శిశు వికాసం మరియు విద్యా మనోవిజ్ఞానం · Chapter 10

ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలు

గుర్తుంచుకోవలసినవి

ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలలో ప్రతిభావంతులు, మందగమన అభ్యాసకులు, అభ్యసన వైకల్యాలు గల పిల్లలు మరియు వైకల్యాలు గల పిల్లలు ఉంటారు. వీలైనంత వరకు ఒకే తరగతి గదిలో ప్రతి ఒక్కరికీ వేర్వేరు రకాల సహాయం అవసరం.
సమ్మిళిత విద్య అంటే పిల్లలందరూ అవసరమైన సహాయంతో సాధారణ పాఠశాలలో కలిసి నేర్చుకోవడం. ముందస్తు గుర్తింపు, ముందస్తు జోక్యం మరియు వ్యక్తిగత విద్యా కార్యక్రమం (Individualised Education Programme, IEP) ముఖ్య సాధనాలు.
ఉపాధ్యాయుడి పాత్ర గుర్తించడం, అనుసరణ చేయడం, సహాయపడటం మరియు సిఫారసు చేయడం. ఉపాధ్యాయుడు నిర్ధారణ చేయడు; శిక్షణ పొందిన నిపుణులు చేస్తారు.

ప్రత్యేక అవసరాల అర్థం

ప్రత్యేక విద్యా అవసరాలు గల పిల్లవాడు (CWSN) బాగా నేర్చుకోవడానికి అదనపు సహాయం, మార్చిన పద్ధతులు, సామగ్రి లేదా వాతావరణం అవసరమైన పిల్లవాడు. ఇందులో సగటు కంటే చాలా పైన ఉన్నవారు (ప్రతిభావంతులు), నేర్చుకునే వేగంలో సగటు కంటే తక్కువ ఉన్నవారు, నిర్దిష్ట అభ్యసన సమస్యలు ఉన్నవారు, మరియు ఇంద్రియ, శారీరక, మేధో లేదా భావోద్వేగ సవాళ్లు ఉన్నవారు ఉంటారు. "అసాధారణ పిల్లలు (exceptional children)" అనే పదం ప్రతిభావంతులైన పిల్లలకు మరియు వైకల్యాలు గల పిల్లలకు రెండింటికీ ఉపయోగిస్తారు.

ప్రతిభావంతులైన పిల్లలు

ప్రతిభావంతుడైన పిల్లవాడు ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రంగాలలో చాలా ఉన్నత స్థాయి సామర్థ్యాన్ని చూపుతాడు. టెర్మన్ అధ్యయనాలు ప్రతిభకు గుర్తుగా సుమారు 140 IQ ని ఉపయోగించాయి (ఆయన నమూనాలో 135 మరియు అంతకంటే ఎక్కువ); నేడు సుమారు 130 మరియు అంతకంటే ఎక్కువ సాధారణ కటాఫ్. ప్రతిభ సాధారణం (అధిక తెలివితేటలు) లేదా ప్రత్యేకం (సంగీతం, కళ, గణితం, నాయకత్వం) కావచ్చు.

లక్షణాలు: త్వరగా నేర్చుకోవడం, పెద్ద పదజాలం, లోతైన కుతూహలం, మంచి జ్ఞాపకశక్తి, ఎక్కువసేపు అవధానం, విస్తృత ఆసక్తులు, ముందుగానే చదవడం, బలమైన తార్కికత మరియు హాస్య స్పృహ. కొందరు ప్రతిభావంతులైన పిల్లలు సవాలు ఇవ్వకపోతే విసుగు చెందవచ్చు, చంచలంగా ఉండవచ్చు, పరిపూర్ణతావాదులు కావచ్చు లేదా సామాజికంగా ఒంటరివారు కావచ్చు.

విద్యా ఏర్పాట్లు:

ఏర్పాటు	అర్థం
సుసంపన్నం (Enrichment)	అదే తరగతిలో ఎక్కువ లోతు మరియు వైవిధ్యం (ప్రాజెక్టులు, పరిశోధన, ఉన్నత పఠనం)
త్వరితీకరణ (Acceleration)	పాఠ్యాంశాల ద్వారా వేగంగా ముందుకు వెళ్లడం, ఒక తరగతిని దాటవేయడం
సామర్థ్య సమూహీకరణ (Ability grouping)	కొన్ని పనులకు సమాన సామర్థ్యం గల విద్యార్థులను కలిపి ఉంచడం
ప్రత్యేక పాఠశాలలు	ప్రతిభావంతులైన పిల్లల కోసం ప్రత్యేక కార్యక్రమం ఉన్న పాఠశాలలు
మార్గదర్శక బోధన (Mentoring)	నైపుణ్యం గల పెద్దవారు లేదా నిపుణుడి మార్గదర్శనం

సాధారణ తరగతిలోనే సుసంపన్నం అత్యంత ప్రాధాన్యం పొందింది, ఎందుకంటే పిల్లవాడు సమవయస్కులతో ఉంటాడు. ఉపాధ్యాయుడు అదే రకం అదనపు పని మాత్రమే ఇవ్వకూడదు; పని ఎక్కువగా కాకుండా లోతుగా ఉండాలి. గుర్తింపు సాధనాలు: ఉపాధ్యాయుడి పరిశీలన, మేధస్సు పరీక్షలు, సాధన పరీక్షలు, సృజనాత్మకత పరీక్షలు మరియు తల్లిదండ్రుల నివేదికలు.

మందగమన అభ్యాసకులు

మందగమన అభ్యాసకులు తమ వయో సమూహం కంటే తక్కువ వేగంతో నేర్చుకునే పిల్లలు, వారి IQ సుమారుగా 70 నుండి 90 పరిధిలో ఉంటుంది (ఖచ్చితమైన పరిమితులు భిన్నంగా ఉంటాయి). వారు మేధో వైకల్యం గలవారు కాదు మరియు సహాయంతో పాఠశాల విద్యను పూర్తి చేయగలరు.

లక్షణాలు: ఎక్కువ సమయం అవసరం, త్వరగా మర్చిపోతారు, బలహీన అవధానం, చదవడం మరియు సంఖ్యా నైపుణ్యాలు తక్కువ, భాష తక్కువ, ఆత్మవిశ్వాసం తక్కువ, మరియు ఆసక్తి పరిధి తక్కువ.

కారణాలు: తక్కువ సామర్థ్యంతో పాటు, సరిగా లేని ఇంటి వాతావరణం, పోషకాహార లోపం, అనారోగ్యం, తరచు గైర్హాజరు, బలహీన బోధన లేదా భావోద్వేగ సమస్యలు.

బోధనలో సహాయం:

సరళమైన భాష, మూర్త వస్తువులు మరియు అనేక ఉదాహరణలు ఉపయోగించండి.
పాఠాన్ని చిన్న దశలుగా విభజించి పునరావృతం చేయండి.
అదనపు సమయం మరియు నివారణ బోధన (remedial teaching) ఇవ్వండి.
చిన్న విజయాలను ప్రశంసించండి; తిట్టడం మరియు ముద్రలు వేయడం నివారించండి.
తోటి విద్యార్థుల సహాయం మరియు కృత్య ఆధారిత అభ్యసనం ఉపయోగించండి.

వెనుకబడిన పిల్లవాడు (backward child) అంటే అవకాశం లేకపోవడం లేదా బోధన లేకపోవడం వల్ల అతని సామర్థ్యం కంటే సాధన తక్కువగా ఉన్నవాడు; ఇది తక్కువ సామర్థ్యం వల్ల నెమ్మదిగా ఉండే పిల్లవాడి కంటే భిన్నం.

అభ్యసన వైకల్యాలు

అభ్యసన వైకల్యం అంటే మెదడు సమాచారాన్ని ప్రక్రియ చేసే విధానంలో నాడీ సంబంధ భేదం. పిల్లవాడి సాధారణ తెలివితేటలు సగటు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉన్నప్పటికీ, ఇది ఒక నిర్దిష్ట నైపుణ్యాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది. ఇది కేవలం సరిగా లేని బోధన, పేదరికం లేదా కృషి లేకపోవడం వల్ల కలిగేది కాదు, మరియు ఇది మేధో వైకల్యం కంటే భిన్నం.

పదం	ప్రభావితమయ్యే రంగం
డిస్లెక్సియా (Dyslexia)	చదవడం (b మరియు d వంటి అక్షరాలను కలగలుపుతారు, నెమ్మదిగా చదువుతారు)
డిస్గ్రాఫియా (Dysgraphia)	రాయడం (చేతివ్రాత, స్పెల్లింగ్ సరిగా ఉండవు)
డిస్కాల్క్యులియా (Dyscalculia)	గణితం (సంఖ్యలు, చిహ్నాలు, లెక్కింపు)
డిస్ప్రాక్సియా (Dyspraxia)	సమన్వయం మరియు చలన ప్రణాళిక
శ్రవణ ప్రక్రియా రుగ్మత (Auditory processing disorder)	మాట్లాడే శబ్దాలను అర్థం చేసుకోవడం

అవధాన లోపం/అతిచురుకుదనం రుగ్మత (Attention-deficit/hyperactivity disorder, ADHD) అవధానం లేకపోవడం, అతి కార్యశీలత మరియు ఆవేశపూరితత్వాన్ని చూపుతుంది. ఇది నాడీ వికాస స్థితి, కఠినమైన అర్థంలో అభ్యసన వైకల్యం కాదు, కానీ తరచుగా దానితో కలిసి ఉంటుంది.

బోధనలో సహాయం: బహుళ ఇంద్రియ బోధన (చూడటం, వినడం, తాకడం), పరీక్షలలో ఎక్కువ సమయం, అనుమతి ఉన్నచోట రీడర్ లేదా స్క్రైబ్, రంగుల సంకేతాలు, చిన్న పనులు, స్పష్టమైన దినచర్యలు, ఆడియో పుస్తకాలు మరియు సాంకేతికత ఉపయోగం, మరియు సానుకూల ప్రతిస్పందన. ముందస్తు సహాయం ఆత్మగౌరవ నష్టాన్ని నివారిస్తుంది.

మేధో వైకల్యం (మానసిక మాంద్యం, పాత పదం)

దీని అర్థం గణనీయంగా తక్కువ మేధో పనితీరు మరియు బలహీన అనుకూల ప్రవర్తన కలిసి, వికాస సంవత్సరాలలో కనిపించడం. IQ ప్రకారం స్థాయిలు (సాధారణ వర్గీకరణ): స్వల్ప (సుమారు 50-70), మధ్యస్థ (సుమారు 35-49), తీవ్ర (సుమారు 20-34) మరియు అతి తీవ్ర (సుమారు 20 కంటే తక్కువ). స్వల్ప సందర్భాలలో ప్రాథమిక విద్యా నైపుణ్యాలను నేర్చుకోగలరు; దైనందిన జీవన మరియు వృత్తి నైపుణ్యాలలో శిక్షణకు ప్రాధాన్యం ఇస్తారు.

తరగతి గదిలో ఇతర వైకల్యాలు

దృష్టి లోపం: బ్రెయిలీ, పెద్ద అక్షరాలు, స్పర్శ సామగ్రి, ఆడియో పుస్తకాలు, ముందు వరుసలో కూర్చోబెట్టడం.
వినికిడి లోపం: వినికిడి యంత్రాలు, సంకేత భాష, పెదవుల కదలికలు చదవడం, దృశ్య సహాయాలు, ఉపాధ్యాయుడి ముఖం స్పష్టంగా కనిపించడం.
చలన వైకల్యం: ర్యాంపులు, అందుబాటులో ఉండే మరుగుదొడ్లు, అనుకూలీకరించిన ఫర్నిచర్.
ఆటిజం స్పెక్ట్రమ్ రుగ్మత: నిర్మాణాత్మక దినచర్య, దృశ్య షెడ్యూళ్లు, స్పష్టమైన మరియు చిన్న సూచనలు.

ముందస్తు గుర్తింపు మరియు ముందస్తు జోక్యం

ముందస్తు జోక్యం (Early intervention) అంటే ఆలస్యం ఉన్న లేదా ఆలస్యం అయ్యే ప్రమాదం ఉన్న శిశువులకు మరియు చిన్న పిల్లలకు (పుట్టినప్పటి నుండి సుమారు 6 సంవత్సరాల వరకు) కుటుంబ మద్దతుతో అందించే సేవలు. మెదడు ప్రారంభంలో అత్యంత సరళంగా ఉంటుంది, కాబట్టి ముందుగా ఇచ్చే సహాయం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది. దశలు: స్క్రీనింగ్, సిఫారసు, మూల్యాంకనం, ప్రణాళిక, చికిత్స మరియు తదుపరి పరిశీలన. కుటుంబం భాగస్వామి. ముందస్తు జోక్యం తరువాత ప్రత్యేక సేవల అవసరాన్ని తగ్గిస్తుంది.

వ్యక్తిగత విద్యా కార్యక్రమం (IEP)

IEP అనేది ప్రత్యేక అవసరాలు గల ఒక పిల్లవాడి కోసం తయారు చేసిన లిఖిత ప్రణాళిక.

విషయాలు:

పిల్లవాడి ప్రస్తుత పనితీరు స్థాయి.
దీర్ఘకాలిక లక్ష్యాలు మరియు స్వల్పకాలిక ఉద్దేశాలు.
అవసరమైన ప్రత్యేక సహాయం, సాధనాలు మరియు సేవలు.
బోధనా పద్ధతులు మరియు అనుసరణలు; పరీక్షలు మరియు మూల్యాంకనంలో మార్పులు.
ఎవరు ఏమి చేస్తారు, కాలపరిమితి మరియు పురోగతిని ఎలా పరిశీలిస్తారు.

దీనిని ఒక బృందం తయారు చేస్తుంది: ఉపాధ్యాయుడు, ప్రత్యేక విద్యావేత్త, తల్లిదండ్రులు, పిల్లవాడు (సాధ్యమైనచోట) మరియు నిపుణులు. దీనిని క్రమ వ్యవధులలో సమీక్షిస్తారు మరియు ఇది సరళంగా ఉంటుంది.

సమ్మిళిత విద్య

సమ్మిళిత విద్య అంటే పిల్లలందరూ, వారి సామర్థ్యం ఏదైనా, సహాయంతో పరిసరాల పాఠశాలలోని ఒకే తరగతి గదిలో కలిసి నేర్చుకోవడం. ఇది హక్కులు మరియు సమానత్వంపై ఆధారపడింది.

పదం	అర్థం
వేర్పాటు (Segregation)	వికలాంగ పిల్లల కోసం ప్రత్యేక పాఠశాలలు
ఏకీకరణ (Integration / mainstreaming)	పాఠశాలలో తక్కువ మార్పుతో, పిల్లవాడు సాధారణ తరగతికి సరిపోవాలి
సమ్మిళితం (Inclusion)	పాఠశాల పిల్లవాడికి తగినట్లు మారుతుంది

లక్షణాలు: సరళమైన పాఠ్యప్రణాళిక, వైవిధ్యీకృత బోధన, సార్వత్రిక రూపకల్పన (universal design), అడ్డంకులు లేని పాఠశాల, శిక్షణ పొందిన ఉపాధ్యాయులు, వనరుల గది (resource room) మరియు సంచార (సందర్శక) ఉపాధ్యాయులు, తోటి విద్యార్థుల మద్దతు, మరియు తల్లిదండ్రుల భాగస్వామ్యం. ప్రయోజనాలలో సామాజిక అంగీకారం, ఎక్కువ అంచనాలు మరియు విద్యార్థులందరికీ బలమైన చెందిన భావన ఉంటాయి.

విధాన నేపథ్యం (భారతదేశం): వికలాంగ పిల్లల సమీకృత విద్యా పథకం (1974); నిపుణుల శిక్షణ కోసం భారత పునరావాస మండలి చట్టం (Rehabilitation Council of India Act) (1992); వికలాంగుల చట్టం (Persons with Disabilities Act) (1995), దాని స్థానంలో వచ్చిన వికలాంగుల హక్కుల చట్టం (Rights of Persons with Disabilities Act) (2016), ఇది గుర్తింపు పొందిన వైకల్యాల జాబితాను విస్తరించి విద్యా హక్కులను ఇచ్చింది; వికలాంగ పిల్లలను కూడా కలిగి ఉన్న విద్యా హక్కు చట్టం (Right to Education Act) (2009); సమ్మిళిత విద్య కోసం ప్రపంచ పిలుపు అయిన సలమాంకా ప్రకటన (Salamanca Statement) (1994); సమ్మిళితాన్ని సమర్థించే జాతీయ విద్యా విధానం 2020 మరియు సమగ్ర శిక్ష.

ఉపాధ్యాయుడి పాత్ర

పరిశీలించి గుర్తించండి; రికార్డులు ఉంచండి; తల్లిదండ్రులతో మాట్లాడండి; వైవిధ్యీకృత బోధనను ఉపయోగించండి; స్నేహపూర్వక తరగతిని సృష్టించండి; తేడాలను గౌరవించడం తోటి విద్యార్థులకు నేర్పండి; ప్రత్యేక విద్యావేత్తలతో కలిసి పనిచేయండి; సహాయక సాధనాలను ఉపయోగించండి; మరియు పిల్లవాడు చేయగలిగిన దానిపై దృష్టి పెట్టండి.

మూల్యాంకనం, అనుసరణ మరియు పాఠశాల బృందం

ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లవాడికి బృందం ఉత్తమంగా సహాయపడుతుంది. తరగతి ఉపాధ్యాయుడు ప్రారంభ సంకేతాలను గమనిస్తాడు, ప్రత్యేక విద్యావేత్త బోధనా పద్ధతులను మరియు సాధనాలను ప్రణాళిక చేస్తాడు, తల్లిదండ్రులు సమాచారం ఇస్తారు మరియు ఇంట్లో మద్దతు ఇస్తారు, మరియు మనస్తత్వవేత్త, వైద్యుడు లేదా స్పీచ్ థెరపిస్ట్ వంటి నిపుణులు మూల్యాంకనం మరియు చికిత్స అందిస్తారు. పాఠశాల ప్రతి విద్యార్థి పురోగతికి సంబంధించి సరళమైన రికార్డులను ఉంచి బృందంతో పంచుకుంటుంది.

అనుసరణ అంటే అసలు లక్ష్యాన్ని తగ్గించకుండా ఒక పనిని బోధించే లేదా పరీక్షించే విధానాన్ని మార్చడం. ఉపాధ్యాయుడు విషయాన్ని (సరళంగా లేదా లోతుగా), ప్రక్రియను (ఎక్కువ సమయం, ఎక్కువ దశలు, తోటి విద్యార్థుల సహాయం), ఫలితాన్ని (రాతపూర్వకానికి బదులు మౌఖిక సమాధానం) మరియు వాతావరణాన్ని (కూర్చునే స్థానం, కాంతి, తగ్గించిన శబ్దం) మార్చవచ్చు. నిబంధనలు అనుమతించిన చోట, సాధారణ పరీక్ష సదుపాయాలలో అదనపు సమయం, రీడర్ లేదా స్క్రైబ్, పెద్ద అక్షరాలు మరియు నిశ్శబ్ద గది వినియోగం ఉంటాయి. తోటి సహాయకులు (peer buddies) మరియు సహకార సమూహాలు విద్యార్థులు తాము చెందినవారిగా భావించడానికి సహాయపడతాయి. తల్లిదండ్రులు మరియు ఉపాధ్యాయులు ఇద్దరూ ఉన్నతమైన కానీ వాస్తవికమైన ఆశలు ఉంచుకోవాలి, మరియు ప్రతి చిన్న లాభాన్ని జరుపుకోవాలి.

పరీక్షలో పొరపాట్లు

ప్రతిభావంతుడైన పిల్లవాడు అన్ని సబ్జెక్టులలో ఎల్లప్పుడూ అధిక మార్కులు సాధించడు.
మందగమన అభ్యాసకుడు మరియు మేధో వైకల్యం గలవాడు ఒకటి కాదు; మందగమన అభ్యాసకుడు సగటుకు దగ్గరగా ఉంటాడు.
డిస్లెక్సియా చదవడం; డిస్గ్రాఫియా రాయడం; డిస్కాల్క్యులియా గణితం.
అభ్యసన వైకల్యం అంటే తక్కువ తెలివితేటలు కాదు.
ఏకీకరణ పిల్లవాడు అనుకూలించుకోవాలని కోరుతుంది; సమ్మిళితం పాఠశాల అనుకూలించుకోవాలని కోరుతుంది.
సుసంపన్నం అదే తరగతిలో లోతును ఇస్తుంది; త్వరితీకరణ పిల్లవాడిని ముందుకు తీసుకెళ్తుంది.
RPwD చట్టం (2016) PwD చట్టం (1995) స్థానంలో వచ్చింది; సలమాంకా ప్రకటన 1994.
IEP ఒక పిల్లవాడి కోసం; ఇది సాధారణ తరగతి టైమ్‌టేబుల్ కాదు.

ఒక్క వాక్య సారాంశాలు

1. ప్రతిభ సాధారణంగా సుమారు 130 మరియు అంతకంటే ఎక్కువ IQ తో ముడిపడి ఉంటుంది.
2. టెర్మన్ ప్రతిభావంతులైన పిల్లలను అనేక సంవత్సరాలు అధ్యయనం చేశారు.
3. మందగమన అభ్యాసకుల IQ సుమారుగా 70 మరియు 90 మధ్య ఉంటుంది.
4. డిస్లెక్సియా అంటే చదవడంలో కష్టం.
5. డిస్గ్రాఫియా అంటే రాయడంలో కష్టం.
6. డిస్కాల్క్యులియా అంటే గణితంలో కష్టం.
7. ముందస్తు జోక్యం జీవితపు తొలి సంవత్సరాలలో ఉత్తమంగా పనిచేస్తుంది.
8. IEP అంటే Individualised Education Programme.
9. సుసంపన్నం అంటే ఎక్కువ పని కాదు, ఎక్కువ లోతు.
10. 1994 సలమాంకా ప్రకటన సమ్మిళిత విద్యను కోరింది.
11. RPwD చట్టం 2016లో ఆమోదించబడింది.
12. భారత పునరావాస మండలి నిపుణుల శిక్షణను నియంత్రిస్తుంది.

సాధన ప్రశ్నలు

ప్రతిభావంతుడైన (గిఫ్టెడ్) బాలుడిని సాధారణంగా గుర్తించే IQ సుమారు
1. 130 మరియు అంతకంటే ఎక్కువ
2. 90 నుండి 110
3. 70 నుండి 90
4. 50 నుండి 70
సమాధానం
A. 130 మరియు అంతకంటే ఎక్కువ
A gifted child is commonly identified by an IQ of about
1. 130 and above
2. 90 to 110
3. 70 to 90
4. 50 to 70
మందగతి అభ్యాసకుల (స్లో లెర్నర్స్) IQ సాధారణంగా సుమారు ఏ పరిధిలో ఉంటుంది?
1. 110 నుండి 130
2. 130 నుండి 150
3. 30 నుండి 50
4. 70 నుండి 90
సమాధానం
D. 70 నుండి 90
Slow learners generally have an IQ in the range of about
1. 110 to 130
2. 130 to 150
3. 30 to 50
4. 70 to 90
చదవడంలో కష్టాన్ని ఏమంటారు?
1. డిస్గ్రాఫియా
2. డిస్కాల్కులియా
3. డిస్లెక్సియా
4. డిస్ప్రాక్సియా
సమాధానం
C. డిస్లెక్సియా
Difficulty in reading is called
1. dysgraphia
2. dyscalculia
3. dyslexia
4. dyspraxia
రాయడంలో కష్టాన్ని ఏమంటారు?
1. డిస్కాల్కులియా
2. డిస్గ్రాఫియా
3. ఆటిజం
4. డిస్లెక్సియా
సమాధానం
B. డిస్గ్రాఫియా
Difficulty in writing is called
1. dyscalculia
2. dysgraphia
3. autism
4. dyslexia
గణితం నేర్చుకోవడంలో కష్టాన్ని ఏమంటారు?
1. డిస్ప్రాక్సియా
2. డిస్గ్రాఫియా
3. డిస్లెక్సియా
4. డిస్కాల్కులియా
సమాధానం
D. డిస్కాల్కులియా
Difficulty in learning mathematics is called
1. dyspraxia
2. dysgraphia
3. dyslexia
4. dyscalculia
సాధారణ తరగతిలో ప్రతిభావంతుడైన బాలుడికి లోతైన, విస్తృతమైన పని ఇవ్వడాన్ని ఏమంటారు?
1. నివారణ బోధన (రెమిడియేషన్)
2. త్వరితీకరణ (యాక్సిలరేషన్)
3. సుసంపన్నీకరణ (ఎన్‌రిచ్‌మెంట్)
4. వేరుపరచడం (సెగ్రిగేషన్)
సమాధానం
C. సుసంపన్నీకరణ (ఎన్‌రిచ్‌మెంట్)
Giving a gifted child deeper and wider work in the regular class is called
1. remediation
2. acceleration
3. enrichment
4. segregation
ప్రతిభావంతుడైన బాలుడిని ఒక తరగతి దాటించి ముందుకు పంపడాన్ని ఏమంటారు?
1. త్వరితీకరణ (యాక్సిలరేషన్)
2. సమైక్యత (ఇంటిగ్రేషన్)
3. సుసంపన్నీకరణ
4. విలుప్తత
సమాధానం
A. త్వరితీకరణ (యాక్సిలరేషన్)
Moving a gifted child ahead by skipping a grade is called
1. acceleration
2. integration
3. enrichment
4. extinction
IEP అంటే
1. వ్యక్తిగత మూల్యాంకన ప్రక్రియ
2. సమీకృత విద్యా విధానం
3. అందరికీ సమ్మిళిత విద్యా ప్రణాళిక
4. వ్యక్తిగతీకరించిన విద్యా కార్యక్రమం
సమాధానం
D. వ్యక్తిగతీకరించిన విద్యా కార్యక్రమం
IEP stands for
1. Individual Evaluation Process
2. Integrated Education Policy
3. Inclusive Education Plan for all
4. Individualised Education Programme
సమ్మిళిత విద్య కోసం ప్రపంచ పిలుపు ఇచ్చినది
1. సలమాంకా ప్రకటన
2. కొఠారి కమిషన్ నివేదిక
3. హంటర్ నివేదిక
4. డెలార్స్ నివేదిక
సమాధానం
A. సలమాంకా ప్రకటన
The world call for inclusive education was made in the
1. Salamanca Statement
2. Kothari Commission Report
3. Hunter Report
4. Delors Report
భారతదేశంలో 1995 నాటి దివ్యాంగుల చట్టం స్థానంలో వచ్చిన చట్టం
1. మానసిక ఆరోగ్య చట్టం
2. దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టం (Rights of Persons with Disabilities Act)
3. విద్యా హక్కు చట్టం
4. భారత పునరావాస మండలి చట్టం
సమాధానం
B. దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టం (Rights of Persons with Disabilities Act)
In India, the Act that replaced the Persons with Disabilities Act of 1995 is the
1. Mental Health Act
2. Rights of Persons with Disabilities Act
3. Right to Education Act
4. Rehabilitation Council of India Act
భారతదేశంలో పునరావాస నిపుణుల శిక్షణను నియంత్రించే సంస్థ ఏది?
1. UGC
2. NCERT
3. భారత పునరావాస మండలి (Rehabilitation Council of India)
4. CBSE
సమాధానం
C. భారత పునరావాస మండలి (Rehabilitation Council of India)
Which body regulates the training of rehabilitation professionals in India?
1. UGC
2. NCERT
3. Rehabilitation Council of India
4. CBSE
'సమ్మిళితం' (ఇన్‌క్లూజన్) అంటే
1. పిల్లలను వేరే పాఠశాలలకు పంపడం
2. పిల్లలను ఇంట్లోనే ఉంచడం
3. పిల్లవాడికి అనుగుణంగా పాఠశాల మారడం
4. పిల్లవాడే సర్దుకుపోవాలి
సమాధానం
C. పిల్లవాడికి అనుగుణంగా పాఠశాల మారడం
The term 'inclusion' means that
1. children are sent to separate schools
2. children are kept at home
3. the school changes to fit the child
4. the child alone must adapt
అభ్యాస వైకల్యాలకు ప్రధాన కారణం
1. కేవలం చెడు బోధన
2. సమాచార ప్రాసెసింగ్‌లో నాడీ సంబంధ తేడాలు
3. బద్ధకం
4. కేవలం పేదరికం
సమాధానం
B. సమాచార ప్రాసెసింగ్‌లో నాడీ సంబంధ తేడాలు
Learning disabilities are mainly due to
1. poor teaching only
2. neurological differences in processing information
3. laziness
4. poverty only
అభ్యాస వైకల్యం ఉన్న పిల్లవాడికి సాధారణంగా ఉండేది
1. సగటు లేదా సగటుకు మించిన మేధస్సు
2. అసలు చదవలేకపోవడం
3. తీవ్రమైన వినికిడి లోపం
4. చాలా తక్కువ మేధస్సు
సమాధానం
A. సగటు లేదా సగటుకు మించిన మేధస్సు
A child with a learning disability usually has
1. average or above-average intelligence
2. no ability to read at all
3. severe hearing loss
4. very low intelligence
ముందస్తు జోక్యం అత్యంత ఉపయోగకరం ఎందుకంటే
1. తొలి సంవత్సరాల్లో మెదడు అత్యంత సరళంగా ఉంటుంది
2. కేవలం చౌక కాబట్టి
3. పాఠశాలలు కోరతాయి కాబట్టి
4. పిల్లలు బాగా ప్రవర్తిస్తారు కాబట్టి
సమాధానం
A. తొలి సంవత్సరాల్లో మెదడు అత్యంత సరళంగా ఉంటుంది
Early intervention is most useful because
1. the brain is most flexible in early years
2. it is cheaper only
3. schools demand it
4. children behave better
మందగతి అభ్యాసకుల బోధన లక్షణం ఏది?
1. సిలబస్‌ను వేగంగా పూర్తి చేయడం
2. కేవలం ఉపన్యాసాలు
3. చిన్న చిన్న దశలు, పునరావృతం, నిజమైన వస్తువులు
4. తరచూ బహిరంగంగా తిట్టడం
సమాధానం
C. చిన్న చిన్న దశలు, పునరావృతం, నిజమైన వస్తువులు
Which of these is a feature of the teaching of slow learners?
1. Rapid coverage of syllabus
2. Only lectures
3. Small steps, repetition and concrete objects
4. Frequent public scolding
ఒక విద్యార్థి b, d అక్షరాలను కలగలుపుతున్నాడు, నెమ్మదిగా చదువుతున్నాడు, అక్షరాలను తిరగేస్తున్నాడు. ఇది ఏ సమస్య అయి ఉండవచ్చు?
1. డిస్కాల్కులియా
2. కేవలం ADHD
3. డిస్లెక్సియా
4. దృష్టి ప్రతిభ
సమాధానం
C. డిస్లెక్సియా
A pupil confuses b and d, reads slowly and reverses letters. The likely problem is
1. dyscalculia
2. ADHD only
3. dyslexia
4. visual brilliance
ఒక పిల్లవాడు కదలకుండా కూర్చోలేడు, ఆవేశపూరితంగా ఉంటాడు, త్వరగా శ్రద్ధ కోల్పోతాడు. ఈ లక్షణాలు ఏదానితో ముడిపడి ఉంటాయి?
1. ప్రతిభావంతత
2. డిస్లెక్సియా
3. డిస్కాల్కులియా
4. ADHD
సమాధానం
D. ADHD
A child cannot sit still, is impulsive and loses attention quickly. This pattern is linked with
1. giftedness
2. dyslexia
3. dyscalculia
4. ADHD
తెలివైన పిల్లవాడు పనులన్నీ ముందే పూర్తి చేసి తరగతిని అల్లరి చేస్తున్నాడు. ఉత్తమ చర్య
1. ఆ పనినే మళ్లీ చేయమనడం
2. సుసంపన్న (ఎన్‌రిచ్‌మెంట్) పని ఇవ్వడం
3. శిక్షించడం
4. తరగతికి రాకుండా ఆపడం
సమాధానం
B. సుసంపన్న (ఎన్‌రిచ్‌మెంట్) పని ఇవ్వడం
A bright child finishes all work early and then disturbs the class. The best step is to
1. ask him to repeat the work
2. give enrichment work
3. punish him
4. stop him from attending
సిగ్గరి అయిన మందగతి అభ్యాసకుడికి ఉత్తమ విధానం ఏది?
1. మొదటి ర్యాంకర్‌తో పోల్చడం
2. చిన్న విజయాలను ప్రశంసించి అదనపు మద్దతు ఇవ్వడం
3. తరగతి నుండి వెళ్లిపొమ్మనడం
4. కేవలం ఇంటి పని ఇవ్వడం
సమాధానం
B. చిన్న విజయాలను ప్రశంసించి అదనపు మద్దతు ఇవ్వడం
Which is the best approach for a slow learner who is also shy?
1. Compare with the topper
2. Praise small success and give extra support
3. Ask him to leave the class
4. Give only homework
సమ్మిళిత పాఠశాలల్లో రిసోర్స్ రూమ్‌ను ఎందుకు ఉపయోగిస్తారు?
1. కేవలం పరీక్షలు నిర్వహించడానికి
2. ప్రత్యేక అవసరాలున్న పిల్లలకు అదనపు మద్దతు ఇవ్వడానికి
3. పిల్లలను ఎల్లప్పుడూ తరగతి బయట ఉంచడానికి
4. కేవలం పుస్తకాలు నిల్వ చేయడానికి
సమాధానం
B. ప్రత్యేక అవసరాలున్న పిల్లలకు అదనపు మద్దతు ఇవ్వడానికి
A resource room is used in inclusive schools to
1. conduct examinations only
2. give extra support to children with special needs
3. keep children out of class always
4. store books only
దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లవాడికి తరగతిలో ఉత్తమ సహాయక సాధనం
1. కేవలం రంగుల చార్టులు
2. పెదవుల కదలికలు చదవడం
3. సంకేత భాష
4. బ్రెయిలీ, శ్రవణ సామగ్రి
సమాధానం
D. బ్రెయిలీ, శ్రవణ సామగ్రి
For a visually impaired child, the best classroom aid is
1. colour charts only
2. lip reading
3. sign language
4. Braille and audio material
వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లవాడి విషయంలో ఉపాధ్యాయుడు
1. పిల్లవాడి వైపు తిరిగి మాట్లాడి, దృశ్య సాధనాలు ఉపయోగించాలి
2. వెనుక నుండి మాట్లాడాలి
3. అన్ని హావభావాలను నివారించాలి
4. కేవలం శ్రవణ రికార్డింగ్‌లు ఉపయోగించాలి
సమాధానం
A. పిల్లవాడి వైపు తిరిగి మాట్లాడి, దృశ్య సాధనాలు ఉపయోగించాలి
For a child with hearing impairment, the teacher should
1. face the child while speaking and use visual aids
2. speak from the back
3. avoid all gestures
4. use only audio recordings
సాధారణ తరగతిలో ప్రతిభావంతుడైన బాలుడికి అత్యంత అనుకూలమైన కార్యక్రమం
1. అదే తరగతిని మళ్లీ చదివించడం
2. నివారణ బోధన
3. నిర్బంధం
4. సుసంపన్నీకరణ (ఎన్‌రిచ్‌మెంట్)
సమాధానం
D. సుసంపన్నీకరణ (ఎన్‌రిచ్‌మెంట్)
The most favoured programme for a gifted child in a regular class is
1. repetition of the grade
2. remedial teaching
3. detention
4. enrichment
వెనుకబడిన పిల్లవాడు అంటే ఎవరి సాధన
1. ఎల్లప్పుడూ చాలా ఎక్కువ
2. సామర్థ్యం కంటే ఎక్కువ
3. అవకాశాల లేమి వల్ల సామర్థ్యం కంటే తక్కువ
4. ఎప్పటికీ మారనిది
సమాధానం
C. అవకాశాల లేమి వల్ల సామర్థ్యం కంటే తక్కువ
A backward child is one whose achievement is
1. always very high
2. higher than his ability
3. lower than his ability because of lack of opportunity
4. never changeable
మేధో వైకల్యాన్ని తక్కువ మేధస్సుతో పాటు ఏ బలహీనతతో గుర్తిస్తారు?
1. అనుకూల ప్రవర్తన (అడాప్టివ్ బిహేవియర్)
2. ఎత్తు
3. కంటి చూపు
4. గుండె వేగం
సమాధానం
A. అనుకూల ప్రవర్తన (అడాప్టివ్ బిహేవియర్)
Intellectual disability is identified by low intelligence together with weak
1. adaptive behaviour
2. height
3. eyesight
4. heart rate
బహుళేంద్రియ బోధన ఎవరికి సహాయపడుతుంది?
1. ప్రతిభావంతులైన పిల్లలకు మాత్రమే
2. ఎవరికీ కాదు
3. ఉపాధ్యాయులకు మాత్రమే
4. అభ్యాస వైకల్యాలున్న పిల్లలకు
సమాధానం
D. అభ్యాస వైకల్యాలున్న పిల్లలకు
Multisensory teaching helps children with
1. gifted children only
2. no one
3. teachers only
4. learning disabilities
IEP ని సమీక్షించేది
1. ప్రవేశం సమయంలో ఒక్కసారి మాత్రమే
2. క్రమమైన వ్యవధుల్లో
3. ఎప్పుడూ కాదు
4. పాఠశాల చివరిలో మాత్రమే
సమాధానం
B. క్రమమైన వ్యవధుల్లో
The IEP is reviewed
1. only once at admission
2. at regular intervals
3. never
4. only at the end of school
డిస్లెక్సియా ఉందని అనుమానించే పిల్లవాడి విషయంలో ఉపాధ్యాయుడి పాత్రను ఏ ప్రకటన ఉత్తమంగా వివరిస్తుంది?
1. తరగతిలో నిర్ధారణను ప్రకటించడం
2. గమనించి, నమోదు చేసి, తల్లిదండ్రులకు తెలిపి, నిపుణులకు పంపడం
3. సమస్యను పట్టించుకోకపోవడం
4. కేవలం అదనపు ఇంటి పని ఇవ్వడం
సమాధానం
B. గమనించి, నమోదు చేసి, తల్లిదండ్రులకు తెలిపి, నిపుణులకు పంపడం
Which statement best describes the teacher's role with a child suspected of dyslexia?
1. Declare a diagnosis in class
2. Observe, note, inform parents and refer to experts
3. Ignore the problem
4. Give extra homework only
ప్రకటనలు: 1. సమ్మిళితం అంటే పిల్లలందరూ మద్దతుతో కలిసి నేర్చుకోవడం. 2. వేరుపరచడం (సెగ్రిగేషన్) అంటే దివ్యాంగ పిల్లలకు ప్రత్యేక పాఠశాలలు.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Statements: 1. Inclusion means all children learn together with support. 2. Segregation means separate schools for disabled children.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. అభ్యాస వైకల్యం అంటే తక్కువ మేధస్సు. 2. డిస్కాల్కులియా గణితాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Statements: 1. A learning disability means low intelligence. 2. Dyscalculia affects mathematics.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. ముందస్తు జోక్యం పెద్ద పిల్లలకు మాత్రమే. 2. ముందస్తు జోక్యంలో తల్లిదండ్రులు భాగస్వాములు.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Statements: 1. Early intervention is for older children only. 2. Parents are partners in early intervention.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. సుసంపన్నీకరణ అంటే అదే తరగతిలో లోతైన పని ఇవ్వడం. 2. త్వరితీకరణ అంటే తరగతులను దాటవేయడం లేదా వేగవంతం చేయడం.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Statements: 1. Enrichment gives deeper work in the same class. 2. Acceleration skips or speeds up grades.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. సలమాంకా ప్రకటనను 1994లో ఆమోదించారు. 2. RPwD చట్టం 1995 నాటి PwD చట్టానికి ముందు ఆమోదించబడింది.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Statements: 1. The Salamanca Statement was adopted in 1994. 2. The RPwD Act was passed before the PwD Act of 1995.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. IEP ఒక నిర్దిష్ట పిల్లవాడి కోసం తయారు చేస్తారు. 2. IEP ని తల్లిదండ్రులు లేకుండా తయారు చేస్తారు.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Statements: 1. An IEP is made for one particular child. 2. An IEP is made without the parents.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. మందగతి అభ్యాసకులు మేధో వైకల్యం ఉన్నవారు. 2. మందగతి అభ్యాసకులకు ఎక్కువ సమయం, పునరావృతం అవసరం.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Statements: 1. Slow learners are intellectually disabled. 2. Slow learners need more time and repetition.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. సమైక్యత (ఇంటిగ్రేషన్) అంటే పాఠశాల పూర్తిగా మారడం. 2. సమ్మిళితం అంటే పిల్లవాడి అవసరాలకు అనుగుణంగా పాఠశాల మారడం.
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Statements: 1. Integration means the school changes fully. 2. Inclusion means the school changes to meet the child's needs.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
పదాన్ని రంగంతో జతపరచండి: 1. డిస్లెక్సియా 2. డిస్గ్రాఫియా 3. డిస్కాల్కులియా
1. 1 చదవడం, 2 గణితం, 3 రాయడం
2. 1 రాయడం, 2 చదవడం, 3 గణితం
3. 1 గణితం, 2 రాయడం, 3 చదవడం
4. 1 చదవడం, 2 రాయడం, 3 గణితం
సమాధానం
D. 1 చదవడం, 2 రాయడం, 3 గణితం
Match the term with the area: 1. Dyslexia 2. Dysgraphia 3. Dyscalculia
1. 1 reading, 2 mathematics, 3 writing
2. 1 writing, 2 reading, 3 mathematics
3. 1 mathematics, 2 writing, 3 reading
4. 1 reading, 2 writing, 3 mathematics
ఏర్పాటును పిల్లవాడితో జతపరచండి: 1. సుసంపన్నీకరణ 2. నివారణ బోధన 3. బ్రెయిలీ
1. 1 మందగతి అభ్యాసకుడు, 2 ప్రతిభావంతుడు, 3 దృష్టి లోపం ఉన్నవాడు
2. 1 దృష్టి లోపం ఉన్నవాడు, 2 మందగతి అభ్యాసకుడు, 3 ప్రతిభావంతుడు
3. 1 ప్రతిభావంతుడు, 2 దృష్టి లోపం ఉన్నవాడు, 3 మందగతి అభ్యాసకుడు
4. 1 ప్రతిభావంతుడు, 2 మందగతి అభ్యాసకుడు, 3 దృష్టి లోపం ఉన్నవాడు
సమాధానం
D. 1 ప్రతిభావంతుడు, 2 మందగతి అభ్యాసకుడు, 3 దృష్టి లోపం ఉన్నవాడు
Match the provision with the child: 1. Enrichment 2. Remedial teaching 3. Braille
1. 1 slow learner, 2 gifted, 3 visually impaired
2. 1 visually impaired, 2 slow learner, 3 gifted
3. 1 gifted, 2 visually impaired, 3 slow learner
4. 1 gifted, 2 slow learner, 3 visually impaired
పదాన్ని అర్థంతో జతపరచండి: 1. వేరుపరచడం (సెగ్రిగేషన్) 2. సమైక్యత (ఇంటిగ్రేషన్) 3. సమ్మిళితం (ఇన్‌క్లూజన్)
1. 1 వేరు పాఠశాలలు, 2 పిల్లవాడు పాఠశాలకు అనుగుణంగా మారడం, 3 పాఠశాల పిల్లవాడికి అనుగుణంగా మారడం
2. 1 వేరు పాఠశాలలు, 2 పాఠశాల పిల్లవాడికి అనుగుణంగా మారడం, 3 పిల్లవాడు పాఠశాలకు అనుగుణంగా మారడం
3. 1 పిల్లవాడు పాఠశాలకు అనుగుణంగా మారడం, 2 వేరు పాఠశాలలు, 3 పాఠశాల పిల్లవాడికి అనుగుణంగా మారడం
4. 1 పాఠశాల పిల్లవాడికి అనుగుణంగా మారడం, 2 పిల్లవాడు పాఠశాలకు అనుగుణంగా మారడం, 3 వేరు పాఠశాలలు
సమాధానం
A. 1 వేరు పాఠశాలలు, 2 పిల్లవాడు పాఠశాలకు అనుగుణంగా మారడం, 3 పాఠశాల పిల్లవాడికి అనుగుణంగా మారడం
Match the term with the meaning: 1. Segregation 2. Integration 3. Inclusion
1. 1 separate schools, 2 child fits into the school, 3 school fits the child
2. 1 separate schools, 2 school fits the child, 3 child fits into the school
3. 1 child fits into the school, 2 separate schools, 3 school fits the child
4. 1 school fits the child, 2 child fits into the school, 3 separate schools
మేధో వైకల్య స్థాయిని సుమారు IQ తో జతపరచండి: 1. స్వల్ప 2. మధ్యస్థ 3. తీవ్ర
1. 1 సుమారు 50-70, 2 సుమారు 20-34, 3 సుమారు 35-49
2. 1 సుమారు 20-34, 2 సుమారు 35-49, 3 సుమారు 50-70
3. 1 సుమారు 35-49, 2 సుమారు 50-70, 3 సుమారు 20-34
4. 1 సుమారు 50-70, 2 సుమారు 35-49, 3 సుమారు 20-34
సమాధానం
D. 1 సుమారు 50-70, 2 సుమారు 35-49, 3 సుమారు 20-34
Match the level of intellectual disability with the approximate IQ: 1. Mild 2. Moderate 3. Severe
1. 1 about 50-70, 2 about 20-34, 3 about 35-49
2. 1 about 20-34, 2 about 35-49, 3 about 50-70
3. 1 about 35-49, 2 about 50-70, 3 about 20-34
4. 1 about 50-70, 2 about 35-49, 3 about 20-34
చట్టాన్ని సంవత్సరంతో జతపరచండి: 1. RTE చట్టం 2. RPwD చట్టం 3. RCI చట్టం
1. 1 1992, 2 2016, 3 2009
2. 1 2016, 2 2009, 3 1992
3. 1 2009, 2 2016, 3 1992
4. 1 2009, 2 1992, 3 2016
సమాధానం
C. 1 2009, 2 2016, 3 1992
Match the Act with the year: 1. RTE Act 2. RPwD Act 3. RCI Act
1. 1 1992, 2 2016, 3 2009
2. 1 2016, 2 2009, 3 1992
3. 1 2009, 2 2016, 3 1992
4. 1 2009, 2 1992, 3 2016
కింది వాటిలో సమ్మిళిత తరగతి గది లక్షణం ఏది?
1. విభిన్న బోధన, అడ్డంకులు లేని వాతావరణం
2. తోటివారి మద్దతు లేకపోవడం
3. దివ్యాంగ పిల్లలకు వేరే సీటింగ్
4. పిల్లలందరికీ ఒకే పద్ధతి
సమాధానం
A. విభిన్న బోధన, అడ్డంకులు లేని వాతావరణం
Which of the following is a feature of an inclusive classroom?
1. Differentiated teaching and a barrier-free setting
2. No peer support
3. Separate seating for disabled children
4. Same method for all children
ఆటిజం స్పెక్ట్రమ్ డిజార్డర్ ఉన్న పిల్లవాడి విషయంలో ఉపాధ్యాయుడు ఉపయోగించాల్సింది
1. ఊహించని మార్పులు
2. పెద్ద శబ్దాలు
3. నిర్మితమైన దినచర్య, స్పష్టమైన చిన్న సూచనలు
4. పొడవైన మౌఖిక సూచనలు
సమాధానం
C. నిర్మితమైన దినచర్య, స్పష్టమైన చిన్న సూచనలు
For a child with autism spectrum disorder, the teacher should use
1. unpredictable changes
2. loud noises
3. a structured routine and clear short instructions
4. long spoken instructions
డిస్గ్రాఫియా ఉన్న విద్యార్థికి ఎక్కువగా సహాయపడేది
1. కేవలం ఎక్కువ చేతిరాత సాధన
2. అనుమతి ఉన్న చోట మౌఖిక సమాధానాలు లేదా టైపింగ్
3. చెడు రాతకు శిక్ష
4. పరీక్షల నుండి తొలగింపు
సమాధానం
B. అనుమతి ఉన్న చోట మౌఖిక సమాధానాలు లేదా టైపింగ్
A student with dysgraphia would be best helped by
1. more handwriting practice only
2. oral answers or typing where permitted
3. punishment for bad writing
4. removal from exams

Page 1 of 1

Finished reading?

Test yourself in 10 minutes

A free 10-question mini-mock on your exam's real pattern, with negative marking and an instant score. अपनी तैयारी 10 मिनट में जाँचें।

Take a free mini-mock →Topic-wise practice