కొలత, ప్రమాణాలు, గమనం, అదిశలు మరియు సదిశలు, గ్రాఫ్లు, వృత్తాకార గమనం
గుర్తుంచుకోవాల్సినవి
- SI పద్ధతిలో ఏడు మూల ప్రమాణాలు ఉన్నాయి (మీటర్, కిలోగ్రామ్, సెకన్, ఆంపియర్, కెల్విన్, మోల్, కాండెలా); మిగతా ప్రమాణాలన్నీ వీటి నుండి ఉత్పన్నమవుతాయి.
- వేగం (వెలాసిటీ) = స్థానభ్రంశం ÷ కాలం (సదిశ); నిదానం/చాలనం (స్పీడ్) = దూరం ÷ కాలం (అదిశ). ఏకరీతి త్వరణ సమీకరణాలు మూడు: v = u + at, s = ut + ½at², v² = u² + 2as.
- ఏకరీతి వృత్తాకార గమనంలో చాలనం స్థిరంగా ఉంటుంది కానీ వేగం మారుతుంది, కాబట్టి కేంద్రం వైపు a = v²/r అనే అభికేంద్ర త్వరణం ఉంటుంది.
కొలత మరియు ప్రమాణాలు
కొలవడం అంటే ఒక రాశిని అదే రకమైన ప్రమాణంతో పోల్చడం. భౌతిక రాశిని ఒక సంఖ్య × ప్రమాణంగా రాస్తారు. ప్రాథమిక (మూల) రాశులు స్వతంత్రమైనవి; ఉత్పన్న రాశులు వాటి నుండి ఏర్పడతాయి.
| మూల రాశి | SI ప్రమాణం | గుర్తు |
|---|---|---|
| పొడవు | మీటర్ | m |
| ద్రవ్యరాశి | కిలోగ్రామ్ | kg |
| కాలం | సెకన్ | s |
| విద్యుత్ ప్రవాహం | ఆంపియర్ | A |
| ఉష్ణోగ్రత | కెల్విన్ | K |
| పదార్థ పరిమాణం | మోల్ | mol |
| ప్రకాశ తీవ్రత | కాండెలా | cd |
సాధారణ ఉత్పన్న ప్రమాణాలు: వైశాల్యం m²; ఘనపరిమాణం m³; చాలనం m/s; త్వరణం m/s²; బలం న్యూటన్ (N = kg m/s²); పీడనం పాస్కల్ (Pa = N/m²); పని మరియు శక్తి జూల్ (J = N m); సామర్థ్యం (పవర్) వాట్ (W = J/s); పౌనఃపున్యం హెర్ట్జ్ (Hz = 1/s); సాంద్రత kg/m³.
ఉపసర్గలు: కిలో 10³, సెంటీ 10⁻², మిల్లీ 10⁻³, మైక్రో 10⁻⁶, నానో 10⁻⁹, మెగా 10⁶, గిగా 10⁹. ఉదాహరణలు: 1 km = 1000 m; 1 cm = 0.01 m; 1 క్వింటాల్ = 100 kg; 1 టన్ను = 1000 kg; 1 లీటర్ = 10⁻³ m³ = 1000 cm³.
ఇతర ప్రమాణాలు: ఖగోళ ప్రమాణం (భూమి నుండి సూర్యునికి దూరం, సుమారు 1.5 × 10¹¹ m), కాంతి సంవత్సరం (కాంతి ఒక సంవత్సరంలో ప్రయాణించే దూరం, సుమారు 9.46 × 10¹⁵ m), పార్సెక్ (కాంతి సంవత్సరం కంటే పెద్దది). కాంతి సంవత్సరం దూరం యొక్క ప్రమాణం, కాలానిది కాదు. కాలాన్ని గడియారాలు, లోలకం, స్టాప్ వాచ్తో; పొడవును మీటర్ స్కేల్, వెర్నియర్ కాలిపర్స్, స్క్రూ గేజ్తో కొలుస్తారు.
పరిమాణాలు (డైమెన్షన్స్): పొడవు [L], ద్రవ్యరాశి [M], కాలం [T]. వేగం [LT⁻¹], త్వరణం [LT⁻²], బలం [MLT⁻²]. ఒకే పరిమాణాలు ఉన్న రాశులను మాత్రమే కూడవచ్చు లేదా తీసివేయవచ్చు.
కొలత పరికరాలు, కనీస కొలత (లీస్ట్ కౌంట్) మరియు దోషాలు
- కనీస కొలత (LC) అనేది పరికరం కొలవగల అతి చిన్న విలువ.
- వెర్నియర్ కాలిపర్స్: LC = ఒక ప్రధాన స్కేల్ విభాగం విలువ − ఒక వెర్నియర్ విభాగం విలువ = 1 MSD ÷ వెర్నియర్ విభాగాల సంఖ్య. 1 MSD = 1 mm మరియు 10 వెర్నియర్ విభాగాలు ఉంటే, LC = 0.1 mm = 0.01 cm. గోళం వ్యాసం లేదా అంతర, బాహ్య వ్యాసాలకు వాడతారు.
- స్క్రూ గేజ్: LC = పిచ్ ÷ వృత్తాకార స్కేల్పై విభాగాల సంఖ్య. పిచ్ అంటే ఒక పూర్తి భ్రమణంలో కదిలే దూరం. పిచ్ 1 mm, 100 విభాగాలు ఉంటే, LC = 0.01 mm. సన్నని తీగలు, రేకులకు వాడతారు.
- శూన్య దోషం (జీరో ఎర్రర్) అంటే దవడలను మూసినప్పుడు వచ్చే రీడింగ్; సరైన రీడింగ్ = గమనించిన రీడింగ్ − శూన్య దోషం.
- సార్థక అంకెలు: సున్నా కాని అన్ని అంకెలు, వాటి మధ్య ఉండే సున్నాలు, చివర దశాంశం తర్వాత ఉండే సున్నాలు సార్థకమైనవి. 0.0045 లో రెండు; 4.500 లో నాలుగు. ఫలితం అతి తక్కువ ఖచ్చితత్వం ఉన్న కొలత కంటే ఎక్కువ ఖచ్చితంగా ఉండదు.
- ఖచ్చితత్వం (యాక్యురసీ) అంటే నిజమైన విలువకు దగ్గరగా ఉండటం; సూక్ష్మత (ప్రెసిషన్) అంటే పునరావృత రీడింగ్ల మధ్య దగ్గరితనం. దోషాలు క్రమబద్ధ, యాదృచ్ఛిక లేదా వ్యక్తిగత (మానవ) దోషాలు కావచ్చు.
- సగటు విలువ = రీడింగ్ల మొత్తం ÷ రీడింగ్ల సంఖ్య. పరమ దోషం = |కొలిచినది − నిజమైనది|; శాతం దోషం = (పరమ దోషం ÷ నిజమైన విలువ) × 100.
దూరం మరియు స్థానభ్రంశం; చాలనం మరియు వేగం
- దూరం అంటే నిజమైన మార్గం పొడవు (అదిశ, ఎల్లప్పుడూ ధనాత్మకం).
- స్థానభ్రంశం అంటే ప్రారంభ బిందువు నుండి చివరి బిందువుకు దిశతో కూడిన అతి చిన్న సరళరేఖ (సదిశ). వస్తువు ప్రారంభ బిందువుకే తిరిగి వస్తే ఇది సున్నా కావచ్చు.
- చాలనం = దూరం ÷ కాలం. సగటు చాలనం = మొత్తం దూరం ÷ మొత్తం కాలం.
- వేగం = స్థానభ్రంశం ÷ కాలం. SI ప్రమాణం m/s. మార్పిడి: 1 km/h = 5/18 m/s; 36 km/h = 10 m/s.
- ఏకరీతి గమనం: సమాన కాలాల్లో సమాన దూరాలు. అనేకరీతి గమనం: సమాన కాలాల్లో అసమాన దూరాలు.
- సమాన దూరం d ను v₁, v₂ చాలనాలతో ప్రయాణిస్తే సగటు చాలనం: 2v₁v₂ ÷ (v₁ + v₂). 30 km/h, 60 km/h లకు: 2 × 30 × 60 ÷ 90 = 40 km/h (45 కాదు).
త్వరణం మరియు గమన సమీకరణాలు
త్వరణం a = (v − u) ÷ t (వేగంలో మార్పు రేటు). ప్రమాణం m/s². రుణాత్మక త్వరణాన్ని తిరోగమన త్వరణం (రిటార్డేషన్, డిసిలరేషన్) అంటారు.
సమీకరణాలు (సరళరేఖ వెంట ఏకరీతి త్వరణం):
- 1. v = u + at
- 2. s = ut + ½at²
- 3. v² = u² + 2as
- 4. nవ సెకనులో దూరం: s(n) = u + a(2n − 1)/2
సాధించిన ఉదాహరణ 1: ఒక కారు నిశ్చల స్థితి నుండి 2 m/s² త్వరణంతో 5 s పాటు వేగం పెంచుతుంది. v = 0 + 2×5 = 10 m/s; s = ½×2×25 = 25 m.
సాధించిన ఉదాహరణ 2: 20 m/s వేగంతో వెళ్తున్న కారు 5 m/s² తిరోగమన త్వరణంతో ఆగుతుంది. v² = u² + 2as నుండి 0 = 400 − 10s, కాబట్టి s = 40 m; కాలం = 20 ÷ 5 = 4 s.
స్వేచ్ఛా పతనం: గురుత్వాకర్షణ ఒక్కటే పనిచేస్తూ పడే వస్తువుకు a = g = 9.8 m/s² (సులభమైన లెక్కల్లో 10 m/s² గా తీసుకుంటారు); గాలి లేనప్పుడు అన్ని ద్రవ్యరాశులకు ఇది సమానం. నిశ్చల స్థితి నుండి వదిలితే: v = gt, h = ½gt². u వేగంతో పైకి విసిరిన వస్తువు u²/2g ఎత్తు వరకు, u/g కాలంలో పైకి వెళ్తుంది. ఉదాహరణ: నిశ్చల స్థితి నుండి వదిలిన రాయి 2 s పడుతుంది: v = 10 × 2 = 20 m/s; h = ½ × 10 × 4 = 20 m (g = 10 తో).
అదిశలు మరియు సదిశలు
| అదిశ (పరిమాణం మాత్రమే) | సదిశ (పరిమాణం మరియు దిశ) |
|---|---|
| దూరం, చాలనం, ద్రవ్యరాశి, కాలం, ఉష్ణోగ్రత, శక్తి, పని, సాంద్రత, పీడనం, సామర్థ్యం, విద్యుత్ ప్రవాహం | స్థానభ్రంశం, వేగం, త్వరణం, బలం, ద్రవ్యవేగం, భారం, ప్రచోదనం (ఇంపల్స్) |
- సదిశలను త్రిభుజ నియమం లేదా సమాంతర చతుర్భుజ నియమం ద్వారా కలుపుతారు: ఒక సదిశ తోకను మరొకదాని తలకు కలపాలి. ఒకే దిశలోని రెండు సదిశలు కూడతాయి; వ్యతిరేక దిశల్లో తీసివేయబడతాయి; లంబకోణంలో ఉంటే, ఫలితం √(A² + B²).
- ఉదాహరణ: లంబకోణంలో ఉన్న 3 N, 4 N బలాల ఫలితం = √(9+16) = 5 N.
- ఒక సదిశ రుణాత్మకం అంటే అదే పరిమాణం, వ్యతిరేక దిశ. ఒక సదిశను అంశాలుగా (A cosθ, A sinθ) విభజించవచ్చు.
- రెండు సదిశల నుండి ఏర్పడినప్పటికీ, పని అదిశ.
గమన గ్రాఫ్లు
దూరం (లేదా స్థానం)-కాలం గ్రాఫ్
- మూలబిందువు గుండా వెళ్లే సరళరేఖ ఏకరీతి చాలనాన్ని సూచిస్తుంది; వాలు = చాలనం. అడ్డ రేఖ వస్తువు నిశ్చలంగా ఉందని సూచిస్తుంది. వాలు పెరుగుతున్న వక్రరేఖ చాలనం పెరుగుతోందని సూచిస్తుంది.
వేగం-కాలం గ్రాఫ్
- అడ్డ రేఖ: ఏకరీతి వేగం. వాలుగా ఉన్న సరళరేఖ: ఏకరీతి త్వరణం; వాలు = త్వరణం. గ్రాఫ్ కింద వైశాల్యం = స్థానభ్రంశం (దిశ మారకపోతే దూరం).
- కిందికి వాలిన రేఖ: తిరోగమన త్వరణం. ట్రాపీజియం లేదా త్రిభుజం వైశాల్యం దూరాన్ని ఇస్తుంది. ఉదాహరణ: వేగం 5 s లో 0 నుండి 10 m/s కి పెరిగి, తర్వాత 5 s పాటు స్థిరంగా ఉంటే: దూరం = ½×5×10 + 10×5 = 25 + 50 = 75 m.
| గ్రాఫ్ | వాలు ఇచ్చేది | వైశాల్యం ఇచ్చేది |
|---|---|---|
| స్థానం-కాలం | వేగం | ఉపయోగకరమైనది ఏదీ లేదు |
| వేగం-కాలం | త్వరణం | స్థానభ్రంశం |
వృత్తాకార గమనం
- ఏకరీతి వృత్తాకార గమనం: వస్తువు స్థిర చాలనంతో వృత్తంలో కదులుతుంది. వేగం వృత్తానికి స్పర్శరేఖ దిశలో ఉంటుంది, దిశ నిరంతరం మారుతుంది; అందువల్ల చాలనం స్థిరంగా ఉన్నా త్వరణం ఉంటుంది.
- ఆవర్తన కాలం T: ఒక పరిభ్రమణానికి పట్టే కాలం; పౌనఃపున్యం f = 1/T (Hz); కోణీయ వేగం ω = 2π/T = 2πf (rad/s); రేఖీయ చాలనం v = rω = 2πr/T.
- అభికేంద్ర త్వరణం a = v²/r = ω²r, కేంద్రం వైపు ఉంటుంది. అభికేంద్ర బలం F = mv²/r, దీనిని తన్యత (తాడుకు కట్టిన రాయి), గురుత్వాకర్షణ (ఉపగ్రహాలు, గ్రహాలు), ఘర్షణ (సమతల మలుపులో కారు) లేదా అభిలంబ ప్రతిచర్య అందిస్తాయి.
- అభికేంద్ర బలం గమనానికి లంబంగా ఉండటం వల్ల పని చేయదు. తాడు తెగితే, వస్తువు స్పర్శరేఖ వెంట సరళరేఖలో కదులుతుంది (న్యూటన్ మొదటి నియమం).
- అపకేంద్ర బలం అనేది తిరుగుతున్న చట్రంలో అనుభవమయ్యే ఆభాస బాహ్య బలం (భూమి చట్రంలో ఇది నిజమైన బలం కాదు). అపకేంద్ర ప్రభావ అనువర్తనాలు: వాషింగ్ మెషిన్ డ్రయర్, క్రీమ్ సెపరేటర్. రోడ్ల బ్యాంకింగ్, వాహనాలు మలుపు తిరగడం అభికేంద్ర బలంపై ఆధారపడతాయి.
- ఉదాహరణ: 0.5 kg ద్రవ్యరాశి గల రాయిని 2 m వ్యాసార్ధం గల వృత్తంలో 4 m/s చాలనంతో తిప్పితే: F = 0.5 × 16 ÷ 2 = 4 N.
- ఉదాహరణ: ఒక చక్రం 10 s లో 50 పరిభ్రమణాలు చేస్తే: f = 5 Hz, T = 0.2 s, ω = 10π rad/s.
పరీక్షలో జాగ్రత్తలు
- దూరం అదిశ, స్థానభ్రంశం సదిశ; స్థానభ్రంశం సున్నా కావచ్చు, దూరం ఎప్పటికీ కాదు.
- చాలనం స్థిరంగా ఉండి వేగం మారవచ్చు (వృత్తాకార గమనం).
- సమాన దూరాలు ప్రయాణించినప్పుడు సగటు చాలనం రెండు చాలనాల సాధారణ సగటు కాదు.
- కాంతి సంవత్సరం దూరం యొక్క ప్రమాణం, కాలానిది కాదు.
- వేగం-కాలం గ్రాఫ్ వాలు త్వరణం; దూరం-కాలం గ్రాఫ్ వాలు చాలనం.
- v-t గ్రాఫ్ కింద వైశాల్యం స్థానభ్రంశం, త్వరణం కాదు.
- అభికేంద్ర త్వరణం కేంద్రం వైపు ఉంటుంది; అపకేంద్రం ఆభాసమైనది, బాహ్యంగా ఉంటుంది.
- ఏకరీతి సరళరేఖా గమనంలో త్వరణం సున్నా, కానీ ఏకరీతి వృత్తాకార గమనంలో కాదు.
ఒక్క వాక్య సమాచారం
- 1. SI లో ఏడు మూల ప్రమాణాలు ఉన్నాయి.
- 2. బలం యొక్క SI ప్రమాణం న్యూటన్: N = kg m/s².
- 3. 1 km/h = 5/18 m/s.
- 4. భూమి ఉపరితలం వద్ద గురుత్వ త్వరణం సుమారు 9.8 m/s².
- 5. కాంతి సంవత్సరం దూరం యొక్క ప్రమాణం.
- 6. వెర్నియర్ కనీస కొలత = 1 MSD ÷ వెర్నియర్ విభాగాల సంఖ్య.
- 7. స్క్రూ గేజ్ కనీస కొలత = పిచ్ ÷ వృత్తాకార విభాగాల సంఖ్య.
- 8. v-t గ్రాఫ్ వాలు త్వరణాన్ని ఇస్తుంది.
- 9. v-t గ్రాఫ్ కింద వైశాల్యం స్థానభ్రంశాన్ని ఇస్తుంది.
- 10. పౌనఃపున్యం = 1/ఆవర్తన కాలం.
- 11. అభికేంద్ర త్వరణం = v²/r.
- 12. ఏకరీతి వృత్తాకార గమనంలో వేగం మారుతుంది కానీ చాలనం స్థిరంగా ఉంటుంది.
సాధన ప్రశ్నలు
SI పద్ధతిలో ఎన్ని మూల ప్రమాణాలు ఉన్నాయి?
- 5
- 6
- 7
- 9
సమాధానం
C. 7
How many base units are there in the SI system?
- 5
- 6
- 7
- 9
విద్యుత్ ప్రవాహం యొక్క SI ప్రమాణం
- ఓమ్
- కూలుంబ్
- వోల్ట్
- ఆంపియర్
సమాధానం
D. ఆంపియర్
The SI unit of electric current is
- ohm
- coulomb
- volt
- ampere
ఉష్ణోగ్రత యొక్క SI ప్రమాణం
- డిగ్రీ సెల్సియస్
- కెల్విన్
- జౌల్
- డిగ్రీ ఫారెన్హీట్
సమాధానం
B. కెల్విన్
The SI unit of temperature is
- degree Celsius
- kelvin
- joule
- degree Fahrenheit
మూల ప్రమాణాలలో వ్యక్తపరిచిన బలం యొక్క SI ప్రమాణం
- kg m/s²
- kg m²/s²
- kg/m s²
- kg m/s
సమాధానం
A. kg m/s²
The SI unit of force, expressed in base units, is
- kg m/s²
- kg m²/s²
- kg/m s²
- kg m/s
కాంతి సంవత్సరం దేని ప్రమాణం
- వడి
- దూరం
- ద్రవ్యరాశి
- కాలం
సమాధానం
B. దూరం
A light year is a unit of
- speed
- distance
- mass
- time
'మైక్రో' అనే ఉపసర్గ దేనిని సూచిస్తుంది
- 10⁻⁶
- 10⁻³
- 10⁶
- 10⁻⁹
సమాధానం
A. 10⁻⁶
The prefix 'micro' stands for
- 10⁻⁶
- 10⁻³
- 10⁶
- 10⁻⁹
ఒక వెర్నియర్ కాలిపర్స్లో 10 వెర్నియర్ విభాగాలు ఉన్నాయి, 1 ప్రధాన స్కేలు విభాగం = 1 mm. దాని అల్పతమ మాపకం (Least count)
- 0.01 mm
- 1 mm
- 0.5 mm
- 0.1 mm
సమాధానం
D. 0.1 mm
A vernier callipers has 10 vernier divisions and 1 main scale division = 1 mm. Its least count is
- 0.01 mm
- 1 mm
- 0.5 mm
- 0.1 mm
ఒక స్క్రూ గేజ్ పిచ్ 1 mm, వృత్తాకార స్కేలుపై 100 విభాగాలు ఉన్నాయి. దాని అల్పతమ మాపకం
- 1 mm
- 0.1 mm
- 0.01 mm
- 0.001 mm
సమాధానం
C. 0.01 mm
A screw gauge has pitch 1 mm and 100 divisions on the circular scale. Its least count is
- 1 mm
- 0.1 mm
- 0.01 mm
- 0.001 mm
0.0045 లోని సార్థక అంకెల సంఖ్య
- 2
- 4
- 3
- 5
సమాధానం
A. 2
The number of significant figures in 0.0045 is
- 2
- 4
- 3
- 5
వెర్నియర్ యొక్క సరైన రీడింగ్ను ఇలా పొందుతారు
- ప్రతి రీడింగ్కు శూన్య దోషాన్ని కలపడం ద్వారా
- శూన్య దోషంతో గుణించడం ద్వారా
- గమనించిన రీడింగ్ నుండి శూన్య దోషాన్ని తీసివేయడం ద్వారా
- శూన్య దోషాన్ని విస్మరించడం ద్వారా
సమాధానం
C. గమనించిన రీడింగ్ నుండి శూన్య దోషాన్ని తీసివేయడం ద్వారా
The correct reading of a vernier is obtained by
- adding the zero error to every reading
- multiplying by the zero error
- subtracting the zero error from the observed reading
- ignoring the zero error
కింది వాటిలో సదిశ రాశి ఏది?
- ద్రవ్యరాశి
- స్థానభ్రంశం
- వడి
- దూరం
సమాధానం
B. స్థానభ్రంశం
Which of the following is a vector quantity?
- Mass
- Displacement
- Speed
- Distance
కింది వాటిలో అదిశ రాశి ఏది?
- ద్రవ్యవేగం
- త్వరణం
- వేగం
- వడి
సమాధానం
D. వడి
Which of the following is a scalar quantity?
- Momentum
- Acceleration
- Velocity
- Speed
ఒక వ్యక్తి వృత్తాకార ట్రాక్ చుట్టూ ఒకసారి నడిచి ప్రారంభ స్థానానికి తిరిగి వచ్చాడు. అతని స్థానభ్రంశం
- వ్యాసానికి సమానం
- వ్యాసార్థానికి సమానం
- శూన్యం
- పరిధికి సమానం
సమాధానం
C. శూన్యం
A person walks once around a circular track and returns to the start. His displacement is
- equal to the diameter
- equal to the radius
- zero
- equal to the circumference
3 N, 4 N విలువ గల రెండు బలాలు లంబకోణంలో పనిచేస్తున్నాయి. ఫలిత బలం
- 5 N
- 12 N
- 7 N
- 1 N
సమాధానం
A. 5 N
Two forces of 3 N and 4 N act at right angles. The resultant is
- 5 N
- 12 N
- 7 N
- 1 N
ఒక కారు 54 km/h వేగంతో కదులుతోంది. m/s లో దాని వడి
- 54
- 30
- 5.4
- 15
సమాధానం
D. 15
A car moves at 54 km/h. Its speed in m/s is
- 54
- 30
- 5.4
- 15
ఒక రైలు సమాన దూరాలను 30 km/h, 60 km/h వడితో ప్రయాణించింది. మొత్తం ప్రయాణానికి సగటు వడి
- 50 km/h
- 40 km/h
- 45 km/h
- 30 km/h
సమాధానం
B. 40 km/h
A train covers equal distances at 30 km/h and 60 km/h. The average speed for the whole journey is
- 50 km/h
- 40 km/h
- 45 km/h
- 30 km/h
నిశ్చలస్థితి నుండి బయలుదేరిన కారు 2 m/s² త్వరణంతో 5 s పాటు వేగాన్ని పెంచుతుంది. దాని వడి
- 10 m/s
- 25 m/s
- 5 m/s
- 2.5 m/s
సమాధానం
A. 10 m/s
A car starting from rest accelerates at 2 m/s² for 5 s. Its speed is
- 10 m/s
- 25 m/s
- 5 m/s
- 2.5 m/s
20 m/s వేగంతో కదులుతున్న కారును 5 m/s² మందనంతో నిశ్చలస్థితికి తెచ్చారు. ఆగడానికి పట్టే దూరం
- 80 m
- 20 m
- 4 m
- 40 m
సమాధానం
D. 40 m
A car moving at 20 m/s is brought to rest with a retardation of 5 m/s². The stopping distance is
- 80 m
- 20 m
- 4 m
- 40 m
ఒక రాయిని నిశ్చలస్థితి నుండి వదిలారు. g = 10 m/s² అయితే, 2 s లో పడిన దూరం
- 5 m
- 10 m
- 20 m
- 40 m
సమాధానం
C. 20 m
A stone is dropped from rest. Taking g = 10 m/s², the distance fallen in 2 s is
- 5 m
- 10 m
- 20 m
- 40 m
ఒక బంతిని 20 m/s వేగంతో పైకి విసిరారు (g = 10 m/s²). అది చేరే గరిష్ట ఎత్తు
- 200 m
- 20 m
- 40 m
- 10 m
సమాధానం
B. 20 m
A ball is thrown upward at 20 m/s (g = 10 m/s²). The maximum height reached is
- 200 m
- 20 m
- 40 m
- 10 m
ఒక వస్తువును 45 m ఎత్తు నుండి వదిలారు (g = 10 m/s²). అది నేలను చేరడానికి పట్టే కాలం
- 4.5 s
- 9 s
- 2 s
- 3 s
సమాధానం
D. 3 s
A body is dropped from a height of 45 m (g = 10 m/s²). The time taken to reach the ground is
- 4.5 s
- 9 s
- 2 s
- 3 s
వేగం-కాల గ్రాఫ్ యొక్క వాలు దేనిని ఇస్తుంది
- స్థానభ్రంశం
- వడి
- త్వరణం
- బలం
సమాధానం
C. త్వరణం
The slope of a velocity-time graph gives
- displacement
- speed
- acceleration
- force
వేగం-కాల గ్రాఫ్ కింద వైశాల్యం దేనిని ఇస్తుంది
- స్థానభ్రంశం
- త్వరణం
- బలం
- కాలం
సమాధానం
A. స్థానభ్రంశం
The area under a velocity-time graph gives
- displacement
- acceleration
- force
- time
దూరం-కాల గ్రాఫ్లో మూలబిందువు గుండా పోయే సరళరేఖ దేనిని సూచిస్తుంది
- మందనం
- ఏకరీతి వడి
- విరామం
- ఏకరీతి త్వరణం
సమాధానం
B. ఏకరీతి వడి
A straight line through the origin on a distance-time graph indicates
- retardation
- uniform speed
- rest
- uniform acceleration
దూరం-కాల గ్రాఫ్లో క్షితిజ సమాంతర రేఖ ఆ వస్తువు ఎలా ఉందో చూపుతుంది
- కిందపడుతోంది
- విరామంలో ఉంది
- ఏకరీతి వడితో కదులుతోంది
- త్వరణం చెందుతోంది
సమాధానం
B. విరామంలో ఉంది
A horizontal line on a distance-time graph shows that the body is
- falling
- at rest
- moving with uniform speed
- accelerating
ఒక వస్తువు 5 s లో 0 నుండి 10 m/s కు ఏకరీతిగా త్వరణం చెంది, ఆపై 5 s పాటు 10 m/s తో కదులుతుంది. మొత్తం దూరం
- 50 m
- 25 m
- 100 m
- 75 m
సమాధానం
D. 75 m
A body accelerates uniformly from 0 to 10 m/s in 5 s and then moves at 10 m/s for 5 s. The total distance is
- 50 m
- 25 m
- 100 m
- 75 m
ఏకరీతి వృత్తాకార చలనంలో ఏ రాశి నిరంతరం మారుతూ ఉంటుంది?
- వేగం
- వడి
- వ్యాసార్థం
- ఆవర్తన కాలం
సమాధానం
A. వేగం
In uniform circular motion, which quantity changes continuously?
- Velocity
- Speed
- Radius
- Time period
అభికేంద్ర త్వరణం యొక్క దిశ
- స్పర్శరేఖ వెంట
- కేంద్రం నుండి దూరంగా
- వృత్త కేంద్రం వైపు
- వేగానికి వ్యతిరేకంగా
సమాధానం
C. వృత్త కేంద్రం వైపు
The direction of centripetal acceleration is
- along the tangent
- away from the centre
- towards the centre of the circle
- opposite to the velocity
v వడితో r వ్యాసార్థం గల వృత్తంలో కదిలే వస్తువు అభికేంద్ర త్వరణం
- v/r²
- vr
- v²/r
- r/v²
సమాధానం
C. v²/r
The centripetal acceleration of a body moving with speed v in a circle of radius r is
- v/r²
- vr
- v²/r
- r/v²
0.5 kg ద్రవ్యరాశి గల రాయిని 2 m వ్యాసార్థం గల వృత్తంలో 4 m/s వడితో తిప్పుతున్నారు. తీగలో తన్యత
- 1 N
- 4 N
- 8 N
- 16 N
సమాధానం
B. 4 N
A stone of mass 0.5 kg is whirled in a circle of radius 2 m at 4 m/s. The tension in the string is
- 1 N
- 4 N
- 8 N
- 16 N
ఒక చక్రం 10 s లో 50 భ్రమణాలు చేస్తుంది. దాని పౌనఃపున్యం
- 500 Hz
- 0.2 Hz
- 50 Hz
- 5 Hz
సమాధానం
D. 5 Hz
A wheel makes 50 revolutions in 10 s. Its frequency is
- 500 Hz
- 0.2 Hz
- 50 Hz
- 5 Hz
పౌనఃపున్యం 5 Hz గల వృత్తాకార చలనంలోని వస్తువు ఆవర్తన కాలం
- 0.2 s
- 2 s
- 25 s
- 5 s
సమాధానం
A. 0.2 s
The time period of a body in circular motion with frequency 5 Hz is
- 0.2 s
- 2 s
- 25 s
- 5 s
రాయిని వృత్తంలో తిప్పుతున్నప్పుడు తీగ తెగిపోతే, రాయి ఇలా కదులుతుంది
- స్పర్శరేఖ వెంట సరళరేఖలో
- కేంద్రం వైపు
- చిన్న వృత్తంలో
- కేవలం నిలువుగా కిందికి
సమాధానం
A. స్పర్శరేఖ వెంట సరళరేఖలో
If the string breaks when a stone is whirled in a circle, the stone moves
- along the tangent in a straight line
- towards the centre
- in a smaller circle
- vertically down only
ఏకరీతి వృత్తాకార చలనంలో ఉన్న వస్తువుపై అభికేంద్ర బలం చేసే పని
- గరిష్టం
- శూన్యం
- రుణాత్మకం
- mv² కు సమానం
సమాధానం
B. శూన్యం
The work done by the centripetal force on a body in uniform circular motion is
- maximum
- zero
- negative
- equal to mv²
చలనంపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. కదులుతున్న వస్తువుకు స్థానభ్రంశం శూన్యం కావచ్చు. 2. కదులుతున్న వస్తువుకు దూరం శూన్యం కావచ్చు.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider the statements on motion. 1. Displacement can be zero for a moving body. 2. Distance can be zero for a moving body.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
చలన గ్రాఫ్లపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. దూరం-కాల గ్రాఫ్ వాలు త్వరణాన్ని ఇస్తుంది. 2. వేగం-కాల గ్రాఫ్ వాలు త్వరణాన్ని ఇస్తుంది.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider the statements on graphs of motion. 1. Slope of a distance-time graph gives acceleration. 2. Slope of a velocity-time graph gives acceleration.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
వృత్తాకార చలనంపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. ఏకరీతి వృత్తాకార చలనంలో వడి స్థిరంగా ఉంటుంది. 2. ఏకరీతి వృత్తాకార చలనంలో త్వరణం శూన్యం.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider the statements on circular motion. 1. Speed is constant in uniform circular motion. 2. Acceleration is zero in uniform circular motion.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
సదిశలపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. పని ఒక సదిశ రాశి. 2. బలం ఒక సదిశ రాశి.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider the statements on vectors. 1. Work is a vector quantity. 2. Force is a vector quantity.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
ప్రమాణాలపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. 1 న్యూటన్ = 1 kg m/s². 2. కాంతి సంవత్సరం కాలానికి ప్రమాణం.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider the statements on units. 1. 1 newton = 1 kg m/s². 2. A light year is a unit of time.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
స్వేచ్ఛా పతనంపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. స్వేచ్ఛగా పడే వస్తువు త్వరణం దాని ద్రవ్యరాశిపై ఆధారపడుతుంది. 2. శూన్యంలో అన్ని వస్తువులు ఒకే త్వరణంతో పడతాయి.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider the statements on free fall. 1. The acceleration of a freely falling body depends on its mass. 2. In vacuum all bodies fall with the same acceleration.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరికరాలపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. సన్నని తీగ మందాన్ని కొలవడానికి స్క్రూ గేజ్ అనువైనది. 2. ఒక పరికరం యొక్క అల్పతమ మాపకం అది కొలవగల గరిష్ట విలువ.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider the statements on instruments. 1. A screw gauge is suitable for measuring the thickness of a thin wire. 2. The least count of an instrument is the largest value it can measure.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
చలన సమీకరణాలపై కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి. 1. v = u + at కేవలం మందనానికి మాత్రమే సత్యం. 2. కాలం ఇవ్వనప్పుడు v² = u² + 2as ఉపయోగిస్తారు.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider the statements on equations of motion. 1. v = u + at is true only for retardation. 2. v² = u² + 2as is used when time is not given.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
రాశిని దాని SI ప్రమాణంతో జతపరచండి. P. బలం Q. పీడనం R. పని S. పౌనఃపున్యం
- P-హెర్ట్జ్, Q-జౌల్, R-పాస్కల్, S-న్యూటన్
- P-జౌల్, Q-హెర్ట్జ్, R-న్యూటన్, S-పాస్కల్
- P-పాస్కల్, Q-న్యూటన్, R-హెర్ట్జ్, S-జౌల్
- P-న్యూటన్, Q-పాస్కల్, R-జౌల్, S-హెర్ట్జ్
సమాధానం
D. P-న్యూటన్, Q-పాస్కల్, R-జౌల్, S-హెర్ట్జ్
Match the quantity with its SI unit. P. Force Q. Pressure R. Work S. Frequency
- P-hertz, Q-joule, R-pascal, S-newton
- P-joule, Q-hertz, R-newton, S-pascal
- P-pascal, Q-newton, R-hertz, S-joule
- P-newton, Q-pascal, R-joule, S-hertz
గ్రాఫ్ లక్షణాన్ని దాని అర్థంతో జతపరచండి. P. v-t గ్రాఫ్ వాలు Q. v-t గ్రాఫ్ కింద వైశాల్యం R. s-t గ్రాఫ్ వాలు
- P-వేగం, Q-త్వరణం, R-స్థానభ్రంశం
- P-స్థానభ్రంశం, Q-త్వరణం, R-వేగం
- P-త్వరణం, Q-స్థానభ్రంశం, R-వేగం
- P-త్వరణం, Q-వేగం, R-స్థానభ్రంశం
సమాధానం
C. P-త్వరణం, Q-స్థానభ్రంశం, R-వేగం
Match the graph feature with its meaning. P. Slope of v-t graph Q. Area under v-t graph R. Slope of s-t graph
- P-velocity, Q-acceleration, R-displacement
- P-displacement, Q-acceleration, R-velocity
- P-acceleration, Q-displacement, R-velocity
- P-acceleration, Q-velocity, R-displacement
రాశిని దాని రకంతో జతపరచండి. P. వడి Q. వేగం R. ద్రవ్యరాశి S. త్వరణం
- P-సదిశ, Q-సదిశ, R-అదిశ, S-అదిశ
- P-సదిశ, Q-అదిశ, R-సదిశ, S-అదిశ
- P-అదిశ, Q-అదిశ, R-సదిశ, S-సదిశ
- P-అదిశ, Q-సదిశ, R-అదిశ, S-సదిశ
సమాధానం
D. P-అదిశ, Q-సదిశ, R-అదిశ, S-సదిశ
Match the quantity with its type. P. Speed Q. Velocity R. Mass S. Acceleration
- P-vector, Q-vector, R-scalar, S-scalar
- P-vector, Q-scalar, R-vector, S-scalar
- P-scalar, Q-scalar, R-vector, S-vector
- P-scalar, Q-vector, R-scalar, S-vector