విత్తనాలు మరియు వ్యాప్తి: సుప్తావస్థ, ముందస్తు చికిత్స, నారుమడి, అంటుకట్టడం మరియు పొరలు వేయడం
గుర్తుంచుకోవాల్సినవి
- మంచి విత్తన లాట్‌ను స్వచ్ఛత, మొలకెత్తే శాతం మరియు తేమ ఆధారంగా అంచనా వేస్తారు. సుప్త విత్తనాలకు వేడి నీరు, ఆమ్లం, స్కారిఫికేషన్, నానబెట్టడం లేదా స్ట్రాటిఫికేషన్ వంటి ముందస్తు చికిత్స అవసరం.
- నారుమడి పని విత్తన మడి నుండి పాలీబ్యాగ్‌కు, ఆ తర్వాత గట్టిపరచడం మరియు పొలంలో నాటడానికి సాగుతుంది. కొమ్మ ముక్కలు, పొరలు వేయడం, మొగ్గ తొడగడం మరియు అంటుకట్టడం ద్వారా శాఖీయ వ్యాప్తి తల్లి మొక్కను ఉన్నదున్నట్టు నకలు చేస్తుంది.
- విత్తన నిల్వ ఆర్థడాక్స్ (ఎండబెట్టి నిల్వ చేయవచ్చు) లేదా రీకాల్సిట్రెంట్ (ఎండబెట్టలేరు, త్వరగా జీవశక్తి కోల్పోతుంది) అయి ఉంటుంది. సాల్ (Sal), మామిడి మరియు పనస విత్తనాలు రీకాల్సిట్రెంట్.
1. విత్తన జీవశాస్త్రం మరియు నాణ్యత
విత్తనం అంటే పరిపక్వమైన అండం; అందులో పిండం, నిల్వ ఆహారం మరియు విత్తన కవచం ఉంటాయి. విత్తనాలు లైంగిక ప్రత్యుత్పత్తి ద్వారా ఏర్పడతాయి, కాబట్టి ప్రతి మొలక తల్లి చెట్టు కంటే కొద్దిగా భిన్నంగా ఉంటుంది.
విత్తన మూలం మరియు సేకరణ
- విత్తనాన్ని నిటారు కాండం మరియు మంచి ఆకృతి కలిగిన మంచి, ఆరోగ్యకరమైన, పరిపక్వ చెట్ల నుండి సేకరించాలి. ఇవి ప్లస్ చెట్లు. ఉత్తమ విత్తనానికి విత్తన ఉత్పత్తి ప్రాంతం మరియు విత్తన తోట ఉపయోగిస్తారు.
- విత్తనాన్ని పండినప్పుడు సేకరిస్తారు. పండు రంగు మారడం, సహజంగా రాలడం లేదా కాయలు తెరుచుకోవడం దాని సంకేతాలు. సేకరణ పద్ధతులు: నేల నుండి ఏరడం, ఊపడం, చెట్టు ఎక్కడం మరియు కొమ్మలు కత్తిరించడం.
- ప్రొవినెన్స్ (Provenance) అంటే విత్తనం యొక్క భౌగోళిక మూలం. సరైన ప్రొవినెన్స్ వాడితే మనుగడ మరియు పెరుగుదల మెరుగ్గా ఉంటాయి.
విత్తన పరీక్ష
| పరీక్ష | అర్థం | సూత్రం |
|---|---|---|
| స్వచ్ఛత శాతం | నమూనాలో స్వచ్ఛమైన విత్తనం వాటా | (స్వచ్ఛ విత్తన బరువు ÷ మొత్తం బరువు) × 100 |
| మొలకెత్తే శాతం | పరీక్షలో మొలకెత్తే విత్తనాల వాటా | (మొలకెత్తిన సంఖ్య ÷ విత్తిన సంఖ్య) × 100 |
| 1000 విత్తనాల బరువు | విత్తన పరిమాణ సూచిక | 1000 స్వచ్ఛ విత్తనాల బరువు |
| తేమ శాతం | విత్తనంలోని నీరు | (తాజా బరువు − పొడి బరువు) ÷ తాజా బరువు × 100 |
| జీవశక్తి (Viability) | సజీవ విత్తనాలు, టెట్రాజోలియం లేదా కోత పరీక్షతో పరీక్షిస్తారు | – |
విత్తన విలువ (నాటే విలువ) = (స్వచ్ఛత శాతం × మొలకెత్తే శాతం) ÷ 100.
*సాధించిన ఉదాహరణ:* స్వచ్ఛత 90 శాతం మరియు మొలకెత్తే శాతం 80 అయితే విత్తన విలువ = 90 × 80 ÷ 100 = 72 శాతం.
*సాధించిన ఉదాహరణ:* విత్తన విలువ 72 శాతం ఉండి, నారుమడిలో నష్టం లేకపోతే 3,600 మొక్కలు రావడానికి విత్తవలసిన విత్తనాలు: 3,600 ÷ 0.72 = 5,000.
2. విత్తన నిల్వ
- ఆర్థడాక్స్ విత్తనాలు తక్కువ తేమ స్థాయికి (5 నుండి 10 శాతం) ఎండబెట్టడాన్ని మరియు శీతల నిల్వను తట్టుకుంటాయి. ఉదాహరణలు: టేకు, తుమ్మ (Acacia), యూకలిప్టస్, సరుగుడు (Casuarina) మరియు చాలా చిక్కుడు జాతులు.
- రీకాల్సిట్రెంట్ విత్తనాలను ఎండబెట్టలేరు మరియు అవి త్వరగా జీవశక్తి కోల్పోతాయి. ఉదాహరణలు: సాల్ (Sal), మామిడి, పనస, Shorea మరియు Dipterocarps. వీటికి తేమతో కూడిన నిల్వ మరియు త్వరగా విత్తడం అవసరం.
- చల్లని మరియు పొడి పరిస్థితులు జీవితకాలాన్ని పెంచుతాయి. కీటకాలను ధూమీకరణ (ఫ్యూమిగేషన్) ద్వారా నియంత్రిస్తారు. ఆర్థడాక్స్ విత్తనాలకు పాత్రలు గాలి చొరబడనివిగా ఉండాలి.
3. విత్తన సుప్తావస్థ మరియు ముందస్తు చికిత్స
సుప్తావస్థ (Dormancy) అంటే జీవశక్తి ఉన్న విత్తనం నీరు, గాలి, వెచ్చదనం ఉన్నా మొలకెత్తని స్థితి.
రకాలు మరియు కారణాలు:
- గట్టి (అపారగమ్య) విత్తన కవచం: Acacia, Albizia మరియు Cassia వంటి చిక్కుడు జాతులలో.
- శరీర ధర్మ సుప్తావస్థ: అపరిపక్వ పిండం లేదా విత్తనంలోని రసాయన నిరోధకాలు.
- పిండ సుప్తావస్థ: చల్లదనం లేదా తదుపరి పక్వత అవసరం.
ముందస్తు చికిత్సలు:
| ముందస్తు చికిత్స | పద్ధతి | సాధారణ ఉపయోగం |
|---|---|---|
| చల్లని నీటిలో నానబెట్టడం | 12 నుండి 24 గంటలు | వెదురు, టేకు (తడి మరియు పొడి మార్చి మార్చి) |
| వేడి నీటి చికిత్స | మరిగే నీరు పోసి, ఒక రోజు చల్లారనివ్వాలి | Acacia, Albizia, Prosopis |
| యాంత్రిక స్కారిఫికేషన్ | కవచాన్ని గీకడం లేదా రుద్దడం | పెద్ద గట్టి విత్తనాలు |
| ఆమ్ల స్కారిఫికేషన్ | గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లంలో కొద్దిసేపు ఉంచి, కడగాలి | గట్టి కవచం గల చిక్కుడు జాతులు |
| స్ట్రాటిఫికేషన్ | తేమతో కూడిన, చల్లని నిల్వ | సమశీతోష్ణ జాతులు |
| లీచింగ్ | ప్రవహించే నీరు | నిరోధకాలున్న విత్తనాలు |
| వృద్ధి నియంత్రకాలు | జిబ్బరెల్లిక్ ఆమ్లం | కొన్ని శరీర ధర్మ సుప్త విత్తనాలు |
టేకు విత్తనానికి మందపాటి గట్టి ఫల కవచం ఉంటుంది. తడి మరియు పొడి మార్చి మార్చి చేయడం లేదా నానబెట్టడం ద్వారా ముందస్తు చికిత్స చేస్తే మొలకెత్తడం మెరుగవుతుంది. Acacia nilotica మరియు Albizia వేడి నీటికి స్పందిస్తాయి.
4. నారుమడి పద్ధతులు
అటవీ నారుమడి (ఫారెస్ట్ నర్సరీ) నాటే మొక్కలను పెంచుతుంది. ఇది తాత్కాలికం లేదా శాశ్వతం కావచ్చు. మంచి స్థలం సమతలంగా, నీటికి దగ్గరగా, నీరు బాగా ఇంకేలా, ఆశ్రయం ఉన్నదిగా మరియు నాటే ప్రాంతానికి సమీపంలో ఉండాలి.
నారుమడి భాగాలు: విత్తన మడులు, మార్పిడి మడులు, పాలీబ్యాగ్ లేదా పాత్రల ప్రాంతం, నీడ, గట్టిపరిచే ప్రాంతం, నీటి వనరు, కంపోస్టు గుంత మరియు పనిముట్ల స్టోర్.
మొక్కల పెంపకం
- విత్తన మడులు సన్నని మట్టితో ఎత్తుగా చేసిన మడులు. విత్తనాలను వరుసలలో విత్తి, పలుచగా కప్పి, రోజ్ క్యాన్‌తో నీరు పోస్తారు.
- ప్రికింగ్ అవుట్ (పికింగ్ ఔట్) (మార్పిడి) అంటే మొలకెత్తిన మొక్కలను పాలీబ్యాగ్‌లకు లేదా మార్పిడి మడులకు మార్చడం.
- పాలీబ్యాగ్‌లను మట్టి, ఇసుక మరియు పశువుల ఎరువు మిశ్రమంతో నింపుతారు, తరచుగా 3:1:1 వంటి నిష్పత్తిలో (స్థానిక పద్ధతిని పరిశీలించండి). నీరు పోవడానికి రంధ్రాలు అవసరం.
- రూట్ ట్రైనర్లు వేర్లను నడిపిస్తాయి మరియు వేర్లు చుట్టలు పడటాన్ని తగ్గిస్తాయి.
- గట్టిపరచడం (హార్డెనింగ్) అంటే మొక్కలను పొలం పరిస్థితులకు సిద్ధం చేయడానికి నీరు పోయడాన్ని మరియు నీడను క్రమంగా తగ్గించడం.
- స్టంప్‌లు కాండాన్ని కత్తిరించి, వేరును సరిచేసి తయారు చేస్తారు. టేకును తరచుగా స్టంప్‌గా నాటుతారు. స్ట్రిప్లింగ్‌లు పెద్ద, లావైన మొక్కలు.
- సున్నితమైన మొలకలకు నీడ ఇచ్చి క్రమంగా తొలగిస్తారు. కలుపు తీయడం, నీరు పోయడం మరియు చీడల నియంత్రణ అవసరం.
డాంపింగ్ ఆఫ్ మొలకలకు వచ్చే సాధారణ శిలీంధ్ర వ్యాధి. నీరు బాగా ఇంకే మడులు, పలుచగా విత్తడం, మరియు మట్టిని లేదా విత్తనాన్ని శిలీంధ్ర నాశనితో శుద్ధి చేయడం ద్వారా దీనిని నివారిస్తారు.
5. శాఖీయ వ్యాప్తి
ప్రయోజనాలు: సంతానం తల్లి మొక్కతో సమానంగా ఉంటుంది (క్లోన్), పుష్పించడం త్వరగా మొదలవుతుంది, మరియు కష్టమైన జాతులను పెంచవచ్చు. దీని లోపం ఇరుకైన జన్యు ఆధారం.
కొమ్మ ముక్కలు (కటింగ్స్). కాండం, వేరు లేదా ఆకు ముక్క వేర్లు ఏర్పరిచేలా చేస్తారు. రకాలు: గట్టి కలప, మృదు కలప మరియు అర్ధ గట్టి కలప కటింగ్స్. IBA వంటి ఆక్సిన్లు వేర్లు రావడాన్ని మెరుగుపరుస్తాయి. పాప్లర్, యూకలిప్టస్ క్లోన్లు మరియు సరుగుడు (Casuarina)ను కొమ్మ ముక్కల ద్వారా పెంచవచ్చు. అధిక తేమ గది (మిస్ట్ ఛాంబర్) సహాయపడుతుంది.
పొరలు వేయడం (లేయరింగ్). కొమ్మ ఇంకా తల్లి మొక్కకు అతుక్కొని ఉండగానే దానికి వేర్లు వచ్చేలా చేస్తారు.
- సాధారణ పొర: కొమ్మను వంచి, ఒక భాగాన్ని మట్టితో కప్పుతారు.
- గాలి పొర (గూటీ): బెరడు వలయాన్ని తొలగించి, తడి నాచుతో చుట్టి, ప్లాస్టిక్‌తో కప్పుతారు. జామ మరియు లిచీలకు ఉపయోగిస్తారు.
- దిబ్బ (స్టూల్) పొర: మొదలులో రెమ్మలకు మట్టి కప్పుతారు.
మొగ్గ తొడగడం (బడ్డింగ్). బెరడు చిన్న ముక్కపై ఉన్న ఒక మొగ్గను స్టాక్‌లో చేరుస్తారు. T-బడ్డింగ్ (షీల్డ్ బడ్డింగ్) మరియు ప్యాచ్ బడ్డింగ్ సాధారణం.
అంటుకట్టడం (గ్రాఫ్టింగ్). సయాన్ (కావలసిన రకం రెమ్మ)ను వేరు కాండానికి (రూట్‌స్టాక్) జతచేస్తారు. రెండూ దగ్గరి సంబంధం కలిగినవై ఉండాలి మరియు కాంబియం పొరలు తాకి ఉండాలి.
| అంటు | లక్షణం |
|---|---|
| విప్ లేదా టంగ్ అంటు | సయాన్ మరియు స్టాక్ సమాన మందంతో ఉంటాయి |
| క్లెఫ్ట్ అంటు | సయాన్ చీలికను స్టాక్‌లోని చీలికలో అమర్చుతారు |
| సైడ్ అంటు | సయాన్‌ను స్టాక్ పక్కన అమర్చుతారు |
| అప్రోచ్ అంటు | కలయిక ఏర్పడే వరకు రెండు మొక్కలూ వేర్లతో ఉంటాయి |
| వెనీర్ అంటు | పలుచని ముక్క స్టాక్‌కు సరిపోయేలా అమర్చుతారు |
అంటు సంధి (గ్రాఫ్ట్ యూనియన్) అంటే చేరిక. రూట్‌స్టాక్ వేర్లను ఇస్తుంది మరియు సయాన్ రెమ్మను ఇస్తుంది.
సూక్ష్మ వ్యాప్తి (కణజాల వర్ధనం). కణజాలపు చిన్న ముక్కలను (ఎక్స్‌ప్లాంట్‌లు) ఆక్సిన్ మరియు సైటోకైనిన్‌తో కూడిన స్టెరైల్ మాధ్యమంలో పెంచుతారు. వెదురు, టేకు, యూకలిప్టస్ మరియు చందనానికి ఉపయోగిస్తారు.
6. నారుమడి లెక్కలు మరియు పొలంలో నాటడం
- పెంచవలసిన మొక్కలు = అవసరమైన మొక్కలు ÷ (1 − ఊహించిన నష్టం భిన్నం). 20 శాతం నష్టంతో 1,200 మొక్కలకు, 1,200 ÷ 0.8 = 1,500 పెంచాలి.
- కిలోకు విత్తనాలు = 1,000 g ÷ 1,000 విత్తనాల బరువు (g లో) × 1,000. 1,000 విత్తనాలకు 40 g ఉన్న జాతికి కిలోకు 25,000 విత్తనాలు.
- నారుమడి వైశాల్యం మొక్కల సంఖ్య మరియు పాలీబ్యాగ్‌లు లేదా మడుల మధ్య దూరంపై ఆధారపడుతుంది. దారులు మరియు కంపోస్టు కోసం అదనపు స్థలం ఉంచుతారు.
- మొక్కలను వర్షాల ఆరంభంలో, నేల తడిగా ఉన్నప్పుడు నాటుతారు. అవి దృఢంగా, బాగా అభివృద్ధి చెందిన వేరు వ్యవస్థ, కలప కాండం కలిగి ఉండాలి మరియు వ్యాధి సంకేతాలు ఉండకూడదు.
- కంటైనర్ మొక్కలు (పాలీబ్యాగ్ లేదా రూట్ ట్రైనర్) వేరు ముద్ద చెక్కుచెదరకుండా ఉండటం వల్ల పొడి ప్రదేశాలకు అనువైనవి. బేర్-రూట్ మొక్కలు మరియు స్టంప్‌లను మడుల నుండి తీసి, తీసిన వెంటనే నాటుతారు.
- టేకు, యూకలిప్టస్, సరుగుడు (Casuarina), కానుగ (Pongamia), వేప మరియు ఎర్రచందనం వంటి ఆంధ్రప్రదేశ్ అడవుల అనేక జాతులకు అటవీ శాఖ నారుమడులు మరియు సామాజిక నారుమడులు నాటే మొక్కలను పెంచుతాయి. వేగంగా పెరిగే క్లోనల్ యూకలిప్టస్ మరియు సరుగుడు (Casuarina)ను మిస్ట్ ఛాంబర్లలో వేర్లు వచ్చిన కొమ్మ ముక్కల నుండి పెంచుతారు.
విత్తే పద్ధతులు. విత్తనాలను చల్లడం (బ్రాడ్‌కాస్టింగ్), వరుసలలో (డ్రిల్లింగ్), గుచ్చి విత్తడం (డిబ్లింగ్) (ప్రతి చోట ఒక విత్తనం) లేదా విత్తన కుండీలలో విత్తుతారు. యూకలిప్టస్ వంటి సన్నని విత్తనాన్ని ఇసుకతో కలిపి పలుచగా విత్తుతారు. విత్తే లోతు విత్తనం మందానికి సుమారు రెండు నుండి మూడు రెట్లు.
పరీక్షలో పొరపాట్లు
- 1. విత్తన విలువ = స్వచ్ఛత × మొలకెత్తే శాతం ÷ 100, స్వచ్ఛత + మొలకెత్తే శాతం కాదు.
- 2. ఆర్థడాక్స్ విత్తనాలను ఎండబెట్టవచ్చు. రీకాల్సిట్రెంట్ విత్తనాలను ఎండబెట్టలేరు.
- 3. స్కారిఫికేషన్ గట్టి కవచాన్ని భేదిస్తుంది. స్ట్రాటిఫికేషన్ చల్లదనం మరియు తేమను ఇస్తుంది.
- 4. గాలి పొర ఒక పొరలు వేసే పద్ధతి, అంటుకట్టే పద్ధతి కాదు.
- 5. అంటుకట్టడంలో సయాన్ రెమ్మను, స్టాక్ వేర్లను ఇస్తాయి.
- 6. అంటు విజయవంతం కావడానికి సయాన్ మరియు స్టాక్ కాంబియం సరిపోలాలి.
- 7. పికింగ్ ఔట్ అంటే మొలకలను విత్తన మడి నుండి పాలీబ్యాగ్‌కు మార్చడం, తుది నాటడం కాదు.
- 8. శాఖీయ వ్యాప్తి క్లోన్లను ఇస్తుంది. విత్తన వ్యాప్తి వైవిధ్యమైన మొక్కలను ఇస్తుంది.
ఒక్క వాక్య సూత్రాలు
- 1. ప్రొవినెన్స్ అంటే విత్తనం యొక్క భౌగోళిక మూలం.
- 2. విత్తన విలువ = స్వచ్ఛత శాతం × మొలకెత్తే శాతం ÷ 100.
- 3. సాల్ (Sal) మరియు పనస విత్తనాలు రీకాల్సిట్రెంట్.
- 4. గట్టి కవచం గల చిక్కుడు జాతి విత్తనాలకు వేడి నీటి చికిత్స ఉపయోగిస్తారు.
- 5. ఆమ్ల స్కారిఫికేషన్‌లో గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లం వాడతారు.
- 6. డాంపింగ్ ఆఫ్ మొలకలకు వచ్చే శిలీంధ్ర వ్యాధి.
- 7. గట్టిపరచడం మొక్కలను పొలం పరిస్థితులకు సిద్ధం చేస్తుంది.
- 8. ప్లస్ చెట్టు అంటే విత్తనం కోసం ఎంచుకున్న ఉత్తమ చెట్టు.
- 9. కొమ్మ ముక్కలు IBA తో బాగా వేర్లు వేస్తాయి.
- 10. గాలి పొరను గూటీ అని కూడా అంటారు.
- 11. అంటుకట్టడంలో సయాన్ రెమ్మ భాగం.
- 12. కణజాల వర్ధనంలో స్టెరైల్ మాధ్యమంలో ఆక్సిన్ మరియు సైటోకైనిన్ వాడతారు.
సాధన ప్రశ్నలు
విత్తన విలువ (నాటే విలువ) ఎలా లెక్కిస్తారు?
- మొలకెత్తే శాతం / స్వచ్ఛత
- స్వచ్ఛత + మొలకెత్తే శాతం
- స్వచ్ఛత x మొలకెత్తే శాతం / 100
- స్వచ్ఛత - మొలకెత్తే శాతం
సమాధానం
C. స్వచ్ఛత x మొలకెత్తే శాతం / 100
Seed value (planting value) is calculated as:
- Germination / purity
- Purity + germination
- Purity x germination / 100
- Purity - germination
ఒక విత్తన లాట్‌లో స్వచ్ఛత 80 శాతం, మొలకెత్తే శాతం 75 శాతం. దాని విత్తన విలువ
- 78 శాతం
- 55 శాతం
- 65 శాతం
- 60 శాతం
సమాధానం
D. 60 శాతం
A seed lot has purity 80 per cent and germination 75 per cent. Its seed value is:
- 78 per cent
- 55 per cent
- 65 per cent
- 60 per cent
విత్తన నమూనాలో 500 విత్తనాలు నాటగా 450 మొలకెత్తాయి. మొలకెత్తే శాతం
- 90
- 95
- 85
- 80
సమాధానం
A. 90
A seed sample shows 450 seeds germinated out of 500 sown. Germination per cent is:
- 90
- 95
- 85
- 80
200 g నమూనాలో 190 g స్వచ్ఛమైన విత్తనం ఉంది. స్వచ్ఛత శాతం
- 95
- 97
- 90
- 92
సమాధానం
A. 95
A 200 g sample contains 190 g of pure seed. Purity per cent is:
- 95
- 97
- 90
- 92
ఒక లాట్ విత్తన విలువ 50 శాతం. నర్సరీలో నష్టం లేకుండా 2,000 మొక్కలు పొందడానికి అవసరమైన విత్తనం
- 1,000
- 2,000
- 3,000
- 4,000
సమాధానం
D. 4,000
Seed value of a lot is 50 per cent. To get 2,000 plants with no nursery loss, seed needed is:
- 1,000
- 2,000
- 3,000
- 4,000
ఒక విత్తన లాట్ తాజా బరువు 10 g, పొడి బరువు 9 g. తాజా బరువు ఆధారంగా తేమ శాతం
- 5 శాతం
- 10 శాతం
- 20 శాతం
- 11 శాతం
సమాధానం
B. 10 శాతం
A seed lot has 10 g fresh weight and 9 g dry weight. Moisture content on fresh weight basis is:
- 5 per cent
- 10 per cent
- 20 per cent
- 11 per cent
స్వచ్ఛత 90 శాతం, విత్తన విలువ 72 శాతం అయితే, మొలకెత్తే శాతం
- 70
- 75
- 80
- 85
సమాధానం
C. 80
If purity is 90 per cent and seed value is 72 per cent, the germination per cent is:
- 70
- 75
- 80
- 85
ఒక జాతి 1000-విత్తన బరువు 40 g. 1 kg లో విత్తనాల సంఖ్య
- 10,000
- 25,000
- 15,000
- 40,000
సమాధానం
B. 25,000
1000-seed weight of a species is 40 g. Number of seeds in 1 kg is:
- 10,000
- 25,000
- 15,000
- 40,000
ఎండబెట్టలేని, త్వరగా సజీవత్వాన్ని కోల్పోయే విత్తనాలు
- సుప్త విత్తనాలు
- ఆర్థడాక్స్ విత్తనాలు
- సంకర విత్తనాలు
- రీకాల్సిట్రెంట్ విత్తనాలు
సమాధానం
D. రీకాల్సిట్రెంట్ విత్తనాలు
Seeds that cannot be dried and lose viability quickly are:
- Dormant seeds
- Orthodox seeds
- Hybrid seeds
- Recalcitrant seeds
కింది వాటిలో రీకాల్సిట్రెంట్ విత్తనాలు ఉన్నవి ఏవి?
- సరివి (Casuarina)
- టేకు
- సాల్
- తుమ్మ (Acacia)
సమాధానం
C. సాల్
Which of the following has recalcitrant seeds?
- Casuarina
- Teak
- Sal
- Acacia
సజీవ విత్తనం నీరు, గాలి, వెచ్చదనం ఉన్నా మొలకెత్తకపోవడాన్ని ఉత్తమంగా నిర్వచించే పదం
- సుప్తావస్థ
- విత్తనం చనిపోయింది
- విత్తనం నలిగింది
- నేల ఆమ్లంగా ఉంది
సమాధానం
A. సుప్తావస్థ
Dormancy is best defined as failure of a viable seed to germinate even when:
- Water, air and warmth are available
- Seed is dead
- Seed is crushed
- Soil is acidic
గట్టి, నీరు చొరబడని విత్తన పొరలు సాధారణంగా ఎందులో ఉంటాయి?
- చిక్కుడు జాతి (లెగ్యూమ్‌లు)
- గడ్డి జాతులు మాత్రమే
- ఫెర్న్లు
- నాచులు
సమాధానం
A. చిక్కుడు జాతి (లెగ్యూమ్‌లు)
Hard impermeable seed coats are common in:
- Legumes
- Grasses only
- Ferns
- Mosses
గట్టి పొర గల తుమ్మ (Acacia) విత్తనాలకు ఏ ముందస్తు చికిత్స తగినది?
- విత్తనాలపై మరిగే నీరు పోసి చల్లారే వరకు ఉంచడం
- గడ్డకట్టించడం
- ఎండలో ఆరబెట్టడం
- ఇసుకతో 1 నిమిషం మాత్రమే రుద్దడం
సమాధానం
A. విత్తనాలపై మరిగే నీరు పోసి చల్లారే వరకు ఉంచడం
Which pre-treatment suits hard-coated Acacia seeds?
- Boiling water poured over seeds and left to cool
- Freezing
- Drying in the sun
- Rubbing with sand only for 1 minute
గాఢ సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లంతో విత్తనాన్ని చికిత్స చేయడాన్ని ఏమంటారు?
- స్ట్రాటిఫికేషన్
- కఠినీకరణ (హార్డనింగ్)
- ఆమ్ల స్కారిఫికేషన్
- లీచింగ్
సమాధానం
C. ఆమ్ల స్కారిఫికేషన్
Treating seed with concentrated sulphuric acid is called:
- Stratification
- Hardening
- Acid scarification
- Leaching
సుప్తావస్థను భంగపరచడానికి విత్తనాలను తేమ, చల్లని పరిస్థితులలో నిల్వ చేయడాన్ని ఏమంటారు?
- ధూపనం (ఫ్యూమిగేషన్)
- ప్రికింగ్ అవుట్
- స్కారిఫికేషన్
- స్ట్రాటిఫికేషన్
సమాధానం
D. స్ట్రాటిఫికేషన్
Storage of seeds in moist, cool conditions to break dormancy is called:
- Fumigation
- Pricking out
- Scarification
- Stratification
మొలకలను విత్తన మడి నుండి పాలిబ్యాగుల్లోకి మార్చడం
- లాపింగ్
- ప్రికింగ్ అవుట్
- స్టంపింగ్
- కఠినీకరణ (హార్డనింగ్)
సమాధానం
B. ప్రికింగ్ అవుట్
Shifting seedlings from seed bed to polybags is:
- Lopping
- Pricking out
- Stumping
- Hardening
నాటడానికి ముందు నీరు, నీడను క్రమంగా తగ్గించడం
- అంటుకట్టడం
- కఠినీకరణ (హార్డనింగ్)
- పొరకట్టడం (లేయరింగ్)
- స్కారిఫికేషన్
సమాధానం
B. కఠినీకరణ (హార్డనింగ్)
Gradual reduction of water and shade before planting out is:
- Grafting
- Hardening
- Layering
- Scarification
నేల మట్టం వద్ద మొలకలు కూలిపోవడానికి కారణమయ్యే శిలీంధ్ర వ్యాధి
- తుప్పు తెగులు (రస్ట్)
- స్మట్
- డ్యాంపింగ్ ఆఫ్
- పెద్ద చెట్లలో వాడుకుతెగులు (విల్ట్)
సమాధానం
C. డ్యాంపింగ్ ఆఫ్
Fungal disease causing collapse of seedlings at the soil line is:
- Rust
- Smut
- Damping off
- Wilt of mature trees
టేకును సాధారణంగా దేని రూపంలో నాటుతారు?
- స్టంప్
- కేవలం ఖాళీ కొమ్మ ముక్క
- కేవలం కణజాల వర్ధన మొక్క
- కేవలం విత్తనం
సమాధానం
A. స్టంప్
Teak is commonly planted as a:
- Stump
- Bare cutting only
- Tissue-culture plant only
- Seed only
కొమ్మ ఖండనాల ద్వారా పెంచిన మొక్కలు జన్యుపరంగా
- వైవిధ్యంతో ఉంటాయి
- సంకరాలు
- ఉత్పరివర్తనాలు
- మాతృ మొక్కతో సమానంగా ఉంటాయి
సమాధానం
D. మాతృ మొక్కతో సమానంగా ఉంటాయి
Plants raised by cuttings are genetically:
- Variable
- Hybrids
- Mutants
- Identical to the parent
గాలి పొరకట్టడం (ఎయిర్ లేయరింగ్) ని ఇంకా ఏమంటారు?
- స్టూలింగ్
- కంటి అంటు (బడ్డింగ్)
- క్లెఫ్ట్ గ్రాఫ్టింగ్
- గూటీ
సమాధానం
D. గూటీ
Air layering is also known as:
- Stooling
- Budding
- Cleft grafting
- Gootee
అంటుకట్టడంలో వేర్లను ఇచ్చే భాగం
- మొగ్గ
- అంటు కొమ్మ (సయాన్)
- వేరు మొక్క (రూట్‌స్టాక్)
- ఎక్స్‌ప్లాంట్
సమాధానం
C. వేరు మొక్క (రూట్‌స్టాక్)
In grafting, the part that gives the roots is the:
- Bud
- Scion
- Rootstock
- Explant
విజయవంతమైన అంటుకు తప్పనిసరిగా ఏది ఉండాలి?
- పండ్లు ఉండాలి
- రెండింటి ఆకులు తాకాలి
- రెండింటి వేర్లు కలవాలి
- అంటు కొమ్మ మరియు వేరు మొక్క కాంబియం తాకాలి
సమాధానం
D. అంటు కొమ్మ మరియు వేరు మొక్క కాంబియం తాకాలి
For a successful graft, it is essential that the:
- Fruits are present
- Leaves of both are touching
- Roots of both are joined
- Cambium of scion and stock touch
కలయిక ఏర్పడే వరకు రెండు మొక్కలూ వేరుతోనే ఉండే అంటు
- క్లెఫ్ట్ అంటు
- సమీప అంటు (అప్రోచ్ గ్రాఫ్ట్)
- వెనీర్ అంటు
- విప్ అంటు
సమాధానం
B. సమీప అంటు (అప్రోచ్ గ్రాఫ్ట్)
A graft in which both plants remain rooted until union forms is:
- Cleft graft
- Approach graft
- Veneer graft
- Whip graft
వేరు మొక్కలోని చీలికలో అంటు కొమ్మ చీలికను అమర్చే అంటు
- క్లెఫ్ట్ అంటు
- సైడ్ అంటు
- విప్ అంటు
- సమీప అంటు (అప్రోచ్ గ్రాఫ్ట్)
సమాధానం
A. క్లెఫ్ట్ అంటు
A scion wedge fitted into a split in the stock is a:
- Cleft graft
- Side graft
- Whip graft
- Approach graft
వేరు మొక్కపై ఒకే మొగ్గను చొప్పించడం
- స్ట్రాటిఫికేషన్
- ప్రికింగ్ అవుట్
- కంటి అంటు (బడ్డింగ్)
- పొరకట్టడం (లేయరింగ్)
సమాధానం
C. కంటి అంటు (బడ్డింగ్)
Insertion of a single bud on a rootstock is:
- Stratification
- Pricking out
- Budding
- Layering
కొమ్మ ఖండనాలలో వేర్లు బాగా ఏర్పడేలా చేసే వృద్ధి పదార్థం ఏది?
- ఇథిలీన్
- ఇండోల్ బ్యూటిరిక్ ఆమ్లం
- కాల్చిసిన్
- అబ్సిసిక్ ఆమ్లం
సమాధానం
B. ఇండోల్ బ్యూటిరిక్ ఆమ్లం
Which growth substance improves rooting of cuttings?
- Ethylene
- Indole butyric acid
- Colchicine
- Abscisic acid
సూక్ష్మ వ్యాప్తి (మైక్రోప్రొపగేషన్) అంటే దేని ద్వారా వ్యాప్తి?
- విత్తనాలు మాత్రమే
- ఎక్స్‌ప్లాంట్ల కణజాల వర్ధనం
- అంటుకట్టడం
- పొరకట్టడం
సమాధానం
B. ఎక్స్‌ప్లాంట్ల కణజాల వర్ధనం
Micropropagation is propagation by:
- Seeds only
- Tissue culture of explants
- Grafting
- Layering
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. ఆర్థడాక్స్ విత్తనాలను తక్కువ తేమకు ఎండబెట్టవచ్చు. 2. రీకాల్సిట్రెంట్ విత్తనాలను పొడి గదులలో సంవత్సరాల పాటు నిల్వ చేయవచ్చు. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider these statements. 1. Orthodox seeds can be dried to low moisture. 2. Recalcitrant seeds can be stored for years in dry rooms. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. స్కారిఫికేషన్ గట్టి విత్తన పొరను భంగపరుస్తుంది. 2. స్ట్రాటిఫికేషన్ చల్లని, తేమ పరిస్థితులను ఇస్తుంది. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider these statements. 1. Scarification breaks a hard seed coat. 2. Stratification gives cold, moist conditions. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. శాఖీయ వ్యాప్తి క్లోన్లను ఇస్తుంది. 2. విత్తన వ్యాప్తి తల్లి మొక్క యొక్క ఏకరూప నకళ్లను ఇస్తుంది. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider these statements. 1. Vegetative propagation gives clones. 2. Seed propagation gives uniform copies of the mother. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. అంటు కొమ్మ (సయాన్) కాండాన్ని ఏర్పరుస్తుంది. 2. వేరు మొక్క (రూట్‌స్టాక్) వేరు వ్యవస్థను ఏర్పరుస్తుంది. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider these statements. 1. A scion forms the shoot. 2. A rootstock forms the root system. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. కఠినీకరణలో ఎక్కువ నీరు మరియు నీడ ఉంటాయి. 2. కఠినీకరణ మొలకలను పొలానికి సిద్ధం చేస్తుంది. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider these statements. 1. Hardening involves more water and shade. 2. Hardening prepares seedlings for the field. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. ప్రొవెనెన్స్ అంటే విత్తనం యొక్క భౌగోళిక మూలం. 2. ఉన్నత లక్షణాల కోసం ప్లస్ చెట్టును ఎంచుకుంటారు. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider these statements. 1. Provenance is the geographic source of seed. 2. A plus tree is chosen for superior traits. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. గాలి పొరకట్టడానికి కొమ్మను ముందుగా తల్లి మొక్క నుండి కత్తిరించాలి. 2. గాలి పొరకట్టడంలో బెరడు వలిచిన కొమ్మను తేమ నాచుతో చుడతారు. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider these statements. 1. Air layering needs the branch to be cut from the parent first. 2. Air layering uses a girdled branch wrapped in moist moss. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. విత్తన విలువ స్వచ్ఛత మరియు మొలకెత్తే శాతాన్ని కలుపుతుంది. 2. అధిక స్వచ్ఛత గల విత్తన లాట్‌కు ఎల్లప్పుడూ అధిక మొలకెత్తే శాతం ఉంటుంది. ఏది సరైనది?
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider these statements. 1. Seed value combines purity and germination. 2. A seed lot with high purity always has high germination. Which is correct?
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
విత్తన రకానికి ముందస్తు చికిత్సను సరిపోల్చండి: వేడి నీరు ఎందుకు ఉత్తమం?
- పలుచని పొర గల మొలకెత్తుతున్న విత్తనం
- తాజా మామిడి విత్తనం
- రీకాల్సిట్రెంట్ సాల్ విత్తనం
- సుబాబుల్ (Albizia) వంటి గట్టి పొర గల చిక్కుడు జాతి విత్తనం
సమాధానం
D. సుబాబుల్ (Albizia) వంటి గట్టి పొర గల చిక్కుడు జాతి విత్తనం
Match the pre-treatment to the seed type: hot water is best for:
- Thin-coated germinating seed
- Fresh Mango seed
- Recalcitrant Sal seed
- Hard-coated legume seed such as Albizia
మంచి నర్సరీ స్థలం ఎలా ఉండాలి?
- నీరు నిలిచేదిగా
- నీటికి దూరంగా
- లోతైన గుంటలో
- సమతలంగా, నీటికి దగ్గరగా, బాగా నీరు పోయేదిగా
సమాధానం
D. సమతలంగా, నీటికి దగ్గరగా, బాగా నీరు పోయేదిగా
A good nursery site should be:
- Waterlogged
- Far from any water
- In a deep pit
- Level, near water and well drained
నర్సరీలలో వాడే పాలిబ్యాగులకు తప్పనిసరిగా ఉండాల్సినవి
- రంధ్రాలు లేకపోవడం
- లోహపు పొర
- మూసిన అడుగు భాగం
- నీరు పోయే రంధ్రాలు
సమాధానం
D. నీరు పోయే రంధ్రాలు
Polybags used in nurseries must have:
- No holes
- Metal lining
- Sealed bottoms
- Drainage holes
నర్సరీలలో రూట్ ట్రైనర్లను ఉపయోగించేది
- వేర్లను నడిపించి చుట్టుకోవడాన్ని తగ్గించడానికి
- విత్తనాలను నిల్వ చేయడానికి
- కొమ్మ ఖండనాలను నీటిలో పెంచడానికి
- కాండం ఎత్తును మాత్రమే పెంచడానికి
సమాధానం
A. వేర్లను నడిపించి చుట్టుకోవడాన్ని తగ్గించడానికి
Root trainers in nurseries are used to:
- Guide roots and reduce coiling
- Store seeds
- Grow cuttings in water
- Increase stem height only
విత్తన తోటలను (సీడ్ ఆర్చర్డ్‌లు) ఏర్పాటు చేసేది
- జన్యుపరంగా ఉన్నతమైన విత్తనాన్ని ఉత్పత్తి చేయడానికి
- విత్తనాలను నిల్వ చేయడానికి
- పండ్ల చెట్లను మాత్రమే పెంచడానికి
- జంతువులను ఉంచడానికి
సమాధానం
A. జన్యుపరంగా ఉన్నతమైన విత్తనాన్ని ఉత్పత్తి చేయడానికి
Seed orchards are established to:
- Produce genetically superior seed
- Store seeds
- Raise fruit trees only
- Keep animals
ప్రస్తుత సీజన్ పరిపక్వ కలప నుండి తీసే ఖండనం ఏ రకం?
- మృదు కలప
- అర్ధ-కఠిన కలప లేదా కఠిన కలప
- ఆకు ఖండనం మాత్రమే
- వేరు ఖండనం మాత్రమే
సమాధానం
B. అర్ధ-కఠిన కలప లేదా కఠిన కలప
Which type of cutting is taken from current-season mature wood?
- Softwood
- Semi-hardwood or hardwood
- Leaf cutting only
- Root cutting only
మట్టిదిబ్బ లేదా స్టూల్ లేయరింగ్ ఎలా చేస్తారు?
- గాలిలో నాచుతో చుట్టడం ద్వారా
- రెండు మొక్కలను కలపడం ద్వారా
- వేరును కత్తిరించడం ద్వారా
- అడుగు భాగంలో రెమ్మలకు మట్టి ఎగదోయడం ద్వారా
సమాధానం
D. అడుగు భాగంలో రెమ్మలకు మట్టి ఎగదోయడం ద్వారా
Mound or stool layering is done by:
- Wrapping with moss in air
- Joining two plants
- Cutting the root
- Earthing up shoots at the base
ఒక నర్సరీకి 1,200 మొక్కలు కావాలి, 20 శాతం నష్టం ఉంటుందని అంచనా. పెంచవలసిన మొక్కల సంఖ్య
- 1,600
- 1,440
- 1,500
- 1,800
సమాధానం
C. 1,500
A nursery needs 1,200 plants and expects 20 per cent loss. Number of plants to raise is:
- 1,600
- 1,440
- 1,500
- 1,800
ఒక జాతి విత్తనాలు కిలోకు 20,000 ఉన్నాయి. 250 g లో విత్తనాల సంఖ్య
- 50,000
- 5,000
- 2,500
- 10,000
సమాధానం
B. 5,000
Seeds of a species number 20,000 per kg. Seeds in 250 g are:
- 50,000
- 5,000
- 2,500
- 10,000