←
కంప్యూటర్ అక్షరాస్యత మరియు డిజిటల్ అవగాహన · Chapter 7

డేటాబేస్‌లు మరియు ప్రోగ్రామింగ్ భావనలు

గుర్తుంచుకోవలసినవి

  • డేటాబేస్ అంటే క్రమబద్ధంగా అమర్చిన డేటా సమాహారం; DBMS అనేది దాన్ని సృష్టించి, నిల్వ చేసి, రక్షించి, తిరిగి పొందే సాఫ్ట్‌వేర్. RDBMS డేటాను అడ్డువరుసలు, నిలువు వరుసలు గల సంబంధిత పట్టికలలో ఉంచుతుంది.
  • ప్రైమరీ కీ ప్రతి అడ్డువరుసను ప్రత్యేకంగా గుర్తిస్తుంది; అది NULL కాకూడదు, పునరావృతం కాకూడదు. ఫారిన్ కీ ఒక పట్టికను మరొక పట్టిక ప్రైమరీ కీతో కలుపుతుంది.
  • ప్రోగ్రామ్‌ను మొదట అల్గారిథమ్, ఫ్లోచార్ట్‌తో ప్రణాళిక చేసి, తర్వాత ప్రోగ్రామింగ్ భాషలో రాస్తారు. మెషిన్ భాష మాత్రమే కంప్యూటర్ నేరుగా నడిపే భాష; మిగతా వాటిని కంపైలర్లు, ఇంటర్‌ప్రెటర్లు అనువదిస్తాయి.

డేటా, డేటాబేస్ మరియు DBMS

డేటా అంటే పేరు, సంఖ్య లేదా తేదీ వంటి ముడి వాస్తవాలు. సమాచారం అంటే ప్రాసెస్ చేసి, అర్థం వచ్చిన డేటా. డేటాబేస్ అంటే చాలా మంది వినియోగదారులు ఉపయోగించేలా కలిపి ఉంచిన, సంబంధిత డేటా యొక్క నిర్మాణాత్మక సమాహారం.

డేటాబేస్ మేనేజ్‌మెంట్ సిస్టమ్ (DBMS) అనేది వినియోగదారుకు, డేటాబేస్‌కు మధ్య ఉండే సాఫ్ట్‌వేర్. దీనివల్ల వినియోగదారులు డేటాను చేర్చవచ్చు, మార్చవచ్చు, తొలగించవచ్చు, వెతకవచ్చు. డేటాను ఎవరు చూడవచ్చో కూడా ఇది నియంత్రిస్తుంది, దాన్ని సురక్షితంగా ఉంచుతుంది, నకిలీ నమోదులను (రిడండెన్సీ) నివారిస్తుంది.

సాధారణ ఫైళ్లతో పోలిస్తే DBMS యొక్క ప్రధాన ప్రయోజనాలు:

  • నకిలీ డేటా తక్కువ, స్థిరత్వం మెరుగు.
  • చాలా మంది వినియోగదారులు ఒకే సమయంలో డేటాను పంచుకోవచ్చు.
  • పాస్‌వర్డ్‌లు, అనుమతుల ద్వారా భద్రత.
  • వైఫల్యం తర్వాత బ్యాకప్ మరియు రికవరీ.
  • డేటా స్వాతంత్ర్యం: నిల్వ మారినప్పుడు ప్రోగ్రామ్‌లు దెబ్బతినవు.

సాధారణ DBMS ఉత్పత్తులలో MySQL, Oracle, Microsoft SQL Server, PostgreSQL మరియు Microsoft Access ఉన్నాయి. Microsoft Access ఒక డెస్క్‌టాప్ DBMS; మిగతావి పెద్ద వ్యవస్థలకు ఉపయోగిస్తారు.

రిలేషనల్ మోడల్: పట్టికలు, అడ్డువరుసలు, నిలువు వరుసలు

రిలేషనల్ DBMS (RDBMS) డేటాను పట్టికలలో నిల్వ చేస్తుంది. ఈ ఆలోచనను E. F. Codd ప్రతిపాదించారు.

పదంఅర్థం
పట్టిక (రిలేషన్)అడ్డువరుసలు, నిలువు వరుసలలో అమర్చిన డేటా
అడ్డువరుస (రికార్డ్, ట్యూపుల్)ఒక పూర్తి నమోదు, ఉదా. ఒక విద్యార్థి
నిలువు వరుస (ఫీల్డ్, అట్రిబ్యూట్)ఒక రకమైన వివరం, ఉదా. పేరు
డిగ్రీ (Degree)పట్టికలోని నిలువు వరుసల సంఖ్య
కార్డినాలిటీ (Cardinality)పట్టికలోని అడ్డువరుసల సంఖ్య
డొమైన్ (Domain)ఒక నిలువు వరుసకు అనుమతించిన విలువల సమితి

మీరు చూడగల ఇతర డేటాబేస్ మోడళ్లు: హైరార్కికల్ (చెట్టు ఆకారం, పేరెంట్ మరియు చైల్డ్), నెట్‌వర్క్ (అనేకం-అనేకం లింకులు), ఆబ్జెక్ట్-ఓరియంటెడ్, మరియు చాలా పెద్ద, సరళమైన డేటా కోసం NoSQL.

కీలు

కీలు అడ్డువరుసలను గుర్తిస్తాయి, పట్టికలను కలుపుతాయి.

కీఏమి చేస్తుంది
ప్రైమరీ కీ (Primary key)అడ్డువరుసను ప్రత్యేకంగా గుర్తిస్తుంది. నకిలీలు ఉండవు, NULL ఉండదు. ఒక పట్టికకు ఒకటి.
కాండిడేట్ కీ (Candidate key)ప్రైమరీ కీగా ఉపయోగపడగల ఏ నిలువు వరుస (లేదా సమితి) అయినా.
ఆల్టర్నేట్ కీ (Alternate key)ప్రైమరీగా ఎంచుకోని కాండిడేట్ కీ.
కాంపోజిట్ కీ (Composite key)రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ నిలువు వరుసలు కలిసి ఏర్పడిన కీ.
ఫారిన్ కీ (Foreign key)మరొక పట్టిక ప్రైమరీ కీని సూచించే నిలువు వరుస. ఇది పునరావృతం కావచ్చు, NULL కూడా కావచ్చు.
సూపర్ కీ (Super key)అడ్డువరుసను ప్రత్యేకంగా గుర్తించే ఏ నిలువు వరుసల సమితి అయినా.

ఉదాహరణ: Student పట్టికలో Roll_No ప్రైమరీ కీ కావచ్చు. Marks పట్టికలో Roll_No మళ్లీ ఫారిన్ కీగా కనిపించి, ప్రతి మార్కును ఒక విద్యార్థికి కలుపుతుంది. ఈ లింక్ రెఫరెన్షియల్ ఇంటిగ్రిటీని ఇస్తుంది: లేని విద్యార్థికి మార్కులను నమోదు చేయలేరు.

నార్మలైజేషన్ (Normalisation) అంటే రిడండెన్సీని తొలగించడానికి పట్టికలను దశలవారీగా అమర్చే ప్రక్రియ. సాధారణ రూపాలు 1NF, 2NF, 3NF మరియు BCNF. డేటా డిక్షనరీ ఫీల్డ్‌ల పేర్లు, రకాలు వంటి డేటా వివరాలను నిల్వ చేస్తుంది.

SQL ప్రాథమికాలు

SQL అంటే Structured Query Language. RDBMS తో పనిచేయడానికి ఇది ప్రామాణిక భాష. కమాండ్లకు ఇది కేస్-సెన్సిటివ్ కాదు.

సమూహంపూర్తి రూపంకమాండ్లుఉద్దేశం
DDLData Definition LanguageCREATE, ALTER, DROP, TRUNCATEనిర్మాణాన్ని నిర్మించడం లేదా మార్చడం
DMLData Manipulation LanguageINSERT, UPDATE, DELETEడేటాను మార్చడం
DQLData Query LanguageSELECTడేటాను చదవడం
DCLData Control LanguageGRANT, REVOKEఅనుమతి ఇవ్వడం లేదా వెనక్కి తీసుకోవడం
TCLTransaction Control LanguageCOMMIT, ROLLBACK, SAVEPOINTట్రాన్సాక్షన్లను నిర్వహించడం

సాధారణ ఉదాహరణలు:

  • `SELECT name FROM student WHERE marks > 50;` 50 కంటే ఎక్కువ మార్కులు వచ్చిన విద్యార్థుల పేర్లను చూపుతుంది.
  • `INSERT INTO student VALUES (1, 'Ravi');` ఒక అడ్డువరుసను చేరుస్తుంది.
  • `UPDATE student SET marks = 60 WHERE roll = 1;` ఒక విలువను మారుస్తుంది.
  • `DELETE FROM student WHERE roll = 1;` అడ్డువరుసలను తొలగిస్తుంది.

ఉపయోగకరమైన క్లాజ్‌లు: WHERE అడ్డువరుసలను వడపోస్తుంది, ORDER BY క్రమబద్ధీకరిస్తుంది, GROUP BY అడ్డువరుసలను సమూహపరుస్తుంది, HAVING సమూహాలను వడపోస్తుంది. అగ్రిగేట్ ఫంక్షన్లు COUNT, SUM, AVG, MIN మరియు MAX. DROP మొత్తం పట్టికను తొలగిస్తుంది; DELETE అడ్డువరుసలను మాత్రమే తొలగిస్తుంది; TRUNCATE అన్ని అడ్డువరుసలను త్వరగా ఖాళీ చేస్తుంది.

ట్రాన్సాక్షన్ అంటే అన్నీ విజయవంతం కావాల్సిన లేదా అన్నీ విఫలమవ్వాల్సిన దశల సమూహం. ACID లక్షణాలు: Atomicity, Consistency, Isolation మరియు Durability.

అల్గారిథమ్‌లు మరియు ఫ్లోచార్ట్‌లు

అల్గారిథమ్ అంటే ఒక సమస్యను పరిష్కరించడానికి పరిమితమైన, దశలవారీ సూచనల సమితి. మంచి అల్గారిథమ్‌కు స్పష్టమైన ఇన్‌పుట్, స్పష్టమైన అవుట్‌పుట్, నిర్దిష్ట దశలు ఉంటాయి, అది పరిమిత సంఖ్యలో దశల తర్వాత ముగుస్తుంది.

ఫ్లోచార్ట్ అంటే ప్రామాణిక చిహ్నాలతో అల్గారిథమ్ చిత్రం.

చిహ్నంఅర్థం
ఓవల్ (గుండ్రని)ప్రారంభం లేదా ముగింపు
సమాంతర చతుర్భుజం (Parallelogram)ఇన్‌పుట్ లేదా అవుట్‌పుట్
దీర్ఘచతురస్రం (Rectangle)ప్రక్రియ లేదా గణన
డైమండ్ (Diamond)నిర్ణయం (అవును/కాదు)
బాణంప్రవాహ దిశ
వృత్తం (Circle)కనెక్టర్

సూడోకోడ్ (Pseudocode) అంటే సరళమైన ఇంగ్లీష్ లాంటి వాక్యాలలో రాసిన అల్గారిథమ్. మూడు ప్రాథమిక నియంత్రణ నిర్మాణాలు: సీక్వెన్స్ (ఒకదాని తర్వాత ఒకటి), సెలెక్షన్ (if-else, ఎంపిక) మరియు ఇటరేషన్ (లూప్, పునరావృతం). ఎప్పటికీ ముగియని లూప్‌ను అనంతమైన లూప్ (infinite loop) అంటారు. డీబగ్గింగ్ అంటే లోపాలను (బగ్‌లను) కనుగొని సరిచేయడం.

లోపాల రకాలు: సింటాక్స్ లోపం భాష నియమాలను ఉల్లంఘిస్తుంది, నడిపే ముందే పట్టుబడుతుంది; లాజికల్ లోపం ప్రోగ్రామ్ నడిచినా తప్పు అవుట్‌పుట్ ఇస్తుంది; రన్‌టైమ్ లోపం ప్రోగ్రామ్ నడుస్తున్నప్పుడు దాన్ని ఆపేస్తుంది.

ప్రోగ్రామింగ్ భాషల రకాలు

తరంభాషముఖ్యాంశం
1GLమెషిన్ భాషబైనరీ 0లు, 1లు; నేరుగా నడుస్తుంది; చాలా వేగం, రాయడం కష్టం
2GLఅసెంబ్లీ భాషచిన్న కోడ్‌లు (మ్నెమోనిక్స్); అసెంబ్లర్ అవసరం
3GLహై-లెవల్ భాషఇంగ్లీష్‌కు దగ్గరగా; కంపైలర్ లేదా ఇంటర్‌ప్రెటర్ అవసరం; ఉదా. C, C++, Java, Python
4GLఅతి ఉన్నత స్థాయిపని ఆధారిత, ఉదా. SQL, రిపోర్ట్ సాధనాలు
5GLAI మరియు నిబంధన ఆధారితఇచ్చిన షరతుల నుండి సమస్యలను పరిష్కరిస్తాయి, ఉదా. Prolog

భాష అనువాదకులు:

  • అసెంబ్లర్ (Assembler): అసెంబ్లీ కోడ్‌ను మెషిన్ కోడ్‌గా మారుస్తుంది.
  • కంపైలర్ (Compiler): మొత్తం ప్రోగ్రామ్‌ను ఒకేసారి అనువదిస్తుంది, అన్ని లోపాలను కలిపి జాబితా చేస్తుంది. తర్వాత వచ్చే అవుట్‌పుట్ వేగంగా నడుస్తుంది.
  • ఇంటర్‌ప్రెటర్ (Interpreter): లైన్ లైన్‌గా అనువదించి నడుపుతుంది; మొదటి లోపం వద్ద ఆగుతుంది. Python, BASIC సాధారణంగా ఇంటర్‌ప్రెట్ చేయబడతాయి.

సోర్స్ కోడ్ అంటే ప్రోగ్రామర్ రాసేది. ఆబ్జెక్ట్ కోడ్ అంటే కంపైలర్ తయారుచేసే మెషిన్ కోడ్. లో-లెవల్ భాషలు యంత్రంపై ఆధారపడతాయి; హై-లెవల్ భాషలు పోర్టబుల్. ప్రొసీజరల్ భాషలు (C) ఫంక్షన్లను ఉపయోగిస్తాయి; ఆబ్జెక్ట్-ఓరియంటెడ్ భాషలు (Java, C++) ఆబ్జెక్ట్‌లు, క్లాస్‌లు, ఇన్హెరిటెన్స్, పాలిమార్ఫిజంను ఉపయోగిస్తాయి. HTML ఒక మార్కప్ భాష, ప్రోగ్రామింగ్ భాష కాదు. వేరియబుల్ మారే విలువను నిల్వ చేస్తుంది; కాన్‌స్టాంట్ మారదు.

నార్మలైజేషన్, ఇంటిగ్రిటీ మరియు నిల్వ గురించి మరిన్ని

నార్మలైజేషన్ పెద్ద పట్టికను చిన్న సంబంధిత పట్టికలుగా విడగొడుతుంది. మొదటి నార్మల్ ఫామ్ (1NF) అంటే ప్రతి సెల్‌లో ఒకే విలువ ఉండాలి, పునరావృత సమూహాలు ఉండకూడదు. రెండవ నార్మల్ ఫామ్ (2NF) కాంపోజిట్ కీలోని ఒక భాగంపై పాక్షిక ఆధారపడటాన్ని తొలగిస్తుంది. మూడవ నార్మల్ ఫామ్ (3NF) కీ కాని నిలువు వరుసలపై ఆధారపడటాన్ని తొలగిస్తుంది. లక్ష్యం రిడండెన్సీని తగ్గించడం, నవీకరణ లోపాలను తగ్గించడం.

డేటాను సరిగ్గా ఉంచే ఇంటిగ్రిటీ నియమాలు:

  • ఎంటిటీ ఇంటిగ్రిటీ (Entity integrity): ప్రైమరీ కీ ఎప్పుడూ NULL కాదు.
  • రెఫరెన్షియల్ ఇంటిగ్రిటీ (Referential integrity): ఫారిన్ కీ విలువ ఉన్న ప్రైమరీ కీ విలువతో సరిపోలాలి.
  • డొమైన్ ఇంటిగ్రిటీ (Domain integrity): విలువలు అనుమతించిన రకం, పరిధిలోనే ఉండాలి.

ER (ఎంటిటీ-రిలేషన్‌షిప్) రేఖాచిత్రం పట్టికలను ఎంటిటీలుగా చూపి, వాటిని రిలేషన్‌షిప్‌లతో కలుపుతుంది. రిలేషన్‌షిప్‌లు ఒకటి-ఒకటి, ఒకటి-అనేకం లేదా అనేకం-అనేకం కావచ్చు. ఉదాహరణకు, ఒక ఉపాధ్యాయుడు అనేక మంది విద్యార్థులకు బోధించగలడు, కాబట్టి ఉపాధ్యాయుడు నుండి విద్యార్థికి ఒకటి-అనేకం.

DBMS కు స్కీమా (schema) ఉంటుంది, అంటే డేటాబేస్ రూపకల్పన; మరియు ఇన్‌స్టెన్స్ (instance) ఉంటుంది, అంటే ఒక క్షణంలో అందులో ఉన్న డేటా. డేటాబేస్ అడ్మినిస్ట్రేటర్ (DBA) ప్రవేశం, బ్యాకప్, ట్యూనింగ్‌ను నియంత్రిస్తారు. క్వెరీ అంటే డేటాబేస్‌కు చేసే అభ్యర్థన. ఇండెక్స్ పుస్తకంలోని సూచిక లాగా పనిచేసి, వెతకడాన్ని వేగవంతం చేస్తుంది. వ్యూ (view) అనేది సేవ్ చేసిన క్వెరీ; ఎంచుకున్న డేటాను వర్చువల్ పట్టికగా చూపుతుంది. NULL అంటే లేని లేదా తెలియని విలువ; అది సున్నా లేదా ఖాళీ స్థలం (blank space) తో సమానం కాదు.

పరీక్షలో పొరపాట్లు

  • ప్రైమరీ కీ, ఫారిన్ కీ: ప్రైమరీ ప్రత్యేకమైనది, ఎప్పుడూ NULL కాదు; ఫారిన్ పునరావృతం కావచ్చు.
  • DELETE, DROP, TRUNCATE: అడ్డువరుసలు మాత్రమే, మొత్తం పట్టిక, అన్ని అడ్డువరుసలను ఖాళీ చేయడం.
  • కంపైలర్, ఇంటర్‌ప్రెటర్: మొత్తం ప్రోగ్రామ్ ఒకేసారి, లైన్ లైన్‌గా.
  • డిగ్రీ అంటే నిలువు వరుసల సంఖ్య; కార్డినాలిటీ అంటే అడ్డువరుసల సంఖ్య.
  • DBMS సాఫ్ట్‌వేర్; డేటాబేస్ నిల్వ ఉన్న డేటా.
  • అసెంబ్లీ భాష లో-లెవల్ భాష, కానీ అది మెషిన్ భాష కాదు.
  • డైమండ్ నిర్ణయం; సమాంతర చతుర్భుజం ఇన్‌పుట్/అవుట్‌పుట్; ఓవల్ ప్రారంభం/ముగింపు.
  • GRANT మరియు REVOKE DCL కు చెందినవి, DML కు కాదు.

ఒక్క వాక్యంలో

  • 1. DBMS డేటాబేస్‌ను నిర్వహిస్తుంది; RDBMS డేటాను సంబంధిత పట్టికలలో నిల్వ చేస్తుంది.
  • 2. రిలేషనల్ మోడల్‌ను E. F. Codd ప్రతిపాదించారు.
  • 3. ఒక పట్టికకు ఒకే ప్రైమరీ కీ ఉండగలదు.
  • 4. SQL అంటే Structured Query Language.
  • 5. పట్టిక నుండి డేటాను చదవడానికి SELECT ఉపయోగిస్తారు.
  • 6. WHERE అడ్డువరుసలను వడపోస్తుంది; HAVING సమూహాలను వడపోస్తుంది.
  • 7. COUNT, SUM, AVG, MIN మరియు MAX అగ్రిగేట్ ఫంక్షన్లు.
  • 8. అల్గారిథమ్ పరిమిత సంఖ్యలో దశల తర్వాత ముగియాలి.
  • 9. ఫ్లోచార్ట్ నిర్ణయాలను డైమండ్‌లో చూపుతారు.
  • 10. CPU నేరుగా నడిపే ఏకైక భాష మెషిన్ భాష.
  • 11. కంపైలర్ మొత్తం ప్రోగ్రామ్ చదివిన తర్వాత అన్ని లోపాలను చూపుతుంది.
  • 12. MySQL, Oracle మరియు PostgreSQL RDBMS సాఫ్ట్‌వేర్‌కు ఉదాహరణలు.

సాధన ప్రశ్నలు

  1. డేటాను క్రమబద్ధంగా సృష్టించడానికి, నిల్వ చేయడానికి మరియు తిరిగి పొందడానికి ఉపయోగించే సాఫ్ట్‌వేర్ ఏది?

    1. DBMS
    2. అసెంబ్లర్
    3. కంపైలర్
    4. బ్రౌజర్
    సమాధానం

    A. DBMS

    Which software is used to create, store and retrieve data in an organised way?

    1. DBMS
    2. Assembler
    3. Compiler
    4. Browser

  2. పట్టికలోని ఒక అడ్డు వరుసను (row) ఇంకా ఏమంటారు?

    1. ఫీల్డ్
    2. డొమైన్
    3. రికార్డ్
    4. అట్రిబ్యూట్
    సమాధానం

    C. రికార్డ్

    A row in a table is also called a:

    1. Field
    2. Domain
    3. Record
    4. Attribute

  3. పట్టికలోని ఒక నిలువు వరుసను (column) ఇంకా ఏమంటారు?

    1. ట్యూపుల్
    2. ఫీల్డ్
    3. కార్డినాలిటీ
    4. రికార్డ్
    సమాధానం

    B. ఫీల్డ్

    A column in a table is also called a:

    1. Tuple
    2. Field
    3. Cardinality
    4. Record

  4. పట్టికలోని నిలువు వరుసల సంఖ్యను ఏమంటారు?

    1. డొమైన్
    2. స్కీమా
    3. కార్డినాలిటీ
    4. డిగ్రీ
    సమాధానం

    D. డిగ్రీ

    The number of columns in a table is called its:

    1. Domain
    2. Schema
    3. Cardinality
    4. Degree

  5. పట్టికలోని అడ్డు వరుసల సంఖ్యను ఏమంటారు?

    1. కార్డినాలిటీ
    2. డొమైన్
    3. కీ
    4. డిగ్రీ
    సమాధానం

    A. కార్డినాలిటీ

    The number of rows in a table is called its:

    1. Cardinality
    2. Domain
    3. Key
    4. Degree

  6. ప్రతి అడ్డు వరుసను ప్రత్యేకంగా గుర్తించే మరియు NULL కాకూడని కీ ఏది?

    1. సూపర్ కీ
    2. ఆల్టర్నేట్ కీ
    3. ప్రైమరీ కీ
    4. ఫారిన్ కీ
    సమాధానం

    C. ప్రైమరీ కీ

    A key that uniquely identifies each row and cannot be NULL is the:

    1. Super key
    2. Alternate key
    3. Primary key
    4. Foreign key

  7. రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ నిలువు వరుసలు కలిసి ఏర్పడిన కీని ఏమంటారు?

    1. నల్ కీ
    2. ఆల్టర్నేట్ కీ
    3. ఫారిన్ కీ
    4. కాంపోజిట్ కీ
    సమాధానం

    D. కాంపోజిట్ కీ

    A key made of two or more columns together is called a:

    1. Null key
    2. Alternate key
    3. Foreign key
    4. Composite key

  8. ప్రైమరీ కీగా ఎంచుకోని క్యాండిడేట్ కీని ఏమంటారు?

    1. కాంపోజిట్ కీ
    2. ఆల్టర్నేట్ కీ
    3. ఫారిన్ కీ
    4. సూపర్ కీ
    సమాధానం

    B. ఆల్టర్నేట్ కీ

    A candidate key that is not chosen as the primary key is called an:

    1. Composite key
    2. Alternate key
    3. Foreign key
    4. Super key

  9. డేటా యొక్క రిలేషనల్ మోడల్‌ను ప్రతిపాదించినవారు ఎవరు?

    1. డెన్నిస్ రిచీ
    2. ఇ. ఎఫ్. కాడ్
    3. టిమ్ బెర్నర్స్-లీ
    4. చార్లెస్ బాబేజ్
    సమాధానం

    B. ఇ. ఎఫ్. కాడ్

    Who proposed the relational model of data?

    1. Dennis Ritchie
    2. E. F. Codd
    3. Tim Berners-Lee
    4. Charles Babbage

  10. SQL పూర్తి రూపం:

    1. Sequential Query Language
    2. Standard Question Language
    3. Simple Query Logic
    4. Structured Query Language
    సమాధానం

    D. Structured Query Language

    SQL stands for:

    1. Sequential Query Language
    2. Standard Question Language
    3. Simple Query Logic
    4. Structured Query Language

  11. పట్టిక నుండి డేటాను చదివే SQL కమాండ్ ఏది?

    1. SELECT
    2. INSERT
    3. GRANT
    4. UPDATE
    సమాధానం

    A. SELECT

    Which SQL command reads data from a table?

    1. SELECT
    2. INSERT
    3. GRANT
    4. UPDATE

  12. పట్టికకు కొత్త అడ్డు వరుసను చేర్చే SQL కమాండ్ ఏది?

    1. SELECT
    2. DROP
    3. INSERT
    4. REVOKE
    సమాధానం

    C. INSERT

    Which SQL command adds a new row to a table?

    1. SELECT
    2. DROP
    3. INSERT
    4. REVOKE

  13. పట్టిక నిర్మాణంతో సహా మొత్తం పట్టికను తొలగించే కమాండ్ ఏది?

    1. DROP
    2. SELECT
    3. DELETE
    4. UPDATE
    సమాధానం

    A. DROP

    Which command removes a whole table, including its structure?

    1. DROP
    2. SELECT
    3. DELETE
    4. UPDATE

  14. ఫలితాన్ని క్రమబద్ధీకరించడానికి ఉపయోగించే SQL క్లాజ్ ఏది?

    1. WHERE
    2. HAVING
    3. INSERT
    4. ORDER BY
    సమాధానం

    D. ORDER BY

    Which SQL clause is used to sort the result?

    1. WHERE
    2. HAVING
    3. INSERT
    4. ORDER BY

  15. GRANT మరియు REVOKE ఏ SQL కమాండ్ల సమూహానికి చెందుతాయి?

    1. TCL
    2. DCL
    3. DML
    4. DDL
    సమాధానం

    B. DCL

    GRANT and REVOKE belong to which group of SQL commands?

    1. TCL
    2. DCL
    3. DML
    4. DDL

  16. CREATE, ALTER మరియు DROP ఏ సమూహానికి చెందుతాయి?

    1. DQL
    2. DML
    3. DDL
    4. DCL
    సమాధానం

    C. DDL

    CREATE, ALTER and DROP belong to which group?

    1. DQL
    2. DML
    3. DDL
    4. DCL

  17. COMMIT మరియు ROLLBACK దేనికి ఉదాహరణలు?

    1. DQL కమాండ్లు
    2. అగ్రిగేట్ ఫంక్షన్లు
    3. TCL కమాండ్లు
    4. DDL కమాండ్లు
    సమాధానం

    C. TCL కమాండ్లు

    COMMIT and ROLLBACK are examples of:

    1. DQL commands
    2. Aggregate functions
    3. TCL commands
    4. DDL commands

  18. కింది వాటిలో SQL లో అగ్రిగేట్ ఫంక్షన్ ఏది?

    1. WHERE
    2. AVG
    3. CREATE
    4. SELECT
    సమాధానం

    B. AVG

    Which of the following is an aggregate function in SQL?

    1. WHERE
    2. AVG
    3. CREATE
    4. SELECT

  19. సమస్యను పరిష్కరించడానికి దశలవారీగా ఇచ్చే పరిమిత సూచనల సమితిని ఏమంటారు?

    1. డేటాబేస్
    2. ప్రోటోకాల్
    3. కంపైలర్
    4. అల్గారిథమ్
    సమాధానం

    D. అల్గారిథమ్

    A step-by-step finite set of instructions to solve a problem is a(n):

    1. Database
    2. Protocol
    3. Compiler
    4. Algorithm

  20. ఫ్లోచార్ట్‌లో ఇన్‌పుట్ మరియు అవుట్‌పుట్‌ను ఏ ఆకారంతో చూపుతారు?

    1. సమాంతర చతుర్భుజం
    2. వృత్తం
    3. అండాకారం
    4. డైమండ్
    సమాధానం

    A. సమాంతర చతుర్భుజం

    In a flowchart, input and output are shown by a:

    1. Parallelogram
    2. Circle
    3. Oval
    4. Diamond

  21. ఫ్లోచార్ట్‌లో ప్రారంభం మరియు ముగింపును ఏ ఆకారంతో చూపుతారు?

    1. అండాకారం
    2. బాణం
    3. దీర్ఘచతురస్రం
    4. డైమండ్
    సమాధానం

    A. అండాకారం

    In a flowchart, the start and end are shown by an:

    1. Oval
    2. Arrow
    3. Rectangle
    4. Diamond

  22. కంప్యూటర్ CPU నేరుగా అమలు చేయగల ఏకైక భాష ఏది?

    1. Python
    2. SQL
    3. అసెంబ్లీ భాష
    4. మెషిన్ భాష
    సమాధానం

    D. మెషిన్ భాష

    The only language a computer CPU can run directly is:

    1. Python
    2. SQL
    3. Assembly language
    4. Machine language

  23. అసెంబ్లీ భాషను మెషిన్ కోడ్‌గా మార్చే ప్రోగ్రామ్ ఏది?

    1. లింకర్
    2. అసెంబ్లర్
    3. ఇంటర్‌ప్రెటర్
    4. కంపైలర్
    సమాధానం

    B. అసెంబ్లర్

    Which program converts assembly language into machine code?

    1. Linker
    2. Assembler
    3. Interpreter
    4. Compiler

  24. మొత్తం ప్రోగ్రామ్‌ను చదివి, ఆ తర్వాత అన్ని లోపాలను కలిపి చూపే అనువాదకం ఏది?

    1. అసెంబ్లర్
    2. ఇంటర్‌ప్రెటర్
    3. కంపైలర్
    4. ఎడిటర్
    సమాధానం

    C. కంపైలర్

    A translator that reads the whole program and then reports all errors together is a:

    1. Assembler
    2. Interpreter
    3. Compiler
    4. Editor

  25. ప్రోగ్రామ్‌ను ఒక్కొక్క లైన్‌గా అమలు చేసే అనువాదకం ఏది?

    1. అసెంబ్లర్
    2. ఇంటర్‌ప్రెటర్
    3. లోడర్
    4. కంపైలర్
    సమాధానం

    B. ఇంటర్‌ప్రెటర్

    A translator that executes a program line by line is an:

    1. Assembler
    2. Interpreter
    3. Loader
    4. Compiler

  26. వీటిలో నాల్గవ తరం భాష ఏది?

    1. మెషిన్ భాష
    2. అసెంబ్లీ భాష
    3. SQL
    4. బైనరీ కోడ్
    సమాధానం

    C. SQL

    Which of these is a fourth-generation language?

    1. Machine language
    2. Assembly language
    3. SQL
    4. Binary code

  27. ఒక భాష యొక్క వ్యాకరణ నియమాలను ఉల్లంఘించే లోపం ఏది?

    1. సింటాక్స్ ఎర్రర్
    2. లాజికల్ ఎర్రర్
    3. రన్‌టైమ్ ఎర్రర్
    4. హార్డ్‌వేర్ ఎర్రర్
    సమాధానం

    A. సింటాక్స్ ఎర్రర్

    An error that breaks the grammar rules of a language is a:

    1. Syntax error
    2. Logical error
    3. Runtime error
    4. Hardware error

  28. ప్రోగ్రామ్ నడుస్తుంది కానీ తప్పు అవుట్‌పుట్ ఇస్తుంది. ఇది ఏ లోపం?

    1. కంపైల్ ఎర్రర్
    2. నెట్‌వర్క్ ఎర్రర్
    3. సింటాక్స్ ఎర్రర్
    4. లాజికల్ ఎర్రర్
    సమాధానం

    D. లాజికల్ ఎర్రర్

    A program runs but gives wrong output. This is a:

    1. Compile error
    2. Network error
    3. Syntax error
    4. Logical error

  29. వీటిలో ఆబ్జెక్ట్-ఓరియెంటెడ్ ప్రోగ్రామింగ్ భాష ఏది?

    1. మెషిన్ భాష
    2. Java
    3. HTML
    4. SQL
    సమాధానం

    B. Java

    Which of these is an object-oriented programming language?

    1. Machine language
    2. Java
    3. HTML
    4. SQL

  30. వీటిలో ప్రోగ్రామింగ్ భాష కానిది ఏది?

    1. HTML
    2. Java
    3. Python
    4. C++
    సమాధానం

    A. HTML

    Which of these is NOT a programming language?

    1. HTML
    2. Java
    3. Python
    4. C++

  31. కింది జతలలో సరిగ్గా సరిపోలినది ఏది?

    1. DROP - ఎంచుకున్న అడ్డు వరుసలను మాత్రమే తొలగిస్తుంది
    2. TRUNCATE - అన్ని అడ్డు వరుసలను త్వరగా ఖాళీ చేస్తుంది
    3. SELECT - నిల్వ చేసిన విలువలను మారుస్తుంది
    4. DELETE - మొత్తం పట్టికను తొలగిస్తుంది
    సమాధానం

    B. TRUNCATE - అన్ని అడ్డు వరుసలను త్వరగా ఖాళీ చేస్తుంది

    Which of the following pairs is correctly matched?

    1. DROP - removes selected rows only
    2. TRUNCATE - empties all rows quickly
    3. SELECT - changes stored values
    4. DELETE - removes the whole table

  32. ప్రకటన 1: ఒక పట్టికకు ఒకే ఒక ప్రైమరీ కీ ఉండగలదు. ప్రకటన 2: ప్రైమరీ కీలో NULL విలువలు ఉండవచ్చు. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statement 1: A table can have only one primary key. Statement 2: A primary key may contain NULL values. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  33. ప్రకటన 1: ఫారిన్ కీలో విలువలు పునరావృతం కావచ్చు. ప్రకటన 2: ఫారిన్ కీ రెండు పట్టికలను అనుసంధానిస్తుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statement 1: A foreign key can have repeated values. Statement 2: A foreign key links two tables. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  34. ప్రకటన 1: కంపైలర్ మొత్తం ప్రోగ్రామ్‌ను ఒకేసారి అనువదిస్తుంది. ప్రకటన 2: ఇంటర్‌ప్రెటర్ తనకు కనిపించిన మొదటి లోపం వద్ద ఆగిపోతుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statement 1: A compiler translates the whole program at once. Statement 2: An interpreter stops at the first error it finds. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  35. ప్రకటన 1: అసెంబ్లీ భాషే మెషిన్ భాష. ప్రకటన 2: హై-లెవల్ భాషలు ఆంగ్లానికి దగ్గరగా ఉంటాయి. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statement 1: Assembly language is machine language. Statement 2: High-level languages are close to English. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  36. ప్రకటన 1: DELETE మొత్తం పట్టిక నిర్మాణాన్ని తొలగిస్తుంది. ప్రకటన 2: DROP పట్టికనే తొలగిస్తుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statement 1: DELETE removes the whole table structure. Statement 2: DROP removes the table itself. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  37. ప్రకటన 1: అల్గారిథమ్ పరిమిత సంఖ్యలో దశల తర్వాత ముగియాలి. ప్రకటన 2: ఫ్లోచార్ట్ అనేది అల్గారిథమ్ యొక్క చిత్రరూపం. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statement 1: An algorithm must end after a finite number of steps. Statement 2: A flowchart is a picture of an algorithm. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  38. ప్రకటన 1: HAVING అడ్డు వరుసల సమూహాలను వడపోస్తుంది. ప్రకటన 2: GROUP BY అడ్డు వరుసలను ఆరోహణ క్రమంలో అమర్చుతుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statement 1: HAVING filters groups of rows. Statement 2: GROUP BY sorts rows in ascending order. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  39. ప్రకటన 1: డిగ్రీ అనేది అడ్డు వరుసల సంఖ్య. ప్రకటన 2: కార్డినాలిటీ అనేది నిలువు వరుసల సంఖ్య. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    D. 1 లేదా 2 కాదు

    Statement 1: Degree is the number of rows. Statement 2: Cardinality is the number of columns. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  40. ప్రకటన 1: MySQL మరియు Oracle RDBMS కు ఉదాహరణలు. ప్రకటన 2: మెషిన్ భాషకు కంపైలర్ అవసరం. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statement 1: MySQL and Oracle are examples of RDBMS. Statement 2: Machine language needs a compiler. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  41. ప్రకటన 1: SQL కమాండ్లు డేటాను చదవడానికి మాత్రమే ఉపయోగిస్తారు. ప్రకటన 2: INSERT మరియు UPDATE DML కమాండ్లు. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statement 1: SQL commands are used only to read data. Statement 2: INSERT and UPDATE are DML commands. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  42. ప్రకటన 1: సీక్వెన్స్, సెలెక్షన్ మరియు ఇటరేషన్ ప్రాథమిక కంట్రోల్ స్ట్రక్చర్లు. ప్రకటన 2: ఎప్పటికీ ముగియని లూప్ ఇన్ఫినిట్ లూప్. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statement 1: Sequence, selection and iteration are basic control structures. Statement 2: A loop that never ends is an infinite loop. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  43. ప్రకటన 1: డేటాబేస్ మరియు DBMS అంటే సరిగ్గా ఒకటే. ప్రకటన 2: DBMS నకిలీ డేటాను తగ్గించడానికి సహాయపడుతుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statement 1: A database and a DBMS mean exactly the same thing. Statement 2: A DBMS helps reduce duplicate data. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  44. ప్రకటన 1: సోర్స్ కోడ్‌ను ప్రోగ్రామర్ రాస్తాడు. ప్రకటన 2: ఆబ్జెక్ట్ కోడ్ అనేది కంపైలర్ ఉత్పత్తి చేసే మెషిన్ కోడ్. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statement 1: Source code is written by the programmer. Statement 2: Object code is the machine code a compiler produces. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

  45. ప్రకటన 1: మెషిన్ భాష అన్ని కంప్యూటర్లలో పోర్టబుల్. ప్రకటన 2: Python ఒక హై-లెవల్ భాష. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statement 1: Machine language is portable across all computers. Statement 2: Python is a high-level language. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
Page 1 of 1
‹
›