విద్య: పునాదులు, RTE, NEP మరియు ఏపీ విద్యా పథకాలు
గుర్తుంచుకోవలసినవి
- 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్య ప్రాథమిక హక్కు, ఆర్టికల్ 21A ప్రకారం; దీనిని విద్యా హక్కు చట్టం, 2009 అమలు చేస్తుంది, ఇది 2010 ఏప్రిల్ 1 నుంచి అమల్లో ఉంది.
- NEP 2020 10+2 విధానం స్థానంలో 5+3+3+4 తెచ్చింది; తొలి సంవత్సరాల్లో మాతృభాషకు, పునాది అక్షరాస్యత మరియు సంఖ్యాజ్ఞానానికి, సరళమైన ఉన్నత విద్యకు ప్రాధాన్యం ఇస్తుంది.
- ఆంధ్రప్రదేశ్ పథకాలను అమలు చేస్తుంది: పాఠశాల మౌలిక సదుపాయాలు, ఉచిత పుస్తకాలు, భోజనం, తల్లిదండ్రులకు ఆర్థిక సహాయం. ప్రభుత్వాలను బట్టి పథకాల పేర్లు మారతాయి, కాబట్టి తాజా అధికారిక ప్రకటనను ఉపయోగించండి.
భారతీయ విద్య పునాదులు
ముఖ్యమైన మైలురాళ్లు క్రమంలో:
| సంవత్సరం | సంఘటన | ప్రధాన అంశం |
|---|---|---|
| 1835 | మెకాలే మినిట్ | ఉన్నత విద్యకు ఇంగ్లీషు మాధ్యమం |
| 1854 | ఉడ్స్ డిస్పాచ్ | "భారతీయ విద్య మాగ్నా కార్టా"గా పిలుస్తారు; విశ్వవిద్యాలయాలు, గ్రాంట్స్-ఇన్-ఎయిడ్, విద్యా శాఖ |
| 1882 | హంటర్ కమిషన్ | ప్రాథమిక, మాధ్యమిక విద్యపై దృష్టి |
| 1937 | వార్ధా పథకం (ప్రాథమిక విద్య) | గాంధీ ఆలోచన: చేతిపని ద్వారా అభ్యసనం, మాతృభాష |
| 1944 | సార్జెంట్ నివేదిక | సార్వత్రిక విద్య ప్రణాళిక |
| 1948-49 | రాధాకృష్ణన్ కమిషన్ | విశ్వవిద్యాలయ విద్య |
| 1952-53 | ముదలియార్ కమిషన్ | మాధ్యమిక విద్య |
| 1964-66 | కొఠారీ కమిషన్ | 10+2+3 విధానం; ఉమ్మడి పాఠశాల ఆలోచన; జాతీయ ఆదాయంలో 6% విద్యకు |
| 1986 | జాతీయ విద్యా విధానం | ఆపరేషన్ బ్లాక్బోర్డ్, నవోదయ విద్యాలయాలు |
| 1992 | కార్యాచరణ కార్యక్రమం | 1986 విధానం సవరణ |
| 2020 | జాతీయ విద్యా విధానం | 5+3+3+4 నిర్మాణం |
కొఠారీ కమిషన్ 10+2+3కు, విద్యను జాతీయ అభివృద్ధికి అనుసంధానించడానికి ప్రసిద్ధి. నవోదయ విద్యాలయాలు (గ్రామీణ ప్రతిభ పాఠశాలలు) 1986 విధానం నుంచి వచ్చాయి.
రాజ్యాంగ నిబంధనలు
- ఆర్టికల్ 21A (86వ సవరణ, 2002 ద్వారా చేర్చారు): 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు ఉచిత మరియు నిర్బంధ విద్య, రాష్ట్రం చట్టం ద్వారా నిర్ణయించిన విధంగా.
- ఆర్టికల్ 45 (సవరణ తర్వాత): 6 ఏళ్ల లోపు పిల్లలకు బాల్య సంరక్షణ మరియు విద్య.
- ఆర్టికల్ 51A(k): 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యావకాశాలు కల్పించడం తల్లిదండ్రులు లేదా సంరక్షకుల ప్రాథమిక విధి.
- ఆర్టికల్ 29 మరియు 30: మైనారిటీల సాంస్కృతిక, విద్యా హక్కులు.
- ఆర్టికల్ 350A: భాషా మైనారిటీలకు ప్రాథమిక దశలో మాతృభాష బోధన సౌకర్యాలు.
- 42వ సవరణ (1976) ద్వారా విద్యను రాష్ట్ర జాబితా నుంచి ఉమ్మడి జాబితాకు మార్చారు.
- ఆర్టికల్ 46: బలహీన వర్గాల, ముఖ్యంగా SC, ST ల విద్యా ప్రయోజనాలను ప్రోత్సహించడం.
పిల్లల ఉచిత మరియు నిర్బంధ విద్య హక్కు చట్టం, 2009 (RTE)
- 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు వర్తిస్తుంది; "ఉచితం" అంటే పిల్లవాడు ప్రాథమిక విద్య పూర్తి చేయకుండా ఆపే ఫీజు, రుసుము, ఖర్చు ఏదీ ఉండకూడదు.
- పొరుగు పాఠశాల: చట్టం, నియమాలు దూర ప్రమాణం నిర్దేశిస్తాయి; సాధారణ ప్రమాణం I-V తరగతులకు సుమారు 1 కి.మీ. లోపు, VI-VIII తరగతులకు 3 కి.మీ. లోపు (రాష్ట్ర నియమాలను పరిశీలించండి).
- ప్రైవేట్ అన్ఎయిడెడ్ మరియు ప్రత్యేక వర్గ పాఠశాలల్లో ప్రవేశ స్థాయి తరగతిలో వెనుకబడిన సమూహాలు, బలహీన వర్గాల పిల్లలకు 25% రిజర్వేషన్; ఖర్చును రాష్ట్రం తిరిగి చెల్లిస్తుంది.
- విద్యార్థి-ఉపాధ్యాయ నిష్పత్తి (PTR): ప్రాథమికంలో సుమారు 30:1, ఉన్నత ప్రాథమికంలో 35:1.
- ప్రవేశానికి క్యాపిటేషన్ ఫీజు, స్క్రీనింగ్ పరీక్ష ఉండవు. ప్రాథమిక విద్య పూర్తయ్యే వరకు పిల్లలను వెనక్కి ఉంచకూడదు, బహిష్కరించకూడదు; 2019 సవరణ ప్రకారం క్రమ పరీక్ష, అదనపు బోధన తర్వాత V, VIII తరగతుల్లో పిల్లలను రాష్ట్రాలు వెనక్కి ఉంచవచ్చు.
- పాఠశాల నిర్వహణ కమిటీ (SMC): తల్లిదండ్రులు, స్థానిక సభ్యులు; కనీసం మూడొంతులు తల్లిదండ్రులు, వారిలో సగం మహిళలు. ఇది పాఠశాల అభివృద్ధి ప్రణాళికను రూపొందిస్తుంది.
- శారీరక శిక్ష, మానసిక వేధింపు, ఉపాధ్యాయుల ప్రైవేట్ ట్యూషన్, జనగణన, ఎన్నికలు, విపత్తు విధులు తప్ప విద్యేతర పనులకు ఉపాధ్యాయులను వినియోగించడం నిషేధం.
- ఉపాధ్యాయ అర్హత: కనీస అర్హతకు ఉపాధ్యాయ అర్హత పరీక్ష (TET)లో ఉత్తీర్ణత అవసరం.
- పర్యవేక్షణ జాతీయ మరియు రాష్ట్ర బాలల హక్కుల పరిరక్షణ కమిషన్లు చేస్తాయి.
బడి బయట పిల్లలను గుర్తించడం, నమోదు కార్యక్రమాలకు తోడ్పడటం, SMCలకు సహాయపడటం, వలస కుటుంబాల పిల్లలు మిగిలిపోకుండా చూడటం ద్వారా వార్డు అధికారులు సహాయపడతారు.
జాతీయ విద్యా విధానం 2020
| లక్షణం | అంశం |
|---|---|
| పాఠశాల నిర్మాణం | 5+3+3+4: పునాది దశ (3 ఏళ్ల ప్రీస్కూల్ మరియు 1-2 తరగతులు), సన్నాహక దశ (3-5), మధ్య దశ (6-8), మాధ్యమిక దశ (9-12) |
| భాష | కనీసం 5వ తరగతి వరకు, వీలైతే 8వ తరగతి వరకు మాతృభాష లేదా స్థానిక భాష మాధ్యమం; సౌలభ్యంతో త్రిభాషా సూత్రం |
| పునాది నైపుణ్యాలు | 3వ తరగతి నాటికి ప్రాథమిక చదవడం, రాయడం, అంకగణితం |
| మూల్యాంకనం | బట్టీ పట్టడం తగ్గింపు; జాతీయ మూల్యాంకన కేంద్రంగా PARAKH; బోర్డు పరీక్షల ఒత్తిడి తగ్గింపు |
| ఉన్నత విద్య | బహుళ నిష్క్రమణలతో నాలుగేళ్ల డిగ్రీ ఎంపిక; అకడమిక్ బ్యాంక్ ఆఫ్ క్రెడిట్స్; దీర్ఘకాలంలో ఒకే నియంత్రణ సంస్థ (HECI) |
| లక్ష్యాలు | 2030 నాటికి పాఠశాల విద్యలో (ప్రీస్కూల్ నుంచి మాధ్యమిక వరకు) 100% స్థూల నమోదు; 2035 నాటికి ఉన్నత విద్యలో 50% స్థూల నమోదు |
| వ్యయం | ప్రభుత్వ వ్యయ లక్ష్యంగా GDPలో 6% |
| ఉపాధ్యాయులు | కాలక్రమేణా కనీస బోధనా డిగ్రీగా నాలుగేళ్ల సమీకృత B.Ed. |
| ఇతరాలు | 6వ తరగతి నుంచి వృత్తి విద్య, ఇంటర్న్షిప్లు, సాంకేతికత వినియోగం, జాతీయ పరిశోధన ఫౌండేషన్ |
NEP 2020 ప్రకారం, విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ అనేది గతంలోని మానవ వనరుల అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖకు కొత్త పేరు.
ప్రధాన జాతీయ కార్యక్రమాలు
- సమగ్ర శిక్ష: సర్వ శిక్ష అభియాన్, RMSA, ఉపాధ్యాయ విద్యను కలిపి ప్రీ-స్కూల్ నుంచి 12వ తరగతి వరకు పాఠశాల విద్యకు ఒకే కార్యక్రమం.
- PM POSHAN: ప్రభుత్వ, ఎయిడెడ్ పాఠశాలల్లో మధ్యాహ్న భోజన పథకం (గతంలో జాతీయ మధ్యాహ్న భోజన కార్యక్రమం, 1995లో ప్రారంభం).
- NIPUN భారత్: పునాది అక్షరాస్యత మరియు సంఖ్యాజ్ఞానం కోసం మిషన్.
- DIKSHA (ఉపాధ్యాయులు, అభ్యాసకుల కోసం డిజిటల్ వేదిక), SWAYAM (ఆన్లైన్ కోర్సులు), NISHTHA (ఉపాధ్యాయ శిక్షణ).
- కస్తూర్బా గాంధీ బాలికా విద్యాలయం: వెనుకబడిన వర్గాల బాలికల కోసం వసతి పాఠశాలలు.
- UDISE+: జాతీయ పాఠశాల సమాచార వ్యవస్థ.
ఆంధ్రప్రదేశ్ విద్యా పథకాలు
పథకాల పేర్లు, ప్రయోజనాలను ప్రభుత్వాలు కాలానుగుణంగా మారుస్తాయి. కింది ఆలోచనను ఉపయోగించి, తాజా అధికారిక ప్రకటనను పరిశీలించండి.
- పాఠశాల మౌలిక సదుపాయాల మెరుగుదల కార్యక్రమం (మన బడి నాడు-నేడు): ప్రభుత్వ పాఠశాల భవనాల మరమ్మతు, మరుగుదొడ్లు, నీరు, ఫర్నిచర్, తరగతి గదులతో అభివృద్ధి.
- పిల్లలను బడికి పంపే తల్లులకు నేరుగా సహాయం (అమ్మ ఒడి, తర్వాత తల్లికి వందనంగా పేరు మార్పు): హాజరుతో ముడిపడిన నగదు సహాయం.
- ఉచిత పాఠ్యపుస్తకాలు, యూనిఫాం, స్కూల్ కిట్ (విద్యా కానుక మరియు దాని తర్వాతి రూపాలు).
- నిర్ణీత వారపు మెనూతో మధ్యాహ్న భోజనం (గతంలో జగనన్న గోరుముద్దగా పేరు).
- ఉన్నత విద్యకు ఫీజు రీయింబర్స్మెంట్ మరియు హాస్టల్ సహాయం (గతంలో విద్యా దీవెన, వసతి దీవెన).
- ఏపీ రెసిడెన్షియల్ ఎడ్యుకేషనల్ ఇన్స్టిట్యూషన్స్ సొసైటీ వసతి పాఠశాలలు, కళాశాలలు నడుపుతుంది; కస్తూర్బా పాఠశాలలు, మోడల్ పాఠశాలలు, కలికిరిలో సైనిక్ స్కూల్ ఉన్నాయి.
- డిజిటల్ అభ్యసనం: ఇటీవలి సంవత్సరాల్లో ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో స్మార్ట్ క్లాస్రూమ్లు, ట్యాబ్లెట్లు ప్రవేశపెట్టారు.
నాణ్యత, సమ్మిళితత్వం మరియు పాఠశాల పరిపాలన
ప్రాథమిక విద్యలో నాణ్యత ఉపాధ్యాయులు, తరగతి గదులు, అభ్యసన సామగ్రి, సమాజ మద్దతుపై ఆధారపడి ఉంటుంది. తరచుగా వచ్చే కొన్ని ఆలోచనలు:
- నమోదు, కొనసాగింపు, డ్రాపౌట్: నమోదు అంటే పిల్లలు బడిలో చేరడం, కొనసాగింపు అంటే పిల్లలు బడిలో కొనసాగడం, డ్రాపౌట్ అంటే పూర్తి చేయకుండా బడి మానేయడం. స్థూల నమోదు నిష్పత్తి (Gross enrolment ratio) ఏ వయస్సు వారైనా నమోదైన పిల్లలందరినీ బడి వయస్సు జనాభాతో పోలుస్తుంది, నికర నమోదు నిష్పత్తి (Net enrolment ratio) సరైన వయస్సు వారిని మాత్రమే లెక్కిస్తుంది.
- సమ్మిళిత విద్య: దివ్యాంగ పిల్లలు, SC, ST, మైనారిటీ వర్గాల పిల్లలు, బాలికలు, వలస పిల్లలను సాధారణ పాఠశాలల్లోకి తీసుకురావాలి. దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టం, 2016 సమ్మిళితత్వానికి తోడ్పడుతుంది.
- బాలికల విద్య: వసతి పాఠశాలలు, ఉచిత సైకిళ్లు లేదా రవాణా సహాయం, ప్రత్యేక మరుగుదొడ్లు, సురక్షిత పాఠశాలలు హాజరును పెంచుతాయి.
- నిరంతర మరియు సమగ్ర మూల్యాంకనం తుది పరీక్షను మాత్రమే కాకుండా సంవత్సరమంతా అభ్యసనాన్ని పరిశీలిస్తుంది.
- అభ్యసన ఫలితాలు అంటే ప్రతి తరగతిలో పిల్లవాడు చూపించవలసిన నైపుణ్యాలు, ఉదాహరణకు అర్థంతో చదవడం, ప్రాథమిక అంకగణితం చేయడం.
- తల్లిదండ్రులు, సమాజం పాత్ర: SMC సమావేశాలు, పాఠశాల అభివృద్ధి ప్రణాళికలు, నిధులు, భోజనంపై సామాజిక తనిఖీ, పిల్లల హక్కులపై అవగాహన.
- బాలమిత్ర పాఠశాలలు: సురక్షిత భవనాలు, శుభ్రమైన నీరు, బాలికలకు, బాలురకు మరుగుదొడ్లు, ఆటస్థలం, గ్రంథాలయం, శారీరక శిక్ష లేకపోవడం.
వార్డు స్థాయిలో విద్యా కార్యదర్శి రోజువారీ పనులు: 3-18 ఏళ్ల పిల్లల రిజిస్టర్ ఉంచడం, ఎప్పుడూ చేరని లేదా మానేసిన పిల్లలను గుర్తించడం, హాజరు, మధ్యాహ్న భోజన నాణ్యతను తనిఖీ చేయడం, SMCలకు తోడ్పడటం, సమాచారాన్ని ఉన్నత కార్యాలయాలకు పంపడం. ఈ పనులు పైన వివరించిన సమాచార వ్యవస్థలు, హక్కులపై ఆధారపడతాయి.
పరీక్షలో పొరపాట్లు
- ఆర్టికల్ 21A (6-14, ప్రాథమిక హక్కు) ఆర్టికల్ 45 (6 లోపు, నిర్దేశిక సూత్రం) కు సమానం కాదు.
- RTE 6-14 ఏళ్లను కవర్ చేస్తుంది; NEP 2020 పాఠశాలకు 3-18 ఏళ్లను కవర్ చేస్తుంది.
- ఉడ్స్ డిస్పాచ్ (1854) "మాగ్నా కార్టా"; హంటర్ కమిషన్ 1882.
- కొఠారీ 10+2+3 ఇచ్చింది; NEP 2020 5+3+3+4 ఇచ్చింది.
- 25% రిజర్వేషన్ ప్రైవేట్ అన్ఎయిడెడ్ పాఠశాలల్లో, ప్రవేశ స్థాయిలో ఉంటుంది.
- విద్య 1976 నుంచి ఉమ్మడి జాబితాలో ఉంది, రాష్ట్ర జాబితాలో కాదు.
- SMCలో మూడొంతులు తల్లిదండ్రులు; దీనిని ఉపాధ్యాయుల సంస్థ అనవద్దు.
- సమగ్ర శిక్ష ప్రీ-స్కూల్ నుంచి 12వ తరగతి వరకు కవర్ చేస్తుంది, ప్రాథమిక విద్యను మాత్రమే కాదు.
ఒక్క వాక్యంలో
- 1. ఆర్టికల్ 21Aను 86వ సవరణ, 2002 ద్వారా చేర్చారు.
- 2. RTE చట్టం 2010 ఏప్రిల్ 1న అమల్లోకి వచ్చింది.
- 3. RTE వయో వర్గం 6 నుంచి 14 ఏళ్లు.
- 4. కొఠారీ కమిషన్ 10+2+3 సిఫారసు చేసింది.
- 5. NEP 2020 5+3+3+4 నిర్మాణాన్ని ఇచ్చింది.
- 6. ఉడ్స్ డిస్పాచ్ తేదీ 1854.
- 7. RTE కింద ప్రైవేట్ అన్ఎయిడెడ్ పాఠశాలలు ప్రవేశ స్థాయి సీట్లలో 25% కేటాయిస్తాయి.
- 8. RTE కింద ప్రాథమిక స్థాయిలో PTR 30:1.
- 9. విద్య 1976లో ఉమ్మడి జాబితా అంశమైంది.
- 10. సమగ్ర శిక్ష ప్రీ-స్కూల్ నుంచి 12వ తరగతి వరకు పాఠశాల విద్యను కవర్ చేస్తుంది.
- 11. PM POSHAN మధ్యాహ్న భోజన పథకం.
- 12. NEP 2020 2035 నాటికి ఉన్నత విద్యలో 50% స్థూల నమోదును లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
సాధన ప్రశ్నలు
6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యను ప్రాథమిక హక్కుగా చేసిన రాజ్యాంగ అధికరణ ఏది?
- అధికరణ 46
- అధికరణ 51A
- అధికరణ 45
- అధికరణ 21A
సమాధానం
D. అధికరణ 21A
Which Article of the Constitution makes education a fundamental right for children aged 6-14?
- Article 46
- Article 51A
- Article 45
- Article 21A
విద్యా హక్కు చట్టం (RTE Act) అమల్లోకి వచ్చిన తేదీ
- 26 జనవరి 2009
- 2 అక్టోబర్ 2010
- 1 ఏప్రిల్ 2010
- 15 ఆగస్టు 2009
సమాధానం
C. 1 ఏప్రిల్ 2010
The Right to Education Act came into force on
- 26 January 2009
- 2 October 2010
- 1 April 2010
- 15 August 2009
RTE చట్టం ఏ వయస్సు పిల్లలకు వర్తిస్తుంది?
- 3 నుంచి 18 ఏళ్లు
- 6 నుంచి 14 ఏళ్లు
- 6 నుంచి 16 ఏళ్లు
- 5 నుంచి 12 ఏళ్లు
సమాధానం
B. 6 నుంచి 14 ఏళ్లు
The RTE Act applies to children in the age group
- 3 to 18 years
- 6 to 14 years
- 6 to 16 years
- 5 to 12 years
10+2+3 విద్యా విధానాన్ని సిఫారసు చేసిన కమిషన్ ఏది?
- కొఠారి కమిషన్
- రాధాకృష్ణన్ కమిషన్
- హంటర్ కమిషన్
- ముదలియార్ కమిషన్
సమాధానం
A. కొఠారి కమిషన్
Which commission recommended the 10+2+3 pattern of education?
- Kothari Commission
- Radhakrishnan Commission
- Hunter Commission
- Mudaliar Commission
వుడ్స్ డిస్పాచ్ (Wood's Despatch) తేదీ
- 1835
- 1882
- 1904
- 1854
సమాధానం
D. 1854
Wood's Despatch is dated
- 1835
- 1882
- 1904
- 1854
NEP 2020 ప్రతిపాదించిన పాఠశాల విద్యా నిర్మాణం
- 4+3+3+5
- 8+4
- 10+2
- 5+3+3+4
సమాధానం
D. 5+3+3+4
The school structure proposed by NEP 2020 is
- 4+3+3+5
- 8+4
- 10+2
- 5+3+3+4
RTE ప్రకారం ప్రైవేట్ అన్ఎయిడెడ్ పాఠశాలలు ప్రవేశ స్థాయి సీట్లలో వెనుకబడిన పిల్లల కోసం ఎంత వాటాను రిజర్వ్ చేయాలి?
- 25 శాతం
- 10 శాతం
- 50 శాతం
- 15 శాతం
సమాధానం
A. 25 శాతం
Under RTE, private unaided schools must reserve what share of entry-level seats for disadvantaged children?
- 25 percent
- 10 percent
- 50 percent
- 15 percent
విద్యను రాష్ట్ర జాబితా నుంచి ఉమ్మడి జాబితాకు మార్చిన సవరణ
- 86వ సవరణ
- 42వ సవరణ
- 44వ సవరణ
- 73వ సవరణ
సమాధానం
B. 42వ సవరణ
Education was shifted from the State List to the Concurrent List by the
- 86th Amendment
- 42nd Amendment
- 44th Amendment
- 73rd Amendment
1952-53లో మాధ్యమిక విద్యా సంస్కరణలతో సంబంధం ఉన్న కమిషన్ ఏది?
- హార్టాగ్ కమిటీ
- సార్జెంట్ కమిషన్
- ముదలియార్ కమిషన్
- కొఠారి కమిషన్
సమాధానం
C. ముదలియార్ కమిషన్
Which Commission is linked to secondary education reform in 1952-53?
- Hartog Committee
- Sargent Commission
- Mudaliar Commission
- Kothari Commission
SSA, RMSA, ఉపాధ్యాయ విద్యను పాఠశాల విద్య కోసం ఒకే కార్యక్రమంగా విలీనం చేసిన కార్యక్రమం ఏది?
- PM POSHAN
- NIPUN Bharat
- సమగ్ర శిక్ష (Samagra Shiksha)
- DIKSHA
సమాధానం
C. సమగ్ర శిక్ష (Samagra Shiksha)
Which programme merged SSA, RMSA and teacher education into one for school education?
- PM POSHAN
- NIPUN Bharat
- Samagra Shiksha
- DIKSHA
PM POSHAN అనేది దేని పేరు?
- పాఠశాల జనగణన
- మధ్యాహ్న భోజన పథకం
- ఉపాధ్యాయ శిక్షణ వేదిక
- బాలికలకు ఉపకార వేతనం
సమాధానం
B. మధ్యాహ్న భోజన పథకం
PM POSHAN is the name of
- A school census
- The mid-day meal scheme
- A teacher training platform
- A scholarship for girls
ప్రాథమిక విద్యకు సంబంధించిన వార్ధా పథకం ఎవరితో ముడిపడి ఉంది?
- లార్డ్ మెకాలే
- డా. రాధాకృష్ణన్
- చార్లెస్ వుడ్
- మహాత్మా గాంధీ
సమాధానం
D. మహాత్మా గాంధీ
The Wardha scheme of Basic Education was associated with
- Lord Macaulay
- Dr Radhakrishnan
- Charles Wood
- Mahatma Gandhi
86వ సవరణ తర్వాత అధికరణ 45 దేనికి సంబంధించినది?
- 6 ఏళ్లలోపు పిల్లలకు బాల్య సంరక్షణ, విద్య
- 6-14 ఏళ్లకు ఉచిత విద్య
- మాతృభాషలో బోధన
- మైనారిటీ పాఠశాలలు
సమాధానం
A. 6 ఏళ్లలోపు పిల్లలకు బాల్య సంరక్షణ, విద్య
Article 45, after the 86th Amendment, relates to
- Early childhood care and education below 6 years
- Free education 6-14
- Mother tongue instruction
- Minority schools
అధికరణ 51A(k) ఎవరిపై బాధ్యతను ఉంచుతుంది?
- పిల్లలు ట్యూషన్కు హాజరు కావాలి
- కళాశాలలు ప్రారంభించడం రాజ్యం బాధ్యత
- 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యావకాశాలు కల్పించడం తల్లిదండ్రులు లేదా సంరక్షకుల బాధ్యత
- ఉపాధ్యాయులు పరీక్షలు నిర్వహించాలి
సమాధానం
C. 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యావకాశాలు కల్పించడం తల్లిదండ్రులు లేదా సంరక్షకుల బాధ్యత
Article 51A(k) places a duty on
- Children to attend tuition
- The State to open colleges
- Parents or guardians to provide educational opportunities for a child aged 6-14
- Teachers to conduct tests
ప్రాథమిక దశకు RTE సాధారణంగా నిర్దేశించిన విద్యార్థి-ఉపాధ్యాయ నిష్పత్తి సుమారు
- 50:1
- 30:1
- 20:1
- 40:1
సమాధానం
B. 30:1
The pupil-teacher ratio generally set by RTE for the primary stage is about
- 50:1
- 30:1
- 20:1
- 40:1
RTE ప్రకారం పాఠశాల నిర్వహణ కమిటీలో (School Management Committee) కనీసం ఎంత వాటా తల్లిదండ్రుల సభ్యులు ఉండాలి?
- నాలుగో వంతు
- సగం
- మూడింట రెండు వంతులు
- నాలుగింట మూడు వంతులు
సమాధానం
D. నాలుగింట మూడు వంతులు
The School Management Committee under RTE must have at least what share of parent members?
- One-fourth
- One-half
- Two-thirds
- Three-fourths
RTE చట్టం ప్రకారం నిషేధించబడిన పద్ధతి ఏది?
- ప్రవేశానికి స్క్రీనింగ్ పరీక్ష, క్యాపిటేషన్ ఫీజు
- ఉచిత పాఠ్యపుస్తకాలు
- పొరుగు పాఠశాలలు
- పాఠశాల అభివృద్ధి ప్రణాళిక
సమాధానం
A. ప్రవేశానికి స్క్రీనింగ్ పరీక్ష, క్యాపిటేషన్ ఫీజు
Which practice is prohibited by the RTE Act?
- Screening test and capitation fee for admission
- Free textbooks
- Neighbourhood schools
- School development plan
NEP 2020 ప్రకారం 2035 నాటికి ఉన్నత విద్యలో స్థూల నమోదు (GER) లక్ష్యం
- 100 శాతం
- 50 శాతం
- 30 శాతం
- 75 శాతం
సమాధానం
B. 50 శాతం
Under NEP 2020, the target of gross enrolment in higher education by 2035 is
- 100 percent
- 50 percent
- 30 percent
- 75 percent
NEP 2020 ప్రకారం బోధనా మాధ్యమం కనీసం ఏ తరగతి వరకు మాతృభాష లేదా స్థానిక భాష కావాలి?
- 10వ తరగతి
- 12వ తరగతి
- 5వ తరగతి
- 2వ తరగతి
సమాధానం
C. 5వ తరగతి
NEP 2020 recommends that the medium of instruction be the mother tongue or local language at least until
- Class 10
- Class 12
- Class 5
- Class 2
NEP 2020లో పునాది దశ (Foundational stage)లో ఏమి ఉంటాయి?
- మూడేళ్ల ప్రీస్కూల్ ప్లస్ 1-2 తరగతులు
- 9-12 తరగతులు
- 6-8 తరగతులు
- 1-5 తరగతులు
సమాధానం
A. మూడేళ్ల ప్రీస్కూల్ ప్లస్ 1-2 తరగతులు
The Foundational stage in NEP 2020 consists of
- Three years of preschool plus classes 1-2
- Classes 9-12
- Classes 6-8
- Classes 1-5
జాతీయ కార్యక్రమాల్లో ఆన్లైన్ కోర్సుల కోసం ఉన్న వేదిక ఏది?
- UDISE+
- NISHTHA
- PARAKH
- SWAYAM
సమాధానం
D. SWAYAM
Which platform is for online courses under the national initiatives?
- UDISE+
- NISHTHA
- PARAKH
- SWAYAM
NEP 2020 జాతీయ మదింపు కేంద్రంగా ప్రతిపాదించిన సంస్థ ఏది?
- PARAKH
- UGC
- NIOS
- NCERT
సమాధానం
A. PARAKH
Which body is proposed by NEP 2020 as the national assessment centre?
- PARAKH
- UGC
- NIOS
- NCERT
1882 నాటి హంటర్ కమిషన్ ప్రధానంగా ఏది పరిశీలించింది?
- సాంకేతిక విద్య
- వయోజన విద్య
- ప్రాథమిక, మాధ్యమిక విద్య
- మహిళా విశ్వవిద్యాలయం
సమాధానం
C. ప్రాథమిక, మాధ్యమిక విద్య
Hunter Commission of 1882 mainly examined
- Technical education
- Adult education
- Primary and secondary education
- Women's university
కొఠారి కమిషన్ విద్యపై ఎంత వ్యయాన్ని కూడా సిఫారసు చేసింది?
- 2 శాతం
- జాతీయ ఆదాయంలో 6 శాతం
- 10 శాతం
- 15 శాతం
సమాధానం
B. జాతీయ ఆదాయంలో 6 శాతం
Kothari Commission also recommended spending on education of
- 2 percent
- 6 percent of national income
- 10 percent
- 15 percent
నవోదయ విద్యాలయాలు వేటి నుంచి వచ్చాయి?
- కొఠారి కమిషన్
- NEP 2020
- హంటర్ కమిషన్
- జాతీయ విద్యా విధానం 1986
సమాధానం
D. జాతీయ విద్యా విధానం 1986
The Navodaya Vidyalayas came from the
- Kothari Commission
- NEP 2020
- Hunter Commission
- National Policy on Education 1986
భారతదేశంలో పాఠశాల సమాచారం కోసం ఉన్న డేటా వ్యవస్థ ఏది?
- DIKSHA
- NISHTHA
- SWAYAM
- UDISE+
సమాధానం
D. UDISE+
Which of the following is the data system for school information in India?
- DIKSHA
- NISHTHA
- SWAYAM
- UDISE+
RTE అమలుకు వార్డు స్థాయి విద్యా అధికారి అత్యంత ఎక్కువగా ఎలా సహాయపడగలరు?
- బడి బయట పిల్లలను గుర్తించి, నమోదుకు తోడ్పడటం ద్వారా
- ప్రవేశ రుసుములు వసూలు చేయడం ద్వారా
- స్క్రీనింగ్ పరీక్షలు నిర్వహించడం ద్వారా
- చిన్న పాఠశాలలను మూసివేయడం ద్వారా
సమాధానం
A. బడి బయట పిల్లలను గుర్తించి, నమోదుకు తోడ్పడటం ద్వారా
A ward-level education official can help RTE implementation most by
- Tracking out-of-school children and supporting enrolment
- Charging admission fees
- Holding screening tests
- Closing small schools
AP పాఠశాల పథకాల గురించి ఏ ప్రకటన అత్యంత సరైనది?
- పథకాల పేర్లు ఎప్పటికీ మారవు
- అన్ని పథకాలు శాశ్వతమైనవి
- కేంద్ర పథకాలు మాత్రమే ఉంటాయి
- ప్రభుత్వాలను బట్టి పథకాల పేర్లు, వివరాలు మారతాయి, కాబట్టి తాజా అధికారిక ప్రకటనను చూడాలి
సమాధానం
D. ప్రభుత్వాలను బట్టి పథకాల పేర్లు, వివరాలు మారతాయి, కాబట్టి తాజా అధికారిక ప్రకటనను చూడాలి
Which statement about AP school schemes is most correct?
- Scheme names never change
- All schemes are permanent
- Only central schemes exist
- Scheme names and details change with governments, so check the latest official release
పిల్లల పాఠశాల హాజరుతో ముడిపడిన తల్లులకు నగదు సహాయం అందించే పథకం APలో ఏ పేరుతో ప్రసిద్ధి?
- వసతి దీవెన
- అమ్మ ఒడి, తర్వాత తల్లికి వందనం అని పేరు మారింది
- గోరుముద్ద
- విద్యా దీవెన
సమాధానం
B. అమ్మ ఒడి, తర్వాత తల్లికి వందనం అని పేరు మారింది
A scheme giving cash support to mothers linked to children's school attendance is known in AP as
- Vasathi Deevena
- Amma Vodi, later called Talliki Vandanam
- Gorumudda
- Vidya Deevena
ప్రభుత్వ పాఠశాల భవనాలు, సౌకర్యాలను అభివృద్ధి చేయడానికి ఉద్దేశించిన AP పథకం ఏది?
- వసతి దీవెన
- విద్యా కానుక
- మనబడి నాడు-నేడు
- అమ్మ ఒడి
సమాధానం
C. మనబడి నాడు-నేడు
Which AP scheme set out to upgrade government school buildings and facilities?
- Vasathi Deevena
- Vidya Kanuka
- Mana Badi Nadu-Nedu
- Amma Vodi
పరిగణించండి: 1. అధికరణ 21Aను 86వ సవరణ ద్వారా చేర్చారు. 2. RTE 3-18 ఏళ్ల పిల్లలకు వర్తిస్తుంది.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider: 1. Article 21A was added by the 86th Amendment. 2. RTE applies to children aged 3-18.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరిగణించండి: 1. వుడ్స్ డిస్పాచ్ను భారతీయ విద్యకు మాగ్నా కార్టాగా పిలుస్తారు. 2. హంటర్ కమిషన్ తేదీ 1944.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider: 1. Wood's Despatch is called the Magna Carta of Indian education. 2. The Hunter Commission is dated 1944.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరిగణించండి: 1. కొఠారి కమిషన్ 10+2+3ను సిఫారసు చేసింది. 2. NEP 2020 5+3+3+4ను సిఫారసు చేస్తుంది.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider: 1. The Kothari Commission recommended 10+2+3. 2. NEP 2020 recommends 5+3+3+4.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరిగణించండి: 1. ప్రైవేట్ అన్ఎయిడెడ్ పాఠశాలలు ప్రవేశ స్థాయి సీట్లలో 25 శాతం రిజర్వ్ చేస్తాయి. 2. RTE కింద ఖర్చును రాష్ట్రం తిరిగి చెల్లిస్తుంది.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider: 1. Private unaided schools reserve 25 percent of entry-level seats. 2. The State reimburses the cost under RTE.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరిగణించండి: 1. విద్య కేవలం రాష్ట్ర జాబితాలో మాత్రమే ఉంది. 2. విద్య 1976లో ఉమ్మడి జాబితాకు మారింది.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider: 1. Education is on the State List only. 2. Education moved to the Concurrent List in 1976.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరిగణించండి: 1. SMC సభ్యులు కేవలం ఉపాధ్యాయులే అయి ఉండాలి. 2. SMC పాఠశాల అభివృద్ధి ప్రణాళికను తయారు చేస్తుంది.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Consider: 1. SMC members must be only teachers. 2. SMC prepares the school development plan.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరిగణించండి: 1. NEP 2020 పునాది అక్షరాస్యత, సంఖ్యాజ్ఞానానికి ప్రాధాన్యత ఇస్తుంది. 2. NEP 2020 బట్టీ పద్ధతిని సమర్థిస్తుంది.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Consider: 1. NEP 2020 stresses foundational literacy and numeracy. 2. NEP 2020 supports rote learning.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
పరిగణించండి: 1. సమగ్ర శిక్ష ప్రీ-స్కూల్ నుంచి 12వ తరగతి వరకు విస్తరించి ఉంది. 2. PM POSHAN ఒక మధ్యాహ్న భోజన పథకం.
- 1 మాత్రమే
- 2 మాత్రమే
- 1 మరియు 2 రెండూ
- 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Consider: 1. Samagra Shiksha covers pre-school to class 12. 2. PM POSHAN is a mid-day meal scheme.
- 1 only
- 2 only
- Both 1 and 2
- Neither 1 nor 2
కమిషన్ను రంగంతో వరుసగా జతచేయండి: ముదలియార్, రాధాకృష్ణన్, కొఠారి, హంటర్
- పాఠశాల, జాతీయ అభివృద్ధి; ప్రాథమిక; మాధ్యమిక; విశ్వవిద్యాలయం
- విశ్వవిద్యాలయం; మాధ్యమిక; ప్రాథమిక; పాఠశాల, జాతీయ అభివృద్ధి
- ప్రాథమిక; మాధ్యమిక; విశ్వవిద్యాలయం; పాఠశాల, జాతీయ అభివృద్ధి
- మాధ్యమిక; విశ్వవిద్యాలయం; పాఠశాల, జాతీయ అభివృద్ధి; ప్రాథమిక
సమాధానం
D. మాధ్యమిక; విశ్వవిద్యాలయం; పాఠశాల, జాతీయ అభివృద్ధి; ప్రాథమిక
Match the commission with the area, in order: Mudaliar, Radhakrishnan, Kothari, Hunter
- School and national development, primary, secondary, university
- University, secondary, primary, school and national development
- Primary, secondary, university, school and national development
- Secondary, university, school and national development, primary
వరుసగా జతచేయండి: అధికరణ 21A, అధికరణ 45, అధికరణ 51A(k), అధికరణ 350A
- మాతృభాష సౌకర్యాలు; తల్లిదండ్రుల బాధ్యత; 6 ఏళ్లలోపు సంరక్షణ; 6-14 ఏళ్ల హక్కు
- తల్లిదండ్రుల బాధ్యత; మాతృభాష సౌకర్యాలు; 6-14 ఏళ్ల హక్కు; 6 ఏళ్లలోపు సంరక్షణ
- 6 ఏళ్లలోపు సంరక్షణ; 6-14 ఏళ్ల హక్కు; మాతృభాష సౌకర్యాలు; తల్లిదండ్రుల బాధ్యత
- 6-14 ఏళ్ల హక్కు; 6 ఏళ్లలోపు సంరక్షణ; తల్లిదండ్రుల బాధ్యత; మాతృభాష సౌకర్యాలు
సమాధానం
D. 6-14 ఏళ్ల హక్కు; 6 ఏళ్లలోపు సంరక్షణ; తల్లిదండ్రుల బాధ్యత; మాతృభాష సౌకర్యాలు
Match in order: Article 21A, Article 45, Article 51A(k), Article 350A
- Mother-tongue facilities, parental duty, below 6 care, age 6-14 right
- Parental duty, mother-tongue facilities, age 6-14 right, below 6 care
- Below 6 care, age 6-14 right, mother-tongue facilities, parental duty
- Age 6-14 right, below 6 care, parental duty, mother-tongue facilities
ప్రారంభం నుంచి కాలక్రమంలో అమర్చండి: వుడ్స్ డిస్పాచ్, హంటర్ కమిషన్, కొఠారి కమిషన్, NEP 2020
- వుడ్, కొఠారి, హంటర్, NEP
- వుడ్, హంటర్, కొఠారి, NEP
- హంటర్, వుడ్, NEP, కొఠారి
- కొఠారి, వుడ్, హంటర్, NEP
సమాధానం
B. వుడ్, హంటర్, కొఠారి, NEP
Arrange in time order from earliest: Wood's Despatch, Hunter Commission, Kothari Commission, NEP 2020
- Wood, Kothari, Hunter, NEP
- Wood, Hunter, Kothari, NEP
- Hunter, Wood, NEP, Kothari
- Kothari, Wood, Hunter, NEP
NEP 2020 లక్షణం కానిది ఏది?
- నాలుగేళ్ల అండర్గ్రాడ్యుయేట్ ఎంపిక
- అన్ని రాష్ట్రాల్లో హిందీ ఒక్కటే తప్పనిసరి మాధ్యమం
- అకడమిక్ బ్యాంక్ ఆఫ్ క్రెడిట్స్
- పునాది అభ్యాసంపై దృష్టి
సమాధానం
B. అన్ని రాష్ట్రాల్లో హిందీ ఒక్కటే తప్పనిసరి మాధ్యమం
Which one is NOT a feature of NEP 2020?
- Four-year undergraduate option
- Compulsory Hindi as the only medium in all States
- Academic Bank of Credits
- Focus on foundational learning
ఎన్నికలు, జనగణన, విపత్తు విధులు మినహా, RTE ప్రకారం ఉపాధ్యాయుడికి అప్పగించకూడని విధి ఏది?
- విద్యేతర పని
- పాఠాలు సిద్ధం చేయడం
- శిక్షణకు హాజరు కావడం
- బోధన
సమాధానం
A. విద్యేతర పని
Which duty can a teacher NOT be asked to do under RTE, except for election, census and disaster duty?
- Non-educational work
- Preparing lessons
- Attending training
- Teaching
భాషా మైనారిటీలకు ప్రాథమిక దశలో మాతృభాషలో బోధన సౌకర్యాలు ఏ అధికరణ కింద కల్పించబడ్డాయి?
- అధికరణ 21A
- అధికరణ 45
- అధికరణ 350A
- అధికరణ 46
సమాధానం
C. అధికరణ 350A
Facilities for mother-tongue instruction at the primary stage for linguistic minorities are provided under
- Article 21A
- Article 45
- Article 350A
- Article 46
ప్రాథమిక విద్యకు సంబంధించిన వార్ధా పథకాన్ని ఎప్పుడు ప్రతిపాదించారు?
- 1854
- 1986
- 1964
- 1937
సమాధానం
D. 1937
The Wardha scheme of Basic Education was put forward in
- 1854
- 1986
- 1964
- 1937