LATEST
NEETBy Pareeksha Editorial Team· ⏱ 9 min read

Genetics Problems NEET in Telugu: క్రాస్‌లు, నిష్పత్తులు

Share𝕏fin
Alongside this guide

Find study material for your next topic

Browse the Reading Room and preview a chapter before choosing what to study.

Browse study material →
Genetics Problems NEET in Telugu: క్రాస్‌లు, నిష్పత్తులు
On this page
  1. ఈ చాప్టర్ నుంచి ఎంత తరచుగా అడుగుతారు
  2. ఐదు దశల పద్ధతి
  3. కంఠస్థం చేయదగిన నిష్పత్తులు
  4. సాధించిన సమస్యలు
  5. సమస్య 1: డైహైబ్రిడ్ క్రాస్ నుంచి ఒక జన్యురూపం
  6. సమస్య 2: రక్త వర్గాలు
  7. సమస్య 3: ఒక X-లింక్డ్ క్రాస్
  8. సమస్య 4: ఒక పాలీజెనిక్ లక్షణం
  9. సమస్య 5: సహలగ్నత, ఒక టెస్ట్ క్రాస్
  10. రుగ్మతలు, లింగ నిర్ధారణ: సమస్యల వెనుక ఉన్న వాస్తవాలు
  11. సాధించిన పాత ప్రశ్నలు
  12. 1. నాలుగు విధానాలు, నాలుగు ఉదాహరణలు
  13. 2. బహుళ యుగ్మవికల్పాలా, పాలీజెనిక్కా?
  14. 3. క్రోమోజోమ్ రుగ్మతలు
  15. 4. బహిర్గత నియమం ఏం వివరిస్తుంది
  16. ఎలా ప్రాక్టీస్ చేయాలి
  17. తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
  18. NEETలో జెనెటిక్స్ నుంచి ఎన్ని ప్రశ్నలు వస్తాయి?
  19. డైహైబ్రిడ్ సమస్యలు సాధించడానికి అత్యంత వేగవంతమైన మార్గం ఏది?
  20. సహ-బహిర్గతత్వాన్ని అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వం నుంచి ఎలా వేరు చేయాలి?
  21. వంశవృక్షంలో X-లింక్డ్ అంతర్గత లక్షణాన్ని ఎలా గుర్తించాలి?
  22. NEETలో వంశవృక్షం, సంభావ్యత ప్రశ్నలు సాధారణమా?

Genetics Problems NEET in Telugu — ఈ గైడ్ తెలుగులో ఉంది. Read in English.

NEET బయాలజీలో అత్యంత నమ్మదగిన చాప్టర్లలో అనువంశికత, వైవిధ్యం సూత్రాలు (Principles of Inheritance and Variation) ఒకటి. దీని ప్రశ్నల్లో ఎక్కువ భాగం చిన్న సమస్యలు: ఒక నిష్పత్తిని అంచనా వేయడం, ఒక జన్యురూపం (genotype) కనుక్కోవడం, ఒక సంభావ్యత (probability) లెక్కించడం, ఒక వంశవృక్షం (pedigree) చదవడం. ఇవి లెక్కల్లా కనిపిస్తాయి కానీ నిజానికి క్రాస్‌ను సరిగ్గా ఏర్పాటు చేయడం గురించే. పద్ధతి కుదిరితే, ఇవి పేపర్‌లో అత్యంత త్వరగా వచ్చే మార్కుల్లో కొన్ని అవుతాయి.

ఈ గైడ్ పద్ధతిని, కంఠస్థం చేయదగిన నిష్పత్తులను, ఈ పోస్ట్ కోసం రాసిన కొన్ని సాధించిన సమస్యలను, పాత NEET పేపర్ల నుంచి సాధించిన ప్రశ్నలను ఇస్తుంది. జెనెటిక్స్ అణు స్థాయి భాగం (DNA, ప్రతికృతి (replication), అనులేఖనం (transcription), lac ఒపెరాన్) అనువంశికత అణు ఆధారం అనే వేరే గైడ్‌లో ఉంది.

ఈ చాప్టర్ నుంచి ఎంత తరచుగా అడుగుతారు

Pareeksha డిజిటైజ్ చేసిన NEET పేపర్లలో, 2016 నుంచి 2026 వరకు 18 పరీక్షల్లో 902 బోటనీ ప్రశ్నల్లో 73 ప్రశ్నలు ప్రిన్సిపల్స్ ఆఫ్ ఇన్హెరిటెన్స్ అండ్ వేరియేషన్ నుంచి వచ్చాయి; మాలిక్యులర్ బేసిస్ ఆఫ్ ఇన్హెరిటెన్స్ తర్వాత ఇదే రెండో స్థానం. (మా పేపర్లలో జెనెటిక్స్‌ను బోటనీ కింద ట్యాగ్ చేశాం.) 2021 నుంచి 2026 వరకు 10 పేపర్లలో దీని నుంచి 41 ప్రశ్నలు, అంటే ఒక్కో పేపర్‌కు సుమారు నాలుగు. కొన్ని డిజిటైజ్ చేసిన పేపర్లలో కొన్ని ప్రశ్నలు తక్కువ ఉన్నాయి, కాబట్టి వీటిని దగ్గరి అంచనాలుగా తీసుకోండి.

NEET సంవత్సరం (అన్ని పరీక్షలు) ప్రశ్నలు
2016 8
2017 5
2018 4
2019 8
2020 7
2021 2
2022 10
2023 8
2024 10
2025 4
2026 7

ప్రతి ప్రశ్నా లెక్క కాదు. చాలా ప్రశ్నలు పదజాలాన్ని పరీక్షిస్తాయి: బహిర్గతత్వం (dominance), సహ-బహిర్గతత్వం (co-dominance), బహుళ యుగ్మవికల్పాలు (multiple alleles), ప్లియోట్రోపీ (pleiotropy), పాలీజెనిక్ అనువంశికత (polygenic inheritance), సహలగ్నత (linkage), క్రోమోజోమ్ రుగ్మతలు. కింది సమస్యలు రెండింటినీ కవర్ చేస్తాయి.

ఐదు దశల పద్ధతి

ప్రతి క్రాస్‌కూ, అది ఎంత సులభంగా కనిపించినా, ఇవే దశలు వాడండి.

  1. గుర్తులు కేటాయించండి. బహిర్గత యుగ్మవికల్పానికి (dominant allele) పెద్ద అక్షరం, అంతర్గత (recessive) దానికి చిన్న అక్షరం. X-లింక్డ్ జన్యువులకు యుగ్మవికల్పాన్ని క్రోమోజోమ్ మీద రాయండి: $X^{c}$, $X^{C}$, $Y$.
  2. తల్లిదండ్రుల జన్యురూపాలు రాయండి. ప్రశ్న దృశ్యరూపాలు (phenotypes) మాత్రమే ఇస్తే, "శుద్ధ వంశం" (true-breeding, అంటే సమయుగ్మజం, homozygous) లేదా అంతర్గత లక్షణం ఉన్న బిడ్డ (ఇద్దరు తల్లిదండ్రులూ ఆ యుగ్మవికల్పాన్ని మోస్తున్నారు) వంటి ఆధారాల నుంచి జన్యురూపాలను ఊహించండి.
  3. సంయోగబీజాల (gametes) జాబితా రాయండి. ప్రతి సంయోగబీజంలో ప్రతి జన్యువుకు ఒక యుగ్మవికల్పం ఉంటుంది. $n$ స్వతంత్ర జన్యువులకు విషమయుగ్మజం (heterozygous) అయిన మొక్క $2^{n}$ రకాల సంయోగబీజాలను తయారు చేస్తుంది.
  4. కలపండి. ఒకటి లేదా రెండు జన్యువులకు పన్నెట్ చతురస్రం (Punnett square), మూడు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ జన్యువులకు సంభావ్యతల గుణకారం వాడండి.
  5. ప్రశ్నను మళ్లీ చదవండి. అడిగింది దృశ్యరూప నిష్పత్తా లేక జన్యురూప నిష్పత్తా? అన్ని సంతానంలోనా లేక కొడుకుల్లో మాత్రమేనా? క్రాస్ సరిగ్గా వేసినా ప్రశ్నను తప్పుగా చదివితే ఐదు మార్కులు పోతాయి: జవాబుకు నాలుగు, పెనాల్టీకి ఒకటి.

కంఠస్థం చేయదగిన నిష్పత్తులు

క్రాస్ లేదా విధానం దృశ్యరూప నిష్పత్తి జన్యురూప నిష్పత్తి
మోనోహైబ్రిడ్ F2, సంపూర్ణ బహిర్గతత్వం ($Aa \times Aa$) 3 : 1 1 : 2 : 1
మోనోహైబ్రిడ్ F2, అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వం 1 : 2 : 1 1 : 2 : 1
మోనోహైబ్రిడ్ టెస్ట్ క్రాస్ ($Aa \times aa$) 1 : 1 1 : 1
డైహైబ్రిడ్ F2 ($AaBb \times AaBb$), స్వతంత్ర జన్యువులు 9 : 3 : 3 : 1 9 జన్యురూపాలు
డైహైబ్రిడ్ టెస్ట్ క్రాస్ ($AaBb \times aabb$), స్వతంత్ర జన్యువులు 1 : 1 : 1 : 1 1 : 1 : 1 : 1
పాలీజెనిక్ F2, మూడు జన్యువులు ($AaBbCc \times AaBbCc$) 1 : 6 : 15 : 20 : 15 : 6 : 1 27 జన్యురూపాలు

సంపూర్ణ బహిర్గతత్వంతో $n$ విషమయుగ్మజ జన్యు జతలను క్రాస్ చేస్తే: F2లో $2^{n}$ రకాల సంయోగబీజాలు, $3^{n}$ జన్యురూపాలు, $2^{n}$ దృశ్యరూపాలు.

దృశ్యరూప, జన్యురూప నిష్పత్తులు ఒకటే అయ్యే ఒకే సందర్భం అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వం (incomplete dominance), ఎందుకంటే విషమయుగ్మజం ఇద్దరు తల్లిదండ్రులకంటే భిన్నంగా కనిపిస్తుంది. ప్రామాణిక ఉదాహరణ స్నాప్‌డ్రాగన్ (Antirrhinum) పువ్వు రంగు: ఎరుపు × తెలుపు = గులాబీ, గులాబీ × గులాబీ = ఎరుపు, గులాబీ, తెలుపు 1 : 2 : 1 లో.

సాధించిన సమస్యలు

ఈ సమస్యలు ఈ పోస్ట్ కోసం రాసినవి.

సమస్య 1: డైహైబ్రిడ్ క్రాస్ నుంచి ఒక జన్యురూపం

స్వతంత్ర వ్యూహన (independent assortment) ఉన్న $AaBb \times AaBb$ క్రాస్‌లో, సంతానంలో ఎంత భాగం $AaBb$ అవుతుంది?

ప్రతి జన్యువును విడిగా తీసుకుని గుణించండి. $Aa \times Aa$ నుంచి $Aa$ వచ్చే అవకాశం $\frac{1}{2}$. $Bb \times Bb$ నుంచి $Bb$ వచ్చే అవకాశం $\frac{1}{2}$. కాబట్టి $AaBb$ వచ్చే అవకాశం $\frac{1}{2} \times \frac{1}{2} = \frac{1}{4}$.

ఇదే పద్ధతిలో ద్వి-అంతర్గతం $aabb$ అవకాశం $\frac{1}{4} \times \frac{1}{4} = \frac{1}{16}$, "A కి బహిర్గతం, B కి అంతర్గతం" అనే దృశ్యరూపం అవకాశం $\frac{3}{4} \times \frac{1}{4} = \frac{3}{16}$. 16 గడుల చతురస్రం గీయాల్సిన అవసరమే లేదు.

సమస్య 2: రక్త వర్గాలు

A రక్త వర్గం ఉన్న పురుషుడికి, B రక్త వర్గం ఉన్న స్త్రీకి O రక్త వర్గం ఉన్న బిడ్డ ఉన్నాడు. వారి తర్వాతి బిడ్డ AB అయ్యే అవకాశం ఎంత?

ABO జన్యువుకు $I^{A}$, $I^{B}$, $i$ అనే మూడు యుగ్మవికల్పాలు ఉన్నాయి; అందుకే ఇది బహుళ యుగ్మవికల్పాలకు ప్రామాణిక ఉదాహరణ. $I^{A}$, $I^{B}$ సహ-బహిర్గతాలు (co-dominant), రెండూ $i$ మీద బహిర్గతాలు.

O బిడ్డ $ii$, కాబట్టి ప్రతి తల్లిదండ్రిలో $i$ ఉండాలి. పురుషుడు $I^{A}i$, స్త్రీ $I^{B}i$. వారి పిల్లలు $I^{A}I^{B}$ (AB), $I^{A}i$ (A), $I^{B}i$ (B), $ii$ (O), ఒక్కొక్కటి $\frac{1}{4}$ సంభావ్యతతో. AB బిడ్డ అవకాశం $\frac{1}{4}$; ప్రతి బిడ్డ పుట్టుక ఒక స్వతంత్ర సంఘటన.

సమస్య 3: ఒక X-లింక్డ్ క్రాస్

సాధారణ దృష్టి ఉన్న ఒక స్త్రీ, ఆమె తండ్రి వర్ణాంధుడు, సాధారణ దృష్టి ఉన్న పురుషుడిని వివాహం చేసుకుంది. వారి కొడుకుల్లో, కూతుళ్లలో ఎంత భాగం వర్ణాంధులు అవుతారు?

వర్ణాంధత్వం (colour blindness) X-లింక్డ్ అంతర్గత లక్షణం. స్త్రీకి తండ్రి నుంచి $X^{c}$ వచ్చింది, కాబట్టి ఆమె వాహకురాలు (carrier), $X^{C}X^{c}$. పురుషుడు $X^{C}Y$.

కొడుకులు తమ X ను తల్లి నుంచి తీసుకుంటారు: సగం మందికి $X^{C}$ (సాధారణం), సగం మందికి $X^{c}$ (వర్ణాంధులు). కూతుళ్లు తండ్రి $X^{C}$ ను తీసుకుంటారు, కాబట్టి ఎవరూ వర్ణాంధులు కారు, కానీ సగం మంది వాహకులు.

జవాబు: సగం మంది కొడుకులు, కూతుళ్లలో ఎవరూ కాదు. హీమోఫిలియా (Haemophilia) కూడా ఇదే విధానాన్ని అనుసరిస్తుంది. ప్రశ్న "బిడ్డ వర్ణాంధుడైన కొడుకు అయ్యే అవకాశం" అని అడిగితే, జవాబు $\frac{1}{2} \times \frac{1}{2} = \frac{1}{4}$, ఎందుకంటే బిడ్డ మొదట కొడుకు అవ్వాలి.

సమస్య 4: ఒక పాలీజెనిక్ లక్షణం

చర్మం రంగును మూడు జన్యువులు నియంత్రిస్తాయి, ప్రతి దానికీ ఒక సంకలిత (additive) బహిర్గత యుగ్మవికల్పం ఉంది. ఇద్దరు తల్లిదండ్రులూ $AaBbCc$. పిల్లల్లో ఎంత భాగానికి సాధ్యమైనంత ముదురు చర్మం ఉంటుంది?

అత్యంత ముదురు చర్మానికి ఆరు సంకలిత యుగ్మవికల్పాలూ కావాలి: $AABBCC$. $AA$ అవకాశం $\frac{1}{4}$, $BB$, $CC$ లకు కూడా అంతే, కాబట్టి జవాబు $\left(\frac{1}{4}\right)^{3} = \frac{1}{64}$. మూడు సంకలిత యుగ్మవికల్పాలు ఉన్న మధ్య తరగతి అతి పెద్దది: 64 లో 20.

సమస్య 5: సహలగ్నత, ఒక టెస్ట్ క్రాస్

రెండు సహలగ్న జన్యువులకు విషమయుగ్మజం ($AB/ab$) అయిన మొక్కను $ab/ab$ తో టెస్ట్ క్రాస్ చేశారు. జన్యువుల మధ్య దూరం 20 మ్యాప్ యూనిట్లు. సంతానంలో ఎంత భాగం $Ab/ab$ అవుతుంది?

ఇరవై మ్యాప్ యూనిట్లు అంటే 20 శాతం పునఃసంయోజక (recombinant) సంయోగబీజాలు. పునఃసంయోజకాలు $Ab$, $aB$, ఒక్కొక్కటి 10 శాతం; తల్లిదండ్రుల రకాలు $AB$, $ab$ ఒక్కొక్కటి 40 శాతం. కాబట్టి $Ab/ab$ 10 శాతం.

జన్యువులు సహలగ్నం కాకపోతే, నాలుగు తరగతులూ 25 శాతం చొప్పున ఉండేవి. 1 : 1 : 1 : 1 నుంచి వైదొలిగి, రెండు పెద్ద, రెండు చిన్న తరగతులు ఇచ్చే ఏ టెస్ట్ క్రాస్ అయినా సహలగ్నతను చూపిస్తోంది. Drosophila లో మోర్గాన్ (Morgan) చూసింది ఇదే.

రుగ్మతలు, లింగ నిర్ధారణ: సమస్యల వెనుక ఉన్న వాస్తవాలు

స్థితి కారణం విధానం
హీమోఫిలియా (Haemophilia) X క్రోమోజోమ్ మీద జన్యువు X-లింక్డ్ అంతర్గతం
వర్ణాంధత్వం (Colour blindness) X క్రోమోజోమ్ మీద జన్యువు X-లింక్డ్ అంతర్గతం
సికిల్-సెల్ అనీమియా (Sickle-cell anaemia) β-గ్లోబిన్ గొలుసులో ఆరో స్థానంలో గ్లుటామిక్ ఆమ్లానికి బదులు వాలిన్ ఆటోసోమల్ అంతర్గతం
ఫినైల్‌కీటోనూరియా (Phenylketonuria) అనేక ప్రభావాలు ఉన్న ఒకే జన్యు ఉత్పరివర్తనం (ప్లియోట్రోపీ) ఆటోసోమల్ అంతర్గతం
థలసీమియా (Thalassaemia) α లేదా β గ్లోబిన్ సంశ్లేషణ తగ్గడం ఆటోసోమల్ అంతర్గతం
డౌన్స్ సిండ్రోమ్ (Down's syndrome) 21వ క్రోమోజోమ్ అదనపు ప్రతి (ట్రైసోమీ 21) క్రోమోజోమల్
క్లైన్‌ఫెల్టర్స్ సిండ్రోమ్ (Klinefelter's syndrome) 47, XXY క్రోమోజోమల్
టర్నర్స్ సిండ్రోమ్ (Turner's syndrome) 45, XO (ఒక X లేదు) క్రోమోజోమల్

లింగ నిర్ధారణ (Sex determination): మానవులు, Drosophila లో XX–XY (పురుషుడు విషమసంయోగబీజి, heterogametic), పక్షుల్లో ZW–ZZ (స్త్రీ విషమసంయోగబీజి), తేనెటీగల్లో హాప్లోడిప్లాయిడీ (haplodiploidy; మగవి ఫలదీకరణం చెందని అండాల నుంచి అభివృద్ధి చెంది ఏకస్థితికంగా (haploid) ఉంటాయి).

వంశవృక్షంలో, ఒక తరాన్ని దాటవేసి, ప్రభావితం కాని తల్లిదండ్రుల పిల్లల్లో కనిపించే లక్షణం అంతర్గతం. ఎక్కువగా పురుషుల్లో కనిపిస్తూ, వాహకులైన తల్లుల నుంచి కొడుకులకు వెళ్తూ, ఎప్పుడూ తండ్రి నుంచి కొడుకుకు వెళ్లని లక్షణం X-లింక్డ్ అంతర్గతం.

సాధించిన పాత ప్రశ్నలు

1. నాలుగు విధానాలు, నాలుగు ఉదాహరణలు

NEET 2026 (రద్దయిన మే పరీక్ష) నుంచి, Q18.

జాబితా I ని జాబితా II తో జతపరచండి:

జాబితా-I జాబితా-II
A. అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వం I. మానవ చర్మం రంగు
B. సహ-బహిర్గతత్వం II. Antirrhinum sp. లో పువ్వు రంగు అనువంశికత
C. ప్లియోట్రోపీ III. మానవుల్లో ఫినైల్‌కీటోనూరియా వ్యాధి
D. పాలీజెనిక్ అనువంశికత IV. ABO రక్త వర్గాలు

కింది ఆప్షన్ల నుంచి సరైన జవాబు ఎంచుకోండి:

  • (A) A-II, B-IV, C-III, D-I
  • (B) A-I, B-III, C-II, D-IV
  • (C) A-I, B-IV, C-III, D-II
  • (D) A-II, B-I, C-III, D-IV

అధికారిక జవాబు: (A)

పరిష్కారం. స్నాప్‌డ్రాగన్ పువ్వు రంగు అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వాన్ని, ABO రక్త వర్గాలు సహ-బహిర్గతత్వాన్ని, ఫినైల్‌కీటోనూరియా ప్లియోట్రోపీని చూపిస్తాయి; చర్మం రంగు పాలీజెనిక్. మీకు స్నాప్‌డ్రాగన్ (A-II) మాత్రమే ఖచ్చితంగా తెలిసినా, (A), (D) మిగులుతాయి; ABO సహ-బహిర్గతత్వం (B-IV) అని తెలిస్తే (A) ఎంపికవుతుంది.

2. బహుళ యుగ్మవికల్పాలా, పాలీజెనిక్కా?

NEET 2024 రీ-ఎగ్జామ్ నుంచి, Q4.

కింద రెండు వాక్యాలు ఇచ్చారు: వాక్యం I: ఒకే జన్యువు యొక్క అనేక యుగ్మవికల్పాలు ఒక లక్షణాన్ని నియంత్రిస్తే, దాన్ని పాలీజెనిక్ అనువంశికత అంటారు. వాక్యం II: పాలీజెనిక్ అనువంశికతలో, ప్రతి యుగ్మవికల్పం ప్రభావం సంకలితం. పై వాక్యాల ఆధారంగా, కింది ఆప్షన్ల నుంచి సరైన జవాబు ఎంచుకోండి.

  • (A) వాక్యం I నిజం కానీ వాక్యం II తప్పు
  • (B) వాక్యం I తప్పు కానీ వాక్యం II నిజం
  • (C) వాక్యం I, వాక్యం II రెండూ నిజం
  • (D) వాక్యం I, వాక్యం II రెండూ తప్పు

అధికారిక జవాబు: (B)

పరిష్కారం. ఒక జన్యువుకు అనేక యుగ్మవికల్పాలు ఉండటం బహుళ యుగ్మవికల్పత (multiple allelism), ABO లో లాగా. పాలీజెనిక్ అనువంశికత అంటే అనేక వేర్వేరు జన్యువులు ఒక లక్షణంపై సంకలిత ప్రభావాలతో పనిచేయడం. వాక్యం I రెండు పదాలను కలగాపులగం చేస్తుంది; వాక్యం II సరైనది. ఈ రెండు పదాలు తరచుగా కలగలిసిపోతాయి, కాబట్టి ఒక్కోదాన్ని ఒక్క వాక్యంలో నిర్వచించగలగాలి.

3. క్రోమోజోమ్ రుగ్మతలు

NEET 2026 రీ-ఎగ్జామ్ నుంచి, Q138.

కింద రెండు వాక్యాలు ఇచ్చారు: వాక్యం I: X-క్రోమోజోమ్‌లలో ఒకటి లేకపోవడం వల్ల డౌన్స్ సిండ్రోమ్ వస్తుంది. వాక్యం II: క్రోమోజోమ్‌ల అదనపు ప్రతి ఉండటం వల్ల టర్నర్స్ సిండ్రోమ్ వస్తుంది. పై వాక్యాల ఆధారంగా, కింది ఆప్షన్ల నుంచి సరైన జవాబు ఎంచుకోండి:

  • (A) వాక్యం I, వాక్యం II రెండూ సరైనవి
  • (B) వాక్యం I, వాక్యం II రెండూ సరైనవి కావు
  • (C) వాక్యం I సరైనది కానీ వాక్యం II సరైనది కాదు
  • (D) వాక్యం I సరైనది కాదు కానీ వాక్యం II సరైనది

అధికారిక జవాబు: (B)

పరిష్కారం. డౌన్స్ సిండ్రోమ్ ట్రైసోమీ 21. టర్నర్స్ సిండ్రోమ్ ఒక X కోల్పోవడం (45, XO). రెండు కారణాలూ తప్పుగా చెప్పారు.

4. బహిర్గత నియమం ఏం వివరిస్తుంది

NEET 2024 నుంచి, Q104.

కింది వాటిలో దేన్ని మెండల్ బహిర్గత నియమం (Mendel's Law of Dominance) ఆధారంగా వివరించవచ్చు? A. ఒక జత కారకాల్లో ఒకటి బహిర్గతం, మరొకటి అంతర్గతం. B. యుగ్మవికల్పాలు ఎలాంటి వ్యక్తీకరణ చూపవు, రెండు లక్షణాలూ $\mathrm{F_2}$ తరంలో యథాతథంగా కనిపిస్తాయి. C. సాధారణ ద్వయస్థితిక (diploid) మొక్కల్లో కారకాలు జతలుగా ఉంటాయి. D. ఒక నిర్దిష్ట లక్షణాన్ని నియంత్రించే విచ్ఛిన్న ప్రమాణాన్ని (discrete unit) కారకం అంటారు. E. మోనోహైబ్రిడ్ క్రాస్‌లో తల్లిదండ్రుల లక్షణాల్లో ఒకదాని వ్యక్తీకరణ మాత్రమే కనిపిస్తుంది.

  • (A) B, C, D మాత్రమే
  • (B) A, B, C, D, E
  • (C) A, B, C మాత్రమే
  • (D) A, C, D, E మాత్రమే

అధికారిక జవాబు: (D)

పరిష్కారం. బహిర్గత నియమం కారకాలు విచ్ఛిన్న ప్రమాణాలు (D), అవి జతలుగా ఉంటాయి (C), వాటిలో ఒకటి బహిర్గతం కావచ్చు (A) అనే వాటిపై ఆధారపడుతుంది; మోనోహైబ్రిడ్ క్రాస్ F1 లో తల్లిదండ్రుల లక్షణాల్లో ఒకటి మాత్రమే ఎందుకు కనిపిస్తుందో ఇది వివరిస్తుంది (E). వాక్యం B దీనిలో భాగం కాదు. B ఉన్న ఏ ఆప్షన్ అయినా తొలగిపోతుంది, అప్పుడు (D) ఒక్కటే మిగులుతుంది.

ఎలా ప్రాక్టీస్ చేయాలి

  1. రెండు వారాలు రోజుకు పది క్రాస్‌లు చేయండి. మోనోహైబ్రిడ్, డైహైబ్రిడ్, రక్త వర్గం, X-లింక్డ్ సమస్యలను కలిపి చేయండి. ఐదు దశలూ అలవాటయ్యే వరకు ప్రతిసారీ రాయండి.
  2. పదాల జాబితా ఉంచుకోండి. బహిర్గతత్వం, సహ-బహిర్గతత్వం, అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వం, బహుళ యుగ్మవికల్పాలు, ప్లియోట్రోపీ, పాలీజెనిక్, సహలగ్నత, పునఃసంయోజనం (recombination), అన్యూప్లాయిడీ (aneuploidy), పాలీప్లాయిడీ (polyploidy). వాక్య ప్రశ్నలు ఈ పదాల మీదే తిరుగుతాయి.
  3. చాప్టర్ చదివి, తర్వాత పరీక్షించుకోండి. చాప్టర్ జెనెటిక్స్ అండ్ ఎవల్యూషన్ పుస్తకం లో ఉంది, దాని 15 ప్రశ్నల చాప్టర్ టెస్ట్ NEET డాష్‌బోర్డ్ లో ఉంది (లాగిన్ అవసరం).
  4. పాత పేపర్లతో ముగించండి. చాప్టర్ PYQ పోస్ట్ లో ఏడాది వారీ లెక్కలు, మరిన్ని సాధించిన ప్రశ్నలు ఉన్నాయి; ప్రతి పేపర్ పాత పేపర్ల పేజీ లో ఉంది.

బోటనీ చాప్టర్లలో జెనెటిక్స్ స్థానం కోసం బోటనీ వెయిటేజీ పట్టిక (ఇంగ్లీష్‌లో), బయాలజీ సిలబస్ (ఇంగ్లీష్‌లో), బయాలజీ ప్రిపరేషన్ స్ట్రాటజీ చూడండి. వీటన్నింటికీ ఆధారమైన క్షయకరణ విభజన (meiosis) లో క్రోమోజోమ్‌ల ప్రవర్తన కణ విభజన గైడ్ లో ఉంది.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

NEETలో జెనెటిక్స్ నుంచి ఎన్ని ప్రశ్నలు వస్తాయి?

Pareekshaలో ఉన్న 2021 నుంచి 2026 వరకు 10 NEET పేపర్లలో, ప్రిన్సిపల్స్ ఆఫ్ ఇన్హెరిటెన్స్ అండ్ వేరియేషన్ నుంచి 41, మాలిక్యులర్ బేసిస్ ఆఫ్ ఇన్హెరిటెన్స్ నుంచి 60 ప్రశ్నలు వచ్చాయి; రెండూ కలిపి ఒక్కో పేపర్‌కు సుమారు పది. అన్నీ లెక్కలు కావు; చాలా ప్రశ్నలు పదాలను, రుగ్మతలను పరీక్షిస్తాయి.

డైహైబ్రిడ్ సమస్యలు సాధించడానికి అత్యంత వేగవంతమైన మార్గం ఏది?

క్రాస్‌ను ఒకసారి ఒక జన్యువు చొప్పున విడగొట్టి సంభావ్యతలను గుణించండి. $AaBb \times AaBb$ కు, $aaBb$ అవకాశం $\frac{1}{4} \times \frac{1}{2} = \frac{1}{8}$. దీనివల్ల 16 గడుల చతురస్రం గీయాల్సిన పని ఉండదు, మూడు లేదా ఎక్కువ జన్యువులకు కూడా ఇలాగే పనిచేస్తుంది.

సహ-బహిర్గతత్వాన్ని అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వం నుంచి ఎలా వేరు చేయాలి?

సహ-బహిర్గతత్వంలో విషమయుగ్మజంలో రెండు యుగ్మవికల్పాలూ పూర్తిగా కనిపిస్తాయి, AB రక్త వర్గంలో లాగా; అక్కడ A, B యాంటిజెన్లు రెండూ ఉంటాయి. అసంపూర్ణ బహిర్గతత్వంలో విషమయుగ్మజం మధ్యస్థంగా ఉంటుంది, గులాబీ రంగు స్నాప్‌డ్రాగన్‌లో లాగా. రెండూ F2 లో 1 : 2 : 1 దృశ్యరూప నిష్పత్తి ఇస్తాయి.

వంశవృక్షంలో X-లింక్డ్ అంతర్గత లక్షణాన్ని ఎలా గుర్తించాలి?

ఎక్కువగా పురుషుల్లో కనిపిస్తూ, ప్రభావితం కాని వాహక తల్లుల ద్వారా వారి కొడుకులకు వెళ్తూ, ఎప్పుడూ తండ్రి నుంచి కొడుకుకు వెళ్లని లక్షణం కోసం చూడండి. ప్రభావితులైన తండ్రులు ఆ యుగ్మవికల్పాన్ని తమ కూతుళ్లందరికీ ఇస్తారు, వారు వాహకులవుతారు.

NEETలో వంశవృక్షం, సంభావ్యత ప్రశ్నలు సాధారణమా?

అవి వస్తాయి, కానీ ఈ పోస్ట్ కోసం మేం పరిశీలించిన ఇటీవలి పాత ప్రశ్నల్లో, వాక్యాలు, జాబితా జతపరచడం రూపంలో అడిగిన పదాలు, ఉదాహరణలు, రుగ్మతలు పూర్తి లెక్కల కన్నా ఎక్కువగా ఉన్నాయి. రెండింటినీ ప్రాక్టీస్ చేయండి; పదజాలం సులభంగా కనిపిస్తుందని దాన్ని వదిలేయకండి.

Share:𝕏fin
Put what you read into practice

Find study material for your next topic

Browse the Reading Room and preview a chapter before choosing what to study.

Browse study material →

Make this reading part of your preparation

Create your free account to bookmark Reading Room chapters and track your practice scores. You’ll return to this article after signing in.

By continuing, you agree to our terms and privacy policy.

No payment needed. Already registered? Use the same options to sign in.

Comments (0)

Sign in to join the discussion.

No comments yet. Be the first to share your thoughts.