అంటువ్యాధులు

గుర్తుంచుకోవాల్సినవి

• అంటువ్యాధి ఒక మూలం నుండి, వ్యాప్తి విధానం ద్వారా, వ్యాధికి లోనయ్యే అతిథేయికి వ్యాపిస్తుంది; ఈ గొలుసులోని ఏ లింక్‌ను (మూలం, మార్గం, అతిథేయి) తెంచినా వ్యాధి నియంత్రణలోకి వస్తుంది.
• ప్రతి వ్యాధిని దాని కారకం, వాహకం లేదా మార్గం, పొదిగే కాలం, ముఖ్య లక్షణం, ప్రధాన నివారణ చర్యతో తెలుసుకోవాలి; టీకాలతో నివారించగల వ్యాధులను కఠినమైన శీతల గొలుసుతో సార్వత్రిక టీకా కార్యక్రమం నియంత్రిస్తుంది.
• దోమల ద్వారా వచ్చే వ్యాధులు దోమను బట్టి భిన్నంగా ఉంటాయి: అనాఫిలిస్ (మలేరియా), ఏడిస్ (డెంగ్యూ, చికున్‌గున్యా), క్యూలెక్స్ (ఫైలేరియాసిస్, జపనీస్ ఎన్సెఫలైటిస్).

1. ప్రాథమిక పదాలు

• ఇన్ఫెక్షన్: అతిథేయిలో కారకం ప్రవేశించి వృద్ధి చెందడం. అంటువ్యాధి: ఇన్ఫెక్షన్ వల్ల కలిగే, వైద్యపరంగా కనిపించే వ్యాధి.
• పొదిగే కాలం (ఇంక్యుబేషన్ పీరియడ్): కారకం ప్రవేశించిన తరువాత మొదటి సంకేతం లేదా లక్షణం కనిపించే వరకు గల సమయం.
• నిల్వ స్థానం (రిజర్వాయర్): కారకం జీవించి వృద్ధి చెందే చోటు (మనిషి, జంతువు, నేల). మూలం (సోర్స్): ఇన్ఫెక్షన్‌ను నేరుగా ఇచ్చే వ్యక్తి లేదా వస్తువు.
• వాహకుడు (క్యారియర్): లక్షణాలు లేకుండా కారకాన్ని వ్యాపింపజేయగల ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన వ్యక్తి (ఉదాహరణకు టైఫాయిడ్ వాహకుడు).
• ఎండెమిక్ (స్థానిక వ్యాధి): ఒక ప్రాంతంలో నిరంతరం ఉండేది. ఎపిడెమిక్ (అంటువ్యాధి ప్రబలడం): ఒక ప్రాంతంలో, కాలంలో ఊహించిన దానికంటే స్పష్టంగా ఎక్కువ కేసులు. పాండెమిక్ (మహమ్మారి): అనేక దేశాల్లో ప్రబలిన ఎపిడెమిక్. స్పొరాడిక్ (అక్కడక్కడ): చెదురుమదురు కేసులు. జూనోసిస్: జంతువుల నుండి మనుషులకు వ్యాపించే వ్యాధి (రేబిస్).
• ఐసోలేషన్: రోగులను వేరుగా ఉంచడం. క్వారంటైన్: ఆరోగ్యవంతులైన సన్నిహితులను అత్యధిక పొదిగే కాలం వరకు పరిమితం చేయడం. నిఘా (సర్వైలెన్స్): ఆరోగ్య సమాచారాన్ని నిరంతరం సేకరించి వాడటం. సామూహిక రోగనిరోధకత (హెర్డ్ ఇమ్యూనిటీ): సమాజంలో ఎక్కువ మందికి రోగనిరోధకత ఉన్నప్పుడు టీకా వేయించుకోని వారికి పరోక్ష రక్షణ.
• క్రిమిసంహారకం (డిస్‌ఇన్ఫెక్షన్): శరీరం వెలుపల కారకాలను చంపడం. సమకాలిక క్రిమిసంహారకం అనారోగ్య సమయంలో చేస్తారు; అంతిమ క్రిమిసంహారకం కోలుకున్న తరువాత లేదా మరణం తరువాత చేస్తారు.

ఇన్ఫెక్షన్ గొలుసు: కారకం, నిల్వ స్థానం, బయటకు వెళ్లే మార్గం, వ్యాప్తి విధానం, లోపలికి ప్రవేశించే మార్గం, వ్యాధికి లోనయ్యే అతిథేయి.

వ్యాప్తి విధానాలు: ప్రత్యక్ష (స్పర్శ, తుంపర్లు, కాటు), పరోక్ష (నీరు, ఆహారం, గాలి, వాహనాలు, వెక్టర్లు, ఫోమైట్లు) మరియు నిలువు (తల్లి నుండి బిడ్డకు).

అంటువ్యాధి శాస్త్ర సూత్రాలు:

• సంభవ రేటు (ఇన్సిడెన్స్ రేట్) = ఒక కాలంలో కొత్త కేసులు ÷ ప్రమాదంలో ఉన్న జనాభా × 1,000.
• దాడి రేటు (అటాక్ రేట్) = కేసులు ÷ బహిర్గతమైన వ్యక్తులు × 100. ఉదాహరణ: ఆహారం తిన్న 60 మందిలో 12 మంది అనారోగ్యానికి గురైతే = 12 ÷ 60 × 100 = 20%.
• కేసు మరణ రేటు (కేస్ ఫాటాలిటీ రేట్) = వ్యాధి వల్ల మరణాలు ÷ వ్యాధి కేసులు × 100. ఉదాహరణ: 150 కేసుల్లో 3 మరణాలు = 2%.
• ద్వితీయ దాడి రేటు ఒక కేసు సన్నిహితుల్లో వ్యాప్తిని చూపుతుంది.

2. వ్యాధుల సారాంశ పట్టిక

3. ఎంపిక చేసిన వ్యాధుల వివరాలు

క్షయ (టీబీ). రెండు వారాల కంటే ఎక్కువ దగ్గు ఉన్న వ్యక్తిని అనుమానితుడిగా భావించాలి. కళ్లె సూక్ష్మదర్శిని పరీక్ష, మాలిక్యులర్ పరీక్షలు నిర్ధారిస్తాయి. DOTS అంటే ఆరోగ్య కార్యకర్త రోగి మాత్రలు వేసుకోవడాన్ని పర్యవేక్షించడం. మందులకు స్పందించే TBకి బహుళ-మందుల పద్ధతిలో చికిత్స చేస్తారు. మాంటూ పరీక్ష గతంలో బహిర్గతమైనట్లు చూపుతుంది, చురుకైన వ్యాధిని కాదు. BCG పుట్టినప్పుడు ఇస్తారు.

కుష్ఠు. ముఖ్య సంకేతాలు: స్పర్శ కోల్పోయిన తెల్లని లేదా ఎర్రని మచ్చ, మందమైన నరం, చర్మ స్మియర్‌లో బాసిల్లై. పాసిబాసిలరీ (PB) కేసులు 6 నెలలు, మల్టీబాసిలరీ (MB) కేసులు 12 నెలలు బహుళ-మందుల చికిత్స తీసుకుంటారు. మందులు రిఫాంపిసిన్, డాప్సోన్, క్లోఫాజిమైన్.

మలేరియా. ప్లాస్మోడియం ఫాల్సిపారం అత్యంత తీవ్ర రూపాన్ని కలిగిస్తుంది. ఆడ అనాఫిలిస్ ఎక్కువగా రాత్రిపూట కుడుతుంది, శుభ్రమైన నిల్వ నీటిలో పెరుగుతుంది. రాపిడ్ డయాగ్నోస్టిక్ టెస్ట్ లేదా రక్త స్మియర్ నిర్ధారిస్తుంది. నియంత్రణ: ఇంటి లోపల అవశేష పిచికారీ (ఇండోర్ రెసిడ్యువల్ స్ప్రే), పురుగుమందు పూసిన దోమతెరలు, లార్వాలను తినే చేపలు, తక్షణ చికిత్స.

డెంగ్యూ. ఏడిస్ దోమ కంటైనర్లు, కూలర్లు, టైర్లలో నిల్వ ఉన్న శుభ్రమైన నీటిలో పెరుగుతుంది. ప్రమాద సంకేతాలు: రక్తస్రావం, తీవ్రమైన కడుపు నొప్పి, వాంతులు. నిర్దిష్ట మందు లేదు; ద్రవాలు ఇవ్వండి.

విరేచనాలు మరియు కలరా. ఓరల్ రీహైడ్రేషన్ ద్రావణం (ORS)లో గ్లూకోజ్, సోడియం క్లోరైడ్, పొటాషియం క్లోరైడ్, సోడియం సిట్రేట్ ఉంటాయి; ఇవి 1 లీటరు శుభ్రమైన నీటిలో కలుపుతారు. విరేచనాల్లో పిల్లలకు జింక్‌ను 14 రోజులు ఇస్తారు. పని ఉదాహరణ: ఒక ప్రామాణిక ప్యాకెట్‌ను 1 లీటరులో కలుపుతారు, కాబట్టి 5 లీటర్ల ORSకు 5 ప్యాకెట్లు కావాలి. అదనపు నీరు లేదా చక్కెర కలపవద్దు.

రేబిస్. గాయాన్ని సబ్బు, ప్రవహించే నీటితో 15 నిమిషాలు కడగండి, తరువాత టీకా ఇవ్వండి; తీవ్ర (కేటగిరీ III) బహిర్గతానికి ఇమ్యునోగ్లోబులిన్. కరిచిన కుక్కను 10 రోజులు గమనించండి. గాయానికి కుట్లు వేయడం నివారించాలి.

HIV. ELISA పరీక్ష (స్క్రీనింగ్ పరీక్ష); తరువాత నిర్ధారణ పరీక్ష చేస్తారు. ART వైరస్‌ను నియంత్రిస్తుంది. తల్లి నుండి బిడ్డకు వ్యాప్తిని నివారించడానికి ప్రతి గర్భిణీకి HIV పరీక్షను ANM ప్రోత్సహిస్తుంది. HIV సాధారణ సంపర్కం, కలిసి భోజనం చేయడం, లేదా దోమల ద్వారా వ్యాపించదు.

నవజాత శిశువుల్లో ధనుర్వాతం. గర్భధారణలో రెండు డోసుల Td, శుభ్రమైన కాన్పు, శుభ్రమైన బొడ్డు తాడు సంరక్షణ ద్వారా నివారించబడుతుంది.

4. టీకాలు మరియు శీతల గొలుసు

శీతల గొలుసు: ఐస్-లైన్డ్ రిఫ్రిజిరేటర్ టీకాలను +2 నుండి +8 °C వద్ద ఉంచుతుంది; డీప్ ఫ్రీజర్ గడ్డకట్టించే రకం టీకాలను సుమారు -15 నుండి -25 °C వద్ద నిల్వ చేస్తుంది. DPT, పెంటావాలెంట్, Td, TT, హెపటైటిస్ B వంటి టీకాలు గడ్డకడితే శక్తిని కోల్పోతాయి, కాబట్టి వీటిని ఎప్పుడూ గడ్డకట్టించవద్దు. వ్యాక్సిన్ వయల్ మానిటర్‌ను, గడువు తేదీని పరిశీలించండి, ఓపెన్ వయల్ పాలసీని పాటించండి. పని ఉదాహరణ: 200 డోసులు ఇచ్చి 150 వాడితే, వృథా = 50 ÷ 200 × 100 = 25%.

అన్ని ప్రాథమిక టీకాలను 1 సంవత్సరం లోపు పొందినప్పుడు బిడ్డ "పూర్తిగా టీకాలు వేయించుకున్నవాడు". టీకా కవరేజ్ = పూర్తిగా టీకాలు వేయించుకున్న పిల్లలు ÷ అర్హులైన పిల్లలు × 100.

5. నివారణ స్థాయిలు మరియు ఆరోగ్య కార్యకర్త పాత్ర

ప్రాథమిక నివారణ: టీకాలు, పారిశుద్ధ్యం, వెక్టర్ నియంత్రణ, ఆరోగ్య విద్య. ద్వితీయ: ముందస్తు నిర్ధారణ, చికిత్స, సంపర్కాల గుర్తింపు (కాంటాక్ట్ ట్రేసింగ్). తృతీయ: పునరావాసం, వైకల్య పరిమితి. వ్యాధి ప్రబలినప్పుడు ఆరోగ్య సహాయకుడు వైద్యాధికారికి నివేదిస్తాడు, ఇంటింటి సర్వే చేస్తాడు, నీటి వనరులను క్లోరినేషన్ చేస్తాడు, ఆరోగ్య విద్య ఇస్తాడు. కలరా, ప్లేగు వంటి వ్యాధులకు నోటిఫికేషన్ తప్పనిసరి.

పరీక్షలో ఉచ్చులు

• అనాఫిలిస్ మలేరియాకు, ఏడిస్ డెంగ్యూ, చికున్‌గున్యాకు, క్యూలెక్స్ ఫైలేరియాసిస్, జపనీస్ ఎన్సెఫలైటిస్‌కు.
• ఐసోలేషన్ రోగులకు; క్వారంటైన్ ఆరోగ్యవంతులైన సన్నిహితులకు.
• హెపటైటిస్ A మలం-నోరు మార్గంలో వ్యాపిస్తుంది; హెపటైటిస్ B రక్తం, శరీర ద్రవాల ద్వారా వ్యాపిస్తుంది.
• మాంటూ బహిర్గతాన్ని చూపుతుంది, చురుకైన TBని కాదు; కళ్లె పరీక్ష చురుకైన TBని చూపుతుంది.
• డెంగ్యూ పొదిగే కాలం తక్కువ (రోజులు), కానీ కుష్ఠుది సంవత్సరాలు.
• ఎపిడెమిక్ అంటే ఊహించిన దానికంటే ఎక్కువ; ఎండెమిక్ అంటే సాధారణంగా ఉండేది.
• PB కుష్ఠుకు 6 నెలల MDT; MBకి 12 నెలలు.
• Td గర్భిణులకు, కౌమారులకు ఇస్తారు; DPT శిశువులకు ఇస్తారు.

ఒక్క వాక్యం సారాంశాలు

• కాప్లిక్ మచ్చలు మీజిల్స్‌లో కనిపిస్తాయి.
• గొంతులో బూడిద రంగు పొర డిఫ్తీరియాను సూచిస్తుంది.
• విడాల్ పరీక్ష టైఫాయిడ్ నిర్ధారణకు సహాయపడుతుంది.
• బియ్యం కడిగిన నీటి వంటి విరేచనాలు కలరాను సూచిస్తాయి.
• ఆడ అనాఫిలిస్ మలేరియాను వ్యాపింపజేస్తుంది.
• ఏడిస్ ఈజిప్టై పగటిపూట కుడుతుంది.
• దవడ బిగుసుకుపోవడం ధనుర్వాతం సంకేతం.
• DOTS TB చికిత్స వ్యూహం.
• రిఫాంపిసిన్, డాప్సోన్, క్లోఫాజిమైన్ కుష్ఠు MDT మందులు.
• కుక్క కాటు గాయాన్ని 15 నిమిషాలు కడగండి.
• టీకా నిల్వ ఉష్ణోగ్రత +2 నుండి +8 °C.
• ELISA HIV స్క్రీనింగ్ పరీక్ష.

సాధన ప్రశ్నలు

1. సంక్రమణ కారకం శరీరంలోకి ప్రవేశించిన క్షణం నుండి మొదటి లక్షణం కనిపించే మధ్య కాలాన్ని ఏమంటారు

   1. సీరియల్ ఇంటర్వల్
   2. రోగనిరోధక గుప్త కాలం
   3. జనరేషన్ టైమ్
   4. పొదిగే కాలం (Incubation period)
   సమాధానం

   D. పొదిగే కాలం (Incubation period)

   The time between entry of an infectious agent and the first symptom is called the

   1. serial interval
   2. latent period of immunity
   3. generation time
   4. incubation period

2. లక్షణాలు లేకుండా క్రిమిని కలిగి ఉండి వ్యాప్తి చేయగల వ్యక్తి

   1. వాహకుడు (Carrier)
   2. వెక్టర్
   3. ఫోమైట్
   4. రిజర్వాయర్ హోస్ట్ మాత్రమే
   సమాధానం

   A. వాహకుడు (Carrier)

   A person who harbours an agent without symptoms and can spread it is a

   1. carrier
   2. vector
   3. fomite
   4. reservoir host only

3. అత్యంత ఎక్కువ పొదిగే కాలం పాటు ఆరోగ్యంగా ఉన్న సన్నిహితుల కదలికలపై పరిమితి విధించడం

   1. క్రిమిసంహారకం
   2. నిఘా (Surveillance)
   3. ఐసోలేషన్
   4. క్వారంటైన్
   సమాధానం

   D. క్వారంటైన్

   Restriction of movement of healthy contacts for the longest incubation period is

   1. disinfection
   2. surveillance
   3. isolation
   4. quarantine

4. ఒక సమాజంలో నిరంతరం ఉండే వ్యాధిని ఏమంటారు

   1. ప్రపంచవ్యాప్త మహమ్మారి (Pandemic)
   2. స్థానిక వ్యాధి (Endemic)
   3. అంటువ్యాధి (Epidemic)
   4. అప్పుడప్పుడు వచ్చేది (Sporadic)
   సమాధానం

   B. స్థానిక వ్యాధి (Endemic)

   A disease constantly present in a community is called

   1. pandemic
   2. endemic
   3. epidemic
   4. sporadic

5. మలేరియా ఏ ఆడ జీవి కాటు ద్వారా వ్యాపిస్తుంది

   1. శాండ్‌ఫ్లై
   2. అనాఫిలిస్ దోమ
   3. ఏడిస్ దోమ
   4. క్యూలెక్స్ దోమ
   సమాధానం

   B. అనాఫిలిస్ దోమ

   Malaria is transmitted by the bite of the female

   1. sandfly
   2. Anopheles mosquito
   3. Aedes mosquito
   4. Culex mosquito

6. డెంగ్యూ మరియు చికున్‌గున్యా దేని ద్వారా వ్యాపిస్తాయి

   1. క్యూలెక్స్ క్వింక్‌ఫాసియేటస్
   2. గ్లాసినా ఈగ
   3. అనాఫిలిస్ స్టీఫెన్సై
   4. ఏడిస్ ఈజిప్టై
   సమాధానం

   D. ఏడిస్ ఈజిప్టై

   Dengue and chikungunya are spread by

   1. Culex quinquefasciatus
   2. Glossina fly
   3. Anopheles stephensi
   4. Aedes aegypti

7. బోదకాలు (Filariasis) దేని ద్వారా వ్యాపిస్తుంది

   1. ఇంటి ఈగ
   2. ఏడిస్ దోమ
   3. శాండ్‌ఫ్లై
   4. క్యూలెక్స్ దోమ
   సమాధానం

   D. క్యూలెక్స్ దోమ

   Filariasis is transmitted by

   1. housefly
   2. Aedes mosquito
   3. sandfly
   4. Culex mosquito

8. కాలా-అజార్ దేని ద్వారా వ్యాపిస్తుంది

   1. ఎలుక ఈగ (Rat flea)
   2. శాండ్‌ఫ్లై
   3. పేను (Tick)
   4. సెట్సీ ఈగ
   సమాధానం

   B. శాండ్‌ఫ్లై

   Kala-azar is spread by the

   1. rat flea
   2. sandfly
   3. tick
   4. tsetse fly

9. కోప్లిక్ మచ్చలు (Koplik's spots) దేనిలో కనిపిస్తాయి

   1. గవదబిళ్లలు
   2. డిఫ్తీరియా
   3. తట్టు (మీజిల్స్)
   4. ఆటలమ్మ
   సమాధానం

   C. తట్టు (మీజిల్స్)

   Koplik's spots are seen in

   1. mumps
   2. diphtheria
   3. measles
   4. chickenpox

10. టాన్సిల్స్ మరియు గొంతుపై బూడిద రంగు పొర ఏ వ్యాధి విలక్షణ లక్షణం

    1. కోరింత దగ్గు
    2. ధనుర్వాతం
    3. టైఫాయిడ్
    4. డిఫ్తీరియా
    సమాధానం

    D. డిఫ్తీరియా

    A grey membrane over the tonsils and throat is typical of

    1. whooping cough
    2. tetanus
    3. typhoid
    4. diphtheria

11. బియ్యం కడుగు నీళ్ల వంటి మలం ఏ వ్యాధి లక్షణం

    1. హెపటైటిస్ A
    2. కలరా
    3. టైఫాయిడ్
    4. గ్రహణి (Dysentery)
    సమాధానం

    B. కలరా

    Rice-water stools are characteristic of

    1. hepatitis A
    2. cholera
    3. typhoid
    4. dysentery

12. వైడాల్ పరీక్ష (Widal test) దేని నిర్ధారణకు తోడ్పడుతుంది

    1. టైఫాయిడ్
    2. క్షయ
    3. కుష్ఠు వ్యాధి
    4. డెంగ్యూ
    సమాధానం

    A. టైఫాయిడ్

    The Widal test is used to support the diagnosis of

    1. typhoid
    2. tuberculosis
    3. leprosy
    4. dengue

13. దవడలు బిగుసుకుపోవడం (Lockjaw) దేని లక్షణం

    1. రేబీస్
    2. పోలియో
    3. ధనుర్వాతం
    4. తట్టు
    సమాధానం

    C. ధనుర్వాతం

    Lockjaw is a feature of

    1. rabies
    2. polio
    3. tetanus
    4. measles

14. క్షయ వ్యాధికి కారక సూక్ష్మజీవి

    1. మైకోబాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్
    2. క్లాస్ట్రిడియం టెటానీ
    3. మైకోబాక్టీరియం లెప్రే
    4. కోరినిబాక్టీరియం డిఫ్తీరియే
    సమాధానం

    A. మైకోబాక్టీరియం ట్యూబర్క్యులోసిస్

    The causative agent of tuberculosis is

    1. Mycobacterium tuberculosis
    2. Clostridium tetani
    3. Mycobacterium leprae
    4. Corynebacterium diphtheriae

15. కుష్ఠు వ్యాధికి బహుళ-ఔషధ చికిత్సలో రిఫాంపిసిన్, డాప్సోన్ మరియు ఇంకా ఏది ఉంటుంది

    1. పైరజినామైడ్
    2. క్లోఫాజిమిన్
    3. స్ట్రెప్టోమైసిన్
    4. ఐసోనియాజిడ్
    సమాధానం

    B. క్లోఫాజిమిన్

    The multi-drug therapy for leprosy includes rifampicin, dapsone and

    1. pyrazinamide
    2. clofazimine
    3. streptomycin
    4. isoniazid

16. మాంటూ పరీక్ష (Mantoux test) దేనిని సూచిస్తుంది

    1. టైఫాయిడ్ వాహక స్థితి
    2. క్రియాశీల కుష్ఠు వ్యాధి
    3. HIV ఇన్ఫెక్షన్
    4. క్షయ బాసిల్లై ముందు సోకిన విషయం
    సమాధానం

    D. క్షయ బాసిల్లై ముందు సోకిన విషయం

    The Mantoux test indicates

    1. typhoid carrier state
    2. active leprosy
    3. HIV infection
    4. previous exposure to tubercle bacilli

17. కుక్క కాటు గాయాన్ని నిర్వహించడంలో మొదటి చర్య

    1. వెంటనే కుట్లు వేయడం
    2. పసుపు రాయడం
    3. సబ్బు మరియు ధారగా పారే నీటితో 15 నిమిషాలు కడగడం
    4. శుభ్రం చేయకుండా గట్టిగా కప్పడం
    సమాధానం

    C. సబ్బు మరియు ధారగా పారే నీటితో 15 నిమిషాలు కడగడం

    First step in managing a dog-bite wound is to

    1. suture it immediately
    2. apply turmeric
    3. wash it with soap and running water for 15 minutes
    4. cover it tightly without cleaning

18. హెపటైటిస్ A ప్రధానంగా దేని ద్వారా వ్యాపిస్తుంది

    1. మల-ముఖ మార్గం (Faecal-oral route)
    2. రక్త మార్పిడి
    3. లైంగిక సంపర్కం మాత్రమే
    4. పుట్టినప్పుడు తల్లి నుండి బిడ్డకు
    సమాధానం

    A. మల-ముఖ మార్గం (Faecal-oral route)

    Hepatitis A mainly spreads by the

    1. faecal-oral route
    2. blood transfusion
    3. sexual contact only
    4. mother to child at birth

19. HIV కోసం సాధారణంగా ఉపయోగించే స్క్రీనింగ్ పరీక్ష

    1. మాంటూ
    2. షిక్
    3. వైడాల్
    4. ELISA
    సమాధానం

    D. ELISA

    The screening test commonly used for HIV is

    1. Mantoux
    2. Schick
    3. Widal
    4. ELISA

20. ఐస్-లైన్డ్ రిఫ్రిజిరేటర్‌లో టీకాలను నిల్వ చేయడానికి సిఫార్సు చేసిన ఉష్ణోగ్రత పరిధి

    1. +10 °C నుండి +15 °C
    2. -15 °C నుండి -25 °C
    3. +2 °C నుండి +8 °C
    4. -2 °C నుండి +2 °C
    సమాధానం

    C. +2 °C నుండి +8 °C

    The recommended temperature range for storing vaccines in an ice-lined refrigerator is

    1. +10 °C to +15 °C
    2. -15 °C to -25 °C
    3. +2 °C to +8 °C
    4. -2 °C to +2 °C

21. జపనీస్ ఎన్సెఫాలిటిస్ వైరస్ మధ్యవర్తి విస్తరణ అతిథేయి (Amplifier host)

    1. కుక్క
    2. పంది
    3. ఎలుక
    4. ఆవు
    సమాధానం

    B. పంది

    The intermediate amplifier host of Japanese encephalitis virus is the

    1. dog
    2. pig
    3. rat
    4. cow

22. టీకా షెడ్యూల్‌లో పుట్టినప్పుడు ఇచ్చే టీకా ఏది

    1. పెంటావాలెంట్
    2. Td
    3. మీజిల్స్-రుబెల్లా
    4. BCG
    సమాధానం

    D. BCG

    Which vaccine is given at birth in the immunisation schedule?

    1. Pentavalent
    2. Td
    3. Measles-rubella
    4. BCG

23. మీజిల్స్-రుబెల్లా టీకా మొదటిసారి ఎప్పుడు ఇస్తారు

    1. 16 సంవత్సరాలకు
    2. 10 సంవత్సరాలకు
    3. 9-12 నెలలకు
    4. 6 వారాలకు
    సమాధానం

    C. 9-12 నెలలకు

    Measles-rubella vaccine is first given at

    1. 16 years
    2. 10 years
    3. 9-12 months
    4. 6 weeks

24. కౌమార దశలో ఉన్నవారికి Td టీకాను ఏ వయసులో ఇస్తారు

    1. 1 మరియు 2 సంవత్సరాలకు
    2. 10 మరియు 16 సంవత్సరాలకు
    3. 5 మరియు 8 సంవత్సరాలకు
    4. 6 మరియు 12 సంవత్సరాలకు
    సమాధానం

    B. 10 మరియు 16 సంవత్సరాలకు

    Td vaccine is given to adolescents at the ages of

    1. 1 and 2 years
    2. 10 and 16 years
    3. 5 and 8 years
    4. 6 and 12 years

25. కింది టీకాలలో గడ్డకట్టడం వల్ల దెబ్బతినేది ఏది

    1. పెంటావాలెంట్
    2. BCG
    3. నోటి పోలియో టీకా
    4. మీజిల్స్ టీకా
    సమాధానం

    A. పెంటావాలెంట్

    Which of the following vaccines is damaged by freezing?

    1. Pentavalent
    2. BCG
    3. Oral polio vaccine
    4. Measles vaccine

26. ఓరల్ రీహైడ్రేషన్ ద్రావణాన్ని ఒక ప్రామాణిక ప్యాకెట్‌ను దేనిలో కరిగించి తయారు చేస్తారు

    1. 5 లీటర్ల నీరు
    2. 1 లీటరు శుభ్రమైన నీరు
    3. 200 ml నీరు
    4. 500 ml పాలు
    సమాధానం

    B. 1 లీటరు శుభ్రమైన నీరు

    Oral rehydration solution is prepared by dissolving one standard packet in

    1. 5 litres of water
    2. 1 litre of clean water
    3. 200 ml of water
    4. 500 ml of milk

27. భోజనం చేసిన 60 మందిలో 12 మంది అనారోగ్యానికి గురయ్యారు. దాడి రేటు (Attack rate)

    1. 20%
    2. 5%
    3. 12%
    4. 25%
    సమాధానం

    A. 20%

    12 of 60 persons who ate a meal fell ill. The attack rate is

    1. 20%
    2. 5%
    3. 12%
    4. 25%

28. ఒక వ్యాధికి 150 కేసులు మరియు 3 మరణాలు ఉన్నాయి. కేస్ ఫాటాలిటీ రేటు

    1. 0.2%
    2. 3%
    3. 2%
    4. 5%
    సమాధానం

    C. 2%

    There are 150 cases of a disease and 3 deaths. The case fatality rate is

    1. 0.2%
    2. 3%
    3. 2%
    4. 5%

29. ఒక ఆరోగ్య కేంద్రం 200 టీకా మోతాదులను ఇచ్చి 150 ఉపయోగించింది. వృథా రేటు

    1. 33%
    2. 15%
    3. 50%
    4. 25%
    సమాధానం

    D. 25%

    A health centre issued 200 vaccine doses and used 150. The wastage rate is

    1. 33%
    2. 15%
    3. 50%
    4. 25%

30. 40,000 జనాభా గల ఒక పట్టణంలో ఒక సంవత్సరంలో ఒక వ్యాధికి 80 కొత్త కేసులు వచ్చాయి. 1,000కు సంభవం (Incidence)

    1. 0.2
    2. 8
    3. 20
    4. 2
    సమాధానం

    D. 2

    In a town of 40,000 there were 80 new cases of a disease in a year. The incidence per 1,000 is

    1. 0.2
    2. 8
    3. 20
    4. 2

31. ఒక గ్రామంలో టీకాకు అర్హులైన 500 మంది పిల్లలు ఉన్నారు, వారిలో 450 మందికి పూర్తిగా టీకాలు వేశారు. కవరేజ్

    1. 90%
    2. 85%
    3. 45%
    4. 95%
    సమాధానం

    A. 90%

    A village has 500 children eligible for immunisation and 450 are fully immunised. Coverage is

    1. 90%
    2. 85%
    3. 45%
    4. 95%

32. ఆహారం వల్ల వచ్చిన వ్యాప్తిలో బహిర్గతమైన 150 మందిలో 30 మంది ప్రభావితమయ్యారు. దాడి రేటు

    1. 15%
    2. 20%
    3. 30%
    4. 5%
    సమాధానం

    B. 20%

    A food outbreak affects 30 of 150 exposed people. The attack rate is

    1. 15%
    2. 20%
    3. 30%
    4. 5%

33. ఒక వ్యాధితో ఉన్న 80 మంది రోగులలో 4 మంది మరణిస్తారు. కేస్ ఫాటాలిటీ రేటు

    1. 4%
    2. 20%
    3. 5%
    4. 8%
    సమాధానం

    C. 5%

    Of 80 patients with a disease, 4 die. The case fatality rate is

    1. 4%
    2. 20%
    3. 5%
    4. 8%

34. బహుబాసిల్లరీ (Multibacillary) రకం కుష్ఠు వ్యాధి రోగికి బహుళ-ఔషధ చికిత్స ఎన్ని నెలలు అవసరం

    1. 12
    2. 3
    3. 6
    4. 24
    సమాధానం

    A. 12

    A leprosy patient with a multibacillary form needs multi-drug therapy for how many months?

    1. 12
    2. 3
    3. 6
    4. 24

35. ప్రకటనలు: 1. ఐసోలేషన్‌ను అనారోగ్యంగా ఉన్నవారికి వర్తింపజేస్తారు. 2. క్వారంటైన్‌ను ఆరోగ్యంగా ఉన్న సన్నిహితులకు వర్తింపజేస్తారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statements: 1. Isolation is applied to sick persons. 2. Quarantine is applied to healthy contacts. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

36. ప్రకటనలు: 1. హెపటైటిస్ B రక్తం మరియు శరీర ద్రవాల ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. 2. హెపటైటిస్ A ప్రధానంగా కలుషిత ఆహారం మరియు నీటి ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    C. 1 మరియు 2 రెండూ

    Statements: 1. Hepatitis B spreads through blood and body fluids. 2. Hepatitis A spreads mainly through contaminated food and water. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

37. ప్రకటనలు: 1. మాంటూ పరీక్ష క్రియాశీల క్షయను నిర్ధారిస్తుంది. 2. BCG టీకాను పుట్టినప్పుడు ఇస్తారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statements: 1. The Mantoux test confirms active tuberculosis. 2. BCG vaccine is given at birth. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

38. ప్రకటనలు: 1. ఏడిస్ ఈజిప్టై ప్రధానంగా రాత్రిపూట కుడుతుంది. 2. ఆడ అనాఫిలిస్ మలేరియాను వ్యాపింపజేస్తుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statements: 1. Aedes aegypti bites mainly at night. 2. Female Anopheles transmits malaria. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

39. ప్రకటనలు: 1. DPT టీకాను సురక్షితంగా గడ్డకట్టవచ్చు. 2. ఐస్-లైన్డ్ రిఫ్రిజిరేటర్‌లో టీకాలను +2 నుండి +8 °C వద్ద నిల్వ చేస్తారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statements: 1. DPT vaccine may be frozen safely. 2. Vaccines are stored at +2 to +8 °C in the ice-lined refrigerator. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

40. ప్రకటనలు: 1. HIV కలిసి భోజనం చేయడం ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. 2. HIV తల్లి నుండి బిడ్డకు సంక్రమించవచ్చు. ఏది/ఏవి సరైనవి?

    1. 1 మాత్రమే
    2. 2 మాత్రమే
    3. 1 మరియు 2 రెండూ
    4. 1 లేదా 2 కాదు
    సమాధానం

    B. 2 మాత్రమే

    Statements: 1. HIV spreads by sharing meals. 2. HIV can pass from mother to child. Which is/are correct?

    1. 1 only
    2. 2 only
    3. Both 1 and 2
    4. Neither 1 nor 2

41. జతపరచండి: (a) కలరా, (b) మలేరియా, (c) బోదకాలు, (d) రేబీస్ లను (i) క్యూలెక్స్, (ii) విబ్రియో, (iii) కుక్క కాటు, (iv) ప్లాస్మోడియంతో. సరైన జతను ఎంచుకోండి.

    1. a-iv, b-ii, c-i, d-iii
    2. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
    3. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
    4. a-ii, b-iv, c-i, d-iii
    సమాధానం

    D. a-ii, b-iv, c-i, d-iii

    Match: (a) cholera, (b) malaria, (c) filariasis, (d) rabies with (i) Culex, (ii) Vibrio, (iii) dog bite, (iv) Plasmodium. Choose the correct pairing.

    1. a-iv, b-ii, c-i, d-iii
    2. a-ii, b-i, c-iv, d-iii
    3. a-iii, b-iv, c-i, d-ii
    4. a-ii, b-iv, c-i, d-iii

42. వ్యాధిని దాని విలక్షణ సంకేతంతో జతపరచండి: (a) తట్టు, (b) డిఫ్తీరియా, (c) ధనుర్వాతం, (d) టైఫాయిడ్.

    1. a-కోప్లిక్ మచ్చలు, b-పొర, c-దవడలు బిగుసుకోవడం, d-మెట్ల వంటి జ్వరం (Step-ladder fever)
    2. a-మెట్ల వంటి జ్వరం, b-పొర, c-దవడలు బిగుసుకోవడం, d-కోప్లిక్ మచ్చలు
    3. a-పొర, b-కోప్లిక్ మచ్చలు, c-దవడలు బిగుసుకోవడం, d-మెట్ల వంటి జ్వరం
    4. a-కోప్లిక్ మచ్చలు, b-దవడలు బిగుసుకోవడం, c-పొర, d-మెట్ల వంటి జ్వరం
    సమాధానం

    A. a-కోప్లిక్ మచ్చలు, b-పొర, c-దవడలు బిగుసుకోవడం, d-మెట్ల వంటి జ్వరం (Step-ladder fever)

    Match the disease with the typical sign: (a) measles, (b) diphtheria, (c) tetanus, (d) typhoid.

    1. a-Koplik's spots, b-membrane, c-lockjaw, d-step-ladder fever
    2. a-step-ladder fever, b-membrane, c-lockjaw, d-Koplik's spots
    3. a-membrane, b-Koplik's spots, c-lockjaw, d-step-ladder fever
    4. a-Koplik's spots, b-lockjaw, c-membrane, d-step-ladder fever

43. ఏ వ్యాధి దాని కారకంతో సరిగ్గా జతచేయబడింది?

    1. డిఫ్తీరియా - క్లాస్ట్రిడియం టెటానీ
    2. టైఫాయిడ్ - విబ్రియో కలరే
    3. కోరింత దగ్గు - సాల్మొనెల్లా టైఫీ
    4. కుష్ఠు వ్యాధి - మైకోబాక్టీరియం లెప్రే
    సమాధానం

    D. కుష్ఠు వ్యాధి - మైకోబాక్టీరియం లెప్రే

    Which disease is correctly matched with its agent?

    1. Diphtheria - Clostridium tetani
    2. Typhoid - Vibrio cholerae
    3. Whooping cough - Salmonella Typhi
    4. Leprosy - Mycobacterium leprae

44. రెండు వారాలకు పైగా దగ్గు, బరువు తగ్గడం మరియు సాయంత్రం జ్వరం ఉన్న పిల్లవాడికి ముందుగా ఏ పరీక్ష చేయాలి

    1. తట్టు
    2. ధనుర్వాతం
    3. గవదబిళ్లలు
    4. క్షయ
    సమాధానం

    D. క్షయ

    A child with cough for more than two weeks, weight loss and evening fever should first be tested for

    1. measles
    2. tetanus
    3. mumps
    4. tuberculosis

45. నవజాత శిశు ధనుర్వాతాన్ని ఏ చర్య ఉత్తమంగా నివారిస్తుంది?

    1. పుట్టినప్పుడు విటమిన్ A ఇవ్వడం
    2. అందరు నవజాత శిశువులకు యాంటీబయాటిక్స్ ఇవ్వడం
    3. గర్భధారణలో రెండు Td మోతాదులు మరియు శుభ్రమైన బొడ్డు తాడు సంరక్షణ
    4. తల్లిపాలు ఇవ్వకుండా ఉండడం
    సమాధానం

    C. గర్భధారణలో రెండు Td మోతాదులు మరియు శుభ్రమైన బొడ్డు తాడు సంరక్షణ

    Which measure best prevents neonatal tetanus?

    1. Giving vitamin A at birth
    2. Giving antibiotics to all newborns
    3. Two Td doses in pregnancy and clean cord care
    4. Avoiding breastfeeding