శిశు వికాసం మరియు విద్యా మనోవిజ్ఞానం · Chapter 7

జ్ఞానాత్మక, నిర్మాణాత్మక మరియు మానవతావాద అభ్యసనం

గుర్తుంచుకోవలసినవి

జ్ఞానాత్మక మరియు నిర్మాణాత్మక సిద్ధాంతాల ప్రకారం అభ్యాసకుడు జ్ఞానాన్ని చురుకుగా నిర్మించుకుంటాడు. పియాజే ఆలోచనా దశలను, బ్రూనర్ ఆవిష్కరణను మరియు ప్రాతినిధ్యాన్ని, వైగాట్స్కీ సామాజిక సహాయాన్ని మరియు సమీప వికాస మండలాన్ని (zone of proximal development) నొక్కి చెబుతారు.
బండూరా సామాజిక అభ్యసన సిద్ధాంతం ప్రకారం ప్రజలు నమూనాలను (models) గమనించడం ద్వారా నేర్చుకుంటారు. దీనికి నాలుగు దశలు ఉన్నాయి: అవధానం, ధారణ, పునరుత్పత్తి మరియు ప్రేరణ.
ఈ భావాలను అనుసరించే బోధనా నమూనాలు: 5E నమూనా (Engage, Explore, Explain, Elaborate, Evaluate), సహకార అభ్యసనం మరియు పరస్పర బోధన (ఊహించడం, ప్రశ్నించడం, స్పష్టం చేయడం, సంగ్రహించడం).

ప్రవర్తనావాదం నుండి జ్ఞానాత్మకవాదం వరకు

ప్రవర్తనావాదులు ఉద్దీపన మరియు ప్రతిస్పందనను మాత్రమే చూస్తారు. జ్ఞానాత్మక మనోవిజ్ఞానవేత్తలు మనస్సు లోపల చూస్తారు: ఆలోచన, జ్ఞాపకశక్తి, అవగాహన మరియు సమస్యా పరిష్కారం. నిర్మాణాత్మకవాదం (Constructivism) ప్రకారం ప్రతి అభ్యాసకుడు అనుభవం నుండి అర్థాన్ని నిర్మించుకుంటాడు, మరియు ఉపాధ్యాయుడు కేవలం వాస్తవాలను ఇచ్చేవాడు కాదు, మార్గదర్శి. మానవతావాద (Humanist) ఆలోచనాపరులు (మాస్లో, రోజర్స్) అభ్యాసకుడు సురక్షితంగా, విలువైనవాడిగా భావించి, ఎంచుకునే స్వేచ్ఛ కలిగి ఉన్నప్పుడు అభ్యసనం ఉత్తమంగా పెరుగుతుందని చెబుతారు.

పియాజే: జ్ఞానాత్మక వికాసం

జీన్ పియాజే (Jean Piaget) (స్విస్) పిల్లలు ఎలా ఆలోచిస్తారో అధ్యయనం చేశారు. పిల్లవాడు జ్ఞానాన్ని నిర్మించుకునే "చిన్న శాస్త్రవేత్త" అని ఆయన చెప్పారు.

ముఖ్య పదాలు:

స్కీమా (Schema): జ్ఞానాన్ని సంఘటితం చేసే మానసిక నమూనా లేదా నిర్మాణం.
సాంగత్యీకరణ (Assimilation): కొత్త సమాచారాన్ని ఇప్పటికే ఉన్న స్కీమాలో అమర్చడం (పిల్లవాడు జీబ్రాను "గుర్రం" అంటాడు).
అనుకూలనం (Accommodation): కొత్త సమాచారానికి సరిపోయేలా స్కీమాను మార్చడం (జీబ్రా వేరే జంతువని పిల్లవాడు నేర్చుకుంటాడు).
సమతాస్థితి (Equilibration): ఈ రెండింటి మధ్య సమతుల్యత; ఇది ఎదుగుదలను నడిపిస్తుంది.
అనుసరణ (Adaptation): సాంగత్యీకరణ మరియు అనుకూలనం కలిసిన మొత్తం ప్రక్రియ.

దశ	వయస్సు (సుమారు)	ప్రధాన లక్షణాలు
ఇంద్రియ చాలక దశ (Sensorimotor)	పుట్టినప్పటి నుండి 2 సంవత్సరాలు	ఇంద్రియాలు మరియు చర్యల ద్వారా నేర్చుకుంటాడు; వస్తు స్థిరత్వం (object permanence) అభివృద్ధి చెందుతుంది
పూర్వ ప్రచలన దశ (Preoperational)	2 నుండి 7 సంవత్సరాలు	భాష మరియు చిహ్నాలు; ఆత్మకేంద్రీకరణ; సజీవారోపణ; సంరక్షణ చేయలేడు
మూర్త ప్రచలన దశ (Concrete operational)	7 నుండి 11 సంవత్సరాలు	నిజమైన వస్తువుల గురించి తార్కిక ఆలోచన; సంరక్షణ; వర్గీకరణ, క్రమబద్ధీకరణ (seriation)
అమూర్త ప్రచలన దశ (Formal operational)	11 సంవత్సరాలు మరియు పైన	అమూర్త మరియు ఊహాత్మక ఆలోచన; శాస్త్రీయ తార్కికత

వస్తు స్థిరత్వం అంటే ఒక వస్తువు కనిపించకపోయినా ఉంటుందని తెలుసుకోవడం. ఆత్మకేంద్రీకరణ (Egocentrism) అంటే పిల్లవాడు ప్రపంచాన్ని తన దృష్టికోణం నుండి మాత్రమే చూడటం. సంరక్షణ (Conservation) అంటే ఆకారం మాత్రమే మారినప్పుడు పరిమాణం అదే ఉంటుందని తెలుసుకోవడం (నీటిని పొడవైన గ్లాసులో పోసినా అదే మొత్తం). సజీవారోపణ (Animism) అంటే వస్తువులు సజీవమైనవని భావించడం.

తరగతి గదిలో వినియోగం: చిన్న పిల్లలకు నిజమైన వస్తువులను ఉపయోగించండి, కృత్యాలను మరియు అన్వేషణను అనుమతించండి, పిల్లవాడు సర్దుబాటు చేసుకోవాల్సేలా స్వల్ప సంఘర్షణ కలిగించే ప్రశ్నలు అడగండి, మరియు బోధనను పిల్లవాడి దశకు తగినట్లు చేయండి.

బ్రూనర్: ఆవిష్కరణ అభ్యసనం

జెరోమ్ బ్రూనర్ (Jerome Bruner) అభ్యాసకులు సూత్రాలను తామే కనుగొనాలని చెప్పారు. జ్ఞానాన్ని ప్రాతినిధ్యం వహించే మూడు విధానాలు:

విధానం	అర్థం	ఉదాహరణ
క్రియాత్మక (Enactive)	చేయడం ద్వారా, చర్యల ద్వారా నేర్చుకోవడం	సైకిల్ తొక్కడం, బ్లాకులు ఉపయోగించడం
ప్రతిమాత్మక (Iconic)	ప్రతిమలు మరియు చిత్రాల ద్వారా నేర్చుకోవడం	రేఖాచిత్రాలు, చార్టులు, నమూనాలు
సంకేతాత్మక (Symbolic)	భాష మరియు చిహ్నాల ద్వారా నేర్చుకోవడం	పదాలు, సంఖ్యలు, సూత్రాలు

ఈ విధానాలు కఠినమైన వయో దశలు కావు; పెద్దవారు కూడా మూడింటినీ ఉపయోగిస్తారు, అయినప్పటికీ కొత్త అంశానికి క్రియాత్మక, ప్రతిమాత్మక, సంకేతాత్మక క్రమమే సాధారణ మార్గం.

ముఖ్య భావనలు:

ఆవిష్కరణ అభ్యసనం (Discovery learning): ఉపాధ్యాయుడు ఉదాహరణలు మరియు ప్రశ్నలు ఇస్తాడు, అభ్యాసకుడు నియమాన్ని కనుగొంటాడు.
సర్పిల పాఠ్య ప్రణాళిక (Spiral curriculum): పిల్లవాడు పరిణతి చెందేకొద్దీ అదే అంశాన్ని పెరుగుతున్న లోతుతో మళ్లీ మళ్లీ బోధించడం.
ఆసరా (Scaffolding): ఉపాధ్యాయుడు ఇచ్చే తాత్కాలిక సహాయం, ఇది క్రమంగా తగ్గించబడుతుంది (వుడ్, బ్రూనర్ మరియు రాస్).
విషయ నిర్మాణం (Structure of the subject): ముందు విషయం యొక్క ప్రాథమిక భావనలను బోధించండి; ఏ విషయాన్నైనా ఏ వయస్సు పిల్లవాడికైనా నిజాయితీగల రూపంలో బోధించవచ్చు.
ఉదాహరణలు మరియు ఉదాహరణలు కాని వాటి ద్వారా భావన సాధన (Concept attainment).

వైగాట్స్కీ: సామాజిక నిర్మాణాత్మకవాదం

లెవ్ వైగాట్స్కీ (Lev Vygotsky) (రష్యన్) ఆలోచన మొదట మనుషుల మధ్య, ఆ తర్వాత పిల్లవాడి లోపల పెరుగుతుందని చెప్పారు. భాష మరియు సంస్కృతి మనస్సును రూపొందిస్తాయి.

సమీప వికాస మండలం (Zone of Proximal Development, ZPD): పిల్లవాడు ఒంటరిగా చేయగలిగినదానికీ, సహాయంతో చేయగలిగినదానికీ మధ్య ఉన్న అంతరం. ఈ మండలంలో బోధన ఉత్తమంగా పనిచేస్తుంది.
ఎక్కువ తెలిసినవారు (More Knowledgeable Other, MKO): ఎక్కువ తెలిసిన ఎవరైనా: ఉపాధ్యాయుడు, తల్లిదండ్రులు లేదా తోటి విద్యార్థి.
ఆసరా (Scaffolding): ZPD లో ఇచ్చే సహాయం, పిల్లవాడు నైపుణ్యం పొందేకొద్దీ తగ్గించబడుతుంది.
అంతర్గత భాషణం (Private speech): పిల్లలు ఆలోచనను నడిపించడానికి తమకు తాము బిగ్గరగా మాట్లాడుకుంటారు; ఇది తరువాత నిశ్శబ్ద అంతర్గత భాషణంగా మారుతుంది.
అభ్యసనం వికాసానికి దారి తీయగలదని వైగాట్స్కీ చెప్పారు; వికాసం అభ్యసనానికి ముందు వస్తుందని పియాజే చెప్పారు.

అంశం	పియాజే	వైగాట్స్కీ
జ్ఞాన మూలం	పిల్లవాడి స్వంత కృత్యం	సామాజిక పరస్పర చర్య
భాష పాత్ర	ఆలోచన ఫలితం	ఆలోచనను రూపొందించే సాధనం
దశలు	స్థిరమైన సార్వత్రిక దశలు	స్థిర దశలు లేవు; సంస్కృతి ముఖ్యం
ఉపాధ్యాయుడు	సామగ్రిని మరియు సంఘర్షణను అందిస్తాడు	మార్గదర్శి మరియు భాగస్వామి (MKO)
అంతర్గత భాషణం	ఆత్మకేంద్రీకృతం మరియు అపరిపక్వం	ఉపయోగకరమైన స్వీయ మార్గదర్శనం

బండూరా: సామాజిక అభ్యసనం (పరిశీలనాత్మక అభ్యసనం)

ఆల్బర్ట్ బండూరా (Albert Bandura) ప్రత్యక్ష బహుమతి లేకుండా ఇతరులను గమనించడం ద్వారా ప్రజలు నేర్చుకుంటారని చెప్పారు. ఆయన బోబో బొమ్మ (Bobo doll) ప్రయోగం పిల్లలు తాము చూసిన దూకుడు చర్యలను అనుకరిస్తారని చూపింది.

నాలుగు ప్రక్రియలు:

1. అవధానం (Attention): అభ్యాసకుడు నమూనాను గమనిస్తాడు.
2. ధారణ (Retention): అభ్యాసకుడు చూసినదాన్ని గుర్తుంచుకుంటాడు.
3. పునరుత్పత్తి (Reproduction) (చలనాత్మక పునరుత్పత్తి): అభ్యాసకుడు దానిని చేయగలుగుతాడు.
4. ప్రేరణ (Motivation): అభ్యాసకుడికి దానిని చేయడానికి కారణం ఉంటుంది (పునర్బలనం).

పరోక్ష పునర్బలనం (Vicarious reinforcement) అంటే నమూనాకు బహుమతి లభించడం చూస్తే అభ్యాసకుడు అనుకరించే అవకాశం పెరుగుతుంది. స్వీయ సామర్థ్యం (Self-efficacy) అంటే ఒక పనిలో విజయం సాధించగలనని వ్యక్తికి తన సామర్థ్యంపై ఉన్న నమ్మకం; ఇది ప్రయత్నాన్ని బలంగా ప్రభావితం చేస్తుంది. బండూరా తన దృక్పథానికి తరువాత పెట్టిన పేరు సామాజిక జ్ఞానాత్మక సిద్ధాంతం (social cognitive theory).

తరగతి గదిలో వినియోగం: ఉపాధ్యాయుడు ఒక నమూనా; ఉపాధ్యాయుడి మరియు తోటి విద్యార్థుల మంచి ప్రవర్తనను పిల్లలు అనుకరిస్తారు. సాధించిన ఉదాహరణలు చూపండి, మరియు తరగతి ముందు మంచి ప్రవర్తనను ప్రశంసించండి.

మానవతావాద అభ్యసనం

కార్ల్ రోజర్స్ (Carl Rogers) అభ్యాసకుడు కేంద్రంగా ఉండే (learner-centred) బోధనను కోరారు: ఉపాధ్యాయుడి నుండి గౌరవం, సహానుభూతి మరియు నిజాయితీ, మరియు అభ్యాసకుడికి స్వేచ్ఛ. అబ్రహాం మాస్లో (Abraham Maslow) అవసరాలు ఒక అనుక్రమ శ్రేణిగా ఉంటాయని చెప్పారు; ప్రాథమిక అవసరాలు తీరినప్పుడు మాత్రమే పిల్లవాడు జ్ఞానాన్ని మరియు ఎదుగుదలను కోరుకోగలడు. ఉపాధ్యాయుడి లక్ష్యం స్వీయ సాక్షాత్కారాన్ని (self-actualisation) పొందే సంపూర్ణ వ్యక్తి.

5E బోధనా నమూనా

రోడ్జర్ బైబీ (Rodger Bybee) మరియు ఆయన బృందం (BSCS) నిర్మాణాత్మక భావనల నుండి రూపొందించారు; సైన్స్ బోధనలో విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తారు.

దశ	ఏమి జరుగుతుంది
Engage (నిమగ్నం చేయడం)	ఉపాధ్యాయుడు ప్రశ్న, కథ లేదా వస్తువుతో ఆసక్తిని రేకెత్తిస్తాడు; ముందస్తు జ్ఞానాన్ని తెలుసుకుంటాడు
Explore (అన్వేషణ)	అభ్యాసకులు కృత్యాలు చేసి సమూహాలలో సమాచారం సేకరిస్తారు
Explain (వివరణ)	అభ్యాసకులు మరియు ఉపాధ్యాయుడు భావనలను మరియు పదాలను రూపొందిస్తారు
Elaborate (విస్తరణ)	అభ్యాసకులు భావనను కొత్త సందర్భాలకు అన్వయిస్తారు
Evaluate (మూల్యాంకనం)	ఉపాధ్యాయుడు మరియు అభ్యాసకులు అవగాహనను పరీక్షిస్తారు

సహకార అభ్యసనం

విద్యార్థులు ఒక ఉమ్మడి లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి చిన్న సమూహాలలో కలిసి పనిచేస్తూ ఒకరికొకరు సహాయపడతారు. లక్షణాలు: సానుకూల పరస్పర ఆధారపడటం, ముఖాముఖి సంభాషణ, వ్యక్తిగత బాధ్యత మరియు సమూహ నైపుణ్యాలు. ఇది సామాజిక మరియు ఆలోచనా నైపుణ్యాలను పెంపొందిస్తుంది. ఉదాహరణలు: తోటి విద్యార్థి బోధన (peer tutoring), సమూహ ప్రాజెక్టులు మరియు ఆలోచించు-జతకట్టు-పంచుకో (think-pair-share). దీనికి మూలం వైగాట్స్కీ సామాజిక అభ్యసన దృక్పథం.

పరస్పర బోధన

అన్నమరీ పాలిన్‌సార్ (Annemarie Palincsar) మరియు ఆన్ బ్రౌన్ (Ann Brown) పఠన గ్రహణం కోసం రూపొందించారు. ఉపాధ్యాయుడు మరియు విద్యార్థులు ఒక పాఠ్యభాగానికి "ఉపాధ్యాయుడి" పాత్రను మార్చి మార్చి పోషిస్తారు. నాలుగు వ్యూహాలు:

1. ఊహించడం (Predicting): పాఠ్యభాగం ఏమి చెబుతుందో ఊహించడం.
2. ప్రశ్నించడం (Questioning): ముఖ్యాంశాల గురించి ప్రశ్నలు అడగడం.
3. స్పష్టం చేయడం (Clarifying): కఠినమైన పదాలను మరియు అస్పష్టమైన భావనలను విడమరచడం.
4. సంగ్రహించడం (Summarising): ప్రధాన భావాన్ని క్లుప్తంగా చెప్పడం.

ఇది ఆసరాను ఉపయోగిస్తుంది: ఉపాధ్యాయుడు మొదట నమూనాగా చూపి, తరువాత ఆ పాత్రను విద్యార్థులకు అప్పగిస్తాడు.

తరగతి గదిలో సిద్ధాంతాలను కలపడం

మంచి పాఠం తరచుగా అనేక భావాలను ఒకేసారి ఉపయోగిస్తుంది. ఉపాధ్యాయుడు ఆసక్తిని రేకెత్తించే ప్రశ్న లేదా వస్తువుతో ప్రారంభిస్తాడు (Engage), విద్యార్థులను సామగ్రిని పట్టుకోనిచ్చి సమూహాలలో మాట్లాడనిస్తాడు (Explore, సహకార అభ్యసనం), సూచనలు ఇచ్చి తరువాత వెనక్కి తగ్గుతాడు (ZPD లో ఆసరా), మరియు తరువాత విద్యార్థులను భావనను కొత్త సందర్భానికి అన్వయించమని అడుగుతాడు (Elaborate). ఉపాధ్యాయుడు ఒక నమూనాగా కూడా వ్యవహరిస్తాడు, ఎందుకంటే విద్యార్థులు వైఖరులను మరియు అలవాట్లను అనుకరిస్తారు (బండూరా). పూర్వ ప్రచలన దశలోని విద్యార్థులకు నిజమైన వస్తువులు మరియు చిత్రాలు కావాలి; అమూర్త ప్రచలన దశలోని విద్యార్థులు నియమాలను మరియు ప్రాకల్పనలను (hypotheses) నిర్వహించగలరు. తప్పులను వైఫల్యాలుగా కాకుండా, అభ్యాసకుడి స్కీమా గురించి ఉపయోగకరమైన సమాచారంగా పరిగణిస్తారు. మూల్యాంకనం కేవలం జ్ఞాపకశక్తిని కాకుండా, విద్యార్థులను వివరించమని, ఊహించమని లేదా కొత్త సమస్యలను పరిష్కరించమని అడగడం ద్వారా అవగాహనను పరీక్షిస్తుంది.

నిర్మాణాత్మక బోధన ఉపాధ్యాయుడి పాత్రలో మార్పును కోరుతుంది. ఉపాధ్యాయుడు ప్రణాళిక వేస్తాడు, ప్రశ్నిస్తాడు మరియు మార్గదర్శనం చేస్తాడు; విద్యార్థులు ఆలోచిస్తారు, మాట్లాడతారు మరియు నిర్మించుకుంటారు. ఎక్కువ తెలిసిన తోటి విద్యార్థి సహాయం చేయగలిగేలా సమూహాలు సామర్థ్యంలో మిశ్రమంగా ఉండాలి, మరియు ప్రతి విద్యార్థికి ఒక పాత్ర ఉండాలి. తోటి విద్యార్థుల సహాయం బాగా పనిచేస్తుంది, ఎందుకంటే సహపాఠి తరచుగా ఒక భావనను అభ్యాసకుడి స్థాయికి దగ్గరగా ఉన్న సులభమైన పదాలలో వివరిస్తాడు.

పరీక్షలో పొరపాట్లు

సాంగత్యీకరణ కొత్త వాస్తవాలను పాత స్కీమాలో అమరుస్తుంది; అనుకూలనం స్కీమాను మారుస్తుంది.
పియాజే దశల పేర్ల క్రమం: ఇంద్రియ చాలక, పూర్వ ప్రచలన, మూర్త ప్రచలన, అమూర్త ప్రచలన. సంరక్షణ మూర్త ప్రచలన దశలో మొదలవుతుంది, పూర్వ ప్రచలన దశలో కాదు.
బ్రూనర్ విధానాలు క్రియాత్మక, ప్రతిమాత్మక, సంకేతాత్మక; "ప్రతిమాత్మక, క్రియాత్మక" కాదు.
ZPD వైగాట్స్కీకి చెందినది; సర్పిల పాఠ్య ప్రణాళిక బ్రూనర్‌కు; బోబో బొమ్మ బండూరాకు.
ఆసరాను బ్రూనర్ మరియు వైగాట్స్కీ ఇద్దరూ ఉపయోగిస్తారు, కానీ ZPD వైగాట్స్కీది మాత్రమే.
బండూరా నమూనాలో, ధారణ అంటే చూసినదాన్ని గుర్తుంచుకోవడం; పునరుత్పత్తి అంటే దానిని చేయగలగడం; ప్రేరణ అంటే దానిని చేయాలనుకోవడం.
5E చివరి రెండు దశలు: Elaborate (అన్వయం) Evaluate కంటే ముందు వస్తుంది.
పరస్పర బోధనకు నాలుగు దశలు ఉన్నాయి, సహకార అభ్యసనం దానితో సమానం కాదు.

ఒక్క వాక్య సారాంశాలు

1. స్కీమా అంటే జ్ఞానాన్ని సంఘటితం చేసే మానసిక నిర్మాణం.
2. పియాజే రెండవ దశ పూర్వ ప్రచలన దశ, సుమారు 2 నుండి 7 సంవత్సరాలు.
3. వస్తు స్థిరత్వం ఇంద్రియ చాలక దశలో సాధించబడుతుంది.
4. అమూర్త ప్రచలన ఆలోచన అమూర్తమైనది మరియు ఊహాత్మకమైనది.
5. బ్రూనర్ మూడు విధానాలు: క్రియాత్మక, ప్రతిమాత్మక మరియు సంకేతాత్మక.
6. సర్పిల పాఠ్య ప్రణాళికను ప్రతిపాదించినది బ్రూనర్.
7. ZPD అంటే సమీప వికాస మండలం (Zone of Proximal Development).
8. వైగాట్స్కీ సిద్ధాంతంలో MKO ఉపాధ్యాయుడు లేదా తోటి విద్యార్థి కావచ్చు.
9. బండూరా బోబో బొమ్మ అధ్యయనం పరిశీలనాత్మక అభ్యసనాన్ని చూపింది.
10. స్వీయ సామర్థ్యం అంటే తన సొంత సామర్థ్యంపై నమ్మకం.
11. 5E లు: Engage, Explore, Explain, Elaborate మరియు Evaluate.
12. పరస్పర బోధన ఊహించడం, ప్రశ్నించడం, స్పష్టం చేయడం మరియు సంగ్రహించడం ఉపయోగిస్తుంది.

సాధన ప్రశ్నలు

సమీప వికాస ప్రాంతాన్ని (Zone of Proximal Development) ప్రతిపాదించినవారు
1. బ్రూనర్
2. పియాజె
3. బండూరా
4. వైగోట్స్కీ
సమాధానం
D. వైగోట్స్కీ
The Zone of Proximal Development was proposed by
1. Bruner
2. Piaget
3. Bandura
4. Vygotsky
పిల్లవాడు వస్తు స్థిరత్వాన్ని చూపే పియాజె దశ ఏది?
1. మూర్త ప్రచలన దశ
2. అమూర్త ప్రచలన దశ
3. ఇంద్రియ చాలక దశ
4. పూర్వ ప్రచలన దశ
సమాధానం
C. ఇంద్రియ చాలక దశ
Piaget's stage in which a child shows object permanence is the
1. concrete operational stage
2. formal operational stage
3. sensorimotor stage
4. preoperational stage
సర్పిలాకార పాఠ్య ప్రణాళిక ఎవరితో ముడిపడి ఉంది?
1. బ్రూనర్
2. స్కిన్నర్
3. పియాజె
4. వైగోట్స్కీ
సమాధానం
A. బ్రూనర్
The spiral curriculum is associated with
1. Bruner
2. Skinner
3. Piaget
4. Vygotsky
బోబో బొమ్మ ప్రయోగాన్ని చేసినవారు
1. వైగోట్స్కీ
2. బ్రూనర్
3. బండూరా
4. కోహ్లర్
సమాధానం
C. బండూరా
The Bobo doll experiment was done by
1. Vygotsky
2. Bruner
3. Bandura
4. Kohler
కొత్త సమాచారాన్ని ఇప్పటికే ఉన్న స్కీమాలో చేర్చడాన్ని ఏమంటారు?
1. సమాయోజనం
2. సాంశీకరణ
3. సమతౌల్యీకరణ
4. సంరక్షణ
సమాధానం
B. సాంశీకరణ
Fitting new information into an existing schema is called
1. accommodation
2. assimilation
3. equilibration
4. conservation
కొత్త సమాచారానికి అనుగుణంగా ఉన్న స్కీమాను మార్చుకోవడాన్ని ఏమంటారు?
1. సజీవారోపణ
2. ఆత్మకేంద్రీకరణ
3. సాంశీకరణ
4. సమాయోజనం
సమాధానం
D. సమాయోజనం
Changing an existing schema to fit new information is called
1. animism
2. egocentrism
3. assimilation
4. accommodation
అమూర్త, ఊహాత్మక ఆలోచన ఉండే పియాజె దశ ఏది?
1. అమూర్త ప్రచలన దశ
2. ఇంద్రియ చాలక దశ
3. పూర్వ ప్రచలన దశ
4. మూర్త ప్రచలన దశ
సమాధానం
A. అమూర్త ప్రచలన దశ
Piaget's stage of abstract and hypothetical thinking is the
1. formal operational stage
2. sensorimotor stage
3. preoperational stage
4. concrete operational stage
బ్రూనర్ మూడు ప్రాతినిధ్య రీతులు, సాధారణ క్రమంలో
1. క్రియా, సంకేత, ప్రతిమా
2. సంకేత, ప్రతిమా, క్రియా
3. క్రియా, ప్రతిమా, సంకేత
4. ప్రతిమా, క్రియా, సంకేత
సమాధానం
C. క్రియా, ప్రతిమా, సంకేత
Bruner's three modes of representation, in the usual order, are
1. enactive, symbolic, iconic
2. symbolic, iconic, enactive
3. enactive, iconic, symbolic
4. iconic, enactive, symbolic
పరిశీలనా అభ్యసనం యొక్క నాలుగు దశలు: శ్రద్ధ, ధారణ, పునరుత్పత్తి, మరియు
1. శిక్ష
2. అంతర్దృష్టి
3. నిబంధనం
4. ప్రేరణ
సమాధానం
D. ప్రేరణ
The four steps of observational learning are attention, retention, reproduction and
1. punishment
2. insight
3. conditioning
4. motivation
ఒక పనిలో విజయం సాధించగలననే తన సామర్థ్యంపై నమ్మకాన్ని ఏమంటారు?
1. ఆత్మకేంద్రీకరణ
2. స్వీయ సామర్థ్యం
3. స్వీయ భావన
4. సాంశీకరణ
సమాధానం
B. స్వీయ సామర్థ్యం
Belief in one's own ability to succeed in a task is called
1. egocentrism
2. self-efficacy
3. self-concept
4. assimilation
5E నమూనా సరైన క్రమం ఏది?
1. అన్వేషణ, ఆకర్షణ, వివరణ, మూల్యాంకనం, విస్తరణ
2. ఆకర్షణ, అన్వేషణ, వివరణ, విస్తరణ, మూల్యాంకనం
3. ఆకర్షణ, అన్వేషణ, విస్తరణ, వివరణ, మూల్యాంకనం
4. ఆకర్షణ, వివరణ, అన్వేషణ, విస్తరణ, మూల్యాంకనం
సమాధానం
B. ఆకర్షణ, అన్వేషణ, వివరణ, విస్తరణ, మూల్యాంకనం
The correct order of the 5E model is
1. Explore, Engage, Explain, Evaluate, Elaborate
2. Engage, Explore, Explain, Elaborate, Evaluate
3. Engage, Explore, Elaborate, Explain, Evaluate
4. Engage, Explain, Explore, Elaborate, Evaluate
పరస్పర బోధనలో (Reciprocal teaching) నాలుగు వ్యూహాలలో లేనిది ఏది?
1. సంగ్రహించడం
2. ప్రశ్నించడం
3. ఊహించడం
4. గుర్తుపెట్టుకోవడం
సమాధానం
D. గుర్తుపెట్టుకోవడం
In reciprocal teaching, which is NOT one of the four strategies?
1. Summarising
2. Questioning
3. Predicting
4. Memorising
ఒకే పరిమాణంలో నీరు పట్టే పొట్టి, వెడల్పు గ్లాసు కంటే పొడవైన, సన్నని గ్లాసులో ఎక్కువ నీరు పడుతుందని పిల్లవాడు భావిస్తాడు. ఆ పిల్లవాడికి లేనిది
1. సంరక్షణ
2. స్వీయ సామర్థ్యం
3. వస్తు స్థిరత్వం
4. సోపానం
సమాధానం
A. సంరక్షణ
A child thinks that a tall thin glass holds more water than a short wide one holding the same amount. The child lacks
1. conservation
2. self-efficacy
3. object permanence
4. scaffolding
ఉపాధ్యాయుడు సూచనలతో విద్యార్థికి సహాయం చేసి, క్రమంగా సహాయం ఆపేస్తాడు. ఇది
1. శిక్ష
2. సమాయోజనం
3. సోపానం (Scaffolding)
4. విలుప్తత
సమాధానం
C. సోపానం (Scaffolding)
A teacher helps a pupil with hints and then gradually stops giving help. This is
1. punishment
2. accommodation
3. scaffolding
4. extinction
తోటి విద్యార్థి పరిశుభ్రతకు ప్రశంసలు పొందడం చూసి, పిల్లవాడు చక్కగా రాయడం ప్రారంభిస్తాడు. ఇది దేనికి ఉత్తమ ఉదాహరణ?
1. పరోక్ష పునర్బలనం
2. సంప్రదాయ నిబంధనం
3. అంతర్దృష్టి
4. ఆత్మకేంద్రీకరణ
సమాధానం
A. పరోక్ష పునర్బలనం
A child sees a classmate praised for neatness and starts writing neatly. This best illustrates
1. vicarious reinforcement
2. classical conditioning
3. insight
4. egocentrism
ఆత్మకేంద్రీకరణ, సజీవారోపణ చూపే దశ ఏది?
1. మూర్త ప్రచలన
2. అమూర్త ప్రచలన
3. ఇంద్రియ చాలక
4. పూర్వ ప్రచలన
సమాధానం
D. పూర్వ ప్రచలన
Which stage shows egocentric thinking and animism?
1. Concrete operational
2. Formal operational
3. Sensorimotor
4. Preoperational
కుతూహలం పెంచడానికి ఉపాధ్యాయుడు ఒక ఆశ్చర్యకరమైన ప్రదర్శనతో సైన్స్ పాఠాన్ని ప్రారంభిస్తాడు. ఇది ఏ దశ?
1. అన్వేషణ
2. ఆకర్షణ
3. విస్తరణ
4. మూల్యాంకనం
సమాధానం
B. ఆకర్షణ
A teacher begins a science lesson with a puzzling demonstration to raise curiosity. This is the phase of
1. Explore
2. Engage
3. Elaborate
4. Evaluate
అన్నదమ్ములు/అక్కచెల్లెళ్లలో పెద్దవారు సూచనలు ఇచ్చినప్పుడే విద్యార్థి సమస్యను పరిష్కరించగలడు. ఆ సమస్య విద్యార్థి దేని పరిధిలో ఉంది?
1. సజీవారోపణ స్కీమా
2. వాస్తవ వికాస ప్రాంతం
3. సమీప వికాస ప్రాంతం
4. సంరక్షణ దశ
సమాధానం
C. సమీప వికాస ప్రాంతం
A pupil can solve a problem only when an elder sibling gives hints. The problem lies in the pupil's
1. schema of animism
2. zone of actual development
3. zone of proximal development
4. stage of conservation
సాంశీకరణ, సమాయోజనాల మధ్య సమతుల్యత సాధించే ప్రక్రియ
1. అనుసరణ మాత్రమే
2. ధారణ
3. పునర్బలనం
4. సమతౌల్యీకరణ
సమాధానం
D. సమతౌల్యీకరణ
The process by which assimilation and accommodation are balanced is
1. adaptation only
2. retention
3. reinforcement
4. equilibration
ఉపాధ్యాయుడు అనేక ఉదాహరణలు ఇచ్చిన తరువాత విద్యార్థి నియమాన్ని స్వయంగా కనుగొంటాడు. ఇది
1. క్రమబద్ధ అభ్యసనం
2. బట్టీ అభ్యసనం
3. ఆవిష్కరణ అభ్యసనం
4. ప్రచోదిత నిబంధనం
సమాధానం
C. ఆవిష్కరణ అభ్యసనం
A student finds a rule himself after the teacher gives several examples. This is
1. programmed learning
2. rote learning
3. discovery learning
4. operant conditioning
వికాసం సామాజిక పరస్పర చర్య, సంస్కృతిపై ఆధారపడుతుందని చెప్పిన సిద్ధాంతకర్త ఎవరు?
1. పియాజె
2. వైగోట్స్కీ
3. పావ్లోవ్
4. స్కిన్నర్
సమాధానం
B. వైగోట్స్కీ
Which theorist said development depends on social interaction and culture?
1. Piaget
2. Vygotsky
3. Pavlov
4. Skinner
సహానుభూతి, నిజాయితీతో కూడిన అభ్యాసకుని కేంద్రంగా చేసుకున్న బోధనను నొక్కిచెప్పినవారు
1. కార్ల్ రోజర్స్
2. కోహ్లర్
3. బండూరా
4. థార్న్‌డైక్
సమాధానం
A. కార్ల్ రోజర్స్
Learner-centred teaching with empathy and genuineness is stressed by
1. Carl Rogers
2. Kohler
3. Bandura
4. Thorndike
ఉపాధ్యాయుడి మంచి ప్రవర్తనను విద్యార్థులు అనుకరిస్తారు. ఈ భావన దేని నుండి వచ్చింది?
1. సామాజిక అభ్యసన సిద్ధాంతం
2. అంతర్దృష్టి సిద్ధాంతం
3. ప్రయత్న-దోష సిద్ధాంతం
4. సంయోజనవాదం
సమాధానం
A. సామాజిక అభ్యసన సిద్ధాంతం
The teacher's good behaviour is copied by pupils. This idea comes from
1. social learning theory
2. insight theory
3. trial and error theory
4. connectionism
ఉమ్మడి లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి అభ్యాసకులు చిన్న సమూహాలలో ఒకరికొకరు సహాయం చేసుకుంటారు. ఇది
1. బట్టీ అభ్యసనం
2. సహకార అభ్యసనం
3. క్రమబద్ధ అభ్యసనం
4. పునరావృత్తి పద్ధతి
సమాధానం
B. సహకార అభ్యసనం
Learners work in small groups to help each other reach a shared goal. This is
1. rote learning
2. collaborative learning
3. programmed learning
4. drill method
ఏ దశలో పిల్లవాడు నిజమైన వస్తువులను తార్కికంగా వర్గీకరించి, క్రమపరచగలడు కానీ కేవలం భావనల గురించి తర్కించలేడు?
1. పూర్వ ప్రచలన
2. అమూర్త ప్రచలన
3. ఇంద్రియ చాలక
4. మూర్త ప్రచలన
సమాధానం
D. మూర్త ప్రచలన
In which stage can a child classify and order real objects logically but cannot reason about pure ideas?
1. Preoperational
2. Formal operational
3. Sensorimotor
4. Concrete operational
చదివి అర్థం చేసుకోవడం కోసం పరస్పర బోధనను అభివృద్ధి చేసినవారు ఎవరు?
1. పియాజె, ఇన్‌హెల్డర్
2. బైబీ, బ్రూనర్
3. పాలింక్సర్, బ్రౌన్
4. వుడ్, రాస్
సమాధానం
C. పాలింక్సర్, బ్రౌన్
Who developed reciprocal teaching for reading comprehension?
1. Piaget and Inhelder
2. Bybee and Bruner
3. Palincsar and Brown
4. Wood and Ross
ఒక పిల్లవాడు పజిల్ పరిష్కరిస్తూ బిగ్గరగా తనతో తాను మాట్లాడుకుంటాడు. వైగోట్స్కీ దీనిని ఎలా చూశారు?
1. తక్కువ మేధస్సుకు సంకేతం
2. ఆలోచనను నడిపించే ఆంతరంగిక భాషణ
3. శ్రద్ధ లోపం
4. భాష విలుప్తత
సమాధానం
B. ఆలోచనను నడిపించే ఆంతరంగిక భాషణ
A child talks aloud to himself while solving a puzzle. Vygotsky saw this as
1. a sign of poor intelligence
2. private speech guiding thought
3. a disorder of attention
4. extinction of language
బ్లాకులను ఉపయోగించడం వంటి చర్యల ద్వారా అభ్యసనం, బ్రూనర్ పరిభాషలో
1. సంకేత రీతి
2. అమూర్త రీతి
3. క్రియా రీతి
4. ప్రతిమా రీతి
సమాధానం
C. క్రియా రీతి
Learning through actions such as using blocks is, in Bruner's terms, the
1. symbolic mode
2. abstract mode
3. enactive mode
4. iconic mode
5E బోధనా నమూనా ప్రధానంగా దేనిపై ఆధారపడి ఉంటుంది?
1. సంప్రదాయ నిబంధనం
2. మనోవిశ్లేషణ
3. ప్రవర్తనావాదం
4. నిర్మాణాత్మకవాదం (Constructivism)
సమాధానం
D. నిర్మాణాత్మకవాదం (Constructivism)
The 5E model of teaching is mainly based on
1. classical conditioning
2. psychoanalysis
3. behaviourism
4. constructivism
5E నమూనాలో అవగాహనను పరిశీలించే చివరి దశ
1. మూల్యాంకనం
2. ఆకర్షణ
3. విస్తరణ
4. వివరణ
సమాధానం
A. మూల్యాంకనం
The final phase of the 5E model, where understanding is checked, is
1. Evaluate
2. Engage
3. Elaborate
4. Explain
ప్రకటనలు: 1. అభ్యసనానికి ముందే వికాసం వస్తుందని పియాజె నమ్మారు. 2. అభ్యసనం వికాసానికి దారి తీయగలదని వైగోట్స్కీ నమ్మారు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Statements: 1. Piaget believed development comes before learning. 2. Vygotsky believed learning can lead development.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. సోపానాన్ని వుడ్, బ్రూనర్, రాస్ వర్ణించారు. 2. ZPD బ్రూనర్ భావన. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Statements: 1. Scaffolding was described by Wood, Bruner and Ross. 2. The ZPD is a concept of Bruner.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. ప్రత్యక్ష పునర్బలనం లేకుండా అభ్యసనం జరగదని బండూరా చెబుతారు. 2. నమూనాను గమనించడం అభ్యసనానికి దారి తీయగలదు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Statements: 1. Bandura says learning cannot happen without direct reinforcement. 2. Observing a model can lead to learning.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. ఆత్మకేంద్రీకరణ అంటే ప్రవర్తనలో స్వార్థం. 2. ఆత్మకేంద్రీకరణ అంటే ఇతరుల దృక్కోణాన్ని చూడలేకపోవడం. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Statements: 1. Egocentrism means selfishness in behaviour. 2. Egocentrism means inability to see another's view.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. బ్రూనర్ ప్రతిమా రీతి చిత్రాలను ఉపయోగిస్తుంది. 2. బ్రూనర్ సంకేత రీతి భాష, సంకేతాలను ఉపయోగిస్తుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Statements: 1. Bruner's iconic mode uses images. 2. Bruner's symbolic mode uses language and symbols.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. పరస్పర బోధనలో విద్యార్థులు, ఉపాధ్యాయుడు మార్చి మార్చి నాయకత్వం వహిస్తారు. 2. పరస్పర బోధనలో ఒకే వ్యూహం ఉంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
A. 1 మాత్రమే
Statements: 1. In reciprocal teaching students and teacher take turns leading. 2. Reciprocal teaching has only one strategy.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. 5E నమూనాలో వివరణ తరువాత అన్వేషణ వస్తుంది. 2. 5E నమూనాలో మూల్యాంకనానికి ముందు విస్తరణ వస్తుంది. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
B. 2 మాత్రమే
Statements: 1. In the 5E model Explore comes after Explain. 2. In the 5E model Elaborate comes before Evaluate.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
ప్రకటనలు: 1. మూర్త ప్రచలన దశ పిల్లలు సంరక్షణను అర్థం చేసుకుంటారు. 2. అమూర్త ప్రచలన దశ పిల్లలు పరికల్పనల గురించి తర్కించగలరు. ఏది/ఏవి సరైనవి?
1. 1 మాత్రమే
2. 2 మాత్రమే
3. 1 మరియు 2 రెండూ
4. 1 లేదా 2 కాదు
సమాధానం
C. 1 మరియు 2 రెండూ
Statements: 1. Concrete operational children understand conservation. 2. Formal operational children can reason about hypotheses.
1. 1 only
2. 2 only
3. Both 1 and 2
4. Neither 1 nor 2
సిద్ధాంతకర్తను భావనతో జతపరచండి: 1. పియాజె 2. బ్రూనర్ 3. వైగోట్స్కీ
1. 1 ZPD, 2 స్కీమా, 3 సర్పిలాకార పాఠ్య ప్రణాళిక
2. 1 సర్పిలాకార పాఠ్య ప్రణాళిక, 2 ZPD, 3 స్కీమా
3. 1 స్కీమా, 2 ZPD, 3 సర్పిలాకార పాఠ్య ప్రణాళిక
4. 1 స్కీమా, 2 సర్పిలాకార పాఠ్య ప్రణాళిక, 3 ZPD
సమాధానం
D. 1 స్కీమా, 2 సర్పిలాకార పాఠ్య ప్రణాళిక, 3 ZPD
Match the theorist with the idea: 1. Piaget 2. Bruner 3. Vygotsky
1. 1 ZPD, 2 schema, 3 spiral curriculum
2. 1 spiral curriculum, 2 ZPD, 3 schema
3. 1 schema, 2 ZPD, 3 spiral curriculum
4. 1 schema, 2 spiral curriculum, 3 ZPD
పియాజె దశను వయసుతో జతపరచండి: 1. ఇంద్రియ చాలక 2. పూర్వ ప్రచలన 3. మూర్త ప్రచలన
1. 1 7 నుండి 11, 2 2 నుండి 7, 3 పుట్టుక నుండి 2
2. 1 పుట్టుక నుండి 2, 2 7 నుండి 11, 3 2 నుండి 7
3. 1 2 నుండి 7, 2 పుట్టుక నుండి 2, 3 7 నుండి 11
4. 1 పుట్టుక నుండి 2, 2 2 నుండి 7, 3 7 నుండి 11
సమాధానం
D. 1 పుట్టుక నుండి 2, 2 2 నుండి 7, 3 7 నుండి 11
Match the Piaget stage with the age: 1. Sensorimotor 2. Preoperational 3. Concrete operational
1. 1 7 to 11, 2 2 to 7, 3 birth to 2
2. 1 birth to 2, 2 7 to 11, 3 2 to 7
3. 1 2 to 7, 2 birth to 2, 3 7 to 11
4. 1 birth to 2, 2 2 to 7, 3 7 to 11
5E దశను దాని లక్షణంతో జతపరచండి: 1. అన్వేషణ 2. విస్తరణ 3. మూల్యాంకనం
1. 1 చేతితో చేసే కార్యకలాపం, 2 కొత్త సందర్భాలలో వర్తింపజేయడం, 3 అవగాహనను పరిశీలించడం
2. 1 అవగాహనను పరిశీలించడం, 2 చేతితో చేసే కార్యకలాపం, 3 కొత్త సందర్భాలలో వర్తింపజేయడం
3. 1 కొత్త సందర్భాలలో వర్తింపజేయడం, 2 చేతితో చేసే కార్యకలాపం, 3 అవగాహనను పరిశీలించడం
4. 1 చేతితో చేసే కార్యకలాపం, 2 అవగాహనను పరిశీలించడం, 3 కొత్త సందర్భాలలో వర్తింపజేయడం
సమాధానం
A. 1 చేతితో చేసే కార్యకలాపం, 2 కొత్త సందర్భాలలో వర్తింపజేయడం, 3 అవగాహనను పరిశీలించడం
Match the 5E phase with its feature: 1. Explore 2. Elaborate 3. Evaluate
1. 1 hands-on activity, 2 apply to new situations, 3 check understanding
2. 1 check understanding, 2 hands-on activity, 3 apply to new situations
3. 1 apply to new situations, 2 hands-on activity, 3 check understanding
4. 1 hands-on activity, 2 check understanding, 3 apply to new situations
బండూరా దశను దాని అర్థంతో జతపరచండి: 1. ధారణ 2. పునరుత్పత్తి 3. ప్రేరణ
1. 1 అది చేయడానికి కారణం ఉండటం, 2 గుర్తుంచుకోవడం, 3 అది చేయగలగడం
2. 1 గుర్తుంచుకోవడం, 2 అది చేయడానికి కారణం ఉండటం, 3 అది చేయగలగడం
3. 1 అది చేయగలగడం, 2 గుర్తుంచుకోవడం, 3 అది చేయడానికి కారణం ఉండటం
4. 1 గుర్తుంచుకోవడం, 2 అది చేయగలగడం, 3 అది చేయడానికి కారణం ఉండటం
సమాధానం
D. 1 గుర్తుంచుకోవడం, 2 అది చేయగలగడం, 3 అది చేయడానికి కారణం ఉండటం
Match the Bandura step with its meaning: 1. Retention 2. Reproduction 3. Motivation
1. 1 having a reason to do it, 2 remembering, 3 being able to do it
2. 1 remembering, 2 having a reason to do it, 3 being able to do it
3. 1 being able to do it, 2 remembering, 3 having a reason to do it
4. 1 remembering, 2 being able to do it, 3 having a reason to do it
పరస్పర బోధనలో వ్యూహాన్ని ఉదాహరణతో జతపరచండి: 1. ఊహించడం 2. స్పష్టీకరించడం 3. సంగ్రహించడం
1. 1 ప్రధాన భావాన్ని చెప్పడం, 2 కష్టమైన పదాన్ని వివరించడం, 3 తరువాత ఏమి వస్తుందో ఊహించడం
2. 1 కష్టమైన పదాన్ని వివరించడం, 2 తరువాత ఏమి వస్తుందో ఊహించడం, 3 ప్రధాన భావాన్ని చెప్పడం
3. 1 తరువాత ఏమి వస్తుందో ఊహించడం, 2 కష్టమైన పదాన్ని వివరించడం, 3 ప్రధాన భావాన్ని చెప్పడం
4. 1 తరువాత ఏమి వస్తుందో ఊహించడం, 2 ప్రధాన భావాన్ని చెప్పడం, 3 కష్టమైన పదాన్ని వివరించడం
సమాధానం
C. 1 తరువాత ఏమి వస్తుందో ఊహించడం, 2 కష్టమైన పదాన్ని వివరించడం, 3 ప్రధాన భావాన్ని చెప్పడం
Match the strategy with the example in reciprocal teaching: 1. Predicting 2. Clarifying 3. Summarising
1. 1 state the main idea, 2 explain a hard word, 3 guess what comes next
2. 1 explain a hard word, 2 guess what comes next, 3 state the main idea
3. 1 guess what comes next, 2 explain a hard word, 3 state the main idea
4. 1 guess what comes next, 2 state the main idea, 3 explain a hard word
పియాజె, వైగోట్స్కీల మధ్య భేదాన్ని ఏ జత సరిగ్గా చూపుతుంది?
1. పియాజె స్థిర దశలను నొక్కిచెప్పారు; వైగోట్స్కీ సామాజిక పరస్పర చర్యను నొక్కిచెప్పారు
2. పియాజె పునర్బలనాన్ని నొక్కిచెప్పారు; వైగోట్స్కీ చోదకాలను నొక్కిచెప్పారు
3. పియాజె MKO ను నొక్కిచెప్పారు; వైగోట్స్కీ స్కీమాను నొక్కిచెప్పారు
4. పియాజె సంస్కృతిని నొక్కిచెప్పారు; వైగోట్స్కీ స్థిర దశలను నొక్కిచెప్పారు
సమాధానం
A. పియాజె స్థిర దశలను నొక్కిచెప్పారు; వైగోట్స్కీ సామాజిక పరస్పర చర్యను నొక్కిచెప్పారు
Which pair correctly shows a difference between Piaget and Vygotsky?
1. Piaget stressed fixed stages; Vygotsky stressed social interaction
2. Piaget stressed reinforcement; Vygotsky stressed drives
3. Piaget stressed the MKO; Vygotsky stressed schema
4. Piaget stressed culture; Vygotsky stressed fixed stages
పిల్లవాడి ప్రస్తుత స్కీమా సమాధానం చెప్పలేని ప్రశ్నను ఉపాధ్యాయుడు అడిగి, స్వల్ప గందరగోళం సృష్టిస్తాడు. పియాజె పరిభాషలో ఇది పిల్లవాడిని దేని వైపు నడిపిస్తుంది?
1. విలుప్తత
2. బట్టీ జ్ఞాపకం
3. పునర్బలనం
4. సమాయోజనం
సమాధానం
D. సమాయోజనం
A teacher asks a question that the child's current schema cannot answer, creating mild confusion. In Piaget's terms this pushes the child toward
1. extinction
2. rote memory
3. reinforcement
4. accommodation

Page 1 of 1

Finished reading?

Test yourself in 10 minutes

A free 10-question mini-mock on your exam's real pattern, with negative marking and an instant score. अपनी तैयारी 10 मिनट में जाँचें।

Take a free mini-mock →Topic-wise practice