శైవ ఆగమాలు: స్మార్త, ఆది శైవ, వీర శైవ, జంగమ, కాపాలిక; శాక్తేయం

గుర్తుంచుకోవాల్సినవి

• ప్రధాన శైవ సిద్ధాంత జాబితాలో శైవ ఆగమాలు 28. వీటిని 10 శివభేద, 18 రుద్రభేద ఆగమాలుగా విభజించారు. కామిక అత్యంత ప్రసిద్ధమైనది.
• ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో శైవారాధనకు అనేక ధారలు ఉన్నాయి: స్మార్త, ఆది శైవ, జంగమ పూజారులతో వీర శైవ (లింగాయత), ప్రాచీన కాపాలిక సన్యాసులు. శాక్తేయం (శాక్త సంప్రదాయం) అంటే దేవిని శక్తిగా ఆరాధించడం.
• శ్రీశైలం శైవ, శాక్త సంప్రదాయాలకు ముఖ్య క్షేత్రం: ఇక్కడ జ్యోతిర్లింగం (మల్లికార్జున), శక్తిపీఠం (భ్రమరాంబ) ఉన్నాయి.

శైవ ఆగమాలు

• శైవ ఆగమాలు శివారాధనను బోధిస్తాయి; ఇవి శివుని ఐదు ముఖాల నుండి వచ్చాయని భావిస్తారు: సద్యోజాత, వామదేవ, అఘోర, తత్పురుష, ఈశాన.
• 28 ఆగమాల ప్రామాణిక జాబితాలో ఇవి ఉన్నాయి: కామిక, యోగజ, చింత్య, కారణ, అజిత, దీప్త, సూక్ష్మ, సహస్ర, అంశుమాన్, సుప్రభేద (శివభేద సమూహం, మొత్తం పది) మరియు విజయ, నిఃశ్వాస, స్వాయంభువ, అనల, వీర, రౌరవ, మకుట, విమల, చంద్రజ్ఞాన, బింబ, ప్రోద్గీత, లలిత, సిద్ధ, సంతాన, సర్వోక్త, పరమేశ్వర, కిరణ, వాతుల (రుద్రభేద సమూహం, పద్దెనిమిది).
• ప్రతి ఆగమానికి నాలుగు పాదాలు ఉంటాయి: విద్య లేదా జ్ఞాన, యోగ, క్రియ, చర్య. క్రియా పాదం ఆలయ నిర్మాణం, క్రతువులను వివరిస్తుంది; చర్యా పాదం రోజువారీ పూజ, ఉత్సవాలను వివరిస్తుంది.
• శైవాలయంలో శివుని ప్రధాన రూపం లింగం; గర్భగుడికి ఎదురుగా నంది (ఎద్దు) ఉంటుంది. శైవారాధనలో పంచాక్షరీ మంత్రం (నమః శివాయ) వాడతారు; నీరు, పాలు, పెరుగు, తేనె మొదలైన వాటితో అభిషేకం చేస్తారు.
• మూలకాలకు చెందిన ఐదు మహా లింగాలు (పంచభూత లింగాలు): కాళహస్తి (వాయువు, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో), కాంచీపురం (భూమి), తిరువానైక్కావల్ (నీరు), తిరువణ్ణామలై (అగ్ని), చిదంబరం (ఆకాశం).
• ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని ఇతర ప్రసిద్ధ శివ క్షేత్రాలు: శ్రీశైలం, పంచారామ క్షేత్రాలు (అమరావతి, ద్రాక్షారామం, సామర్లకోట, భీమవరం, పాలకొల్లు), శ్రీకాళహస్తి, లేపాక్షి.

శైవారాధన ధారలు

స్మార్త, ఆది శైవ

• స్మార్త: "స్మృతికి చెందినవారు". స్మార్త బ్రాహ్మణులు ధర్మశాస్త్రాలను, వైదిక క్రతువులను, సాధారణంగా ఆది శంకరుల అద్వైతాన్ని అనుసరిస్తారు. వారి ఆరాధనను పంచాయతనం అంటారు: ఐదు దేవతలను పూజిస్తారు, వారిలో ఒకరిని ఇష్ట దేవతగా ఎంచుకుంటారు.
• ఆది శైవ: శైవ ఆగమాల్లో శిక్షణ పొందిన శివాలయ పూజారులు. వీరిని శివాచార్యులు లేదా ఆది శైవులు అంటారు. వీరు ఆలయాల్లో ఆగమ నియమాల ప్రకారం (కామిక, కారణ, సుప్రభేద వంటివి) రోజువారీ పూజ చేస్తారు. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో అనేక శివాలయాల్లో ఆది శైవ లేదా స్మార్త అర్చకులు ఉన్నారు.
• పంచాయతన పూజ, నాలుగు మఠాలు ఆది శంకరులకు ఆపాదించబడ్డాయి.

వీర శైవ, జంగమ, బసవ

• బసవ (బసవేశ్వరుడు, 12వ శతాబ్దం) లింగాయత మతానికి గొప్ప ఆచార్యుడు. ఆయన భక్తి, సమానత్వం, సేవను బోధించారు; కులాన్ని, ఆచారాతిరేకాన్ని వ్యతిరేకించారు.
• ఇష్టలింగం శరీరంపై ధరించే చిన్న లింగం. ఇది ప్రధాన చిహ్నం.
• వీరశైవ మార్గంలో అష్టావరణాలు (ఎనిమిది కవచాలు) ఉన్నాయి: గురు, లింగ, జంగమ, విభూతి, రుద్రాక్ష, పాదోదక, ప్రసాద, మంత్రం. అలాగే పంచాచారం (ఐదు ఆచార నియమాలు), షట్‌స్థలం (ఆత్మ పురోగతి ఆరు దశలు) ఉన్నాయి.
• జంగమ అంటే "సంచరించే" లింగం, అంటే వీరశైవ గురువు లేదా పూజారి. జంగముడిని సజీవ శివునిగా గౌరవిస్తారు. వీరశైవుల్లో దీక్ష, అంత్యక్రియలు వంటి క్రతువులను జంగమ పూజారులు నిర్వహిస్తారు.
• వీరశైవ సంప్రదాయపు ఐదు పీఠాలు (పంచ పీఠాలు): రంభాపురి, ఉజ్జయిని, కేదార్, శ్రీశైలం, కాశి అని పేర్కొంటారు.
• తెలుగు అనుబంధం: పాల్కురికి సోమనాథుడు (13వ శతాబ్దం) తెలుగులో బసవ పురాణము, పండితారాధ్య చరిత్ర రచించారు. పండితారాధ్యుడు (మల్లికార్జున పండితుడు) శ్రీశైల సంప్రదాయంలోని శైవ ఆచార్యుడు.

కాపాలిక

• కాపాలికులు శివుని భైరవునిగా పూజించే సన్యాసులు; వారు కపాల పాత్ర (పుర్రె) ధరించేవారు. వారు అతిమార్గం (ప్రధాన వైదిక మార్గం వెలుపల) అనే ప్రాచీన శైవ సమూహాలకు చెందినవారు.
• వారి ఆచారాలను ఆలయ శైవ పాఠశాలలు, అద్వైత ఆచార్యులు తిరస్కరించారు. మాలతీమాధవ నాటకం వంటి సంప్రదాయ సంస్కృత రచనలు శ్రీశైలం (శ్రీపర్వతం) వద్ద కాపాలికులను వర్ణిస్తాయి.
• పరీక్ష సూచన: కాపాలిక అనేది బలమైన ఆచారాలు గల చారిత్రక శాఖ; అది ఆలయ పూజారుల వర్గం కాదు.

శాక్తేయం (శాక్త సంప్రదాయం)

• శక్తి అంటే దివ్యమాత, క్రియాశీల శక్తి. శాక్త సంప్రదాయం దేవిని దుర్గ, లలిత (త్రిపురసుందరి), కాళి మొదలైన రూపాల్లో ఆరాధిస్తుంది.
• గ్రంథాలు: దేవీ మహాత్మ్యం (మార్కండేయ పురాణం), దేవీ భాగవత పురాణం, లలితా సహస్రనామం (బ్రహ్మాండ పురాణం), తంత్రాలు, శాక్త ఆగమాలు.
• శ్రీవిద్య, శ్రీచక్ర ఆరాధన ప్రధాన రూపాలు. మార్గాలను తరచుగా కౌల, సమయ అని వర్గీకరిస్తారు.
• శక్తిపీఠాలు: పురాణ కథ ప్రకారం సతీదేవి శరీర భాగాలు పడిన పవిత్ర స్థలాలు. సాధారణ జాబితా 51 లేదా 108 పీఠాలు అంటుంది; అష్టాదశ (18) శక్తిపీఠాల జాబితా ప్రసిద్ధి. తెలుగు ప్రాంతంలో కొన్ని: శ్రీశైలం (భ్రమరాంబ), ద్రాక్షారామం (మాణిక్యాంబ), పిఠాపురం (పురూహూతిక), అలంపూర్ (జోగులాంబ, తెలంగాణలో).
• పండుగ: దసరా (నవరాత్రి) దేవి యొక్క గొప్ప పండుగ; విజయవాడలో ఇది కనకదుర్గ ఆలయంలో జరుపుకుంటారు.
• శివుడు, శక్తి వేరు కాదు: అర్ధనారీశ్వరుడు శివ, శక్తులను ఒకే రూపంగా చూపుతాడు.

పట్టిక: ముఖ్య క్షేత్రాలు

సంక్షిప్తంగా శైవ తత్త్వశాస్త్రం

• శైవ సిద్ధాంతం 28 ఆగమాలపై ఆధారపడిన ద్వైత భావన గల సంప్రదాయం. దీని మూడు శాశ్వత సత్యాలు: పతి (శివుడు, ప్రభువు), పశు (బద్ధ జీవాత్మ), పాశం (బంధాలు: ఆణవ, కర్మ, మాయ). శివుని కృపతో ఆత్మ శివునితో సమానం కావడమే ముక్తి.
• కాశ్మీర శైవం (త్రిక) అద్వైత సంప్రదాయం; శివుడు, శక్తి ఒకే పరమసత్యం; ప్రపంచం శివుని శక్తి లీల.
• పాశుపత శివుని పశుపతిగా (జీవులకు ప్రభువు) పూజించే తొలి శైవ మార్గం.
• వీరశైవ బోధన షట్‌స్థల మార్గాన్ని ఉపయోగిస్తుంది; చివరి దశలో (ఐక్యం) ఆత్మ, శివుడు ఒకటవుతారని చెబుతుంది.
• తమిళ శైవ సాధువులు నాయనార్లు (63), తేవారం స్తుతులు శైవ సిద్ధాంత వారసత్వంలో భాగం. వారి గీతాలను శైవాలయాల్లో పఠిస్తారు.

శైవాలయంలో ఆలయ పూజ

• ఆగమాలు రోజుకు ఆరు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ సేవలను (కాల పూజ) నిర్దేశిస్తాయి. నైవేద్యాలు ఉదయం స్నానంతో మొదలై రాత్రి క్రతువుతో ముగుస్తాయి.
• లింగానికి అభిషేకం చేసి బిల్వ దళాలు, భస్మం (విభూతి), పూలతో అలంకరిస్తారు. అభిషేక సమయంలో యజుర్వేదంలోని రుద్రం తరచుగా పఠిస్తారు.
• ప్రధాన పండుగలు: మహా శివరాత్రి, కార్తిక మాస (నెల) ఆరాధన, ప్రదోష పూజ, వార్షిక మహా బ్రహ్మోత్సవం. శ్రీశైలంలో మహా శివరాత్రి, ఉగాది అతి పెద్ద ఉత్సవ సమయాల్లో ఉన్నాయి.
• నంది (ఎద్దు) శివుని వాహనం. ప్రధాన శైవ చిహ్నాలు: త్రిశూలం, డమరుకం, నెలవంక, జటాజూటంలో గంగ, నుదుటిపై మూడు గీతల విభూతి.
• శివునికి అనేక రూపాలు ఉన్నాయి: నటరాజు (నర్తకుడు), దక్షిణామూర్తి (గురువు), భైరవుడు, అర్ధనారీశ్వరుడు, లింగోద్భవుడు.

ఆలయాల్లో శాక్త ఆరాధన

• శక్తి ఆలయాలు దేవీ ఆగమాలను, తాంత్రిక పద్ధతులను అనుసరిస్తాయి. దేవిని కుంకుమ, పసుపు, ఎర్రని పూలతో పూజిస్తారు. కుంకుమ అర్చన, లలితా సహస్రనామం సాధారణం.
• నవరాత్రి (తొమ్మిది రాత్రులు), ముఖ్యంగా శరన్నవరాత్రి, మహిషాసురునిపై దేవి విజయాన్ని జరుపుకుంటాయి. పదవ రోజు విజయదశమి.
• దేవికి అనేక రూపాలు ఉన్నాయి: దుర్గ, లక్ష్మి, సరస్వతి (ఈ ముగ్గురు కలిసి త్రిదేవి), కాళి, పార్వతి, లలిత.

పరీక్షలో పొరపాట్లు

• శైవ ఆగమాలు 28; 18 కాదు. 18 అనేది రుద్రభేద ఉపసమూహాన్ని (లేదా పురాణాలను) సూచిస్తుంది.
• 28లో కామిక అత్యంత ప్రసిద్ధం; వైష్ణవ ఆగమమైన వైఖానసంతో కలపకండి.
• స్మార్తులు పంచాయతనం (ఐదు దేవతలు) ఉపయోగిస్తారు; ఆది శైవులు ఆలయాల్లో శైవ ఆగమాన్ని ఉపయోగిస్తారు.
• జంగమ వీరశైవ పూజారి; కాపాలిక పుర్రె ధరించే సన్యాస శాఖ.
• బసవ 12వ శతాబ్దపు సంస్కర్త; ఆది శంకరులు (సుమారు) 8వ శతాబ్దానికి చెందినవారు.
• ఇష్టలింగాన్ని వీరశైవులు శరీరంపై ధరిస్తారు; అది ఆలయ లింగం కాదు.
• శ్రీశైలంలో జ్యోతిర్లింగం, శక్తిపీఠం రెండూ ఉన్నాయి.
• కాళహస్తి వాయు లింగం; కాంచి పృథ్వి; చిదంబరం ఆకాశం.

ఒక్క వాక్యంలో

• 1. ప్రధాన జాబితాలో శైవ ఆగమాలు 28.
• 2. పది శివభేద, పద్దెనిమిది రుద్రభేద ఆగమాలు.
• 3. కామిక ఆగమం అత్యంత ప్రసిద్ధ శైవ ఆగమం.
• 4. ప్రతి ఆగమానికి నాలుగు పాదాలు: జ్ఞాన, యోగ, క్రియ, చర్య.
• 5. శివుని ఐదు ముఖాలు సద్యోజాత, వామదేవ, అఘోర, తత్పురుష, ఈశాన.
• 6. ఆది శైవ పూజారులను శివాచార్యులు అని కూడా అంటారు.
• 7. స్మార్త ఆరాధన ఐదు దేవతల పంచాయతన పూజ.
• 8. బసవ వీరశైవ మతానికి ప్రముఖ ఆచార్యుడు.
• 9. ఇష్టలింగం శరీరంపై ధరించే లింగం.
• 10. శ్రీశైలం జ్యోతిర్లింగం, శక్తిపీఠం రెండూ.
• 11. కాళహస్తి వాయు లింగం.
• 12. దేవీ మహాత్మ్యం మార్కండేయ పురాణంలో ఉంది.

సాధన ప్రశ్నలు

1. ప్రధాన శైవ సిద్ధాంత జాబితాలో శైవ ఆగమాలు ఎన్ని?

   1. 18
   2. 108
   3. 28
   4. 10
   సమాధానం

   C. 28

   How many Saiva Agamas are in the main Saiva Siddhanta list?

   1. 18
   2. 108
   3. 28
   4. 10

2. శైవ ఆగమ జాబితాలో రుద్ర-భేద సమూహంలో ఎన్ని ఆగమాలు ఉన్నాయి?

   1. 8
   2. 10
   3. 28
   4. 18
   సమాధానం

   D. 18

   In the Saiva Agama list, the Rudra-bheda group has how many Agamas?

   1. 8
   2. 10
   3. 28
   4. 18

3. అత్యంత ప్రసిద్ధ శైవ ఆగమం ఏది?

   1. పౌష్కరం
   2. సాత్త్వతం
   3. జయాఖ్యం
   4. కామికం
   సమాధానం

   D. కామికం

   Which is the best-known Saiva Agama?

   1. Paushkara
   2. Sattvata
   3. Jayakhya
   4. Kamika

4. క్రింది వాటిలో శివుని ఐదు ముఖాలలో ఒకటి ఏది?

   1. సద్యోజాతం
   2. అనిరుద్ధుడు
   3. వాసుదేవుడు
   4. ప్రద్యుమ్నుడు
   సమాధానం

   A. సద్యోజాతం

   Which of the following is one of Shiva's five faces?

   1. Sadyojata
   2. Aniruddha
   3. Vasudeva
   4. Pradyumna

5. శ్రీకాళహస్తి దేని పంచభూత లింగం?

   1. భూమి
   2. జలం
   3. వాయువు
   4. అగ్ని
   సమాధానం

   C. వాయువు

   Srikalahasti is the Pancha Bhuta Linga of

   1. earth
   2. water
   3. air (Vayu)
   4. fire

6. కంచిపురంలోని ఏకాంబరేశ్వరుడు ఏ భూత లింగం?

   1. వాయువు
   2. భూమి (పృథ్వి)
   3. అగ్ని
   4. ఆకాశం
   సమాధానం

   B. భూమి (పృథ్వి)

   Kanchipuram's Ekambareshvara is the Linga of

   1. air
   2. earth (Prithvi)
   3. fire
   4. space

7. చిదంబరం దేని పంచభూత లింగం?

   1. భూమి
   2. జలం
   3. ఆకాశం
   4. వాయువు
   సమాధానం

   C. ఆకాశం

   Chidambaram is the Pancha Bhuta Linga of

   1. earth
   2. water
   3. space (Akasha)
   4. air

8. తిరువణ్ణామలై దేని పంచభూత లింగం?

   1. అగ్ని
   2. వాయువు
   3. భూమి
   4. జలం
   సమాధానం

   A. అగ్ని

   Tiruvannamalai is the Pancha Bhuta Linga of

   1. fire (Agni)
   2. air
   3. earth
   4. water

9. తిరువానైక్కా (జంబుకేశ్వరం) ఏ భూత లింగం?

   1. అగ్ని
   2. ఆకాశం
   3. వాయువు
   4. జలం (ఆపస్)
   సమాధానం

   D. జలం (ఆపస్)

   Tiruvanaikka (Jambukeshvara) is the Linga of

   1. fire
   2. space
   3. air
   4. water (Apu)

10. శ్రీశైలం ప్రత్యేకత

    1. కేవలం వైష్ణవ ఆగమ ఆలయం ఉండటం
    2. పంచభూత లింగం ఉండటం
    3. దివ్య దేశం ఉండటం
    4. జ్యోతిర్లింగం, శక్తిపీఠం రెండూ ఉండటం
    సమాధానం

    D. జ్యోతిర్లింగం, శక్తిపీఠం రెండూ ఉండటం

    Srisailam is notable for having

    1. only a Vaishnava Agama temple
    2. a Pancha Bhuta Linga
    3. a Divya Desam
    4. a Jyotirlinga and a Shakti Peetha

11. శ్రీశైలంలోని శక్తి

    1. జోగులాంబ
    2. భ్రమరాంబ
    3. కనకదుర్గ
    4. మాణిక్యాంబ
    సమాధానం

    B. భ్రమరాంబ

    The Shakti of Srisailam is

    1. Jogulamba
    2. Bhramaramba
    3. Kanaka Durga
    4. Manikyamba

12. స్మార్త సంప్రదాయంలోని పంచాయతన పూజలో భాగం కాని దేవత ఏది?

    1. హనుమంతుడు
    2. దేవి
    3. సూర్యుడు
    4. గణేశుడు
    సమాధానం

    A. హనుమంతుడు

    Which deity is NOT part of the Panchayatana puja of the Smarta tradition?

    1. Hanuman
    2. Devi
    3. Surya
    4. Ganesha

13. స్మార్త సంప్రదాయం ప్రధానంగా స్మృతి గ్రంథాలను, ఎవరి అద్వైతాన్ని అనుసరిస్తుంది?

    1. మధ్వాచార్యుడు
    2. ఆది శంకరాచార్యుడు
    3. బసవేశ్వరుడు
    4. రామానుజాచార్యుడు
    సమాధానం

    B. ఆది శంకరాచార్యుడు

    Smarta tradition mainly follows the Smriti texts and the Advaita of

    1. Madhva
    2. Adi Shankara
    3. Basava
    4. Ramanuja

14. ఆది శైవ ఆలయ అర్చకులను ఇంకా ఏమని పిలుస్తారు?

    1. ఆళ్వార్లు
    2. వైఖానసులు
    3. శివాచార్యులు
    4. కాపాలికులు
    సమాధానం

    C. శివాచార్యులు

    Adi Saiva temple priests are also called

    1. Alvars
    2. Vaikhanasas
    3. Shivacharyas
    4. Kapalikas

15. వీరశైవ (లింగాయత) ఉద్యమ స్థాపక ఆచార్యుడు

    1. విఖనసుడు
    2. బసవేశ్వరుడు
    3. మధ్వాచార్యుడు
    4. రామానుజాచార్యుడు
    సమాధానం

    B. బసవేశ్వరుడు

    The founding teacher of the Veerashaiva (Lingayat) movement is

    1. Vikhanas
    2. Basava
    3. Madhva
    4. Ramanuja

16. వీరశైవుల ఇష్టలింగం అంటే

    1. కేవలం ఆలయ లింగం
    2. శరీరంపై ధరించే చిన్న లింగం
    3. కోనేరులోని రాయి
    4. పంచభూత లింగం
    సమాధానం

    B. శరీరంపై ధరించే చిన్న లింగం

    The Ishtalinga of the Veerashaivas is

    1. a temple Linga only
    2. a small Linga worn on the body
    3. a stone in a tank
    4. a Pancha Bhuta Linga

17. వీరశైవంలోని అష్టావరణం అంటే

    1. ఎనిమిది ఆగమాలు
    2. ఎనిమిది ఆలయాలు
    3. ఎనిమిది కవచాలు (విశ్వాసానికి సహాయకాలు)
    4. ఎనిమిది వివాహ రూపాలు
    సమాధానం

    C. ఎనిమిది కవచాలు (విశ్వాసానికి సహాయకాలు)

    The Ashtavarana of Veerashaivism means

    1. eight Agamas
    2. eight temples
    3. eight shields (aids to faith)
    4. eight forms of marriage

18. పంచాచారం అంటే

    1. ఐదు ఆచార నియమాలు
    2. ఐదు ఆగమాలు
    3. ఐదు అగ్నులు
    4. ఐదు ఆలయాలు
    సమాధానం

    A. ఐదు ఆచార నియమాలు

    Panchachara means

    1. five codes of conduct
    2. five Agamas
    3. five fires
    4. five temples

19. షట్స్థలం అంటే

    1. ఆరు ఉత్సవాలు
    2. ఆరు రకాల అర్చకులు
    3. ఆరు ఆగమాలు
    4. ఆత్మ పురోగతిలోని ఆరు దశలు
    సమాధానం

    D. ఆత్మ పురోగతిలోని ఆరు దశలు

    Shatsthala means

    1. six festivals
    2. six kinds of priests
    3. six Agamas
    4. six stages of the soul's progress

20. వీరశైవ సంప్రదాయంలో జంగమ అంటే

    1. కపాలం ధరించే తపస్వి
    2. వైష్ణవ సాధువు
    3. పంచభూత లింగం
    4. సజీవ శివునిగా భావించే అర్చకుడు లేదా గురువు
    సమాధానం

    D. సజీవ శివునిగా భావించే అర్చకుడు లేదా గురువు

    A Jangama in the Veerashaiva tradition is

    1. a skull-carrying ascetic
    2. a Vaishnava saint
    3. a Pancha Bhuta Linga
    4. a priest or guru regarded as a living Shiva

21. కాపాలికులు శివుని ఏ రూపంలో ఆరాధించిన తపస్వులు?

    1. ఆలయాలలో నటరాజుగా
    2. అర్ధనారీశ్వరునిగా
    3. కపాల పాత్ర ధరించిన భైరవునిగా
    4. దక్షిణామూర్తిగా
    సమాధానం

    C. కపాల పాత్ర ధరించిన భైరవునిగా

    Kapalikas were ascetics who worshipped Shiva as

    1. Nataraja in temples
    2. Ardhanarishvara
    3. Bhairava, carrying a skull-bowl
    4. Dakshinamurti

22. శ్రీశైలంలోని కాపాలికులను వర్ణించే సంస్కృత నాటకం

    1. మాలతీమాధవం
    2. మృచ్ఛకటికం
    3. శాకుంతలం
    4. ముద్రారాక్షసం
    సమాధానం

    A. మాలతీమాధవం

    The Sanskrit drama that describes Kapalikas at Srisailam is the

    1. Malatimadhava
    2. Mrichchhakatika
    3. Shakuntala
    4. Mudrarakshasa

23. తెలుగులో బసవపురాణం రచించినవారు ఎవరు?

    1. పోతన
    2. నన్నయ
    3. తిక్కన
    4. పాల్కురికి సోమనాథుడు
    సమాధానం

    D. పాల్కురికి సోమనాథుడు

    Who wrote the Basava Puranamu in Telugu?

    1. Pothana
    2. Nannaya
    3. Tikkana
    4. Palkuriki Somanatha

24. పండితారాధ్యుడు ఏ శైవ సంప్రదాయంతో ముడిపడి ఉన్నాడు?

    1. తిరుమల
    2. శ్రీరంగం
    3. శ్రీశైలం
    4. ద్వారక
    సమాధానం

    C. శ్రీశైలం

    Panditaradhya is associated with the Shaiva tradition of

    1. Tirumala
    2. Srirangam
    3. Srisailam
    4. Dwaraka

25. ద్రాక్షారామంలోని దేవి

    1. భ్రమరాంబ
    2. మాణిక్యాంబ
    3. జోగులాంబ
    4. కామాక్షి
    సమాధానం

    B. మాణిక్యాంబ

    The Goddess at Draksharamam is

    1. Bhramaramba
    2. Manikyamba
    3. Jogulamba
    4. Kamakshi

26. పిఠాపురంలోని శక్తిపీఠం

    1. పురూహూతిక
    2. మాణిక్యాంబ
    3. భ్రమరాంబ
    4. కామాక్షి
    సమాధానం

    A. పురూహూతిక

    The Shakti Peetha at Pithapuram is

    1. Puruhutika
    2. Manikyamba
    3. Bhramaramba
    4. Kamakshi

27. అలంపూర్‌లోని శక్తిపీఠంలో ఉన్న దేవి

    1. పురూహూతిక
    2. జోగులాంబ
    3. మాణిక్యాంబ
    4. కనకదుర్గ
    సమాధానం

    B. జోగులాంబ

    The Shakti Peetha at Alampur has the Goddess

    1. Puruhutika
    2. Jogulamba
    3. Manikyamba
    4. Kanaka Durga

28. శాక్తేయం అనేది ఎవరిని ఆరాధించే సంప్రదాయం?

    1. నరసింహునిగా విష్ణువును
    2. శక్తిని, జగన్మాతను
    3. కేవలం సూర్యుని
    4. కేవలం గణేశుని
    సమాధానం

    B. శక్తిని, జగన్మాతను

    Sakteyam is the tradition of worshipping

    1. Vishnu as Narasimha
    2. Shakti, the Divine Mother
    3. the Sun only
    4. Ganesha only

29. దేవీ మహాత్మ్యం ఏ పురాణానికి చెందినది?

    1. బ్రహ్మ పురాణం
    2. అగ్ని పురాణం
    3. మార్కండేయ పురాణం
    4. లింగ పురాణం
    సమాధానం

    C. మార్కండేయ పురాణం

    The Devi Mahatmya belongs to the

    1. Brahma Purana
    2. Agni Purana
    3. Markandeya Purana
    4. Linga Purana

30. అర్ధనారీశ్వరుడు దేనిని సూచిస్తాడు?

    1. శివుడు, శక్తి ఒకే రూపంలో
    2. విష్ణువు, లక్ష్మి కలిసి
    3. బ్రహ్మ, సరస్వతి
    4. రాముడు, సీత
    సమాధానం

    A. శివుడు, శక్తి ఒకే రూపంలో

    Ardhanarishvara represents

    1. Shiva and Shakti in one form
    2. Vishnu and Lakshmi together
    3. Brahma and Saraswati
    4. Rama and Sita

31. శివాలయంలో గర్భగుడికి ఎదురుగా కూర్చుని ఉండే ఎద్దు

    1. ఐరావతం
    2. హంస
    3. గరుడుడు
    4. నంది
    సమాధానం

    D. నంది

    The bull seated facing the sanctum in a Shiva temple is

    1. Airavata
    2. Hamsa
    3. Garuda
    4. Nandi

32. పంచాక్షరి మంత్రం

    1. నమః శివాయ
    2. గాయత్రి
    3. ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ
    4. ఓం నమో నారాయణాయ
    సమాధానం

    A. నమః శివాయ

    The Panchakshari mantra is

    1. Namah Shivaya
    2. Gayatri
    3. Om Namo Bhagavate Vasudevaya
    4. Om Namo Narayanaya

33. శైవ సిద్ధాంతంలో మూడు శాశ్వత సత్యాలు పతి, పశు మరియు

    1. పాశం
    2. ప్రకృతి
    3. పురుషుడు
    4. కేవలం మాయ
    సమాధానం

    A. పాశం

    In Shaiva Siddhanta, the three eternal realities are Pati, Pashu and

    1. Pasha
    2. Prakriti
    3. Purusha
    4. Maya only

34. నాయనార్లు

    1. వైదిక అర్చకులు
    2. వైష్ణవ సాధువులు
    3. కాపాలిక రాజులు
    4. తమిళ దేశానికి చెందిన శైవ సాధువులు
    సమాధానం

    D. తమిళ దేశానికి చెందిన శైవ సాధువులు

    The Nayanmars were

    1. Vedic priests
    2. Vaishnava saints
    3. Kapalika kings
    4. Shaiva saints of the Tamil country

35. విజయవాడలో దసరా ఉత్సవాన్ని గొప్పగా జరిపే దుర్గా ఆలయం ఏది?

    1. భ్రమరాంబ ఆలయం
    2. మాణిక్యాంబ ఆలయం
    3. కనకదుర్గ ఆలయం
    4. జోగులాంబ ఆలయం
    సమాధానం

    C. కనకదుర్గ ఆలయం

    At which Durga temple is Dasara celebrated with great festival at Vijayawada?

    1. Bhramaramba temple
    2. Manikyamba temple
    3. Kanaka Durga temple
    4. Jogulamba temple

36. ఆలయ నిర్మాణం, విగ్రహ సంస్కారాలతో సంబంధం ఉన్న ఆగమ పాదం ఏది?

    1. యోగ
    2. చర్య
    3. క్రియ
    4. జ్ఞాన
    సమాధానం

    C. క్రియ

    Which Agama pada deals with temple building and image rites?

    1. Yoga
    2. Charya
    3. Kriya
    4. Jnana

37. క్రింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి? 1. శ్రీశైలంలో జ్యోతిర్లింగం ఉంది. 2. శ్రీశైలంలో శక్తిపీఠం ఉంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Which of the following statements is/are correct? 1. Srisailam has a Jyotirlinga. 2. Srisailam has a Shakti Peetha.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

38. క్రింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి? 1. కామికం ఒక శైవ ఆగమం. 2. కామికం ఒక వైష్ణవ ఆగమం.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. Kamika is a Saiva Agama. 2. Kamika is a Vaishnava Agama.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

39. క్రింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి? 1. కాపాలికులు వంశపారంపర్య ఆది శైవ ఆలయ అర్చకులు. 2. కాపాలికులు భైరవుని ఆరాధించారు.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. Kapalikas were hereditary Adi Saiva temple priests. 2. Kapalikas worshipped Bhairava.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

40. క్రింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి? 1. బసవేశ్వరుడు 8వ శతాబ్దంలో జీవించాడు. 2. ఇష్టలింగాన్ని కేవలం ఆలయం లోపలే ఉంచుతారు.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    D. 1 లేదా 2 కాదు

    Which of the following statements is/are correct? 1. Basava lived in the 8th century. 2. The Ishtalinga is kept only inside the temple.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

41. క్రింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి? 1. స్మార్త ఆరాధన పంచాయతన పూజ. 2. ఆది శైవ అర్చకులు శైవ ఆగమాలను అనుసరిస్తారు.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Which of the following statements is/are correct? 1. Smarta worship is Panchayatana puja. 2. Adi Saiva priests follow the Saiva Agamas.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

42. క్రింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి? 1. కాళహస్తి వాయు లింగం. 2. చిదంబరం పృథ్వీ లింగం.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. Kalahasti is the Vayu Linga. 2. Chidambaram is the Prithvi Linga.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

43. క్రింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి? 1. రుద్ర-భేద ఆగమాలు పది ఉన్నాయి. 2. శివ-భేద ఆగమాలు పది ఉన్నాయి.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. Rudra-bheda Agamas number ten. 2. Shiva-bheda Agamas number ten.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

44. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని శివుని పంచారామ క్షేత్రాలలో ఒకటి ఏది?

    1. కంచిపురం
    2. చిదంబరం
    3. తిరువానైక్కా
    4. సామర్లకోట
    సమాధానం

    D. సామర్లకోట

    Which is one of the Pancharama kshetras of Shiva in Andhra Pradesh?

    1. Kanchipuram
    2. Chidambaram
    3. Tiruvanaikka
    4. Samarlakota

45. శివలింగానికి అభిషేకం అంటే

    1. ధ్వజారోహణం
    2. నీరు, పాలు, ఇతర ద్రవ్యాలతో చేసే కర్మ స్నానం
    3. ఉత్సవ రథం
    4. ఆలయాన్ని మూసివేయడం
    సమాధానం

    B. నీరు, పాలు, ఇతర ద్రవ్యాలతో చేసే కర్మ స్నానం

    Abhisheka of a Shiva Linga means

    1. a flag hoisting
    2. a ritual bath with water, milk and other items
    3. the festival chariot
    4. the closing of the temple