←
ఏఎన్ఎం / మల్టీ పర్పస్ హెల్త్ అసిస్టెంట్ (మహిళ) · Chapter 10

ఆరోగ్య విద్య మరియు సమాచార వినిమయం

గుర్తుంచుకోవాల్సినవి

  • ఆరోగ్య విద్య అనేది ప్రజలు ఆరోగ్యకరమైన ప్రవర్తనను అలవర్చుకోవడానికి సహాయపడే ప్రణాళికాబద్ధమైన అభ్యాస ప్రక్రియ. ఇది కేవలం సమాచారం ఇవ్వడం కాదు; జ్ఞానం, దృక్పథం, ఆచరణలను మార్చడం దీని లక్ష్యం.
  • సమాచార వినిమయంలో పంపేవారు, సందేశం, మాధ్యమం, స్వీకర్త, ఫీడ్‌బ్యాక్ ఉంటాయి. ప్రేక్షకులకు, అంశానికి తగిన పద్ధతిని (వ్యక్తిగత, సమూహ లేదా సామూహిక) ఎంచుకోవాలి.
  • మంచి కౌన్సెలింగ్ ముందు వింటుంది, సరళమైన భాష వాడుతుంది, వ్యక్తి నిర్ణయించుకోవడానికి సహాయపడుతుంది. ప్రతి గృహ సందర్శనలో, సెషన్‌లో ANM దీన్ని వాడుతుంది.

నిర్వచనాలు మరియు లక్ష్యాలు

  • ఆరోగ్య విద్య: జ్ఞానం, దృక్పథాలు, ప్రవర్తనను మార్చడం ద్వారా వ్యక్తులు, సమాజాలు ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచుకోవడానికి సహాయపడే ప్రణాళికాబద్ధమైన అభ్యాస అనుభవాల కలయిక.
  • ఆరోగ్య ప్రోత్సాహం: ప్రజలు తమ ఆరోగ్యంపై నియంత్రణను పెంచుకుని దాన్ని మెరుగుపరచుకునేలా చేసే ప్రక్రియ. ఒట్టావా చార్టర్ (1986) ఆరోగ్య ప్రోత్సాహానికి సంబంధించిన ముఖ్య పత్రం.
  • IEC అంటే సమాచారం, విద్య, సమాచార వినిమయం (Information, Education and Communication). BCC అంటే ప్రవర్తన మార్పు సమాచార వినిమయం (Behaviour Change Communication); ఇది ప్రవర్తనలో నిజమైన మార్పుపై దృష్టి పెడుతుంది.
  • లక్ష్యాలు: ఆరోగ్యాన్ని విలువైన ఆస్తిగా భావించేలా చేయడం, ప్రజలు తమ ఆరోగ్యాన్ని తామే నిర్వహించుకోవడంలో సహాయపడటం, సేవలను సరిగ్గా వినియోగించుకునేలా ప్రోత్సహించడం, సమాజ భాగస్వామ్యాన్ని నిర్మించడం.
  • సూత్రాలు: విశ్వసనీయత, ఆసక్తి, భాగస్వామ్యం, ప్రేరణ, అవగాహన, పునరుద్ఘాటన, చేయడం ద్వారా నేర్చుకోవడం, మంచి మానవ సంబంధాలు, తెలిసిన దాని నుండి తెలియని దానికి, ఫీడ్‌బ్యాక్.

సమాచార వినిమయ ప్రక్రియ

  • పంపేవారు (కమ్యూనికేటర్): సందేశాన్ని ప్రారంభించే వ్యక్తి.
  • సందేశం: విషయం; ఇది స్పష్టంగా, క్లుప్తంగా, సరైనదిగా, సంబంధితంగా ఉండాలి.
  • మాధ్యమం (ఛానల్): ఎలా పంపుతారు: మాట, పోస్టర్, రేడియో, టెలివిజన్, ఫోన్ లేదా సోషల్ మీడియా.
  • స్వీకర్త (ప్రేక్షకులు): సందేశాన్ని పొందే వ్యక్తి లేదా సమూహం.
  • ఫీడ్‌బ్యాక్: సందేశం అర్థమైందో లేదో చూపే ప్రతిస్పందన. ఫీడ్‌బ్యాక్ లేకపోతే సమాచార వినిమయం ఏకపక్షమే.
  • అడ్డంకులు: భాష, శబ్దం, సాంస్కృతిక నమ్మకాలు, నిరక్షరాస్యత, సరికాని సమయం, అస్పష్టమైన సందేశం, స్వీకర్త భావోద్వేగ స్థితి.
  • మౌఖిక సమాచార వినిమయం మాటలను వాడుతుంది; అమౌఖిక సమాచార వినిమయం శరీర భాష, కంటి సంపర్కం, స్వరం, సంజ్ఞలను వాడుతుంది. భావోద్వేగ సందేశంలో ఎక్కువ భాగం అమౌఖికంగానే చేరుతుంది.
  • మంచి సమాచార వినిమయ నియమాలు ("C"లు): స్పష్టత (clear), క్లుప్తత (concise), సరైనది (correct), సంపూర్ణం (complete), మర్యాద (courteous), ఖచ్చితత్వం (concrete).
  • రకాలు: ఏకపక్ష (ఉపన్యాసం, రేడియో), ద్విపక్ష (చర్చ, కౌన్సెలింగ్). ప్రవర్తన మార్పుకు ద్విపక్ష సమాచార వినిమయం ఎక్కువ ప్రభావవంతం.

ఆరోగ్య విద్య పద్ధతులు

విధానంపద్ధతులుఉత్తమ వినియోగం
వ్యక్తిగతవ్యక్తిగత సంభాషణ, కౌన్సెలింగ్, గృహ సందర్శనకుటుంబ నియంత్రణ వంటి సున్నిత అంశాలు, ఒకరికి ఒకరు సలహా
సమూహఉపన్యాసం, సమూహ చర్చ, ప్రదర్శన, పాత్ర పోషణ, ప్యానెల్, సింపోజియం, వర్క్‌షాప్, క్షేత్ర పర్యటనతల్లుల సమూహాలు, పాఠశాల పిల్లలు, స్వయం సహాయక సంఘాలు
సామూహికరేడియో, టెలివిజన్, వార్తాపత్రికలు, పోస్టర్లు, సినిమాలు, జానపద మాధ్యమాలు, సోషల్ మీడియాపెద్ద ప్రేక్షకులను త్వరగా చేరుకోవడం, అవగాహన కల్పించడం
  • ఉపన్యాసం: వేగవంతం, కానీ ప్రేక్షకులు నిష్క్రియంగా ఉంటారు. పెద్ద సమూహాలకు వాడాలి.
  • సమూహ చర్చ: 6 నుండి 12 మంది ఒక నాయకుడితో కలిసి ఒక అంశంపై చర్చిస్తారు. ఇది భాగస్వామ్యానికి సహాయపడుతుంది.
  • ప్రదర్శన (డెమాన్‌స్ట్రేషన్): చేతులు కడుక్కోవడం, ORS తయారీ లేదా పాలు ఇచ్చే భంగిమ వంటి పనిని ఎలా చేయాలో చూపించడం. ఇది నైపుణ్యాలను నేర్పుతుంది; "చూపించు, చెప్పు, వారిని చేయనివ్వు" అనే పద్ధతిని అనుసరిస్తుంది.
  • పాత్ర పోషణ (రోల్ ప్లే): దృక్పథాలు, నైపుణ్యాలు నేర్చుకోవడానికి ఒక సన్నివేశాన్ని నటించి చూపడం.
  • ప్యానెల్ చర్చ: కొంతమంది నిపుణులు ప్రేక్షకుల ముందు చర్చిస్తారు. సింపోజియం: ప్రతి నిపుణుడు అంశంలోని ఒక భాగంపై చిన్న ప్రసంగం ఇస్తాడు. వర్క్‌షాప్: సమస్యను పరిష్కరించడానికి లేదా నైపుణ్యాలు నేర్చుకోవడానికి పనిచేసే బృందం.
  • జానపద మాధ్యమాలు (వీధి నాటకాలు, పాటలు, తోలుబొమ్మలాట, బుర్రకథ, హరికథ) గ్రామాల్లో శక్తివంతమైనవి, ఎందుకంటే అవి స్థానిక భాషను, సంస్కృతిని వాడతాయి.
  • కౌన్సెలింగ్ అనేది ఒక వ్యక్తి సమస్యలను పరిష్కరించుకోవడానికి, నిర్ణయించుకోవడానికి సహాయపడే ద్విపక్ష, ముఖాముఖి ప్రక్రియ.

శ్రవణ-దృశ్య సాధనాలు

  • శ్రవణ సాధనాలు: రేడియో, పబ్లిక్ అడ్రెస్ సిస్టమ్, ఆడియో రికార్డింగ్.
  • దృశ్య సాధనాలు: చార్టులు, ఫ్లిప్ చార్టులు, పోస్టర్లు, ఫ్లానెల్ గ్రాఫ్, ఫ్లాష్ కార్డులు, నమూనాలు, నమూనా వస్తువులు (స్పెసిమెన్లు), చిత్రాలు, నల్లబల్ల.
  • శ్రవణ-దృశ్య సాధనాలు: టెలివిజన్, సినిమా, వీడియో, వ్యాఖ్యానంతో స్లైడ్‌లు.
  • ఎడ్గార్ డేల్ అనుభవ శంఖువు (కోన్ ఆఫ్ ఎక్స్‌పీరియెన్స్): అభ్యాసకుడు స్వయంగా చేసినప్పుడు నేర్చుకోవడం మెరుగ్గా ఉంటుంది. అత్యంత ప్రత్యక్షం నుండి అత్యంత నైరూప్యం వరకు: ప్రత్యక్ష అనుభవం, ప్రదర్శన, క్షేత్ర పర్యటనలు, ప్రదర్శనశాలలు (ఎగ్జిబిట్లు), సినిమాలు, చిత్రాలు, రేడియో, చివరగా పదాలు.
  • మంచి పోస్టర్ ఒకే సందేశం కలిగి ఉంటుంది, పెద్ద, స్పష్టమైన అక్షరాలు, చిత్రాలు, ప్రకాశవంతమైన రంగులు, చర్యకు పిలుపు వాడుతుంది.
  • ఫ్లిప్ చార్ట్ అనేది స్టాండ్‌పై ఉన్న పేజీల సమూహం, ప్రసంగం సాగుతున్న కొద్దీ తిప్పుతారు.
  • నమూనాలు త్రిమితీయ నిర్మాణాన్ని చూపిస్తాయి, ఉదాహరణకు ప్రసూతి శిక్షణ కోసం పెల్విస్ నమూనా.
  • ప్రేక్షకులు, లక్ష్యం, ఖర్చు, లభ్యత ఆధారంగా సాధనాన్ని ఎంచుకోండి. ముందే పరీక్షించండి. అక్షరాలతో నింపవద్దు.

ఆరోగ్య విద్య ప్రణాళిక

  • 1. అవసరాన్ని అంచనా వేయండి: ఆరోగ్య సమస్యను, ప్రజల జ్ఞానాన్ని, నమ్మకాలను తెలుసుకోండి.
  • 2. లక్ష్యాలను నిర్ణయించండి: నిర్దిష్టంగా, కొలవదగినవిగా.
  • 3. విషయం, పద్ధతులను ఎంచుకోండి: ప్రేక్షకులకు తగినవి.
  • 4. సాధనాలను మరియు పాఠ ప్రణాళికను సిద్ధం చేయండి.
  • 5. అమలు చేయండి: సెషన్ నిర్వహించండి.
  • 6. మూల్యాంకనం చేయండి: ప్రశ్నలు, పరిశీలన లేదా ఆచరణలో మార్పుల ద్వారా లక్ష్యాలు నెరవేరాయో లేదో చూడండి.
  • మూల్యాంకనం మూడు రకాలు: ప్రక్రియ (ప్రణాళిక ప్రకారం జరిగిందా), ఫలితం (జ్ఞానం, దృక్పథం, ఆచరణలో ఏం మారింది), ప్రభావం (ఆరోగ్యంలో దీర్ఘకాల మార్పు).
  • స్వీకరణ దశలు: అవగాహన, ఆసక్తి, మూల్యాంకనం, ప్రయత్నం, స్వీకరణ. ప్రజలు ఈ దశల గుండా క్రమంగా వెళ్తారు. తొలి స్వీకర్తలు ఇతరులకు సమాజ నాయకులు అవుతారు.
  • ప్రవర్తన మార్పు నమూనాలు: హెల్త్ బిలీఫ్ మోడల్ ప్రకారం ప్రజలు తమకు ప్రమాదం ఉందని భావిస్తే, సమస్య తీవ్రమైనదని అనుకుంటే, చర్య వల్ల ప్రయోజనాలు కనిపిస్తే, అడ్డంకులు తక్కువగా ఉంటే చర్య తీసుకుంటారు. మార్పు దశల నమూనాలో ముందస్తు ఆలోచన (ప్రి-కాంటెంప్లేషన్), ఆలోచన (కాంటెంప్లేషన్), సిద్ధత, చర్య, నిర్వహణ ఉంటాయి.

ANM కోసం కౌన్సెలింగ్ నైపుణ్యాలు

  • శ్రద్ధగా వినండి, అడ్డు తగలకండి, ఓపెన్ ప్రశ్నలు వాడండి, కంటి సంపర్కం ఉంచండి, గౌరవం చూపండి, గోప్యత పాటించండి.
  • నివారించండి: నిందించడం, తీర్పు చెప్పడం, కఠినమైన పదాలు.
  • సానుభూతి (ఎంపతి) అంటే వ్యక్తి భావాలను అర్థం చేసుకోవడం; జాలి (సింపతీ) అంటే వ్యక్తి పట్ల విచారంగా ఉండటం.
  • సరైన, సరళమైన సమాచారాన్ని చిన్న చిన్న మొత్తాల్లో ఇవ్వండి; ముఖ్యమైన అంశాలను తిరిగి చెప్పమని అడిగి అర్థమైందో లేదో నిర్ధారించుకోండి.
  • సమాచార ఆధారిత ఎంపిక: ఎంపికలు, ప్రయోజనాలు, ప్రమాదాలను వివరించి, ఆ తరువాత వ్యక్తి నిర్ణయించుకోనివ్వండి.
  • గోప్యత ఎల్లప్పుడూ పాటించాలి.
  • తల్లిపాల కౌన్సెలింగ్ కోసం: సరైన భంగిమ, పట్టు (అటాచ్‌మెంట్), త్వరగా ప్రారంభించడం, తరచుగా పాలు ఇవ్వడం, ప్రీ-లాక్టియల్ ఆహారాలు ఇవ్వకపోవడం నేర్పించండి.

సమాజ భాగస్వామ్యం మరియు ముఖ్య ఆరోగ్య సందేశాలు

  • సమాజ భాగస్వామ్యం అంటే ఆరోగ్య కార్యక్రమాల ప్రణాళిక, నిర్వహణ, మూల్యాంకనంలో ప్రజలను భాగస్వాములను చేయడం. తల్లుల సమూహాలు, స్వయం సహాయక సంఘాలు, గ్రామ పెద్దలు, పాఠశాల ఉపాధ్యాయులను వాడండి.
  • గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్య సందేశాలు:
  • సబ్బుతో చేతులు కడుక్కోండి: తినే ముందు లేదా తినిపించే ముందు, మరుగుదొడ్డి తరువాత, బిడ్డను శుభ్రం చేసిన తరువాత. WHO చేతులు కడుక్కునే పద్ధతి (ఆరు దశలు) సబ్బు, నీటితో సుమారు 40-60 సెకన్లు పడుతుంది, కనీసం 20 సెకన్లు రుద్దాలి.
  • విరేచనాలకు ORS, జింక్ వాడండి. సురక్షితమైన, మరిగించిన లేదా క్లోరినేషన్ చేసిన నీటిని వాడండి.
  • బాల్య టీకాలను పూర్తి చేయండి, ఆరు నెలల పాటు పూర్తిగా తల్లిపాలే ఇవ్వండి.
  • మరుగుదొడ్డిని వాడండి, పరిసరాలను శుభ్రంగా ఉంచండి.
  • ఆకుకూరలు, పప్పులు, ఐరన్ సమృద్ధిగా ఉన్న ఆహారాలతో సమతుల్య ఆహారం తీసుకోండి.
  • దోమలు పెరగకుండా నీటి పాత్రలను మూసి ఉంచండి.
  • క్షయ చికిత్సను పూర్తి కోర్సు వరకు చేయండి.
  • గర్భధారణ కాల పరీక్షలు, ఆరోగ్య సదుపాయంలో కాన్పు, ప్రసవానంతర సంరక్షణ.
  • పాఠశాల ఆరోగ్యం: పాఠశాలల్లో ఆరోగ్య విద్య ప్రభావవంతం, ఎందుకంటే పిల్లలు సందేశాలను ఇంటికి తీసుకెళ్తారు.
  • ప్రత్యేక దినాలు: ప్రపంచ ఆరోగ్య దినోత్సవం ఏప్రిల్ 7. ప్రపంచ ఎయిడ్స్ దినోత్సవం డిసెంబర్ 1. ప్రపంచ తల్లిపాల వారోత్సవం ఆగస్టు 1 నుండి 7.

క్షేత్ర స్థాయిలో ఆరోగ్య విద్య

  • ఉప కేంద్రంలో: వేచి ఉండే సమయాన్ని చిన్న ప్రసంగాలకు వాడండి, పోస్టర్లను కంటి ఎత్తులో ప్రదర్శించండి, ప్రతి మహిళకు ఒకటి లేదా రెండు ముఖ్య సందేశాలు ఇవ్వండి.
  • గృహ సందర్శన సమయంలో: ఇల్లు, నీటి నిల్వ, మరుగుదొడ్డి, వంటగదిని పరిశీలించండి. కుటుంబం మార్చుకోగల నిజమైన వస్తువులను చూపిస్తూ బోధించండి.
  • VHND లేదా అంగన్‌వాడీలో: తల్లిపాలు ఇవ్వడం, అనుబంధ ఆహారం, ORS ప్రదర్శనలు వాడండి, తల్లులను సాధన చేయమని ఆహ్వానించండి.
  • స్థానిక సహాయకులను వాడటం: సమాజం మళ్ళీ మళ్ళీ వినేలా (పునరుద్ఘాటన) ఒకే సందేశాన్ని పునరావృతం చేసేలా ASHA, అంగన్‌వాడీ కార్యకర్తలకు శిక్షణ ఇవ్వండి.
  • భాష: స్థానిక భాషను, చిన్న వాక్యాలను, స్థానిక ఉదాహరణలను, తెలిసిన ఆహార పేర్లను వాడండి.
  • సమయం: మహిళలు ఖాళీగా ఉండే సమయాన్ని ఎంచుకోండి, సెషన్‌లను చిన్నవిగా, సుమారు 15 నుండి 20 నిమిషాలు ఉంచండి.
  • తదుపరి పర్యవేక్షణ: కుటుంబం కొత్త పద్ధతిని ప్రారంభించిందో లేదో చూడటానికి మళ్ళీ కలవండి, చిన్న చిన్న మెరుగుదలలను ప్రశంసించండి.
  • రికార్డులు: తరువాత మూల్యాంకనం కోసం అంశం, పాల్గొన్నవారి సంఖ్య, ఫీడ్‌బ్యాక్‌ను రిజిస్టర్‌లో నమోదు చేయండి.

పరీక్షలో ఉచ్చులు

  • ఫీడ్‌బ్యాక్ లేని సమాచార వినిమయం కేవలం ఏకపక్ష సమాచార వినిమయం.
  • IEC సమాచారం ఇస్తుంది; BCC ప్రవర్తన మార్పును లక్ష్యంగా పెట్టుకుంటుంది.
  • ఒట్టావా చార్టర్ ఆరోగ్య ప్రోత్సాహానికి (1986) సంబంధించింది, అల్మా-ఆటా ప్రాథమిక ఆరోగ్య సంరక్షణకు (1978).
  • పాత్ర పోషణ దృక్పథాలు, నైపుణ్యాలు నేర్పడానికి వాడతారు, కానీ ఉపన్యాసం ప్రధానంగా జ్ఞానాన్ని అందిస్తుంది.
  • సింపోజియంలో అనేక చిన్న ప్రసంగాలు ఉంటాయి; ప్యానెల్ చర్చ నిపుణుల మధ్య సంభాషణ.
  • ప్రదర్శన నైపుణ్య పద్ధతి, కానీ ఎగ్జిబిషన్ ఒక ప్రదర్శనశాల.
  • ఎంపతి సింపతీకి భిన్నమైనది.
  • మూల్యాంకనం ప్రణాళికలో చివరి దశ, మొదటిది కాదు.
  • సున్నిత అంశాలకు వ్యక్తిగత విధానం ఉత్తమం.
  • సామూహిక మాధ్యమాలు ఎక్కువ మందిని చేరతాయి, కానీ ఫీడ్‌బ్యాక్ బలహీనం.

ఒక్క వాక్యం సారాంశాలు

  • 1. ఆరోగ్య విద్య జ్ఞానం, దృక్పథం, ఆచరణను మారుస్తుంది.
  • 2. IEC అంటే Information, Education and Communication (సమాచారం, విద్య, సమాచార వినిమయం).
  • 3. సమాచార వినిమయంలో ఐదు భాగాలు: పంపేవారు, సందేశం, మాధ్యమం, స్వీకర్త, ఫీడ్‌బ్యాక్.
  • 4. సున్నిత అంశాలకు ఉత్తమ పద్ధతి వ్యక్తిగత కౌన్సెలింగ్.
  • 5. ప్రదర్శన నైపుణ్యాలను నేర్పుతుంది.
  • 6. ఒట్టావా చార్టర్ 1986లో.
  • 7. అల్మా-ఆటా ప్రకటన 1978లో.
  • 8. అనుభవ శంఖువు ఎడ్గార్ డేల్ రూపొందించినది.
  • 9. సబ్బుతో చేతులు కడుక్కోవడం కనీసం 20 సెకన్లు ఉండాలి.
  • 10. ప్రపంచ ఆరోగ్య దినోత్సవం ఏప్రిల్ 7.
  • 11. ప్రపంచ ఎయిడ్స్ దినోత్సవం డిసెంబర్ 1.
  • 12. స్వీకరణ దశలు అవగాహనతో మొదలవుతాయి.

సాధన ప్రశ్నలు

  1. ఆరోగ్య విద్య ప్రధానంగా దేనిని మార్చడం లక్ష్యంగా కలిగి ఉంది?

    1. జ్ఞానం, వైఖరి మరియు ఆచరణ
    2. కేవలం వాతావరణం
    3. కేవలం మందుల ధరలు
    4. కేవలం ఆసుపత్రి భవనాలు
    సమాధానం

    A. జ్ఞానం, వైఖరి మరియు ఆచరణ

    Health education mainly aims to change:

    1. knowledge, attitude and practice
    2. only the weather
    3. only the drug prices
    4. only the hospital buildings
  2. IEC అంటే:

    1. ఇమ్యూనైజేషన్, ఎడ్యుకేషన్ అండ్ కేర్
    2. ఇన్ఫర్మేషన్, ఎవాల్యుయేషన్ అండ్ కేర్
    3. ఇన్‌స్ట్రక్షన్, ఎగ్జాంపుల్ అండ్ కౌన్సెలింగ్
    4. ఇన్ఫర్మేషన్, ఎడ్యుకేషన్ అండ్ కమ్యూనికేషన్
    సమాధానం

    D. ఇన్ఫర్మేషన్, ఎడ్యుకేషన్ అండ్ కమ్యూనికేషన్

    IEC stands for:

    1. Immunisation, Education and Care
    2. Information, Evaluation and Care
    3. Instruction, Example and Counselling
    4. Information, Education and Communication
  3. ఏ అంశం సంభాషణను ద్విమార్గంగా చేస్తుంది?

    1. శబ్దం (Noise)
    2. మాధ్యమం (Channel)
    3. భాషా అడ్డంకి
    4. ప్రతిస్పందన (Feedback)
    సమాధానం

    D. ప్రతిస్పందన (Feedback)

    Which element makes communication two-way?

    1. Noise
    2. Channel
    3. Language barrier
    4. Feedback
  4. సంభాషణ ప్రక్రియలో సందేశాన్ని స్వీకరించే వ్యక్తి:

    1. ప్రతిస్పందన
    2. పంపేవారు
    3. స్వీకర్త
    4. మాధ్యమం
    సమాధానం

    C. స్వీకర్త

    The person who receives the message in the communication process is the:

    1. feedback
    2. sender
    3. receiver
    4. channel
  5. ఎడ్గార్ డేల్ (Edgar Dale) ఏ దానికి ప్రసిద్ధి?

    1. హెల్త్ బిలీఫ్ మోడల్
    2. ఒట్టావా చార్టర్
    3. అనుభవ శంఖువు (cone of experience)
    4. అల్మా-అటా ప్రకటన
    సమాధానం

    C. అనుభవ శంఖువు (cone of experience)

    Edgar Dale is known for the:

    1. Health Belief Model
    2. Ottawa Charter
    3. cone of experience
    4. Alma-Ata declaration
  6. ఒట్టావా చార్టర్ (1986) దేనికి సంబంధించినది?

    1. కుటుంబ నియంత్రణ
    2. ఆరోగ్య ప్రోత్సాహం
    3. మందుల చట్టాలు
    4. టీకా షెడ్యూల్
    సమాధానం

    B. ఆరోగ్య ప్రోత్సాహం

    The Ottawa Charter (1986) is related to:

    1. family planning
    2. health promotion
    3. drug laws
    4. immunisation schedule
  7. కుటుంబ నియంత్రణ వంటి సున్నితమైన అంశాలకు ఏ పద్ధతి అత్యంత అనుకూలం?

    1. వ్యక్తిగత కౌన్సెలింగ్
    2. పోస్టర్ ప్రదర్శన
    3. బహిరంగ ఉపన్యాసం
    4. మాస్ మీడియా
    సమాధానం

    A. వ్యక్తిగత కౌన్సెలింగ్

    Which method is most suitable for sensitive topics such as family planning?

    1. Individual counselling
    2. Poster exhibition
    3. Public lecture
    4. Mass media
  8. ORS ఎలా తయారు చేయాలో దశలవారీగా చూపిస్తూ తల్లికి నేర్పించడం:

    1. సింపోజియం
    2. ఉపన్యాసం
    3. సర్వే
    4. ప్రదర్శన (Demonstration)
    సమాధానం

    D. ప్రదర్శన (Demonstration)

    Teaching a mother how to prepare ORS by showing her the steps is a:

    1. symposium
    2. lecture
    3. survey
    4. demonstration
  9. ఒక అంశంలోని వేర్వేరు భాగాలపై నిపుణుల బృందం చిన్న ప్రసంగాలు ఇవ్వడం:

    1. సింపోజియం
    2. ప్యానెల్ చర్చ
    3. పాత్రాభినయం
    4. కేవలం బ్రెయిన్‌స్టార్మింగ్
    సమాధానం

    A. సింపోజియం

    A group of experts giving short talks on different parts of one topic is a:

    1. symposium
    2. panel discussion
    3. role play
    4. brainstorming only
  10. నైపుణ్యాలు, వైఖరులు నేర్చుకోవడానికి ఒక సన్నివేశాన్ని నటించి చూపడాన్ని ఏమంటారు?

    1. ప్రదర్శన (Exhibition)
    2. పోస్టర్
    3. ఉపన్యాసం
    4. పాత్రాభినయం (Role play)
    సమాధానం

    D. పాత్రాభినయం (Role play)

    Acting out a situation to learn skills and attitudes is called:

    1. exhibition
    2. poster
    3. lecture
    4. role play
  11. వీధి నాటకాల వంటి జానపద మాధ్యమాలు గ్రామాలలో ప్రభావవంతంగా ఉంటాయి, ఎందుకంటే అవి:

    1. పాల్గొనడం అవసరం లేదు
    2. స్థానిక భాష, సంస్కృతిని ఉపయోగిస్తాయి
    3. ఎల్లప్పుడూ విద్యుత్ అవసరం
    4. చాలా ఖరీదైనవి
    సమాధానం

    B. స్థానిక భాష, సంస్కృతిని ఉపయోగిస్తాయి

    Folk media such as street plays are effective in villages because they:

    1. need no participation
    2. use local language and culture
    3. need electricity always
    4. are very costly
  12. ఏది మాస్ మీడియా పద్ధతి?

    1. ముగ్గురు తల్లులకు ప్రదర్శన
    2. ఇంటి సందర్శన
    3. రేడియో
    4. వ్యక్తిగత కౌన్సెలింగ్
    సమాధానం

    C. రేడియో

    Which is a mass-media method?

    1. Demonstration to three mothers
    2. Home visit
    3. Radio
    4. Personal counselling
  13. మంచి ఆరోగ్య పోస్టర్‌లో ఉండాలి:

    1. ఒక స్పష్టమైన సందేశం
    2. అంశంపై అన్ని సందేశాలు
    3. పొడవైన పేరాలు
    4. కేవలం శాస్త్రీయ పదాలు
    సమాధానం

    A. ఒక స్పష్టమైన సందేశం

    A good health poster should carry:

    1. one clear message
    2. all messages on the topic
    3. long paragraphs
    4. only scientific terms
  14. కింది వాటిలో శ్రవణ-దృశ్య సాధనం (audio-visual aid) ఏది?

    1. రేడియో
    2. పోస్టర్
    3. ఫ్లానెల్‌గ్రాఫ్
    4. టెలివిజన్ చిత్రం
    సమాధానం

    D. టెలివిజన్ చిత్రం

    Which of the following is an audio-visual aid?

    1. Radio
    2. Poster
    3. Flannelgraph
    4. Television film
  15. ఆరోగ్య విద్య ప్రణాళికలో మొదటి దశ:

    1. మూల్యాంకనం
    2. ఉపన్యాసం ఇవ్వడం
    3. అవసరాన్ని అంచనా వేయడం
    4. పోస్టర్లు ముద్రించడం
    సమాధానం

    C. అవసరాన్ని అంచనా వేయడం

    The first step in planning health education is:

    1. evaluation
    2. giving a lecture
    3. assessing the need
    4. printing posters
  16. స్వీకరణ దశల సరైన క్రమం:

    1. ఆసక్తి, స్వీకరణ, అవగాహన, ప్రయత్నం
    2. అవగాహన, ఆసక్తి, మూల్యాంకనం, ప్రయత్నం, స్వీకరణ
    3. ప్రయత్నం, అవగాహన, స్వీకరణ, ఆసక్తి
    4. స్వీకరణ, ప్రయత్నం, ఆసక్తి, అవగాహన
    సమాధానం

    B. అవగాహన, ఆసక్తి, మూల్యాంకనం, ప్రయత్నం, స్వీకరణ

    The correct order of adoption stages is:

    1. interest, adoption, awareness, trial
    2. awareness, interest, evaluation, trial, adoption
    3. trial, awareness, adoption, interest
    4. adoption, trial, interest, awareness
  17. సబ్బు, నీటితో చేతులు కడుక్కోవడం కనీసం ఎంతసేపు ఉండాలి?

    1. 2 సెకన్లు
    2. 20 సెకన్లు
    3. 10 సెకన్లు
    4. 5 సెకన్లు
    సమాధానం

    B. 20 సెకన్లు

    Hand washing with soap and water should last at least:

    1. 2 seconds
    2. 20 seconds
    3. 10 seconds
    4. 5 seconds
  18. ప్రపంచ ఆరోగ్య దినోత్సవాన్ని ఎప్పుడు జరుపుకుంటారు?

    1. 7 ఏప్రిల్
    2. 8 మార్చి
    3. 1 మే
    4. 1 డిసెంబర్
    సమాధానం

    A. 7 ఏప్రిల్

    World Health Day is observed on:

    1. 7 April
    2. 8 March
    3. 1 May
    4. 1 December
  19. ప్రపంచ ఎయిడ్స్ దినోత్సవాన్ని ఎప్పుడు జరుపుకుంటారు?

    1. 10 అక్టోబర్
    2. 7 ఏప్రిల్
    3. 1 డిసెంబర్
    4. 1 జనవరి
    సమాధానం

    C. 1 డిసెంబర్

    World AIDS Day is observed on:

    1. 10 October
    2. 7 April
    3. 1 December
    4. 1 January
  20. హెల్త్ బిలీఫ్ మోడల్ ప్రకారం ఒక వ్యక్తి ఎప్పుడు చర్య తీసుకునే అవకాశం ఎక్కువ?

    1. ప్రమాదం లేదని భావించినప్పుడు
    2. చర్య ఖర్చుతో కూడినదిగా, కష్టంగా అనిపించినప్పుడు
    3. ఎలాంటి సమాచారం ఇవ్వనప్పుడు
    4. ప్రమాదం ఉందని భావించి, తక్కువ అడ్డంకులతో ప్రయోజనాలు కనిపించినప్పుడు
    సమాధానం

    D. ప్రమాదం ఉందని భావించి, తక్కువ అడ్డంకులతో ప్రయోజనాలు కనిపించినప్పుడు

    The Health Belief Model says a person is more likely to act when they:

    1. feel no risk
    2. find the action costly and hard
    3. are given no information
    4. feel at risk and see benefits with few barriers
  21. సానుభూతి (Empathy) గురించి ఏ ప్రకటన సరైనది?

    1. ఎవరి గురించైనా జాలి పడటం
    2. సంభాషణను తప్పించుకోవడం
    3. వెంటనే సలహా ఇవ్వడం
    4. ఎదుటి వ్యక్తి భావాలను అర్థం చేసుకోవడం
    సమాధానం

    D. ఎదుటి వ్యక్తి భావాలను అర్థం చేసుకోవడం

    Which statement about empathy is correct?

    1. It means feeling sorry for someone
    2. It means avoiding conversation
    3. It means giving advice at once
    4. It means understanding the other person's feelings
  22. ఒక ANM అంగన్‌వాడీలో 40 మంది తల్లులకు కేవలం తల్లిపాల గురించి నేర్పాలనుకుంటోంది. తగిన పద్ధతి:

    1. పాలు ఇచ్చే భంగిమ ప్రదర్శనతో సమూహ ప్రసంగం
    2. ప్రతి తల్లికి వ్యక్తిగత లేఖ
    3. వార్తాపత్రిక ప్రకటన
    4. గదిలో ఒక్క పోస్టర్ మాత్రమే ఉంచడం
    సమాధానం

    A. పాలు ఇచ్చే భంగిమ ప్రదర్శనతో సమూహ ప్రసంగం

    An ANM wants to teach 40 mothers about exclusive breastfeeding at the anganwadi. A suitable method is:

    1. group talk with a demonstration of positioning
    2. a personal letter to each mother
    3. a newspaper advertisement
    4. a single poster left in the room
  23. ANM ఒక పద్ధతిని వివరిస్తున్నప్పుడు ఒక స్త్రీ ఆందోళనగా కనిపిస్తోంది. ఉత్తమ స్పందన:

    1. సందర్శన ముగించడం
    2. ఆగి, ఆమె ఆందోళన గురించి అడిగి వినడం
    3. ఆందోళన పడవద్దని చెప్పడం
    4. వేగంగా కొనసాగించడం
    సమాధానం

    B. ఆగి, ఆమె ఆందోళన గురించి అడిగి వినడం

    A woman looks worried while the ANM explains a method. The best response is to:

    1. end the visit
    2. pause, ask about her concern and listen
    3. tell her not to worry
    4. continue faster
  24. తల్లి ORS తయారీని అర్థం చేసుకుందో లేదో తెలుసుకోవడానికి ANM ఏమి చేయాలి?

    1. కేవలం 'అర్థమైందా?' అని అడగడం
    2. కరపత్రం ఇవ్వడం
    3. ఆమె తల ఊపితే అర్థమైందనుకోవడం
    4. ఆమెను తయారు చేసి, వివరించమని అడగడం
    సమాధానం

    D. ఆమెను తయారు చేసి, వివరించమని అడగడం

    To check if a mother understood ORS preparation, the ANM should:

    1. ask 'Do you understand?' only
    2. give a pamphlet
    3. assume she understood if she nods
    4. ask her to prepare it and explain
  25. పుకార్ల కారణంగా ఒక గ్రామంలో టీకా రేటు తక్కువగా ఉంది. అత్యంత ఉపయోగకరమైన విధానం:

    1. స్థానిక నాయకులను భాగస్వాములను చేసి, స్థానిక భాషలో స్పష్టమైన వాస్తవాలు చెప్పడం
    2. కేవలం సాంకేతిక ఇంగ్లీష్ పోస్టర్లు వాడటం
    3. పుకార్లను పట్టించుకోకపోవడం
    4. రాని తల్లిదండ్రులను శిక్షించడం
    సమాధానం

    A. స్థానిక నాయకులను భాగస్వాములను చేసి, స్థానిక భాషలో స్పష్టమైన వాస్తవాలు చెప్పడం

    A village has low immunisation because of rumours. The most useful approach is:

    1. involve local leaders and give clear facts in the local language
    2. use only technical English posters
    3. ignore the rumours
    4. punish absent parents
  26. నిరక్షరాస్య ప్రేక్షకుల కోసం పోస్టర్‌లో ప్రధానంగా ఏది వాడాలి?

    1. గణాంకాల పట్టికలు
    2. పొడవైన ముద్రిత పేరాలు
    3. తక్కువ పదాలతో స్పష్టమైన చిత్రాలు
    4. చిన్న ఇంగ్లీష్ అక్షరాలు
    సమాధానం

    C. తక్కువ పదాలతో స్పష్టమైన చిత్రాలు

    A poster for an illiterate audience should mainly use:

    1. statistics tables
    2. long printed paragraphs
    3. clear pictures with few words
    4. small English text
  27. జతపరచండి: ఏ జత సరైనది?

    1. పోస్టర్: వ్యక్తిగత కౌన్సెలింగ్
    2. పాత్రాభినయం: రేడియో ప్రసారం
    3. ప్యానెల్ చర్చ: ప్రేక్షకుల ముందు కొందరు నిపుణులు కలిసి మాట్లాడతారు
    4. ఉపన్యాసం: ద్విమార్గ చర్చ
    సమాధానం

    C. ప్యానెల్ చర్చ: ప్రేక్షకుల ముందు కొందరు నిపుణులు కలిసి మాట్లాడతారు

    Match: Which pairing is correct?

    1. Poster: personal counselling
    2. Role play: radio broadcast
    3. Panel discussion: a few experts talk together before an audience
    4. Lecture: two-way discussion
  28. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. ప్రతిస్పందన లేని సంభాషణ ఏకమార్గ సంభాషణ. 2. కౌన్సెలింగ్ ఒక ద్విమార్గ ప్రక్రియ.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Which of the following statements is/are correct? 1. Communication without feedback is one-way communication. 2. Counselling is a two-way process.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  29. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. BCC ప్రవర్తనలో వాస్తవ మార్పుపై దృష్టి పెడుతుంది. 2. IEC అన్ని విధాలా BCCతో సమానం.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. BCC focuses on actual change in behaviour. 2. IEC is the same as BCC in all respects.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  30. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. ఒట్టావా చార్టర్‌ను 1986లో ఆమోదించారు. 2. అల్మా-అటా ప్రకటన 1948లో జరిగింది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. The Ottawa Charter was adopted in 1986. 2. The Alma-Ata declaration was in 1948.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  31. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. మాస్ మీడియా తక్షణ ప్రతిస్పందనను ఇస్తుంది. 2. వ్యక్తిగత కౌన్సెలింగ్ బలమైన ప్రతిస్పందనకు అవకాశం ఇస్తుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. Mass media provides immediate feedback. 2. Individual counselling allows strong feedback.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  32. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. ఫ్లిప్ చార్ట్ అనేది ప్రసంగం కొనసాగుతున్నప్పుడు తిప్పే పేజీల సమూహం. 2. నమూనా (model) త్రిమితీయ నిర్మాణాన్ని చూపిస్తుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Which of the following statements is/are correct? 1. A flip chart is a set of pages turned as the talk goes on. 2. A model shows three-dimensional structure.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  33. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. సింపోజియం, ప్యానెల్ చర్చ రెండూ ఒకటే. 2. ఆరోగ్య విద్య ప్రణాళికలో మూల్యాంకనం మొదటి దశ.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    D. 1 లేదా 2 కాదు

    Which of the following statements is/are correct? 1. A symposium is the same as a panel discussion. 2. Evaluation is the first step in planning health education.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  34. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. కౌన్సెలింగ్‌లో గోప్యత పాటించాలి. 2. సమాచారంతో కూడిన ఎంపిక అంటే కౌన్సెలర్ క్లయింట్ తరపున నిర్ణయించడం.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. Confidentiality must be maintained in counselling. 2. Informed choice means the counsellor decides for the client.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  35. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. వాచిక సంభాషణ పదాలను ఉపయోగిస్తుంది. 2. అవాచిక సంభాషణలో కంటి చూపు, స్వరం ఉంటాయి.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Which of the following statements is/are correct? 1. Verbal communication uses words. 2. Non-verbal communication includes eye contact and tone.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  36. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. అనుభవ శంఖువు పునాదిలో ప్రత్యక్ష అనుభవాన్ని అత్యంత ప్రత్యక్షమైనదిగా ఉంచుతుంది. 2. శంఖువు పదాలను అత్యంత ప్రత్యక్ష స్థాయిలో ఉంచుతుంది.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. The cone of experience places direct experience at the base as the most concrete. 2. The cone places words at the most concrete level.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  37. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. ప్రపంచ తల్లిపాల వారోత్సవాన్ని ఆగస్టు మొదటి వారంలో జరుపుకుంటారు. 2. ప్రపంచ ఆరోగ్య దినోత్సవం 7 ఏప్రిల్.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Which of the following statements is/are correct? 1. World Breastfeeding Week is observed in the first week of August. 2. World Health Day is on 7 April.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  38. కింది ప్రకటనలలో ఏది/ఏవి సరైనవి? 1. సంభాషణకు అడ్డంకులలో శబ్దం, భాషా భేదాలు ఉంటాయి. 2. తప్పు సమయం ఒక అడ్డంకి కాదు.

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    A. 1 మాత్రమే

    Which of the following statements is/are correct? 1. Barriers to communication include noise and language differences. 2. Wrong timing is not a barrier.

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2
  39. పెద్ద ప్రేక్షకులను త్వరగా చేరుకోవడానికి ఏ విధానం వాడతారు?

    1. ఇంటి సందర్శన
    2. మాస్ మీడియా
    3. కౌన్సెలింగ్
    4. వ్యక్తిగత ప్రదర్శన
    సమాధానం

    B. మాస్ మీడియా

    Which approach is used to reach a large audience quickly?

    1. Home visit
    2. Mass media
    3. Counselling
    4. Personal demonstration
  40. GATHER కౌన్సెలింగ్ దశలలో 'R' అంటే:

    1. నివేదిక ఇవ్వడం
    2. మళ్లీ సందర్శన ప్రణాళిక
    3. నమోదు
    4. తిరస్కరణ
    సమాధానం

    B. మళ్లీ సందర్శన ప్రణాళిక

    The 'R' in the GATHER counselling steps stands for:

    1. reporting
    2. return visit planning
    3. registration
    4. rejection
  41. ఇందులో దృశ్య సాధనం (visual aid) ఏది?

    1. రేడియో
    2. పబ్లిక్ అడ్రస్ సిస్టమ్
    3. టెలిఫోన్ కాల్
    4. ఫ్లాష్ కార్డ్
    సమాధానం

    D. ఫ్లాష్ కార్డ్

    Which one is a visual aid?

    1. Radio
    2. Public address system
    3. Telephone call
    4. Flash card
  42. ప్రవర్తన మార్పు దశల నమూనా (stages of change model)లో చివరి దశ ఏది?

    1. ముందస్తు ఆలోచన (pre-contemplation)
    2. నిర్వహణ (maintenance)
    3. ఆలోచన (contemplation)
    4. సన్నద్ధత (preparation)
    సమాధానం

    B. నిర్వహణ (maintenance)

    Which stage comes last in the stages of change model?

    1. pre-contemplation
    2. maintenance
    3. contemplation
    4. preparation
  43. ప్యానెల్ చర్చ ఉపన్యాసం కంటే భిన్నమైనది, ఎందుకంటే అది:

    1. ఒకే వక్త ఉంటారు
    2. అనేక మంది వక్తలు పరస్పరం మాట్లాడుకుంటారు
    3. ప్రేక్షకులు ఉండరు
    4. ప్రణాళిక అవసరం లేదు
    సమాధానం

    B. అనేక మంది వక్తలు పరస్పరం మాట్లాడుకుంటారు

    Panel discussion differs from lecture because it:

    1. has one speaker only
    2. involves several speakers talking with each other
    3. has no audience
    4. needs no planning
Page 1 of 1
‹
›