←
స్కూల్ అసిస్టెంట్లు మరియు TET పేపర్ 2A కోసం జీవ శాస్త్రం (VI-X తరగతులు) · Chapter 10

చిత్రాల బ్యాంక్ మరియు శీఘ్ర పునశ్చరణ

గుర్తుంచుకోవలసినవి

  • ప్రతి చిత్రాన్ని దాని భాగాల వరుస క్రమంలో, ప్రతి భాగం యొక్క ఒక విధితో నేర్చుకోండి; పదునైన పెన్సిల్‌తో గీయండి, కుడి వైపున నేరుగా గీతలతో భాగాలు గుర్తించండి, శీర్షిక ఇవ్వండి.
  • ఈ స్థాయిలో చాలా ప్రశ్నలు కొన్ని స్థిర జంటలను పరీక్షిస్తాయి: కణాంగం మరియు విధి, గ్రంథి మరియు హార్మోన్, విటమిన్ మరియు లోపం వల్ల వచ్చే వ్యాధి, వ్యాధికారకం మరియు వ్యాధి, శాస్త్రవేత్త మరియు ఆవిష్కరణ.
  • చిత్రాన్ని ఎల్లప్పుడూ దాని విధికి, ఒక రోజువారీ జీవిత ఉదాహరణకు అనుసంధానించండి; తరగతిలో బోధించే పద్ధతి కూడా ఇదే.

చిత్రాల బ్యాంక్: ఏమి గుర్తించాలి

చిత్రంగుర్తించవలసిన ప్రధాన భాగాలు
మొక్క కణంకణ కవచం, కణ త్వచం, కణద్రవ్యం, కేంద్రకం, కేంద్రకాంశం, పెద్ద రిక్తిక, హరితరేణువు, మైటోకాండ్రియా
జంతు కణంకణ త్వచం, కణద్రవ్యం, కేంద్రకం, చిన్న రిక్తికలు, మైటోకాండ్రియా, గాల్గీ సంక్లిష్టం, సెంట్రోసోమ్
మానవ జీర్ణ వ్యవస్థనోరు, లాలాజల గ్రంథులు, అన్నవాహిక, ఆమాశయం, కాలేయం, పిత్తాశయం, క్లోమం, చిన్న ప్రేగు, పెద్ద ప్రేగు, పురీషనాళం (rectum)
మానవ హృదయం (కోత చిత్రం)కుడి, ఎడమ కర్ణికలు, కుడి, ఎడమ జఠరికలు, ఊర్ధ్వ, అధో మహాసిరలు (vena cava), పుపుస ధమని, పుపుస సిరలు, బృహద్ధమని, కవాటాలు
మానవ శ్వాస వ్యవస్థనాసికా రంధ్రం, గ్రసని, స్వరపేటిక, శ్వాసనాళం, శ్వాసనాళికలు (bronchi), సూక్ష్మ శ్వాసనాళికలు (bronchioles), వాయుకోశాలు (alveoli), ఊపిరితిత్తులు, ఉదరవితానం
విసర్జన వ్యవస్థమూత్రపిండాలు, మూత్రనాళాలు (ureters), మూత్రాశయం, మూత్రమార్గం (urethra); నెఫ్రాన్: గ్లోమెరులస్, బౌమన్ గ్రంథి, నాళిక
నాడీకణం (న్యూరాన్)డెండ్రైట్‌లు, కణదేహం (కేంద్రకంతో), ఆక్సాన్, మైలిన్ తొడుగు, ఆక్సాన్ అంత్య భాగాలు
మానవ మెదడుమస్తిష్కం, అనుమస్తిష్కం, ముల్లంగి లాంటి మజ్జాముఖం (medulla oblongata), వెన్నుపాము
మానవ నేత్రంశుక్లపటలం (cornea), కనుపాప (iris), తారక (pupil), కంటిపాప కటకం (lens), రెటీనా, దృక్ నాడి, సీలియరీ కండరాలు
మానవ చెవిచెవి తమ్మె (pinna), చెవి కాలువ, కర్ణభేరి, చెవి ఎముకలు, కోక్లియా, శ్రవణ నాడి
పుష్పం (L.S.)రక్షక పత్రం, ఆకర్షక పత్రం, కేసరం (పరాగకోశం, కేసరదండం), అండకోశం (సీమంతం, కీలం, అండాశయం, అండకం)
ద్విదళ బీజం / అంకురోత్పత్తివిత్తన కవచం, బీజదళాలు, ప్రాంకురం (plumule), మూలాంకురం (radicle)
ఆకు (V.S.)ఎగువ బాహ్యచర్మం, పాలిసేడ్ కణాలు, స్పంజి కణాలు, దారువు (xylem), పోషక పోషకనాళం (phloem) ఉన్న ఈనె, పత్రరంధ్రాలు, రక్షక కణాలు
వేరు (L.S.)వేరు తొడుగు, పెరుగుదల ప్రాంతం, వేరు వెంట్రుకలు, దారువు
పురుష, స్త్రీ ప్రత్యుత్పత్తి వ్యవస్థలువృషణాలు, శుక్రవాహిక, మూత్రమార్గం; అండాశయాలు, అండవాహిక, గర్భాశయం, యోని
నత్రజని చక్రం, ఆహార జాలం, మెండల్ సంకరణంప్రక్రియ లేదా జీవి పేరుతో బాణాలు

చిత్రం గీయడానికి సూచనలు: పెద్దగా, చక్కగా గీయండి; అడిగితే తప్ప నీడ లేదా రంగు వేయవద్దు; భాగాలను గుర్తించండి, ప్రక్రియలను కాదు; గుర్తింపు గీతలు సమాంతరంగా ఉండాలి, ఒకదానినొకటి దాటకూడదు; ఎల్లప్పుడూ శీర్షిక రాయండి. హృదయం కోసం, కుడి వైపు (ఆక్సిజన్ లేని రక్తం), ఎడమ వైపు (ఆక్సిజన్ ఉన్న రక్తం) బాణాలతో చూపండి. నేత్రం కోసం, రెటీనా వెనుక ఉంటుంది, కటకం తారక వెనుక ఉంటుంది.

కణం మరియు కణజాల శీఘ్ర విషయాలు

రాబర్ట్ హుక్ కణాన్ని కార్క్‌లో చూశాడు (1665). ష్లైడెన్ మరియు ష్వాన్ కణ సిద్ధాంతాన్ని ఇచ్చారు (కణాలు అన్ని జీవులకు ప్రాథమిక ప్రమాణాలు); విర్కో కొత్త కణాలు పాత కణాల నుండి వస్తాయని చెప్పాడు. రాబర్ట్ బ్రౌన్ కేంద్రకాన్ని కనుగొన్నాడు. మొక్క కణాలకు సెల్యులోజ్‌తో చేసిన కణ కవచం, హరితరేణువులు, పెద్ద రిక్తికలు ఉంటాయి; జంతు కణాలకు ఇవి ఉండవు, కానీ సెంట్రియోల్‌లు ఉంటాయి.

కణాంగంవిధి
కేంద్రకంకణాన్ని నియంత్రిస్తుంది; DNA, క్రోమోసోమ్‌లను కలిగి ఉంటుంది
మైటోకాండ్రియాఆహారం నుండి శక్తిని విడుదల చేస్తాయి (కణం యొక్క శక్తి కేంద్రం)
హరితరేణువుకిరణజన్య సంయోగక్రియ (పత్రహరితం కలిగి ఉంటుంది)
అంతర్జీవ ద్రవ్య జాలం (Endoplasmic reticulum)పదార్థాల రవాణా; గరుకు ER పై రైబోసోమ్‌లు ఉంటాయి
రైబోసోమ్‌లుప్రొటీన్లను తయారుచేస్తాయి
గాల్గీ సంక్లిష్టంపదార్థాల ప్యాకింగ్, స్రావం
లైసోసోమ్‌లుఅరిగిపోయిన భాగాలను, పరాయి పదార్థాన్ని జీర్ణం చేస్తాయి ("ఆత్మహత్యా సంచులు")
రిక్తికనీటిని, పదార్థాలను నిల్వ చేస్తుంది

కణ విభజన:మైటోసిస్ రెండు సమాన పుత్రికా కణాలను ఇస్తుంది (పెరుగుదల, మరమ్మతు); మియోసిస్ సగం క్రోమోసోమ్‌లు ఉన్న నాలుగు కణాలను ఇస్తుంది (సంయోగబీజాలు). మొక్క కణజాలాలు: విభాజ్య కణజాలం (విభజన), శాశ్వత కణజాలం (దారువు నీటిని రవాణా చేస్తుంది, పోషకనాళం ఆహారాన్ని రవాణా చేస్తుంది). జంతు కణజాలాలు: ఉపకళా (epithelial), సంయోజక (connective), కండర, నాడీ.

మొక్కలు మరియు జీవక్రియలు

  • కిరణజన్య సంయోగక్రియ: సూర్యకాంతి, పత్రహరితం సమక్షంలో కార్బన్ డయాక్సైడ్ + నీరు → గ్లూకోజ్ + ఆక్సిజన్ (6CO₂ + 6H₂O → C₆H₁₂O₆ + 6O₂). ఇది హరితరేణువులలో జరుగుతుంది; పిండిపదార్థం నిల్వ అవుతుంది.
  • భాష్పోత్సేకం (Transpiration): పత్రరంధ్రాల ద్వారా ఆకుల నుండి నీటి ఆవిరి పోవడం; ఇది నీటిని పైకి లాగుతుంది, మొక్కను చల్లబరుస్తుంది. దారువు (Xylem) నీటిని, ఖనిజాలను పైకి తీసుకువెళుతుంది; పోషకనాళం (phloem) ఆహారాన్ని తీసుకువెళుతుంది (స్థానాంతరణం - translocation).
  • శ్వాసక్రియ: శక్తిని విడుదల చేయడానికి గ్లూకోజ్ విచ్ఛిన్నమవుతుంది; ఆక్సిజన్ అవసరమైనది వాయు శ్వాసక్రియ; ఈస్ట్‌లో అవాయు శ్వాసక్రియ ఆల్కహాల్, కార్బన్ డయాక్సైడ్ ఇస్తుంది; కండరాలలో లాక్టిక్ ఆమ్లం ఇస్తుంది.
  • మొక్క హార్మోన్లు: ఆక్సిన్ (పెరుగుదల, కాంతి వైపు వంగడం), జిబ్బరెల్లిన్ (కాండం పెరుగుదల), సైటోకైనిన్ (కణ విభజన), అబ్సిసిక్ ఆమ్లం (పెరుగుదలను ఆపుతుంది, ఒత్తిడిలో పత్రరంధ్రాలను మూస్తుంది), ఇథిలీన్ (పండ్లను పక్వానికి తెస్తుంది).
  • అనువర్తనం (Tropism): ఉద్దీపనకు ప్రతిస్పందనగా పెరుగుదల కదలిక; కాంతి అనువర్తనం (phototropism) (కాంతి), గురుత్వానువర్తనం (geotropism) (గురుత్వాకర్షణ), జలానువర్తనం (hydrotropism) (నీరు).

మానవ శరీర శీఘ్ర విషయాలు

  • జీర్ణక్రియ: లాలాజల అమైలేజ్ (నోరు) పిండిపదార్థ జీర్ణక్రియను మొదలుపెడుతుంది; పెప్సిన్ (ఆమాశయం, హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లంతో) ప్రొటీన్లపై పనిచేస్తుంది; పైత్యరసం (కాలేయంలో తయారై, పిత్తాశయంలో నిల్వ అవుతుంది) కొవ్వును ఎమల్సీకరణం చేస్తుంది; క్లోమ రసంలో ట్రిప్సిన్, అమైలేజ్, లైపేజ్ ఉంటాయి; జీర్ణక్రియ ముగిసి, చిన్న ప్రేగులో రసాంకురాల (villi) ద్వారా శోషణ జరుగుతుంది; నీరు పెద్ద ప్రేగులో శోషించబడుతుంది.
  • రక్తం: ప్లాస్మా, ఎర్ర రక్తకణాలు (హీమోగ్లోబిన్ ఆక్సిజన్‌ను మోస్తుంది), తెల్ల రక్తకణాలు (క్రిములతో పోరాడతాయి), ప్లేట్‌లెట్లు (గడ్డకట్టడం). రక్త వర్గాలను కార్ల్ ల్యాండ్‌స్టైనర్ కనుగొన్నాడు; O వర్గం అందరికీ ఇవ్వగలదు (విశ్వ దాత), AB వర్గం అందరి నుండి తీసుకోగలదు (విశ్వ గ్రహీత). సాధారణ రక్తపోటు సుమారు 120/80 mm Hg.
  • హృదయం: నాలుగు గదులు; కుడి వైపు రక్తాన్ని ఊపిరితిత్తులకు పంపుతుంది, ఎడమ వైపు రక్తాన్ని శరీరానికి పంపుతుంది. ధమనులు రక్తాన్ని హృదయం నుండి దూరంగా తీసుకువెళతాయి; సిరలు రక్తాన్ని హృదయానికి తెస్తాయి (పుపుస ధమని ఆక్సిజన్ లేని రక్తాన్ని తీసుకువెళుతుంది).
  • శ్వాసక్రియ: వాయు వినిమయం వాయుకోశాలలో జరుగుతుంది; ఉదరవితానం, పక్కటెముకల కండరాలు శ్వాసకు సహాయపడతాయి.
  • విసర్జన: నెఫ్రాన్ మూత్రపిండం యొక్క ప్రమాణం; అది రక్తాన్ని వడపోసి మూత్రాన్ని ఏర్పరుస్తుంది.
  • నాడీ వ్యవస్థ: మస్తిష్కం ఆలోచన, జ్ఞాపకశక్తిని నియంత్రిస్తుంది; అనుమస్తిష్కం సమతుల్యతను నియంత్రిస్తుంది; మజ్జాముఖం (medulla) గుండె కొట్టుకోవడం, శ్వాస వంటి అనైచ్ఛిక చర్యలను నియంత్రిస్తుంది. ప్రతిచర్య (reflex action) అంటే వేగవంతమైన స్వయంచాలక ప్రతిస్పందన (ప్రతిచర్యా చాపం వెన్నుపాము గుండా వెళుతుంది).
  • నేత్రం: దండాలు (rods) మసక వెలుతురులో పనిచేస్తాయి; శంకువులు (cones) రంగులను చూస్తాయి. హ్రస్వదృష్టి (myopia) పుటాకార కటకంతో; దీర్ఘదృష్టి (hypermetropia) కుంభాకార కటకంతో సరిచేస్తారు.

హార్మోన్లు, విటమిన్లు మరియు వ్యాధులు

గ్రంథి / అంశంహార్మోన్ లేదా విషయంరుగ్మత లేదా పాత్ర
పీయూష గ్రంథి (ప్రధాన గ్రంథి)పెరుగుదల హార్మోన్మరుగుజ్జుతనం (తక్కువైతే), అతికాయత్వం (ఎక్కువైతే)
థైరాయిడ్థైరాక్సిన్ (అయోడిన్ అవసరం)అయోడిన్ లోపంలో గాయిటర్
క్లోమంఇన్సులిన్ రక్తంలో చక్కెరను తగ్గిస్తుందిమధుమేహం (డయాబెటిస్ మెల్లిటస్)
అడ్రినల్అడ్రినలిన్"పోరాటం లేదా పలాయనం" కోసం శరీరాన్ని సిద్ధం చేస్తుంది
విటమిన్ Aకంటి, చర్మ ఆరోగ్యంరేచీకటి
విటమిన్ B1నరాలుబెరి-బెరి
విటమిన్ Cఆరోగ్యకరమైన చిగుళ్లుస్కర్వీ
విటమిన్ Dకాల్షియం శోషణపిల్లలలో రికెట్స్
విటమిన్ Kరక్తం గడ్డకట్టడంగడ్డకట్టడం ఆలస్యం
ఇనుముహీమోగ్లోబిన్రక్తహీనత (అనీమియా)

వ్యాధులు మరియు వ్యాధికారకాలు: మలేరియా (ప్లాస్మోడియం, ఆడ అనోఫిలిస్ దోమ ద్వారా వ్యాపిస్తుంది); డెంగ్యూ (వైరస్, ఏడిస్ ద్వారా వ్యాపిస్తుంది); కలరా (విబ్రియో, నీటి ద్వారా); టైఫాయిడ్ (సాల్మొనెల్లా); క్షయ (మైకోబాక్టీరియం); పోలియో (వైరస్); AIDS (HIV). టీకాలు: ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్ మశూచి టీకాను అభివృద్ధి చేశాడు; లూయీ పాశ్చర్ రేబీస్ టీకాను అభివృద్ధి చేశాడు; అలెగ్జాండర్ ఫ్లెమింగ్ మొదటి యాంటీబయాటిక్ అయిన పెన్సిలిన్‌ను కనుగొన్నాడు.

ప్రత్యుత్పత్తి, అనువంశికత, జీవావరణం ఒకే చూపులో

  • అలైంగిక: విచ్ఛిత్తి, మొగ్గ తొడగడం, బీజాణువులు, ఖండన, పునరుత్పత్తి, శాఖీయ ప్రవర్ధనం. లైంగిక: పరాగసంపర్కం, తరువాత ఫలదీకరణం, తరువాత మొక్కలలో విత్తనం, ఫలం; మానవులలో అంతర్గత ఫలదీకరణం, గర్భాశయంలో అంతర్రోపణం, జరాయువు.
  • మెండల్: 3:1 మరియు 9:3:3:1. శిశువు లింగాన్ని తండ్రి నిర్ణయిస్తాడు (XY).
  • జీవావరణం: శక్తి ఒకే దిశలో ప్రవహించి పది శాతం నియమాన్ని అనుసరిస్తుంది; రైజోబియం ద్వారా నత్రజని స్థాపన, నైట్రోసోమోనాస్, నైట్రోబాక్టర్ ద్వారా నైట్రీకరణం.
  • పర్యావరణం: CFCల వల్ల ఓజోన్ క్షీణత; హరితగృహ వాయువులు భూతాపానికి కారణం; ఇన్-సిటు మరియు ఎక్స్-సిటు పరిరక్షణ.

బోధనా కోణం: చిత్రాన్ని మొదట బోర్డుపై సరళమైన రూపురేఖగా పరిచయం చేసి, తరువాత భాగాలను ఒక్కొక్కటిగా చేర్చండి. ఖాళీ చిత్రంలో భాగాలను గుర్తించమని విద్యార్థులను అడగండి; వీలైతే నమూనాలు, చార్టులు, ఉల్లిపాయ పొర, చెంప కణం మైక్రోస్కోప్ స్లైడ్‌ను వాడండి.

శాస్త్రవేత్తలు మరియు ఆవిష్కరణలు (శీఘ్ర జాబితా)

హుక్: కణం. లీవెన్‌హుక్: సరళ సూక్ష్మదర్శినితో బాక్టీరియా, ప్రోటోజోవాలను మొదట చూసినవాడు. మెండల్: అనువంశికత నియమాలు. డార్విన్: సహజ ఎంపిక. జెన్నర్: మశూచి టీకా. పాశ్చర్: రేబీస్ టీకా, సూక్ష్మజీవ సిద్ధాంతం (germ theory). ఫ్లెమింగ్: పెన్సిలిన్. ల్యాండ్‌స్టైనర్: రక్త వర్గాలు. వాట్సన్ మరియు క్రిక్: DNA ద్వికుండలి. హార్వే: రక్త ప్రసరణ. రొనాల్డ్ రాస్: మలేరియా పరాన్నజీవిని దోమలు మోస్తాయని కనుగొన్నాడు. జగదీశ్ చంద్ర బోస్: మొక్కలు ఉద్దీపనలకు ప్రతిస్పందిస్తాయని చూపాడు, క్రెస్కోగ్రాఫ్‌ను కనుగొన్నాడు. సలీం అలీ: భారతదేశపు పక్షి మనిషి (Birdman of India). చివరి వారంలో శీఘ్ర పునశ్చరణకు ఈ జాబితాను వాడండి.

వర్గీకరణ మరియు పోషణ శీఘ్ర విషయాలు

జీవులను మొనేరా (బాక్టీరియా), ప్రొటిస్టా (అమీబా), శిలీంధ్రాలు (ఈస్ట్, పుట్టగొడుగు), ప్లాంటే, యానిమేలియా వంటి రాజ్యాలుగా వర్గీకరిస్తారు. జంతువులను వెన్నెముక లేనివి (అకశేరుకాలు: స్పంజికలు, శూన్యాంత్రకాలు (cnidarians), పురుగులు, ఆర్థ్రోపోడాలు, మొలస్కాలు, ఎకైనోడెర్మాలు), వెన్నెముక ఉన్నవి (సకశేరుకాలు: చేపలు, ఉభయచరాలు, సరీసృపాలు, పక్షులు, క్షీరదాలు) గా విభజిస్తారు. కీటకాలకు మూడు జతల కాళ్లు, మూడు భాగాల శరీరం (తల, ఉరం, ఉదరం) ఉంటాయి. సమతుల ఆహారంలో శక్తికి కార్బోహైడ్రేట్లు, కొవ్వులు; పెరుగుదల, మరమ్మతుకు ప్రొటీన్లు; రక్షణ, నియంత్రణకు విటమిన్లు, ఖనిజాలు, నీరు, పీచుపదార్థం (roughage) ఉంటాయి.

పరీక్షలో పొరపాట్లు

  • మైటోకాండ్రియా శక్తిని విడుదల చేస్తాయి; శక్తిని "తయారుచేయవు".
  • గరుకు ERపై రైబోసోమ్‌లు ఉంటాయి; గాల్గీ సంక్లిష్టం ప్యాక్ చేసి స్రవిస్తుంది.
  • దారువు నీటిని పైకి తీసుకువెళుతుంది; పోషకనాళం ఆహారాన్ని పైకి, కిందికి తీసుకువెళుతుంది.
  • పుపుస ధమని ఆక్సిజన్ లేని రక్తాన్ని తీసుకువెళుతుంది; పుపుస సిర ఆక్సిజన్ ఉన్న రక్తాన్ని తీసుకువెళుతుంది.
  • హ్రస్వదృష్టికి పుటాకార కటకం కావాలి; దీర్ఘదృష్టికి కుంభాకార కటకం కావాలి.
  • రికెట్స్ (విటమిన్ D) స్కర్వీ (విటమిన్ C) కాదు; బెరి-బెరి విటమిన్ B1.
  • మలేరియా ఆడ అనోఫిలిస్ ద్వారా వ్యాపిస్తుంది; డెంగ్యూ ఏడిస్ ద్వారా.
  • మైటోసిస్ క్రోమోసోమ్‌ల సంఖ్యను అలాగే ఉంచుతుంది; మియోసిస్ దానిని సగం చేస్తుంది.

ఒక్క వాక్యంలో

  • 1. రాబర్ట్ హుక్ కణాలను మొదట కార్క్‌లో గమనించాడు.
  • 2. పీయూష గ్రంథి ప్రధాన గ్రంథి.
  • 3. ఇన్సులిన్ క్లోమంలో తయారవుతుంది.
  • 4. అయోడిన్ లోపం వల్ల గాయిటర్ వస్తుంది.
  • 5. విటమిన్ A లోపం వల్ల రేచీకటి వస్తుంది.
  • 6. హీమోగ్లోబిన్ ఎర్ర రక్తకణాలలోని ఆక్సిజన్ మోసే వర్ణకం.
  • 7. పత్రరంధ్రాల చుట్టూ రక్షక కణాలు ఉంటాయి.
  • 8. అనుమస్తిష్కం శరీర సమతుల్యతను నియంత్రిస్తుంది.
  • 9. వాయుకోశాలు వాయు వినిమయం జరిగే చోటు.
  • 10. O రక్త వర్గం విశ్వ దాత.
  • 11. ఫ్లెమింగ్ పెన్సిలిన్‌ను కనుగొన్నాడు.
  • 12. కిరణజన్య సంయోగక్రియ హరితరేణువులలో జరుగుతుంది.

సాధన ప్రశ్నలు

  1. కణం యొక్క శక్తి కేంద్రం

    1. గాల్గి వస్తువు
    2. లైసోజోమ్
    3. రైబోజోమ్
    4. మైటోకాండ్రియా
    సమాధానం

    D. మైటోకాండ్రియా

    The powerhouse of the cell is the

    1. Golgi body
    2. lysosome
    3. ribosome
    4. mitochondrion
  2. కిరణజన్య సంయోగక్రియ జరిగే చోటు

    1. మైటోకాండ్రియా
    2. హరితరేణువు (క్లోరోప్లాస్ట్)
    3. కేంద్రకం
    4. రిక్తిక
    సమాధానం

    B. హరితరేణువు (క్లోరోప్లాస్ట్)

    Photosynthesis takes place in the

    1. mitochondrion
    2. chloroplast
    3. nucleus
    4. vacuole
  3. ప్రోటీన్ సంశ్లేషణ జరిగేది

    1. లైసోజోమ్‌లపై
    2. రిక్తికలపై
    3. సెంట్రియోల్‌లపై
    4. రైబోజోమ్‌లపై
    సమాధానం

    D. రైబోజోమ్‌లపై

    Protein synthesis takes place on the

    1. lysosomes
    2. vacuoles
    3. centrioles
    4. ribosomes
  4. కార్క్ ముక్కలో కణాలను మొదట ఎవరు గమనించారు?

    1. విర్కోవ్
    2. ష్లైడెన్
    3. రాబర్ట్ హుక్
    4. రాబర్ట్ బ్రౌన్
    సమాధానం

    C. రాబర్ట్ హుక్

    Who first observed cells in a slice of cork?

    1. Virchow
    2. Schleiden
    3. Robert Hooke
    4. Robert Brown
  5. ఏ గ్రంథిని మాస్టర్ గ్రంథి అంటారు?

    1. అధివృక్క గ్రంథి
    2. పీయూష గ్రంథి
    3. థైరాయిడ్
    4. క్లోమం
    సమాధానం

    B. పీయూష గ్రంథి

    Which gland is known as the master gland?

    1. Adrenal
    2. Pituitary
    3. Thyroid
    4. Pancreas
  6. ఇన్సులిన్‌ను ఉత్పత్తి చేసేది

    1. థైరాయిడ్
    2. పీయూష గ్రంథి
    3. కాలేయం
    4. క్లోమం
    సమాధానం

    D. క్లోమం

    Insulin is produced by the

    1. thyroid
    2. pituitary
    3. liver
    4. pancreas
  7. ఆహారంలో అయోడిన్ లోపం వల్ల కలిగేది

    1. రికెట్స్
    2. రేచీకటి
    3. గాయిటర్ (గలగండం)
    4. స్కర్వీ
    సమాధానం

    C. గాయిటర్ (గలగండం)

    Lack of iodine in the diet causes

    1. rickets
    2. night blindness
    3. goitre
    4. scurvy
  8. స్కర్వీ ఏ విటమిన్ లోపం వల్ల వస్తుంది?

    1. A
    2. C
    3. D
    4. K
    సమాధానం

    B. C

    Scurvy is caused by deficiency of vitamin

    1. A
    2. C
    3. D
    4. K
  9. పిల్లల్లో రికెట్స్ ఏ విటమిన్ లోపం వల్ల వస్తుంది?

    1. A
    2. B1
    3. C
    4. D
    సమాధానం

    D. D

    Rickets in children is due to lack of vitamin

    1. A
    2. B1
    3. C
    4. D
  10. రేచీకటి ఏ విటమిన్ లోపం వల్ల వస్తుంది?

    1. B1
    2. C
    3. D
    4. A
    సమాధానం

    D. A

    Night blindness is caused by lack of vitamin

    1. B1
    2. C
    3. D
    4. A
  11. మలేరియా పరాన్నజీవిని వ్యాప్తి చేసేది ఆడ

    1. ట్సెట్సీ ఈగ
    2. ఎనాఫిలిస్ దోమ
    3. ఈడిస్ దోమ
    4. ఇంటి ఈగ
    సమాధానం

    B. ఎనాఫిలిస్ దోమ

    The malaria parasite is transmitted by the female

    1. tsetse fly
    2. Anopheles mosquito
    3. Aedes mosquito
    4. housefly
  12. మొదటి యాంటీబయోటిక్ అయిన పెన్సిలిన్‌ను కనుగొన్నది

    1. లూయీ పాశ్చర్
    2. రాబర్ట్ కోచ్
    3. అలెగ్జాండర్ ఫ్లెమింగ్
    4. ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్
    సమాధానం

    C. అలెగ్జాండర్ ఫ్లెమింగ్

    The first antibiotic, penicillin, was discovered by

    1. Louis Pasteur
    2. Robert Koch
    3. Alexander Fleming
    4. Edward Jenner
  13. మశూచి (స్మాల్‌పాక్స్) టీకాను అభివృద్ధి చేసినది

    1. రోనాల్డ్ రాస్
    2. కార్ల్ లాండ్‌స్టైనర్
    3. అలెగ్జాండర్ ఫ్లెమింగ్
    4. ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్
    సమాధానం

    D. ఎడ్వర్డ్ జెన్నర్

    The vaccine for smallpox was developed by

    1. Ronald Ross
    2. Karl Landsteiner
    3. Alexander Fleming
    4. Edward Jenner
  14. రక్త గ్రూపులను కనుగొన్నది

    1. గ్రెగర్ మెండల్
    2. లూయీ పాశ్చర్
    3. కార్ల్ లాండ్‌స్టైనర్
    4. విలియం హార్వీ
    సమాధానం

    C. కార్ల్ లాండ్‌స్టైనర్

    Blood groups were discovered by

    1. Gregor Mendel
    2. Louis Pasteur
    3. Karl Landsteiner
    4. William Harvey
  15. విశ్వ దాత (యూనివర్సల్ డోనర్) అని ఏ రక్త గ్రూపును అంటారు?

    1. O
    2. AB
    3. B
    4. A
    సమాధానం

    A. O

    Which blood group is called the universal donor?

    1. O
    2. AB
    3. B
    4. A
  16. ఊపిరితిత్తులలో వాయు వినిమయం జరిగే భాగం

    1. గ్రసని
    2. వాయు గోణులు (ఆల్వియోలై)
    3. శ్వాసనాళికలు (బ్రాంకై)
    4. వాయునాళం (ట్రాకియా)
    సమాధానం

    B. వాయు గోణులు (ఆల్వియోలై)

    Gas exchange in the lungs takes place in the

    1. pharynx
    2. alveoli
    3. bronchi
    4. trachea
  17. శరీర సమతుల్యతను నియంత్రించే మెదడు భాగం ఏది?

    1. చిన్నమెదడు (సెరిబెల్లం)
    2. వెన్నుపాము
    3. పెద్దమెదడు (సెరిబ్రమ్)
    4. మజ్జాముఖం (మెడల్లా)
    సమాధానం

    A. చిన్నమెదడు (సెరిబెల్లం)

    Which part of the brain controls balance of the body?

    1. Cerebellum
    2. Spinal cord
    3. Cerebrum
    4. Medulla
  18. రెటీనాలోని దండాలు (రాడ్స్) దేనిలో చూపునకు బాధ్యత వహిస్తాయి?

    1. ప్రకాశవంతమైన కాంతిలో
    2. రంగులను
    3. దగ్గరి వస్తువులను మాత్రమే
    4. మసక వెలుతురులో
    సమాధానం

    D. మసక వెలుతురులో

    Rods in the retina are responsible for vision in

    1. bright light
    2. colour
    3. near objects only
    4. dim light
  19. హ్రస్వదృష్టి (మయోపియా)ని సరిచేయడానికి ఉపయోగించేది

    1. పుటాకార కటకం
    2. కుంభాకార కటకం
    3. ద్విదృష్టి కటకం మాత్రమే
    4. సమతల దర్పణం
    సమాధానం

    A. పుటాకార కటకం

    Myopia (short sight) is corrected by using a

    1. concave lens
    2. convex lens
    3. bifocal lens only
    4. plane mirror
  20. మొక్కలలో నీరు, ఖనిజాలను పైకి తీసుకెళ్లేది

    1. పోషక కణజాలం (ఫ్లోయం)
    2. దారువు (జైలం)
    3. బాహ్యచర్మం
    4. ఏధ (కాంబియం)
    సమాధానం

    B. దారువు (జైలం)

    Water and minerals are carried upward in plants by the

    1. phloem
    2. xylem
    3. epidermis
    4. cambium
  21. పండ్లు పక్వానికి రావడానికి కారణమయ్యే హార్మోన్

    1. సైటోకైనిన్
    2. జిబ్బరెలిన్
    3. ఇథిలీన్
    4. ఆక్సిన్
    సమాధానం

    C. ఇథిలీన్

    The hormone that causes ripening of fruits is

    1. cytokinin
    2. gibberellin
    3. ethylene
    4. auxin
  22. నోటిలో పిండిపదార్థ జీర్ణక్రియను ప్రారంభించే ఎంజైమ్

    1. ట్రిప్సిన్
    2. పెప్సిన్
    3. లాలాజల అమైలేస్
    4. లైపేస్
    సమాధానం

    C. లాలాజల అమైలేస్

    The enzyme that starts starch digestion in the mouth is

    1. trypsin
    2. pepsin
    3. salivary amylase
    4. lipase
  23. పైత్యరసం (బైల్) సహాయపడేది

    1. నీటి శోషణకు
    2. కొవ్వుల ఎమల్సీకరణకు
    3. పిండిపదార్థ విచ్ఛిన్నానికి
    4. ప్రోటీన్ల జీర్ణక్రియకు
    సమాధానం

    B. కొవ్వుల ఎమల్సీకరణకు

    Bile helps in the

    1. absorption of water
    2. emulsification of fats
    3. breakdown of starch
    4. digestion of proteins
  24. మూత్రపిండం యొక్క నిర్మాణాత్మక, క్రియాత్మక ప్రమాణం

    1. న్యూరాన్
    2. వాయుగోణి (ఆల్వియోలస్)
    3. చూషకం (విల్లస్)
    4. నెఫ్రాన్
    సమాధానం

    D. నెఫ్రాన్

    The unit of structure and function of the kidney is the

    1. neuron
    2. alveolus
    3. villus
    4. nephron
  25. పుపుస ధమని (పల్మనరీ ఆర్టరీ) తీసుకెళ్లేది

    1. శరీరం నుండి గుండెకు ఆక్సిజన్ లేని రక్తం
    2. గుండె నుండి ఊపిరితిత్తులకు ఆక్సిజన్ లేని రక్తం
    3. శరీరానికి ఆక్సిజన్ ఉన్న రక్తం
    4. ఊపిరితిత్తుల నుండి గుండెకు ఆక్సిజన్ ఉన్న రక్తం
    సమాధానం

    B. గుండె నుండి ఊపిరితిత్తులకు ఆక్సిజన్ లేని రక్తం

    The pulmonary artery carries

    1. deoxygenated blood from the body to the heart
    2. deoxygenated blood from the heart to the lungs
    3. oxygenated blood to the body
    4. oxygenated blood from the lungs to the heart
  26. మైటోసిస్ ఫలితంగా ఏర్పడేది

    1. సగం క్రోమోజోమ్‌లు ఉన్న నాలుగు కణాలు
    2. రెట్టింపు క్రోమోజోమ్‌లు ఉన్న ఒక కణం
    3. బీజకణాలు మాత్రమే
    4. రెండు సమాన పుత్రికా కణాలు
    సమాధానం

    D. రెండు సమాన పుత్రికా కణాలు

    Mitosis results in the formation of

    1. four cells with half the chromosomes
    2. one cell with double chromosomes
    3. gametes only
    4. two identical daughter cells
  27. కింది వాటిలో వెన్నెముక గల జీవి (సకశేరుకం) ఏది?

    1. రొయ్య
    2. వానపాము
    3. కప్ప
    4. నక్షత్ర చేప
    సమాధానం

    C. కప్ప

    Which of the following is a vertebrate?

    1. Prawn
    2. Earthworm
    3. Frog
    4. Starfish
  28. కీటకాలకు ఎన్ని జతల కాళ్లు ఉంటాయి?

    1. 2
    2. 4
    3. 3
    4. 5
    సమాధానం

    C. 3

    Insects have how many pairs of legs?

    1. 2
    2. 4
    3. 3
    4. 5
  29. మొక్కలు కాంతి వైపు వంగడానికి కారణమైన హార్మోన్

    1. ఆక్సిన్
    2. అబ్సిసిక్ ఆమ్లం
    3. ఇథిలీన్
    4. ఇన్సులిన్
    సమాధానం

    A. ఆక్సిన్

    Plants bend towards light because of the hormone

    1. auxin
    2. abscisic acid
    3. ethylene
    4. insulin
  30. ప్రతీకార చర్య మార్గం (రిఫ్లెక్స్ ఆర్క్) వెళ్లేది

    1. వెన్నుపాము గుండా
    2. పెద్దమెదడు మాత్రమే
    3. చిన్నమెదడు మాత్రమే
    4. గుండె
    సమాధానం

    A. వెన్నుపాము గుండా

    The reflex arc passes through the

    1. spinal cord
    2. cerebrum only
    3. cerebellum only
    4. heart
  31. తక్కువ హిమోగ్లోబిన్, అలసట ఉన్న వ్యక్తికి ఎక్కువగా లోపించేది

    1. అయోడిన్
    2. కాల్షియం
    3. సోడియం
    4. ఇనుము
    సమాధానం

    D. ఇనుము

    A person with low haemoglobin and tiredness most likely lacks

    1. iodine
    2. calcium
    3. sodium
    4. iron
  32. కింది జతలలో సరిగ్గా సరిపోలినది ఏది?

    1. టైఫాయిడ్ — ఎనాఫిలిస్
    2. డెంగ్యూ — ఈడిస్ దోమ
    3. కలరా — ప్లాస్మోడియం
    4. క్షయ — విబ్రియో
    సమాధానం

    B. డెంగ్యూ — ఈడిస్ దోమ

    Which of the following pairs is correctly matched?

    1. Typhoid — Anopheles
    2. Dengue — Aedes mosquito
    3. Cholera — Plasmodium
    4. Tuberculosis — Vibrio
  33. అరిగిపోయిన కణ భాగాలను జీర్ణం చేసే, 'ఆత్మహత్యా సంచి' అని పిలువబడే కణాంగం ఏది?

    1. సెంట్రియోల్
    2. రైబోజోమ్
    3. హరితరేణువు
    4. లైసోజోమ్
    సమాధానం

    D. లైసోజోమ్

    Which organelle digests worn-out cell parts and is called the 'suicide bag'?

    1. Centriole
    2. Ribosome
    3. Chloroplast
    4. Lysosome
  34. 6CO₂ + 6H₂O → C₆H₁₂O₆ + 6O₂ సమీకరణం సూచించేది

    1. కిరణజన్య సంయోగక్రియ
    2. శ్వాసక్రియ
    3. బాష్పోత్సేకం
    4. కిణ్వనం
    సమాధానం

    A. కిరణజన్య సంయోగక్రియ

    The equation 6CO₂ + 6H₂O → C₆H₁₂O₆ + 6O₂ represents

    1. photosynthesis
    2. respiration
    3. transpiration
    4. fermentation
  35. ప్రకటనలు: 1. మొక్కలలో దారువు ఆహారాన్ని రవాణా చేస్తుంది. 2. పోషక కణజాలం (ఫ్లోయం) వేర్ల నుండి నీరు, ఖనిజాలను రవాణా చేస్తుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    D. 1 లేదా 2 కాదు

    Statements: 1. Xylem carries food in plants. 2. Phloem carries water and minerals from the roots.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  36. ప్రకటనలు: 1. మైటోసిస్ పెరుగుదల, మరమ్మతు కోసం జరుగుతుంది. 2. మియోసిస్ బీజకణాలను ఏర్పరుస్తుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statements: 1. Mitosis is for growth and repair. 2. Meiosis forms gametes.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  37. ప్రకటనలు: 1. సిరలు రక్తాన్ని గుండె వైపు తీసుకెళ్తాయి. 2. ధమనులు ఎల్లప్పుడూ ఆక్సిజన్ ఉన్న రక్తాన్నే తీసుకెళ్తాయి.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statements: 1. Veins carry blood towards the heart. 2. Arteries always carry oxygenated blood.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  38. ప్రకటనలు: 1. థైరాక్సిన్‌లో అయోడిన్ ఉంటుంది. 2. ఇన్సులిన్‌ను అధివృక్క గ్రంథి స్రవిస్తుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statements: 1. Thyroxine contains iodine. 2. Insulin is secreted by the adrenal gland.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  39. ప్రకటనలు: 1. వృక్ష కణాలకు కణ కవచం (సెల్ వాల్) ఉంటుంది. 2. జంతు కణాలలో హరితరేణువులు ఉంటాయి.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statements: 1. Plant cells have a cell wall. 2. Animal cells have chloroplasts.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  40. ప్రకటనలు: 1. కరుకు అంతర్జీవ ద్రవ్యజాలం (రఫ్ ER)పై రైబోజోమ్‌లు ఉంటాయి. 2. గాల్గి వస్తువు కిరణజన్య సంయోగక్రియ జరిగే చోటు.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statements: 1. Rough ER carries ribosomes. 2. Golgi body is the site of photosynthesis.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  41. ప్రకటనలు: 1. బెరిబెరి విటమిన్ B1 లోపం వల్ల వస్తుంది. 2. స్కర్వీ విటమిన్ D లోపం వల్ల వస్తుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Statements: 1. Beri-beri is caused by lack of vitamin B1. 2. Scurvy is caused by lack of vitamin D.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  42. ప్రకటనలు: 1. దూరదృష్టి లోపం (హైపర్‌మెట్రోపియా)ను కుంభాకార కటకంతో సరిచేస్తారు. 2. శంకువులు (కోన్స్) రంగుల దృష్టికి బాధ్యత వహిస్తాయి.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statements: 1. Hypermetropia is corrected by a convex lens. 2. Cones are responsible for colour vision.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  43. ప్రకటనలు: 1. పాశ్చర్ రేబీస్ టీకాను అభివృద్ధి చేశాడు. 2. దోమలు మలేరియాను వ్యాప్తి చేస్తాయని రోనాల్డ్ రాస్ చూపించాడు.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statements: 1. Pasteur developed the rabies vaccine. 2. Ronald Ross showed that mosquitoes spread malaria.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  44. ప్రకటనలు: 1. బాష్పోత్సేకం మొక్కలలో నీటిని పైకి లాగుతుంది. 2. ఇది ప్రధానంగా పత్ర రంధ్రాల (స్టోమాటా) ద్వారా జరుగుతుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statements: 1. Transpiration pulls water upward in plants. 2. It takes place mainly through stomata.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  45. ప్రకటనలు: 1. కరచాలనం (షేక్‌హ్యాండ్) ద్వారా HIV వ్యాపిస్తుంది. 2. ఈడిస్ దోమ డెంగ్యూను వ్యాప్తి చేస్తుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statements: 1. HIV spreads by shaking hands. 2. Aedes mosquito spreads dengue.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
Page 1 of 1
‹
›