులు శాశ్వత సాక్ష్యంగా మరియు పూర్వ నిదర్శనంగా భద్రపరచబడతాయి
- దానికి అప్పీలు అధికారం లేదు
సమాధానం
C. దాని విచారణలు మరియు తీర్పులు శాశ్వత సాక్ష్యంగా మరియు పూర్వ నిదర్శనంగా భద్రపరచబడతాయి
A court being a 'court of record' means that
- it keeps records only of civil cases
- it cannot punish for contempt
- its proceedings and judgments are preserved as permanent evidence and precedent
- it has no appellate power
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. సుప్రీంకోర్టు న్యూఢిల్లీలో ఉంది. 2. ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు అమరావతిలో ఉంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider these statements. 1. The Supreme Court sits at New Delhi. 2. The High Court of Andhra Pradesh sits at Amaravati. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తులు 62 ఏళ్లకు పదవీ విరమణ చేస్తారు. 2. హైకోర్టు న్యాయమూర్తులు 65 ఏళ్లకు పదవీ విరమణ చేస్తారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
D. 1 లేదా 2 కాదు
Consider these statements. 1. Supreme Court judges retire at 62. 2. High Court judges retire at 65. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. గవర్నర్ హైకోర్టు న్యాయమూర్తులను నియమిస్తారు. 2. రాష్ట్రపతి హైకోర్టు న్యాయమూర్తులను నియమిస్తారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider these statements. 1. The Governor appoints High Court judges. 2. The President appoints High Court judges. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. మరణశిక్షకు హైకోర్టు ధ్రువీకరణ అవసరం. 2. లోక్ అదాలత్ అవార్డుపై హైకోర్టుకు హక్కుగా అప్పీలు చేయవచ్చు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider these statements. 1. A death sentence needs confirmation by the High Court. 2. A Lok Adalat award can be appealed in the High Court as of right. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. రివిజన్ అంటే అదే కోర్టు తన తీర్పును పునఃపరిశీలించమని కోరడం. 2. రివ్యూను ఉన్నత న్యాయస్థానానికి దాఖలు చేస్తారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
D. 1 లేదా 2 కాదు
Consider these statements. 1. A revision is a request to the same court to reconsider its judgment. 2. A review is made to a higher court. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. భారతదేశంలో ఏకీకృత ఏకైక న్యాయవ్యవస్థ ఉంది. 2. ఫెడరల్ కోర్టు 1937 నుండి పనిచేసింది. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider these statements. 1. India has a single integrated judiciary. 2. The Federal Court worked from 1937. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. కుటుంబ న్యాయస్థానాలు 1984 చట్టం ద్వారా ఏర్పడ్డాయి. 2. లోక్ అదాలత్లు న్యాయ సేవల అధికార సంస్థల చట్టం, 1987 కింద పనిచేస్తాయి. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider these statements. 1. Family Courts were created by an Act of 1984. 2. Lok Adalats work under the Legal Services Authorities Act, 1987. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. క్రిమినల్ కేసులో పక్షాలు వాది మరియు ప్రతివాది. 2. క్రిమినల్ కేసులో పక్షాలు ప్రాసిక్యూషన్ మరియు నిందితుడు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider these statements. 1. In a criminal case the parties are plaintiff and defendant. 2. In a criminal case the parties are prosecution and accused. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. ప్రాసెస్ సర్వర్ సమన్లు మరియు నోటీసులు అందజేస్తారు. 2. కాపీయిస్ట్ న్యాయమూర్తి పక్కన ఉండి విచారణ రోజువారీ రికార్డులను ఉంచుతారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider these statements. 1. The Process Server delivers summons and notices. 2. The Copyist keeps daily records of proceedings beside the judge. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. భారతీయ న్యాయ సంహిత, భారతీయ శిక్షాస్మృతి స్థానంలో వచ్చింది. 2. భారతీయ నాగరిక సురక్షా సంహిత, క్రిమినల్ ప్రొసీజర్ కోడ్ స్థానంలో వచ్చింది. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider these statements. 1. The Bharatiya Nyaya Sanhita replaced the Indian Penal Code. 2. The Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita replaced the Code of Criminal Procedure. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిగణించండి: 1. హైకోర్టు జిల్లా న్యాయవ్యవస్థను నియంత్రిస్తుంది. 2. సుప్రీంకోర్టు జిల్లా న్యాయమూర్తుల నియామకాలను నేరుగా నియంత్రిస్తుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider these statements. 1. The High Court controls the district judiciary. 2. The Supreme Court directly controls posting of district judges. Which is/are correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
ఏ జత సరిగ్గా సరిపోలింది?
- బెంచ్ క్లర్క్ : హైకోర్టు రిజిస్ట్రీకి అధిపతి
- ప్రాసెస్ సర్వర్ : సమన్లు మరియు నోటీసులు అందజేస్తారు
- కాపీయిస్ట్ : సమన్లు అందజేస్తారు
- సెరిస్తాదార్ : ధ్రువీకృత నకళ్లు జారీ చేస్తారు
సమాధానం
B. ప్రాసెస్ సర్వర్ : సమన్లు మరియు నోటీసులు అందజేస్తారు
Which pair is correctly matched?
- Bench Clerk : heads the High Court registry
- Process Server : delivers summons and notices
- Copyist : delivers summons
- Sheristadar : issues certified copies
ఈ హైకోర్టులలో 1862లో ఏర్పాటైనది ఏది?
- అలహాబాద్
- పాట్నా
- ఢిల్లీ
- మద్రాసు
సమాధానం
D. మద్రాసు
Which of these High Courts was set up in 1862?
- Allahabad
- Patna
- Delhi
- Madras