యూనిట్ పరీక్ష: ప్రాయోగిక రసాయన శాస్త్ర సూత్రాలు (Unit Test: Principles Related to Practical Chemistry)
సమయం: 50 నిమిషాలు. 45 ప్రశ్నలు. మార్కులు: సరైన జవాబుకు +4, తప్పు జవాబుకు −1, వదిలేస్తే 0. సజల ద్రావణాల విశిష్టోష్ణం c = 4.18 J g⁻¹ K⁻¹ గా తీసుకోండి.
1. Lassaigne's పరీక్షలో కర్బన సమ్మేళనంలోని సల్ఫర్ దేనిగా మారుతుంది? (a) Na₂SO₄ (b) Na₂SO₃ (c) Na₂S (d) SO₂
2. Tollens' పరీక్షను ఇవ్వని సమ్మేళనం ఏది? (a) ఎసిటోన్ (b) ఫార్మాల్డిహైడ్ (c) బెంజాల్డిహైడ్ (d) ఎసిటాల్డిహైడ్
3. ఒక సమ్మేళనం తటస్థ FeCl₃ తో ఊదా రంగును, బ్రోమిన్ నీటితో తెల్లని అవక్షేపాన్ని ఇస్తుంది. అది (a) బెంజైల్ ఆల్కహాల్ (b) బెంజోయిక్ ఆమ్లం (c) ఎనిలీన్ (d) ఫినాల్
4. కార్బిలమైన్ పరీక్షను ఇవ్వని అమైన్ ఏది? (a) ఎనిలీన్ (b) N,N-డైమిథైల్ఎనిలీన్ (c) మిథైల్అమైన్ (d) బెంజైల్అమైన్
5. మోర్ లవణం ఒక ఫార్ములా యూనిట్లో నీటి అణువుల సంఖ్య (a) 7 (b) 6 (c) 12 (d) 24
6. పొటాష్ పటిక బురద నీటిని శుద్ధి చేసేది (a) క్రిమిసంహారం (b) మెత్తబరచడం (c) ఆక్సీకరణం (d) స్కందనం ద్వారా
7. ఎసిటానిలైడ్ తయారీలో ఎసిటిక్ అన్హైడ్రైడ్ పనిచేసేది (a) ఎసిటైలేటింగ్ కారకంగా (b) ఆక్సీకరణిగా (c) నైట్రేటింగ్ కారకంగా (d) కేవలం నిర్జలీకరణ కారకంగా
8. ఎనిలీన్ ఎల్లో తయారీలో బెంజీన్డయజోనియం క్లోరైడ్ను దేనితో కప్లింగ్ చేస్తారు? (a) ఫినాల్ (b) β-నాఫ్థాల్ (c) ఎనిలీన్ (d) N,N-డైమిథైల్ఎనిలీన్
9. అయడోఫామ్ పరీక్షను ఇవ్వని సమ్మేళనం ఏది? (a) ఇథనాల్ (b) ఎసిటోన్ (c) ప్రొపన్-2-ఓల్ (d) బెంజోఫెనోన్
10. అయడోఫామ్ చర్యలో ఒక మోల్ ఎసిటోన్కు వినియోగమయ్యే I₂ మోల్లు (a) 3 (b) 4 (c) 2 (d) 1
11. Na₂CO₃ ను HCl తో పూర్తిగా (CO₂ వరకు) టైట్రేట్ చేయడానికి వాడే సూచిక (a) ఫినాల్ఫ్తలీన్ (b) లిట్మస్ (c) మిథైల్ ఆరెంజ్ (d) KMnO₄
12. ఆమ్లంలో 1 mol KMnO₄ ఆక్సీకరించే ఆక్సలేట్ అయాన్ మోల్లు (a) 5 (b) 2.5 (c) 0.4 (d) 2
13. 10 mL 0.10 M మోర్ లవణ ద్రావణానికి ఎంత 0.010 M KMnO₄ కావాలి? (a) 20 mL (b) 10 mL (c) 50 mL (d) 2 mL
14. ఒక లవణం సజల H₂SO₄ తో గోధుమ ధూమాలను ఇస్తుంది, ఆ ధూమాలు KI-స్టార్చ్ కాగితాన్ని నీలంగా మారుస్తాయి. ఆనయాన్ (a) NO₃⁻ (b) Br⁻ (c) S²⁻ (d) NO₂⁻
15. ఒక లవణాన్ని ఘన K₂Cr₂O₇, గాఢ H₂SO₄ తో వేడిచేస్తే నారింజ-ఎరుపు బాష్పాలు వస్తాయి. ఆనయాన్ (a) Br⁻ (b) I⁻ (c) Cl⁻ (d) NO₃⁻
16. సజల HCl సమక్షంలో BaCl₂ తో తెల్లని అవక్షేపం సూచించేది (a) CO₃²⁻ (b) SO₄²⁻ (c) S²⁻ (d) NO₃⁻
17. సమూహం IV కాటయాన్ల సమూహ కారకం (a) సజల HCl (b) (NH₄)₂CO₃ (c) అమ్మోనియా మాధ్యమంలో H₂S (d) కేవలం NH₄OH
18. K₄[Fe(CN)₆] తో ప్రష్యన్ నీలం ఇచ్చేది (a) Fe³⁺ (b) Cu²⁺ (c) Zn²⁺ (d) Ni²⁺
19. ఆపిల్-ఆకుపచ్చ జ్వాలను ఇచ్చేది (a) Ca²⁺ (b) Ba²⁺ (c) Mg²⁺ (d) Cu²⁺
20. సిలబస్ కాటయాన్లలో సున్న సమూహ కాటయాన్ (a) Mg²⁺ (b) Pb²⁺ (c) Al³⁺ (d) NH₄⁺
21. Fe(OH)₃ సాల్ రంగు (a) ఎరుపు-గోధుమ (b) పసుపు (c) నీలం (d) రంగులేనిది
22. అయోడైడ్–H₂O₂ గడియారం ప్రయోగంలో స్టార్చ్ పాత్ర (a) ఉత్ప్రేరకం (b) క్షయకారి (c) స్వేచ్ఛా అయోడిన్కు సూచిక (d) ఆమ్లం
23. 0.20 mol HNO₃ ను 0.20 mol KOH తటస్థీకరించినప్పుడు విడుదలయ్యే వేడి (ΔneutH = −57.1 kJ mol⁻¹) (a) 5.71 kJ (b) 11.42 kJ (c) 22.84 kJ (d) 57.1 kJ
24. డయజోటైజ్ చేసిన ఎనిలీన్ను క్షారయుత β-నాఫ్థాల్కు కలిపితే ఏర్పడే రంగు అద్దకం (a) నీలం (b) ఆకుపచ్చ (c) తెలుపు (d) నారింజ-ఎరుపు
25. ఒక సమ్మేళనం 2,4-DNP అవక్షేపాన్ని, Fehling's ద్రావణంతో ఎరుపు అవక్షేపాన్ని, I₂/NaOH తో పసుపు అవక్షేపాన్ని ఇస్తుంది. అది (a) ఎసిటోన్ (b) బెంజాల్డిహైడ్ (c) ఎసిటాల్డిహైడ్ (d) ప్రొపనాల్
26. 50% HNO₃ లో కరిగించిన CuS అధిక NH₄OH తో గాఢ నీలం ద్రావణాన్ని ఇవ్వడానికి కారణం (a) [Cu(NH₃)₄]²⁺ (b) Cu(OH)₂ (c) CuSO₄ (d) [Cu(H₂O)₆]²⁺
27. Al³⁺, Zn²⁺ రెండూ అధిక NaOH లో కరిగే తెల్లని హైడ్రాక్సైడ్లను ఇస్తాయి. వాటిని దేనితో వేరుచేసి గుర్తిస్తారు? (a) అధిక NaOH (b) సజల HCl (c) KNO₃ (d) NH₄Cl సమక్షంలో NH₄OH
28. ఒక మోల్ KAl(SO₄)₂·12H₂O నీటిలో ఎన్ని మోల్ల అయాన్లను ఇస్తుంది? (a) 8 (b) 4 (c) 2 (d) 6
29. మోర్ లవణం vs KMnO₄ టైట్రేషన్ అంత్య బిందువు (a) రంగులేనిది (b) లేత గులాబీ (c) ముదురు ఊదా (d) ఆకుపచ్చ
30. 500 mL 0.020 M ద్రావణానికి కావలసిన KMnO₄ (M = 158) ద్రవ్యరాశి (a) 3.16 g (b) 0.79 g (c) 1.58 g (d) 15.8 g
31. ద్వితీయ ప్రమాణం ఏది? (a) NaOH (b) ఆక్సాలిక్ ఆమ్ల డైహైడ్రేట్ (c) మోర్ లవణం (d) నిర్జల Na₂CO₃
32. ఫినాల్ఫ్తలీన్ pH పరిధి (a) 3.1–4.4 (b) 4.2–6.3 (c) 6.0–7.6 (d) 8.3–10.0
33. [I⁻] స్థిరంగా ఉన్న గడియారం ప్రయత్నంలో నీలం రంగుకు 90 s పట్టింది. [H₂O₂] ను మూడు రెట్లు చేస్తే (rate = k[H₂O₂][I⁻]) పట్టే సమయం (a) 270 s (b) 90 s (c) 30 s (d) 10 s
34. As₂S₃ సాల్ను అత్యంత సమర్థవంతంగా స్కందనం చేసే విద్యుత్ విశ్లేష్యం (a) NaCl (b) AlCl₃ (c) MgCl₂ (d) KCl
35. ముడి p-నైట్రోఎసిటానిలైడ్ను ఇథనాల్ నుంచి పునఃస్ఫటికీకరించేది ప్రధానంగా (a) ఆర్థో సమాకారాన్ని తీసివేయడానికి (b) ఇంకా నైట్రేషన్ చేయడానికి (c) జలవిశ్లేషణ చేయడానికి (d) ఆరబెట్టడానికి
36. 0.63 g H₂C₂O₄·2H₂O (M = 126) ను 100 mL ద్రావణంగా చేశారు. దానిలో 10 mL కు 20 mL NaOH అవసరమైంది. NaOH మొలారిటీ (a) 0.10 M (b) 0.025 M (c) 0.20 M (d) 0.050 M
37. ఎనిలీన్ను డయజోటైజ్ చేయడానికి వాడేది (a) HNO₃ + H₂SO₄ (b) 0–5 °C వద్ద NaNO₂ + HCl (c) KMnO₄ + H₂SO₄ (d) I₂ + NaOH
38. సెరిక్ అమ్మోనియం నైట్రేట్తో ఆల్కహాల్ ఇచ్చేది (a) ఊదా రంగు (b) ఆకుపచ్చ అవక్షేపం (c) ఎరుపు రంగు (d) తెల్లని అవక్షేపం
39. 50 mL 2.0 M HCl, 50 mL 2.0 M NaOH కలిపారు; ఉష్ణోగ్రత 13.4 K పెరిగింది. కెలోరీమీటర్ను వదిలేస్తే ΔneutH సుమారు (a) −28.0 kJ mol⁻¹ (b) −112 kJ mol⁻¹ (c) −5.60 kJ mol⁻¹ (d) −56.0 kJ mol⁻¹
40. సమూహం II పరిస్థితుల్లో [S²⁻] = 2 × 10⁻²² M, లోహ అయాన్ 0.050 M. ఏ సల్ఫైడ్ అవక్షేపిస్తుంది? (a) Ksp = 1 × 10⁻²⁸ (b) Ksp = 1 × 10⁻²⁰ (c) Ksp = 1 × 10⁻¹⁸ (d) Ksp = 1 × 10⁻²²
41. 1.96 g మోర్ లవణంలో (M = 392, Fe = 56) ఇనుము ద్రవ్యరాశి (a) 0.56 g (b) 0.14 g (c) 0.28 g (d) 1.12 g
42. మిథైల్ ఆరెంజ్ వాడి 20 mL 0.10 M Na₂CO₃ ను 0.10 M HCl తో టైట్రేట్ చేశారు. వాడిన HCl (a) 20 mL (b) 40 mL (c) 10 mL (d) 80 mL
43. ప్రతిపాదన (A): గోధుమ వలయ పరీక్షను చల్లగా చేస్తారు.
కారణం (R): వేడిచేస్తే [Fe(H₂O)₅(NO)]²⁺ సంక్లిష్టం విడిపోతుంది.
(a) రెండూ సరైనవి, R అనేది A కు సరైన వివరణ (b) రెండూ సరైనవి, R అనేది A కు వివరణ కాదు (c) A సరైనది, R తప్పు (d) A తప్పు, R సరైనది
44. ప్రతిపాదన (A): KMnO₄ టైట్రేషన్లకు సజల HCl ఉత్తమ ఆమ్లం.
కారణం (R): MnO₄⁻, Cl⁻ ను Cl₂ గా ఆక్సీకరిస్తుంది.
(a) రెండూ సరైనవి, R అనేది A కు సరైన వివరణ (b) రెండూ సరైనవి, R అనేది A కు వివరణ కాదు (c) A సరైనది, R తప్పు (d) A తప్పు, R సరైనది
45. వాక్యం I: అయడోఫామ్ క్రిమిసంహారక వాసన గల పసుపు ఘనం.
వాక్యం II: ఇథనాల్ అయడోఫామ్ చర్యలో మరో కర్బన ఉత్పన్నంగా సోడియం ఎసిటేట్ ఇస్తుంది.
(a) రెండూ సరైనవి (b) రెండూ తప్పు (c) I సరైనది, II తప్పు (d) I తప్పు, II సరైనది
జవాబులు మరియు కారణాలు
| Q | Ans | కారణం |
|---|---|---|
| 1 | c | 2Na + S → Na₂S |
| 2 | a | కీటోన్లు Tollens' తో ఆక్సీకరణం చెందవు |
| 3 | d | ఫినాల్: FeCl₃ తో ఊదా, ట్రైబ్రోమోఫినాల్ |
| 4 | b | తృతీయ అమైన్లో N–H లేదు |
| 5 | b | FeSO₄·(NH₄)₂SO₄·6H₂O |
| 6 | d | Al³⁺ మట్టి కణాలను స్కందనం చేస్తుంది |
| 7 | a | CH₃CO– ని అందిస్తుంది |
| 8 | c | ఎనిలీన్పై పారా కప్లింగ్ |
| 9 | d | CH₃CO– సమూహం లేదు |
| 10 | a | CH₃COCH₃ + 3I₂ + 4NaOH |
| 11 | c | చివరి ద్రావణం ఆమ్లయుతం (CO₂) |
| 12 | b | నిష్పత్తి 2 : 5 |
| 13 | a | 5 × 0.010 × V = 0.10 × 10 |
| 14 | d | HNO₂ సజల ఆమ్లంలో విఘటనం చెందుతుంది |
| 15 | c | క్రోమిల్ క్లోరైడ్ |
| 16 | b | BaSO₄ HCl లో కరగదు |
| 17 | c | అమ్మోనియాలో ఎక్కువ [S²⁻] |
| 18 | a | Fe₄[Fe(CN)₆]₃ |
| 19 | b | బేరియం జ్వాల |
| 20 | d | NaOH, వేడితో పరీక్షిస్తారు |
| 21 | a | జలయుత ఫెరిక్ ఆక్సైడ్ రంగు |
| 22 | c | నీలి స్టార్చ్–అయోడిన్ సంక్లిష్టం |
| 23 | b | 0.20 × 57.1 |
| 24 | d | అజో రంగు అద్దకం |
| 25 | c | CH₃CHO మూడింటినీ ఇస్తుంది |
| 26 | a | టెట్రాఅమ్మిన్కాపర్(II) |
| 27 | d | Al(OH)₃ అవక్షేపిస్తుంది; Zn అమ్మిన్గా ద్రావణంలోనే ఉంటుంది |
| 28 | b | K⁺ + Al³⁺ + 2SO₄²⁻ |
| 29 | b | మొదటి అదనపు MnO₄⁻ |
| 30 | c | 0.010 mol × 158 |
| 31 | a | తేమ, CO₂ ను పీల్చుకుంటుంది |
| 32 | d | ప్రామాణిక పరిధి |
| 33 | c | రేటు మూడు రెట్లు, సమయం మూడో వంతు |
| 34 | b | Al³⁺ కు అత్యధిక ఆవేశం |
| 35 | a | ఆర్థో సమాకారం ఇథనాల్లో ఎక్కువగా కరుగుతుంది |
| 36 | d | 2 × 0.050 × 10 = M × 20 |
| 37 | b | HNO₂ అక్కడే తయారవుతుంది, చల్లగా ఉంచుతారు |
| 38 | c | Ce(IV) ఆల్కాక్సైడ్ సంక్లిష్టం |
| 39 | d | 418 × 13.4/0.10 mol = 56.0 kJ |
| 40 | a | Q = 1 × 10⁻²³, కేవలం 10⁻²⁸ ని మాత్రమే మించుతుంది |
| 41 | c | 0.0050 mol × 56 |
| 42 | b | ప్రతి mol Na₂CO₃ కు 2 mol HCl |
| 43 | a | R వల్లే చల్లగా ఉంచుతారు |
| 44 | d | R కారణంగానే సజల H₂SO₄ వాడతారు |
| 45 | c | ఇథనాల్ సోడియం ఫార్మేట్ను ఇస్తుంది |