Ionic Equilibrium NEET PYQ in Telugu — ఈ గైడ్ తెలుగులో ఉంది. Read in English.
అయానిక్ ఈక్విలిబ్రియం (Ionic Equilibrium)లో విద్యార్థులు సులభమైన మార్కులు సంపాదిస్తారు, లేదా లాగరిథమ్ల వల్ల కోల్పోతారు. ఆలోచనలు కొన్నే: ఆమ్లాలు, క్షారాలు, లవణాల pH, బఫర్లు, సాల్యుబిలిటీ ప్రొడక్ట్, ఆమ్ల-క్షారాలకు ఉన్న మూడు నిర్వచనాలు. NEET పరీక్షించే నైపుణ్యం ఏమిటంటే కాలిక్యులేటర్ లేకుండా ఒక గాఢతను త్వరగా, సరిగ్గా pHగా మార్చడం.
ఈ పోస్ట్ NEET పాత పేపర్లపై Pareeksha సొంత లెక్కలను వాడుతుంది, తర్వాత అధికారిక జవాబులతో ఐదు నిజమైన పాత ప్రశ్నలను సాల్వ్ చేస్తుంది. సాధారణ చర్యలలో ఈక్విలిబ్రియం ($K_p$, $K_c$, లె షాటెలియర్) గురించి కెమికల్ ఈక్విలిబ్రియం పోస్ట్లో ఉంది.
NEETలో అయానిక్ ఈక్విలిబ్రియం నుంచి ఎంత తరచుగా అడుగుతారు
Pareekshaలో డిజిటైజ్ చేసిన 51 NEET, AIPMT పేపర్లలో (1988–2026) ఈ చాప్టర్కు 69 ప్రశ్నలు ట్యాగ్ అయ్యాయి, వాటిలో 41 AIPMT ఏళ్లవి.
2016 నుంచి 2026 వరకు 18 NEET సిట్టింగ్లలో, ట్యాగ్ చేసిన 624 కెమిస్ట్రీ ప్రశ్నల్లో 22 ఈ చాప్టర్వి, 33 కెమిస్ట్రీ చాప్టర్లలో 13వ స్థానం. 2021 నుంచి 2026 వరకు 10 సిట్టింగ్లలో 382 కెమిస్ట్రీ ప్రశ్నల్లో 9 వచ్చాయి, అంటే సుమారు 2.4%.
| సంవత్సరం | మా డేటాలో NEET సిట్టింగ్లు | ప్రశ్నలు |
|---|---|---|
| 2016 | 2 | 4 |
| 2017 | 1 | 1 |
| 2018 | 1 | 2 |
| 2019 | 2 | 4 |
| 2020 | 2 | 2 |
| 2021 | 1 | 1 |
| 2022 | 2 | 2 |
| 2023 | 2 | 2 |
| 2024 | 2 | 0 |
| 2025 | 1 | 1 |
| 2026 | 2 | 3 |
డిజిటైజ్ చేసిన కొన్ని పేపర్లలో కొన్ని ప్రశ్నలు తక్కువ ఉన్నాయి, కాబట్టి ఇవి దగ్గరి లెక్కలు మాత్రమే. మా డేటాలో వాటా తగ్గిన ఏకైక ఫిజికల్ కెమిస్ట్రీ చాప్టర్ ఇదే: 2016–2020లో ఒక్కో పేపర్కు సుమారు 1.6 ప్రశ్నల నుంచి 2021–2026లో సుమారు 0.9కి. 2024 రెండు పేపర్లలోనూ ఒక్కటీ రాలేదు. అయినా ఒక్కో పేపర్కు దాదాపు ఒక ప్రశ్న ఉంది, 2026 పేపర్లలో రెండూ కలిపి మూడు వచ్చాయి. అన్ని చాప్టర్లను NEET చాప్టర్ వారీ వెయిటేజీ పేజీ (ఇంగ్లీష్లో)లో చూడండి.
ప్రశ్నలు ఏం పరీక్షిస్తాయి
2021–2026 పేపర్లలోని 9 ప్రశ్నల్లో:
- 5 pH, బఫర్ల మీద: బలహీన ఆమ్లం, బఫర్, బలహీన ఆమ్లం-బలహీన క్షారాల లవణం pH, బఫర్ అంటే ఏమిటి.
- 2 సాల్యుబిలిటీ మీద: $K_{sp}$, మోలార్ సాల్యుబిలిటీ, వేర్వేరు ఫార్ములా రకాల లవణాలతో సహా.
- 2 ఆమ్ల-క్షార భావనల మీద: లూయిస్ ఆమ్లాలు, పాలీప్రోటిక్ ఆమ్లం దశలవారీ అయనీకరణం.
NTA వెబ్సైట్లోని NEET (UG) 2025 సిలబస్లో ఈక్విలిబ్రియం యూనిట్లోని అయానిక్ ఈక్విలిబ్రియం భాగం ఇవి కవర్ చేస్తుంది: బలహీన, బలమైన ఎలక్ట్రోలైట్లు, అర్హీనియస్, బ్రాన్స్టెడ్-లౌరీ, లూయిస్ భావనలు, బహుదశల అయనీకరణంతో సహా ఆమ్ల-క్షార ఈక్విలిబ్రియాలు, నీటి అయనీకరణం, pH స్కేల్, కామన్ అయాన్ ఎఫెక్ట్, లవణాల జలవిశ్లేషణ, సాల్యుబిలిటీ ప్రొడక్ట్లు, బఫర్ ద్రావణాలు. మార్పుల కోసం NEET 2027 ఇన్ఫర్మేషన్ బులెటిన్ చూడండి.
సాల్వ్డ్ NEET పాత ప్రశ్నలు
ప్రతి ప్రశ్న పేపర్ నుంచి అధికారిక జవాబుతో సహా తీసుకున్నాం. వివరణలు మావి.
ప్రశ్న 1 (NEET 2026, మే పేపర్, Q95)
క్వాలిటేటివ్ అనాలిసిస్లో ${\mathrm{Bi}}^{3+}$ను $\mathrm{BiO}(\mathrm{OH})(\mathrm{s})$ అవక్షేపం కనిపించడంతో గుర్తిస్తారు. 298 K వద్ద కింది ఈక్విలిబ్రియం ఉన్నప్పుడు pH లెక్కించండి.
$\mathrm{BiO}(\mathrm{OH})(\mathrm{s}) \rightleftharpoons {\mathrm{BiO}}^{+}(\mathrm{aq})+{\mathrm{OH}}^{-}(\mathrm{aq}),\mathrm{K}=4 \times {10}^{-10}$
(ఇవ్వబడింది : $\mathrm{log}2=0.3010$ )
- (A) 8.714
- (B) 4.699
- (C) 5.286
- (D) 9.301
జవాబు: (D)
$K = [\mathrm{BiO^+}][\mathrm{OH^-}] = s^2$, కాబట్టి $[\mathrm{OH^-}] = \sqrt{4 \times 10^{-10}} = 2 \times 10^{-5}$ M. pOH $= 5 - 0.301 = 4.699$, pH $= 14 - 4.699 = 9.301$. ఆప్షన్ (B) pOH, ఇది సాధారణ పొరపాటు. పేపర్: NEET 2026 (మే సిట్టింగ్, తర్వాత రద్దయింది).
ప్రశ్న 2 (NEET 2026 రీ-ఎగ్జామ్, Q52)
298 K వద్ద నీటిలో ఇచ్చిన లవణాల సాల్యుబిలిటీ సరైన క్రమం
| లవణం | 298 K వద్ద $K_{sp}$ |
|---|---|
| AgBr | $5.0\times10^{-13}$ |
| $\mathrm{Zn(OH)_2}$ | $1.0\times10^{-15}$ |
| $\mathrm{Hg_2Cl_2}$ | $1.3\times10^{-18}$ |
- (A) $\mathrm{Hg_2Cl_2}>\mathrm{Zn(OH)_2}>\mathrm{AgBr}$
- (B) $\mathrm{AgBr}>\mathrm{Zn(OH)_2}>\mathrm{Hg_2Cl_2}$
- (C) $\mathrm{Hg_2Cl_2}>\mathrm{AgBr}>\mathrm{Zn(OH)_2}$
- (D) $\mathrm{Zn(OH)_2}>\mathrm{AgBr}>\mathrm{Hg_2Cl_2}$
జవాబు: (D)
లవణాల ఫార్ములా రకాలు వేరు, కాబట్టి $K_{sp}$ కాకుండా మోలార్ సాల్యుబిలిటీలను పోల్చాలి. AgBr: $s = \sqrt{5 \times 10^{-13}} \approx 7.1 \times 10^{-7}$ M. $\mathrm{Zn(OH)_2}$: $4s^3 = 10^{-15}$, కాబట్టి $s \approx 6.3 \times 10^{-6}$ M. $\mathrm{Hg_2Cl_2}$ $\mathrm{Hg_2^{2+}}$, $2\mathrm{Cl^-}$ ఇస్తుంది, కాబట్టి $4s^3 = 1.3 \times 10^{-18}$, $s \approx 6.9 \times 10^{-7}$ M. క్రమం: $\mathrm{Zn(OH)_2}$ > AgBr > $\mathrm{Hg_2Cl_2}$. $K_{sp}$ విలువలను యథాతథంగా అనుసరించే ఆప్షన్ (B) ఉచ్చు. పేపర్: NEET 2026 రీ-ఎగ్జామ్.
ప్రశ్న 3 (NEET 2025, Q59)
ఫాస్ఫారిక్ ఆమ్లం మూడు దశల్లో అయనీకరణం చెందుతుంది, వాటి అయనీకరణ స్థిరాంకాలు వరుసగా $K_{a_1}$, $K_{a_2}$, $K_{a_3}$, మొత్తం అయనీకరణ స్థిరాంకం K. కింది వాటిలో ఏ స్టేట్మెంట్లు సత్యం?
A. $\log K = \log K_{a_1} + \log K_{a_2} + \log K_{a_3}$
B. $\mathrm{H_3PO_4}$ అనేది $\mathrm{H_2PO_4^-}$, $\mathrm{HPO_4^{2-}}$ కన్నా బలమైన ఆమ్లం.
C. $K_{a_1} > K_{a_2} > K_{a_3}$
D. $K_{a_1} = \frac{K_{a_3}+K_{a_2}}{2}$
- (A) A, B మాత్రమే
- (B) A, C మాత్రమే
- (C) B, C, D మాత్రమే
- (D) A, B, C మాత్రమే
జవాబు: (D)
మొత్తం స్థిరాంకం $K_{a_1}K_{a_2}K_{a_3}$ లబ్ధం, కాబట్టి A సత్యం. ఎక్కువ నెగటివ్ ఛార్జ్ ఉన్న అయాన్ నుంచి ప్రతి ప్రోటాన్ను తీయడం కష్టం, కాబట్టి స్థిరాంకాలు దశ దశకూ తగ్గుతాయి (C), మరియు ఈ మూడు ఆమ్లాల్లో $\mathrm{H_3PO_4}$ బలమైనది (B). D కి ఏ ఆధారమూ లేదు. పేపర్: NEET 2025.
ప్రశ్న 4 (NEET 2023 మణిపూర్, Q105)
ఆమ్ల బఫర్ను దేనిని కలపడం ద్వారా తయారు చేస్తారు :
- (A) బలహీన ఆమ్లం, బలమైన క్షారంతో దాని లవణం
- (B) బలహీన ఆమ్లం, బలహీన క్షారాల సమ-మోలార్ ద్రావణాల సమాన ఘనపరిమాణాలు
- (C) బలమైన ఆమ్లం, బలమైన క్షారంతో దాని లవణం
- (D) బలమైన ఆమ్లం, బలహీన క్షారంతో దాని లవణం
జవాబు: (A)
ఆమ్ల బఫర్ అంటే బలహీన ఆమ్లం, బలమైన క్షారంతో దాని లవణం, ఉదాహరణకు ఎసిటిక్ ఆమ్లం, సోడియం ఎసిటేట్. బలహీన ఆమ్లం కలిపిన క్షారాన్ని తీసుకుంటుంది, ఎసిటేట్ అయాన్ కలిపిన ఆమ్లాన్ని తీసుకుంటుంది. బలమైన ఆమ్లం పూర్తిగా అయనీకరణం చెందుతుంది, బఫర్గా పనిచేయదు. పేపర్: NEET 2023 మణిపూర్.
ప్రశ్న 5 (NEET 2023, Q66)
ఇచ్చిన ఆప్షన్లలో ఏ అణువు / అయాన్ లూయిస్ ఆమ్లంగా పనిచేస్తుంది?
- (A) $\mathrm{NH_3}$
- (B) $\mathrm{H_2O}$
- (C) $\mathrm{BF_3}$
- (D) $\mathrm{OH^-}$
జవాబు: (C)
లూయిస్ ఆమ్లం ఎలక్ట్రాన్ జతను స్వీకరిస్తుంది. $\mathrm{BF_3}$లో బోరాన్కు ఆరు వేలన్స్ ఎలక్ట్రాన్లే ఉన్నాయి, ఖాళీ ఆర్బిటాల్ ఉంది. మిగతా మూడింటికి ఇవ్వడానికి లోన్ పెయిర్లు ఉన్నాయి, కాబట్టి అవి లూయిస్ క్షారాలు. పేపర్: NEET 2023.
ముఖ్యమైన ఫార్ములాలు
| సందర్భం | ఫార్ములా |
|---|---|
| నీరు | $K_w = [\mathrm{H^+}][\mathrm{OH^-}] = 10^{-14}$ 298 K వద్ద; pH + pOH = 14 |
| బలహీన ఆమ్లం | $[\mathrm{H^+}] = \sqrt{K_a C} = C\alpha$; $\alpha = \sqrt{K_a/C}$ |
| బలహీన క్షారం | $[\mathrm{OH^-}] = \sqrt{K_b C}$ |
| ఆమ్ల బఫర్ | $\mathrm{pH} = \mathrm{p}K_a + \log\frac{[\text{salt}]}{[\text{acid}]}$ |
| క్షార బఫర్ | $\mathrm{pOH} = \mathrm{p}K_b + \log\frac{[\text{salt}]}{[\text{base}]}$ |
| బలహీన ఆమ్లం + బలమైన క్షారం లవణం | $\mathrm{pH} = 7 + \frac{1}{2}(\mathrm{p}K_a + \log C)$ |
| బలమైన ఆమ్లం + బలహీన క్షారం లవణం | $\mathrm{pH} = 7 - \frac{1}{2}(\mathrm{p}K_b + \log C)$ |
| బలహీన ఆమ్లం + బలహీన క్షారం లవణం | $\mathrm{pH} = 7 + \frac{1}{2}(\mathrm{p}K_a - \mathrm{p}K_b)$ |
| కంజుగేట్ జత | $K_a \times K_b = K_w$ |
| సాల్యుబిలిటీ ప్రొడక్ట్ | AB: $K_{sp} = s^2$; $AB_2$ లేదా $A_2B$: $K_{sp} = 4s^3$; $AB_3$: $K_{sp} = 27s^4$ |
| అవక్షేపణ | అయానిక్ ప్రొడక్ట్ $K_{sp}$ కన్నా మించినప్పుడు జరుగుతుంది |
కంఠస్థం ఉండాల్సిన లాగరిథమ్లు: $\log 2 = 0.301$, $\log 3 = 0.477$, $\log 5 = 0.699$, $\log 7 = 0.845$.
సాధారణ పొరపాట్లు
- pH లేదా pOH. $[\mathrm{OH^-}]$ కనుక్కుంటే మొదట వచ్చే సంఖ్య pOH. దాన్ని 14 నుంచి తీసివేయండి.
- $K_{sp}$ విలువలను నేరుగా పోల్చడం. లవణాల ఫార్ములా రకం ఒకటే అయినప్పుడే చెల్లుతుంది.
- చాలా పలుచని బలమైన ఆమ్లాలు. $10^{-8}$ M HCl pH 8 కాదు. నీటి సొంత $\mathrm{H^+}$ ప్రభావం చూపుతుంది, pH 7 కన్నా కొంచెం తక్కువగానే ఉంటుంది.
- ద్రావణాలను కలపడం. ఏ ఫార్ములా వాడే ముందైనా కొత్త మొత్తం ఘనపరిమాణానికి గాఢతలను మళ్ళీ లెక్కించండి.
- లూయిస్ వర్సెస్ బ్రాన్స్టెడ్. $\mathrm{BF_3}$కి ఇవ్వడానికి ప్రోటాన్ లేదు, అయినా లూయిస్ అర్థంలో ఆమ్లమే.
అయానిక్ ఈక్విలిబ్రియం ఎలా చదవాలి
- Pareeksha లోని థర్మోడైనమిక్స్ అండ్ ఈక్విలిబ్రియం బుక్లో చాప్టర్ చదవండి (ఇంగ్లీష్ వెర్షన్ ఇక్కడ, హిందీ వెర్షన్ ఇక్కడ).
- ఒక వారం పాటు రోజుకు పది pH విలువలతో కాలిక్యులేటర్ లేకుండా లాగరిథమ్లు ప్రాక్టీస్ చేయండి.
- పైన ఉన్న ఐదు pH సందర్భాలతో ఒక టేబుల్ తయారు చేసి, ఒక్కోదానికి మూడు ప్రశ్నలు సాల్వ్ చేయండి.
- NEET పాత పేపర్ల పేజీలో పాత ప్రశ్నలు సాల్వ్ చేయండి; AIPMT పేపర్లలో ఈ చాప్టర్ నుంచి 41 ఉన్నాయి. తర్వాత NEET చాప్టర్ వారీ టెస్టులలో చాప్టర్ టెస్ట్ రాయండి (లాగిన్ అవసరం).
- గాఢత యూనిట్ల కోసం సొల్యూషన్స్తో, అవక్షేపణ, క్వాలిటేటివ్ అనాలిసిస్ తిరిగి వచ్చే ప్రిన్సిపుల్స్ రిలేటెడ్ టు ప్రాక్టికల్ కెమిస్ట్రీతో అనుసంధానించండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
NEETలో అయానిక్ ఈక్విలిబ్రియం నుంచి ఎన్ని ప్రశ్నలు వస్తాయి?
Pareekshaలో 2021 నుంచి 2026 వరకు 10 NEET సిట్టింగ్లలో 382 కెమిస్ట్రీ ప్రశ్నల్లో 9 వచ్చాయి, అంటే సుమారు 2.4%, లేదా ఒక్కో పేపర్కు దాదాపు ఒకటి. 2016–2020లో దీని వాటా ఎక్కువగా ఉండేది.
వాటా తగ్గినా అయానిక్ ఈక్విలిబ్రియం ఇంకా ముఖ్యమేనా?
అవును. ఒక్కో పేపర్కు ఇంకా దాదాపు ఒక ప్రశ్న ఉంది, 2026 పేపర్లలో రెండూ కలిపి మూడు వచ్చాయి, అలాగే ప్రాక్టికల్ కెమిస్ట్రీ, ఎలక్ట్రోకెమిస్ట్రీ ప్రశ్నల్లో కూడా ఇవే pH, బఫర్ నైపుణ్యాలు వాడతారు.
అయానిక్ ఈక్విలిబ్రియంలో ఎక్కువగా అడిగే టాపిక్ ఏది?
pH, బఫర్లు. 2021–2026 పేపర్లలోని తొమ్మిది ప్రశ్నల్లో ఐదు pH లెక్కింపు లేదా బఫర్ ద్రావణాల మీద వచ్చాయి.
Ksp నుంచి సాల్యుబిలిటీని ఎలా పోల్చాలి?
లవణం రకానికి సరైన ఫార్ములా ($s^2$, $4s^3$ లేదా $27s^4$) వాడి ప్రతి $K_{sp}$ని మోలార్ సాల్యుబిలిటీగా మార్చండి, తర్వాత సాల్యుబిలిటీలను పోల్చండి. $K_{sp}$ విలువలను నేరుగా పోల్చడం ఒకే రకమైన లవణాలకే పనిచేస్తుంది.
pHకి కాలిక్యులేటర్ లేని పద్ధతి అవసరమా?
అవును. NEET pH ప్రశ్నలు చేత్తో చేసేలా రూపొందిస్తారు, కాబట్టి పైన ఉన్న నాలుగు లాగరిథమ్లు నేర్చుకోండి, సంఖ్యలను $a \times 10^{-n}$ రూపంలో రాయండి, అప్పుడు pH $= n - \log a$.

Comments (0)
No comments yet. Be the first to share your thoughts.