Graph Questions in NEET Physics in Telugu — ఈ గైడ్ తెలుగులో ఉంది. Read in English.
గ్రాఫ్లు NEET ఫిజిక్స్ అంతటా వస్తాయి: కైనమాటిక్స్, థర్మోడైనమిక్స్, డోలనాలు, విద్యుత్, మోడరన్ ఫిజిక్స్లో. కొన్ని ప్రశ్నలు గ్రాఫ్ చూపించి దాని అర్థం అడుగుతాయి; మరికొన్ని ఒక సందర్భాన్ని వివరించి ఏ గ్రాఫ్ సరిపోతుందో అడుగుతాయి. ఏదైనా, ఒక సంబంధాన్ని మనసులో చిత్రించుకునేంతగా మీకు తెలుసా అనే దాన్నే ప్రశ్న పరీక్షిస్తుంది.
చిత్రం ఉన్న ప్రశ్నల వాటా పెరిగింది. Pareeksha డిజిటైజ్ చేసిన కాపీల్లో NEET 2024 పేపర్లో చిత్రంతో 32 ప్రశ్నలు, 2026 re-exam లో 29, 2025 పేపర్లో 21 ఉన్నాయి, అన్ని సబ్జెక్టులు కలిపి (ఈ లెక్కలు ఆటోమేటిక్ స్కాన్ నుంచి వచ్చినవి, సుమారువి; కొన్ని పాత పేపర్లను చిత్రాలు లేకుండానే డిజిటైజ్ చేశారు). ఈ లెక్కలను సబ్జెక్ట్ వారీగా విభజించలేదు, కానీ ఫిజిక్స్లో చిత్రాలు ఎక్కువగా గ్రాఫ్లు, సర్క్యూట్లు, కిరణ చిత్రాలు; చిత్రం లేని ప్రశ్నలు కూడా తరచుగా గ్రాఫ్ను ఊహించమని అడుగుతాయి.
ఈ గైడ్ సిలబస్ నుంచి వచ్చే ప్రతి గ్రాఫ్ రకాన్ని, దాని వాలు, వైశాల్యం, ఆకారం ఏం చెబుతాయో, ప్రతిదానికి అంటుకున్న ఉచ్చును జాబితా చేస్తుంది.
ఏ గ్రాఫ్కైనా నాలుగు అడుగుల పద్ధతి
- రెండు అక్షాలను, వాటి ప్రమాణాలను చదవండి. ఇది $I$ కు వ్యతిరేకంగా $V$ నా, లేక $V$ కు వ్యతిరేకంగా $I$ నా? $T$ నా లేక $T^2$ నా? ఫిజిక్స్ మొదలవకముందే చాలా తప్పులు జరుగుతాయి.
- రెండు రాశులను కలిపే సమీకరణం రాయండి. వీలైతే దాన్ని $y = mx + c$ రూపంలోకి మార్చండి.
- వాలు, వైశాల్యం అర్థం ఏమిటో అడగండి. వాలు $\frac{dy}{dx}$; వైశాల్యం $\int y\,dx$. ఏదైనా ఒక భౌతిక రాశి కావచ్చు, లేదా రెండూ కాకపోవచ్చు.
- ప్రత్యేక బిందువులను సరిచూడండి. అక్షఖండాలు, గరిష్ఠాలు, వక్రం అక్షాన్ని దాటే చోట్లు, ఆకారం మారే చోట్లు.
చలన గ్రాఫ్లు
| గ్రాఫ్ | వాలు | వక్రం కింది వైశాల్యం |
|---|---|---|
| స్థానం–కాలం | వేగం | (వాడరు) |
| వేగం–కాలం | త్వరణం | స్థానభ్రంశం |
| త్వరణం–కాలం | (అరుదుగా వాడతారు) | వేగంలో మార్పు |
- స్థిర వేగం: $x$–$t$ సరళరేఖ; $v$–$t$ క్షితిజ సమాంతరం.
- స్థిర త్వరణం: $x$–$t$ పరావలయం; $v$–$t$ సరళరేఖ.
- $v$–$t$ గ్రాఫ్లో కాల అక్షం కింది వైశాల్యం రుణాత్మక స్థానభ్రంశం; దూరం కోసం పరిమాణాలను కూడండి.
- $x$–$t$ గ్రాఫ్ ఒకే సమయంలో రెండు స్థానాలను ఎప్పుడూ చూపలేదు, కాబట్టి వెనక్కి వంగే వక్రం అసాధ్యం.
సాల్వ్డ్ ఉదాహరణ. ఒక కారు నిశ్చల స్థితి నుంచి 4 s లో 20 m/s కి ఏకరీతిగా వేగం పెంచుకుని, 6 s పాటు 20 m/s తో వెళ్లి, తర్వాత 5 s లో ఏకరీతిగా ఆగుతుంది. $v$–$t$ గ్రాఫ్ ట్రెపీజియం. దూరం $= \frac{1}{2}(4)(20) + (6)(20) + \frac{1}{2}(5)(20) = 40 + 120 + 50 = 210$ m, సగటు వడి $= \frac{210}{15} = 14$ m/s.
పాత ప్రశ్న (NEET (UG) 2026, రద్దయిన మే సిట్టింగ్, Q161). ఒక స్కేలు నిలువుగా పడుతున్నప్పుడు, 5 మంది వేర్వేరు వ్యక్తులు వేర్వేరు ప్రతిచర్య సమయాలతో దాన్ని పట్టుకుంటారు. ( $g=9.8\ \mathrm{m}{\ \mathrm{s}}^{-2}$ ) A. వ్యక్తి A ప్రతిచర్య సమయం 0.20 s. B. వ్యక్తి $B$ ప్రతిచర్య సమయం 0.22 s. C. వ్యక్తి C ప్రతిచర్య సమయం 0.18 s. D. వ్యక్తి D ప్రతిచర్య సమయం 0.19 s. E. వ్యక్తి E ప్రతిచర్య సమయం 0.21 s. ప్రతి వ్యక్తికి స్కేలు ప్రయాణించిన దూరం యొక్క సరైన క్రమం ఏది?
(A) B E A C D (B) C D A B E (C) B E A D C (D) C D A E B
అధికారిక సమాధానం: (C). స్కేలు నిశ్చల స్థితి నుంచి పడుతుంది, కాబట్టి $s = \frac{1}{2}gt^2$, పైకి వెళ్లే పరావలయం: ప్రతిచర్య సమయం ఎక్కువైతే పడిన దూరం ఎప్పుడూ ఎక్కువే. కాలాలను ఎక్కువ నుంచి తక్కువకు వరుసలో పెడితే, 0.22 (B), 0.21 (E), 0.20 (A), 0.19 (D), 0.18 (C), అంటే B E A D C. వక్రాన్ని ఊహించుకుంటే లెక్క అవసరం లేదు.
బలం, పని, శక్తి గ్రాఫ్లు
- బలం–స్థానభ్రంశం: వైశాల్యం చేసిన పని. స్ప్రింగ్కు $F = kx$ సరళరేఖ, త్రిభుజం వైశాల్యం $\frac{1}{2}kx^2$.
- బలం–కాలం: వైశాల్యం ఆవేగం, ద్రవ్యవేగంలో మార్పుకు సమానం.
- స్థితిశక్తి–స్థానం: $F = -\frac{dU}{dx}$. వక్రం చదునుగా ఉన్న చోట బలం సున్నా (సమతాస్థితి). కనిష్ఠం స్థిర సమతాస్థితి; గరిష్ఠం అస్థిర సమతాస్థితి.
ప్రతిబలం–వికృతి వక్రం (Stress–strain curve)
ప్రారంభంలోని సరళ భాగం హుక్ నియమాన్ని పాటిస్తుంది; దాని వాలు యంగ్ గుణకం. స్థితిస్థాపక హద్దు (elastic limit) తర్వాత పదార్థం యీల్డ్ అవుతుంది, అంతిమ బలాన్ని చేరుతుంది, చివరకు విచ్ఛిన్న బిందువు (fracture point) వద్ద తెగుతుంది. భిదురమైన (brittle) పదార్థం అంతిమ బలం తర్వాత త్వరగా తెగుతుంది; సాగే (ductile) పదార్థం ఆ రెండింటి మధ్య చాలా దూరం సాగుతుంది.
పాత ప్రశ్న (NEET (UG) 2019 Odisha, Q176). రెండు వేర్వేరు పదార్థాలు X, Y కు ప్రతిబలం–వికృతి వక్రాలు గీశారు. పదార్థం X కు అంతిమ బల బిందువు, విచ్ఛిన్న బిందువు దగ్గరగా ఉన్నాయని, పదార్థం Y కు దూరంగా ఉన్నాయని గమనించారు. పదార్థాలు X, Y వరుసగా ఇలా ఉండే అవకాశం ఉందని చెప్పవచ్చు,
(A) ప్లాస్టిక్, సాగే (B) సాగే, భిదురమైన (C) భిదురమైన, సాగే (D) భిదురమైన, ప్లాస్టిక్
అధికారిక సమాధానం: (C). దగ్గరగా ఉండటం అంటే తెగే ముందు ప్లాస్టిక్ ప్రవాహం తక్కువ (brittle); దూరంగా ఉండటం అంటే పొడవైన ప్లాస్టిక్ ప్రాంతం (ductile).
థర్మోడైనమిక్స్, ఉష్ణం
| ప్రక్రియ | $P$–$V$ గ్రాఫ్పై ఆకారం |
|---|---|
| సమపీడన (Isobaric, స్థిర $P$) | క్షితిజ సమాంతర రేఖ |
| సమఘనపరిమాణ (Isochoric, స్థిర $V$) | నిలువు రేఖ, పని లేదు |
| సమోష్ణ (Isothermal) | అతిపరావలయం, $PV$ స్థిరం |
| స్థిరోష్ణక (Adiabatic) | అదే బిందువు గుండా సమోష్ణ వక్రం కంటే నిటారైన వక్రం ($PV^\gamma$ స్థిరం) |
- వాయువు చేసిన పని, $P$–$V$ గ్రాఫ్లో వక్రం కింది వైశాల్యం.
- చక్రంలో నికర పని ఆవరించిన వైశాల్యం; $P$–$V$ పై సవ్యదిశలో అంటే వాయువు నికర ధనాత్మక పని చేస్తుంది.
- శీతలీకరణ వక్రాలు (ఉష్ణోగ్రత–కాలం) మొదట నిటారుగా పడి, గది ఉష్ణోగ్రత వైపు చదునవుతాయి, ఎందుకంటే చల్లబడే రేటు సుమారుగా ఉష్ణోగ్రత భేదానికి అనులోమానుపాతంలో ఉంటుంది.
సాల్వ్డ్ ఉదాహరణ. ఒక వాయువు స్థిర $2 \times 10^5$ Pa వద్ద 1 L నుంచి 3 L కు వ్యాకోచిస్తుంది. పని $= P\Delta V = 2 \times 10^5 \times 2 \times 10^{-3} = 400$ J, ఇది దీర్ఘచతురస్రం వైశాల్యం. 1 L $= 10^{-3}$ m³ అని గుర్తుంచుకోండి.
డోలన, తరంగ గ్రాఫ్లు
- SHM లో స్థానభ్రంశం కాలంతో sine వక్రం. వేగం స్థానభ్రంశం కంటే పావు చక్రం ముందుంటుంది; త్వరణం స్థానభ్రంశానికి వ్యతిరేకం.
- స్థానభ్రంశానికి వ్యతిరేకంగా గతిశక్తి, స్థితిశక్తి పరావలయాలు: $U = \frac{1}{2}kx^2$ పైకి తెరుచుకుంటుంది, $K = \frac{1}{2}k(A^2 - x^2)$ కిందికి తెరుచుకుంటుంది, వాటి మొత్తం చదునైన రేఖ.
- కాలానికి వ్యతిరేకంగా, గతిశక్తి, స్థితిశక్తి చలన పౌనఃపున్యానికి రెట్టింపు పౌనఃపున్యంతో డోలనం చేస్తాయి.
- లోలకానికి, $l$ కు వ్యతిరేకంగా $T^2$ మూలబిందువు గుండా వెళ్లే సరళరేఖ, వాలు $\frac{4\pi^2}{g}$. $l$ కు వ్యతిరేకంగా $T$ ప్లాట్ చేస్తే వక్రం వస్తుంది.
- సిలబస్లోని సాధారణ లోలక ప్రయోగంలో, కాలానికి వ్యతిరేకంగా కంపన పరిమితి (amplitude) వర్గాన్ని ప్లాట్ చేసి శక్తి నష్టాన్ని అధ్యయనం చేస్తారు.
విద్యుత్, అయస్కాంత క్షేత్ర గ్రాఫ్లు
| మూలం | లోపల | బయట |
|---|---|---|
| ఆవేశిత గోళాకార కర్పరం, క్షేత్రం $E$ | సున్నా | $\frac{1}{r^2}$ లా తగ్గుతుంది |
| ఆవేశిత గోళాకార కర్పరం, పొటెన్షియల్ $V$ | స్థిరం (ఉపరితల విలువకు సమానం) | $\frac{1}{r}$ లా తగ్గుతుంది |
| ఏకరీతిగా ఆవేశిత ఘన గోళం, $E$ | $r$ తో సరళంగా పెరుగుతుంది | $\frac{1}{r^2}$ లా తగ్గుతుంది |
| ఏకరీతి కరెంట్ ఉన్న పొడవైన ఘన తీగ, $B$ | $r$ తో సరళంగా పెరుగుతుంది | $\frac{1}{r}$ లా తగ్గుతుంది |
| భూమి (ఏకరీతి సాంద్రత), $g$ | కేంద్రం నుంచి దూరంతో సరళంగా పెరుగుతుంది | $\frac{1}{r^2}$ లా తగ్గుతుంది |
"సరళంగా పెరిగి, తర్వాత తగ్గే" గ్రాఫ్లన్నీ ఉపరితలం వద్ద గరిష్ఠాన్ని చేరతాయి.
సర్క్యూట్ గ్రాఫ్లు
- ఓమిక్ వాహకం: $V$–$I$ మూలబిందువు గుండా వెళ్లే సరళరేఖ, వాలు $R$. $I$–$V$ గ్రాఫ్లో వాలు $\frac{1}{R}$.
- ఉష్ణోగ్రతకు వ్యతిరేకంగా విశిష్ట నిరోధం (resistivity): లోహాలకు పెరుగుతుంది, సెమీకండక్టర్లకు తగ్గుతుంది.
- డయోడ్ $I$–$V$: ఫార్వర్డ్ బయాస్లో నీ (knee) వోల్టేజ్ వరకు దాదాపు కరెంట్ లేదు, తర్వాత నిటారుగా పెరుగుతుంది; బ్రేక్డౌన్ వరకు చాలా చిన్న రివర్స్ కరెంట్, అక్కడ జెనర్ డయోడ్ కరెంట్ దాదాపు స్థిర వోల్టేజ్ వద్ద ఒక్కసారిగా పెరుగుతుంది.
- శ్రేణి LCR, పౌనఃపున్యానికి వ్యతిరేకంగా కరెంట్: అనునాదం (resonance) వద్ద శిఖరం, $f_0 = \frac{1}{2\pi\sqrt{LC}}$; నిరోధం తక్కువైతే శిఖరం ఎత్తుగా, పదునుగా ఉంటుంది.
- పౌనఃపున్యానికి వ్యతిరేకంగా రియాక్టెన్స్: $X_L = 2\pi fL$ మూలబిందువు గుండా వెళ్లే సరళరేఖ; $X_C = \frac{1}{2\pi fC}$ అతిపరావలయంలా తగ్గుతుంది.
మోడరన్ ఫిజిక్స్ గ్రాఫ్లు
- ఆనోడ్ వోల్టేజ్కు వ్యతిరేకంగా ఫోటోకరెంట్: ప్రకాశవంతమైన కాంతి సాచురేషన్ కరెంట్ను పెంచుతుంది కానీ స్టాపింగ్ పొటెన్షియల్ను కాదు; ఎక్కువ పౌనఃపున్యం స్టాపింగ్ పొటెన్షియల్ను పెంచుతుంది.
- పౌనఃపున్యానికి వ్యతిరేకంగా స్టాపింగ్ పొటెన్షియల్: వాలు $\frac{h}{e}$ ఉన్న సరళరేఖ, ప్రతి లోహానికి ఒకటే; పౌనఃపున్య అక్షంపై అక్షఖండం ప్రారంభ పౌనఃపున్యం. వేర్వేరు లోహాల రేఖలు సమాంతరం.
- ద్రవ్యరాశి సంఖ్యకు వ్యతిరేకంగా ఒక్కో న్యూక్లియాన్కు బంధన శక్తి: తేలికైన కేంద్రకాలకు నిటారుగా పెరుగుతుంది, $A = 56$ దగ్గర శిఖరం, తర్వాత నెమ్మదిగా తగ్గుతుంది. సంలీనం తేలికైన కేంద్రకాలను పెరిగే వైపు పైకి కదిలిస్తుంది; విచ్ఛిత్తి భారీ కేంద్రకాలను శిఖరం వైపు విభజిస్తుంది.
- కాలానికి వ్యతిరేకంగా కేంద్రకాల సంఖ్య: ఘాతాంక క్షయం; $t$ కు వ్యతిరేకంగా $\ln N$ గ్రాఫ్లో వాలు $-\lambda$ ఉన్న సరళరేఖ అవుతుంది.
సాల్వ్డ్ ఉదాహరణ. ఒక లోహానికి, స్టాపింగ్ పొటెన్షియల్ $7.50 \times 10^{14}$ Hz వద్ద 1.0 V, $9.92 \times 10^{14}$ Hz వద్ద 2.0 V. వాలు $\frac{1.0}{2.42 \times 10^{14}} \approx 4.13 \times 10^{-15}$ V s, కాబట్టి $h = e \times \text{వాలు} \approx 1.6 \times 10^{-19} \times 4.13 \times 10^{-15} \approx 6.6 \times 10^{-34}$ J s.
సాధారణ గ్రాఫ్ ఉచ్చులు
- అక్షాలు తారుమారు. $I$–$V$ గ్రాఫ్లో నిటారైన రేఖకు నిరోధం తక్కువ.
- రేఖ కాల అక్షాన్ని దాటినప్పుడు $v$–$t$ గ్రాఫ్ నుంచి దూరం: వైశాల్యాలను ధనాత్మకంగా కూడండి.
- వర్గ చరరాశులు. $l$ కు వ్యతిరేకంగా $T^2$ సరళం; $l$ కు వ్యతిరేకంగా $T$ కాదు.
- సమోష్ణ vs స్థిరోష్ణక: ఒకే బిందువు గుండా స్థిరోష్ణక వక్రం నిటారైనది.
- ఫోటోఎలక్ట్రిక్ గ్రాఫ్లలో తీవ్రత vs పౌనఃపున్యం: అవి వేర్వేరు విషయాలను మారుస్తాయి.
- లాగరిథమిక్ అక్షాలు: $\ln N$ గ్రాఫ్లో సరళరేఖ, సాధారణ గ్రాఫ్లో ఘాతాంకం.
గ్రాఫ్లను ఎలా ప్రాక్టీస్ చేయాలి
వాటిని గీయండి. ప్రతి చాప్టర్కు, పైన జాబితా చేసిన మూడు నాలుగు గ్రాఫ్లను గుర్తు నుంచి స్కెచ్ చేసి, తర్వాత సరిచూడండి. చూడకుండా ప్రతిదాన్ని గీయగలిగే వరకు వారానికోసారి ఇలా చేయండి. తర్వాత ఇటీవలి పేపర్లలోని చిత్ర ప్రశ్నలు సాల్వ్ చేయండి: Pareeksha లో NEET 2024 పేపర్, 2026 re-exam లో ఎక్కువ ఉన్నాయి. మొత్తం 51 పేపర్లు పాత పేపర్ల పేజీలో ఉన్నాయి.
ప్రతి గ్రాఫ్ వెనుక ఉన్న సమీకరణాలను ఈ సిరీస్లోని ఫార్ములా షీట్లు జాబితా చేస్తాయి: మెకానిక్స్, మోడరన్ ఫిజిక్స్, సెమీకండక్టర్లు, అయస్కాంతత్వం, EMI, AC. వాలులు, వైశాల్యాలను మరింత సాధారణంగా NEET ఫిజిక్స్కు గణితంలో వివరించాం. $P$–$V$ గ్రాఫ్లు ఉండే ఉష్ణం, థర్మోడైనమిక్స్ చాప్టర్లు Heat, Thermodynamics and Kinetic Theory బుక్లో ఉన్నాయి, కైనమాటిక్స్ గ్రాఫ్లు Motion in a Straight Line చాప్టర్లో ఉన్నాయి. ఈ గ్రాఫ్లు ఏ చాప్టర్ల నుంచి ఎక్కువగా వస్తాయో తెలుసుకోవడానికి ఫిజిక్స్ వెయిటేజ్ పట్టిక, సిలబస్ యూనిట్లు చూడండి.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
NEET ఫిజిక్స్లో ఎన్ని గ్రాఫ్ ప్రశ్నలు వస్తాయి?
నిర్దిష్ట సంఖ్య లేదు. Pareeksha డిజిటైజ్ చేసిన కాపీల్లో ఇటీవలి పేపర్లలో అన్ని సబ్జెక్టులు కలిపి 20 నుంచి 30 చిత్ర ఆధారిత ప్రశ్నలు ఉన్నాయి; సబ్జెక్ట్ వారీగా నమ్మదగిన విభజన మా వద్ద లేదు. ఫిజిక్స్లో చిత్రాల్లో గ్రాఫ్లతో పాటు సర్క్యూట్, కిరణ చిత్రాలూ ఉంటాయి. గ్రాఫ్ చదవడాన్ని పేపర్ అంతటా వాడే నైపుణ్యంగా భావించండి, ప్రత్యేక టాపిక్గా కాదు.
NEET ఫిజిక్స్లో ఏ గ్రాఫ్లు ఎక్కువగా అడుగుతారు?
మేము గ్రాఫ్లను రకం వారీగా లెక్కించలేదు, కాబట్టి దీన్ని డేటాగా కాక మార్గదర్శకంగా తీసుకోండి: తెలుసుకోవడానికి అత్యంత విలువైన గ్రాఫ్లు ఎక్కువ వెయిటేజ్ ఉన్న లేదా తరచుగా పరీక్షించే టాపిక్ల నుంచి వస్తాయి, అవి చలనం ($x$–$t$, $v$–$t$), ఫోటోఎలక్ట్రిక్ ఎఫెక్ట్, $P$–$V$ ప్రక్రియలు, డయోడ్ లక్షణాలు, LCR అనునాదం, గోళాలు, తీగల క్షేత్రాలు. అన్నీ పైన కవర్ చేశాం.
"ఏ గ్రాఫ్" ప్రశ్నకు జవాబు ఇవ్వడానికి వేగవంతమైన మార్గం ఏది?
రెండు రాశులను కలిపే సమీకరణం రాసి, దాని రకాన్ని గుర్తించండి: సరళరేఖ, పరావలయం, అతిపరావలయం లేదా ఘాతాంకం. తర్వాత మూలబిందువు లేదా గరిష్ఠం వంటి ఒక ప్రత్యేక బిందువును సరిచూడండి. సాధారణంగా అది ఒక ఎంపికనే మిగులుస్తుంది.
గ్రాఫ్ ప్రశ్నలకు ఎక్కువ సమయం పడుతుందా?
సంబంధం మీకు తెలిస్తే తక్కువ పడుతుంది, తరచుగా 30 సెకన్ల లోపు, ఎందుకంటే అంకగణితం తక్కువ. తెలియకపోతే చాలా ఎక్కువ పడుతుంది; అందుకే గ్రాఫ్ స్కెచ్ల ప్రాక్టీస్ ఫలితమిస్తుంది.
బంధన శక్తి వక్రం విలువలను కంఠస్థం చేయాలా?
ఆకారం, ఒక్కో న్యూక్లియాన్కు సుమారు 8.8 MeV తో $A = 56$ దగ్గర శిఖరం, విచ్ఛిత్తి, సంలీనం ఏ వైపు పనిచేస్తాయో తెలుసుకోండి. ఇతర కేంద్రకాల ఖచ్చితమైన విలువలు అవసరమైతే ప్రశ్నల్లో ఇస్తారు.

Comments (0)
No comments yet. Be the first to share your thoughts.